అమెరికా ఊసులు –16 తెలుపు -నలుపు

 అమెరికా ఊసులు –16
తెలుపు -నలుపు 

ఫిలిప్స్ వీట్లీ అనే ఆమె మొదటి ఆఫ్రికన్ రచయిత .ఆమే ఆఫ్రికా లో1753 లో సేనేగాల్ లో జన్మించింది .ఆమె బందీ గా పట్టు బడి ,ఏడేళ్ళ వయసు లలోనే బానిస గా అమ్ముడు అయి పోయింది . ఆమె1773 నుంచి అంటే పద్దెనిమిదేళ్ళ వయసు నుండి కవిత్వం రాసింది .ఆమె కవిత లంటే అమెరికా మొదటి అధ్యక్షుడు జార్జి వాషింగ్ టన్ మురిసి పోయే వాడు .ఆయన కోసం ఆమె ఒక కవిత ను కూడా రాసింది .అమెరికా దేశతెల్ల జాతి ” లి బెరల్ రచయిత” హార్రిఎట్ బీచేర్ స్టొవ్1852  లో బానిసల నికృష్ట జీవితాన్ని”అంకుల్ సాంస్ కేబిన్ ” ఫిక్షన్ గా రాశాడు .దానిని ఎందేరెందరో చదివి మెచ్చారు .

1930-70మధ్య డిప్రెషన్ కాలం లో నాలుగు మిలియన్ల మంది ఆఫ్రికన్ అమెరికన్లు దక్షిణ రాష్ట్రా ల నుండి ,ఉత్తర రాష్ట్రా లకు వలస వెళ్లారు .ఆ కాలం లో” షేర్ క్రాప్పింగ్ ”ఉండేది .పొలం లో పంట పండిస్తూ ,పండిన దాన్లో సగం యజమానికి ఇవ్చ్చే వారు .పెట్టుబడులన్ని నల్ల వారివి ,కష్టం కూడా వారిదే .కాని ఫలితం లో సగం తెల్ల యజ మానిది .ఈ వ్యవసాయం గిట్టక వలస లేక్కువ అయాయి .నల్ల జాతి వారికి చదువులు లేవు .పెద్ద వాళ్ళు పిల్లలకు కధలు చెప్పి కొద్దో గొప్పో జ్ఞానం కల్గించేవారు
అమెరికా లో 1930నాటికి నీలి కళ్ళు ఉన్న అమ్మాయిలూ అంటే క్రేజు ఎక్కువ గా ఉండేది .shirley temple అనే బాలసినీ  నటి బంగారు వంకీల జుట్టు ,నీలి కళ్ళ తో అందర్ని ఆకర్షించేది.ఈ అమ్మాయికి అందరి కంటే పారి తోషికం ఎక్కువ ఇచ్చే వారు .ఆ అమ్మాయి బాగా పాడేది ,డాన్సు చేసేది .అప్పటికి ఆ పిల్ల వయస్సు ఆరేళ్ళు మాత్రమె .ఆ వయసు లోనే ఆ చిన్నారి అకాడెమి అవార్డు పొంది ,అందర్ని ఆశ్చర్య పడేట్లు చేసింది .ఆమె ముఖ చిత్రం తో రికార్డులు ,మగ్గులు ,షరతులు ,హాట్లు ,గిఫ్ట్ కార్డులు వచ్చాయి .
రెండవ ప్రపంచ యుద్ధ సమయం లో అమెరికా లోని పెరల్ హార్బర్ దాడి లో అమెరికా సైన్యం లో వీరోచితం గా పోరాడిన ఆఫ్రికన్ అమెరికన్ నావికుడు డోరీ మిల్లర్ కు నేవీ క్రాస్ ను మొదటి సారిగా అందజేశారు .ఒక నల్ల జాతీయుడు ఈ అవార్డు అందుకోవటం ఇదే మొదలు
1943లో అలబామా లో మొబైల్ అనే చోట నల్ల జాతి వారికి పన్నెండు  మందికి  షిప్ యార్డ్ లో ప్రొమోషన్ ఇచ్చి నందుకు తెల్ల జాతీయులు రెచ్చి పోయి ,విధ్వంసానికి దిగారు . .
1930-40కాలం లో తరచూ గా తెల్ల వారు నల్ల వారి పై దాడులు చేసి హింస సృష్టించే వారు .తెల్ల వారు నల్ల వారిని చెట్టు కు తాళ్ళ తో వేలాడ దీసే వారు .దాన్ని చూసి తెల్ల మూక ఆనందం తో గంతు లెసే వారు .1940లో ఆఫ్రికన్ అమెరికన్ ల కడ గండ్లను కళ్ళకు కట్టించే రచన ”native son ”వచ్చింది .దీన్ని రాసిన నల్ల జాతి రచయిత richard wright కు సాహిత్యం లో ప్రముఖ స్తానం లభించింది .1952లోRalph Ellison  రాసిన” the invisible man ”లో నల్ల జాతి వారి ఐడెంటిటి ని స్తిరపరిచింది .కనీ పించని మనిషి అంటే ,గుర్తింపు లేని నల్లజాతి అని సింబాలిక్ గా చెప్పిన రచన ఆది. వందేళ్ళ పోరాటం వల్లవారికి సమాన హక్కులు లభించాయి .
.1957లో కూడా ఆ హక్కు వచ్చినా ,లిటిల్ రాక్ అనే ఆర్కాన్సాస్ లోని ఊళ్ళో సెంట్రల్ హై స్కూల్ లో చేర టానికి ,తొమ్మిది మంది నల్ల విద్యార్ధులు ప్రయత్నించారు .రాష్ట్ర గవర్నర్ ఆర్వెల్ ఫాబాస్ నేషనల్ గార్డు లతో వారిని అడ్డ గిన్చేట్లు చేశాడు .సివి రైట్స్ ను సమర్ధించి అమలు చేస్తున్న ప్రెసిడెంట్ ”ఐసెన్ హోవేర్” వె య్యి మంది సైనీకు లను పంపి ,ఆ పిల్లలు స్కూల్ లోకి వేల్లెట్లు చేయించాడు .దీనితో ఆగలేదు .1960  నవంబర్ పధ్నాలుగున ఆరేళ్ళ నల్ల పిల్ల రూబీ బ్రిడ్జెస్ స్కూల్ లోకి ప్రవేశిస్తుంటే ,గేటు వద్ద తెల్ల వారు హేళన చేశారు .ఫెడరల్ మార్శల్సు సహాయం చేసి ,ఆ అమ్మాయిని లోపలి పంపారు .దీనికి ప్రతి స్పందన గా తమ పిల్లల్ని ఆ స్కూల్ నుంచి తెల్ల వాళ్ళు మాన్పించారు .ఆ పిల్ల ఒక్కతే అక్కడ ఆ ఏడాది అంతా చదువు కొంది .ఈ విషయాన్ని” నార్మన్ రాక వెల్ ”అనే చిత్ర కారుడు గొప్ప పెయింటింగ్  వేసి ”the problem we all live with ”అని పేరు పెట్టాడు .1960నాటికి తెల్ల వారి జీతం లో సుమారు నలభై నుండి అరవై శాతమే నల్ల వారి జీతం .దీని పై స్పందించిన నోబెల్ బహుమతి గ్రహీత జాన్ స్టీన్ బెక్ ”the big maarshals stood her on the curb and a jangle of jeering shrieks went up from behind the barri cades .the little girl didi not look at the howling croud but from the side the whites of her eyes showed like those of a frightened faun ”అని అక్షర శిల్పం గా చెక్కాడు .
అమెరికా లో వంద ”హిష్టారికల్లి  బ్లాక్ కాలేజీలు యూని వేర్సిటీలు ”1964ముందే ఏర్పడ్డాయి .ఆఫ్రికన్ అమెరికన్లు అందరు వీటి లోనే చదివి పైకి వచ్చారు .వీటిలో చదివిన నల్ల ప్రముఖుల్లో ఆండ్రూ యంగ్ ,du bois ,oprah winfreyవంటి వారున్నారు .అలబామా లో1955 december 1 న రోసా పార్కర్ అనే నల్ల జాతీయురాలు బస లో తాను కూర్చున్న సీటు ను తెల్ల జాతీ యుడికి   ఇవ్వ నందుకు ఆమెను అరెస్టు చేశారు .దానికి వ్యతి రేకం గా యాభై వేల మంది ఒక ఏడాది పాటు బస్సు లను బాయ్ కాట్ చేశారు .దీనికి ప్రపంచం అంతా సానుభూతి ప్రకటించి ,నల్ల జాతీయులకు పూర్తీ మద్దతు ప్రకటించింది .1956లో సుప్రీం కోర్టు వివక్ష తగదని తీర్పునిచ్చింది .అప్పుడే పౌరహక్కులకు ప్రాతి పదిక ఏర్పడింది .ఆ తర్వాతా మార్టిన్ లూధర్ కింగ్ నల్ల జాతి పౌరహక్కుల కోసం తీవ్ర ఉద్యమం నడి పాడు .1968 august 28 న వాషింగ్ టన్ డి.సి.లో రెండు లక్షల మంది తో భారీ ప్రదర్శన నిర్వ హించి నల్ల జాతి అస్తిత్వం ప్రదర్శించాడు .ప్రెసిడెంట్ కేన్నెడి”no city or state or legisletive body can prudently choose to ignore rights for equality ”అని ప్రకటి మ్ చాడు .1964 july 2న ప్రెసిడెంట్ జాన్సన్ పౌరహక్కుల చట్టం చేశాడు .ఆ సందర్భం గా ఆయన చారిత్రాత్మక మైన ఉపన్యాసం ఇచ్చాడు ”we believe that all men are equal .yet many are denied equal treat ment .we believe that all men have certain rights .yet many americans do not enjoy those rights .we believe that all men are entitled to the blessings of liberty .yet millions are being deprived of those blessings .not because of their own failure ,but because of the color of their skin .but it can not continue.”
క్రమంగా నల్ల వారు అన్నిటా ముందుకు వచ్చారు ”నలుపు చాలా ముఖ్యం ”అనే నినాదం పెరిగింది .బ్లాక్ ఈస్ గోల్డ్ అన్నారు .అలంకరణ సామగ్రి మీద ,”ఆఫ్రో ”అనే బ్రాండ్ ఉంటేనే వారు కొనే వారు .సిని మాల లో తెల్ల వారిదే సామ్రాజ్యం .తర్వాతా నల్ల వారు దున్నేశారు .hattie mc Daniel అనే ఆఫ్రికన్ అమెరికన్ నటి ఆస్కార్ అవార్డు అందు కొన్న మొదటి నల్ల జాతీయు రాలు .అదీ సహాయ నాయిక పాత్రకే .ఆ సినిమా” gone with the wind”.1940-50ల మధ్య లీనా హార్నే ,dorothi dandridge లు అత్యధిక పారితోషికం తీసుకొన్న నల్ల నటులు .దోరోతీ ముఖ చిత్రం తో లైఫ్ మేగజైన్ వచ్చింది .ఇది అపూర్వం .బెస్ట్ ఆక్త్రేస్ గా అకాడెమీ అవార్డు కు నామినేట్ అయిన మొదటి నల్ల మహిళ .ఆ తర్వాత ఆమె అవకాశాలు తగ్గాయి ఆమె బాధ పడుతూ ”if i were white ,i could capture the world ” అన్నది ఆమెను లైఫ్ మేగజైన్ అందాల రాశి గా అభి వర్ణించింది .తెల్ల మహిళల కు దీటు గా నల్ల వారు నటన లో మెప్పించారు .josephine beker అనే నల్ల జాతి స్త్రీ ”the black venus ”గా విపరీతం గా ప్రాముఖ్యం పొందింది .నల్ల జాతి సంగీత జ్నులు దున్నేశారు .ఆటల్లో కూడా వారే ముందున్నారు .ఎన్నో మత సంస్థల్లో వారు ప్రముఖ పాత్ర వహిస్తున్నారు .
టోనీ మారిసాన్ అనే ఆఫ్రో అమెరికన్ రచయిత రాసిన ;;the bluest eyes ” నవలకు పులిట్జర్ బహు మతి లభించింది అలాగే gwendolyn brooks అంతకు ముందే we real cool అన్నదానికి పులిట్జర్ సాధించిన  మొదటి నల్ల రచయిత అని పించుకోన్నది .1981march  ”time maagazine ” మారిసన్ ముఖ చిత్రం తో వెలువడి నల్ల వారి కీర్తిని పెంపొందింప జేసింది .1993టోనీ మారిసాన్ కు సాహిత్యం లో అత్యున్నత ”నోబెల్ పురస్కారం ”లభించింది దీన్ని పొందిన మొదటి ఆఫ్రికన్ అమెరికన్ రచయిత ఈమె .ఈమెతో కలిసి నోబెల్ సాహిత్య బహు మతి పొందిన మహిళలు ఎనిమిది మంది మాత్రమె .అవార్దింగ్ కమిటీ ”maarison ‘s novels gave life to an essential aspect of american reality ”అని ప్రశంసించింది .మాయా ఆన్జేలో ,ఆలిస్ వాకర్ లు గొప్ప ఆఫ్రికన్ అమెరికన్ రచయిత్రులు .ఈ ప్రగతి అంతా ఎన్నో ఏళ్ళకృషి ,పట్టుదల ,అంకిత భావం ఉద్యమాలు ,అస్తిత్వ నిరూపణ ,హక్కుల సాధన వల్ల జరిగింది .1980లో టోనీ ivy league university కి ప్రొఫెసర్ అయిన మొదటి ఆఫ్రికన్ అమెరికన్ .ఆమెకు national humanities medal ను2000  లో ఇచ్చి అత్యున్నత గౌరవాన్ని కల్పించారు .ఆమె సందేశం అందరికీ ప్రేరణ  ”i was always interested in efforts people make to thrive ,survive ,and to relate to one another ..the search for love and identity runs through most every thing i write ”అందుకే ఆమెను ‘she was honoured for her work that celebrated our diversity ,tested our beliefs and connected us to each other and our common humanity ”అని ప్రశంసించారు ‘ఇదీ తెలుపు నుండి నలుపు కు ప్రస్తానం .
మీ –గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ –30-8-12-కాంప్–అమెరికా

About gdurgaprasad

Rtd Head Master 2-405 Sivalayam Street Vuyyuru Krishna District Andhra Pradesh 521165 INDIA Wiki : https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%97%E0%B0%AC%E0%B1%8D%E0%B0%AC%E0%B0%BF%E0%B0%9F_%E0%B0%A6%E0%B1%81%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%97%E0%B0%BE%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%B8%E0%B0%BE%E0%B0%A6%E0%B1%8D
This entry was posted in అమెరికా లో and tagged . Bookmark the permalink.

స్పందించండి

Fill in your details below or click an icon to log in:

వర్డ్‌ప్రెస్.కామ్ లోగో

You are commenting using your WordPress.com account. నిష్క్రమించు /  మార్చు )

గూగుల్ చిత్రం

You are commenting using your Google account. నిష్క్రమించు /  మార్చు )

ట్విటర్ చిత్రం

You are commenting using your Twitter account. నిష్క్రమించు /  మార్చు )

ఫేస్‌బుక్ చిత్రం

You are commenting using your Facebook account. నిష్క్రమించు /  మార్చు )

Connecting to %s

స్పామును తగ్గించడానికి ఈ సైటు అకిస్మెట్‌ను వాడుతుంది. మీ వ్యాఖ్యల డేటా ఎలా ప్రాసెస్ చేయబడుతుందో తెలుసుకోండి.