బ్రెజిల్ వీర నారి రాణి దందారా దాస్ పాల్మర్ (వ్యాసం) -గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్

బ్రెజిల్ వీర నారి రాణి దందారా దాస్ పాల్మర్ (వ్యాసం) -గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్

జాతుల మధ్య సామరస్యాన్ని సాధించటానికి తీవ్ర కృషి చేసిన ఆఫ్రో బ్రెజిల్ తెగనాయకులలో జుంబి పేరు తెలియని వారుండరు .అతనితో పాటు అంతే తీవ్ర స్థాయి లో పని చేసిన అతని భార్య దందారా దాస్ పాల్మర్ పేరును అటు చరిత్రకారులు ,ఇటు రాజకీయ నాయకులు మరిచి పోయి ఆమె పట్ల తీవ్ర వివక్షత చూపారు .జాతుల సమైక్యతకై ఆమె చూపిన చొరవ ,సాహసం పోరాట పటిమ చిరస్మరణీయం .మరుగున పడిన ఆ వనితా మాణిక్యాన్ని పరిచయం చేయటమే ఈ రచనలో నా ఉదేశ్యం .

ఆఫ్రో బ్రెజిల్ జాతి సమానత్వ పోరాటం లో అలుపెరుగని వీరాధి వీరుడు జుంబి .అతని ప్రతికదలిక ,ప్రతి పోరాటం ప్రతిమాట చరిత్రలో సువర్ణాక్షరాలుగా నిలిచిపోయాయి .ఆరాధ్య దైవమే అయ్యాడు .అంతటి వీరునికి అన్ని విధాలా దీటైన భార్య దందారా పాల్మర్స్ వీరవనిత గా ఖ్యాతి చెందింది .17 వ శతాబ్దం లో ఈ జంట నాయకత్వం లో ఆఫ్రో-బ్రెజిల్ విముక్తి పోరాటం చారిత్రాత్మకమైనది .నవంబర్ నెల బ్రెజిల్ దేశం లో నల్ల జాతివారి జాతీయ చేతన మాసంగా భావిస్తారు .శతాబ్దాలపాటు బానిసత్వం లో మ్రగ్గిన జాతి విముక్తి సాధనకు కంకణం కట్టు కొన్న మాసం అవటమే దీనికి ముఖ్య కారణం .అందుకే” నల్ల ఉద్యమ మాసం ”అన్నారు నవంబర్ నెలను .ఈ నెలలో బ్రెజిల్ లో ప్రతి స్కూలు కాలేజి విద్యాసంస్థ విముక్తి పోరాట యోధుడు జుంబి ను సంస్మరించుకొని స్పూర్తి పొందుతారు .కాని అతనితో సమానం గా పోరాటం చేసిన అతనికి అన్నివిధాలా తగిన భార్య దందారాను వాళ్ళూ మర్చిపోవటం విడ్డూర మనిపిస్తుంది.

దందారా కూడా భర్త జుంబో తో కలిసి ఆయుధాలు పట్టి,నల్లజాతి స్త్రీ పురుష విముక్తి కోసం తీవ్ర పోరాటమే చేసింది . సమస్యల మూలాలను వెతికి పరిష్కరించే ప్రయత్నం చేసింది .కాని మహిళల పట్ల ఉన్న అసమానత ఆమె పేరు ప్రఖ్యాతులకు అడ్డమొచ్చినది .ఆమె చరిత్ర అక్కడ స్కూళ్ళలో పాఠ్యాంశం కాక పోవటం తీవ్ర నిరాశను కలిగిస్తుంది .నల్లజాతి వారు నల్లజాతి స్త్రీలు ఉద్యమకారులు కూడా ఆమెను అంతగా స్మరించరు అంటే మరీ ఆశ్చర్యమేస్తుంది . లింగ వివక్ష అంతగా వేళ్ళూనికొని ఉందన్నమాట .నల్లజాతి స్త్రీల పై కవిత్వం రచన ,సామాజిక శాస్త్రాలలో చోటు చేసుకోక పోవటం చూస్తే తల దించుకొనే పరిస్థితి .అదీ అక్కడి వాతావరణం .కొందరు పరిశోధకులు ఆమె చరిత్ర ను త్రవ్వి తీసే ప్రయత్నం చేసినా ,ప్రొఫెసర్ క్లేబర్ హెన్రిక్ దందారా పై అద్భుత గ్రంధం రాసినా ,ఆమెకు స్వాతంత్ర్యం విముక్తి పై ఉన్న దాహాన్ని ,ఆమె ఎక్కడపుట్టి ఎలా ఎదిగింది అన్న విషయాలూ ఆమె చాయాచిత్రమూ అలభ్యం గానే ఉన్నాయి .అజ్ఞాత విప్లవ వీర వనితగానే దందారా ఉండి పోయింది .బ్రెజిల్ దేశం నవంబర్ 20 గురువారాన్ని జాతీయ ”నల్లజాతి చేతనా దినోత్సవం ”గా జుంబి ను స్మరించి నివాళులు అర్పిస్తున్నా అతని భార్య జీవిత కధ ఇంకా అసంపూర్ణంగా నే ఉండి పోయింది .

బ్రెజిల్ దేశం లో మొట్ట మొదటి సారిగా కాలు పెట్టిన ఐరోపా దేశస్తులు ,అక్కడ తరతరాలుగా నివసిస్తున్న జాతీయులను బానిసలుగా ,బలవంతంగా కూలి వాళ్ళుగా మార్చేసి, వారి జీవికకు పెద్ద అవరోధం కల్పించారు .మొదటి శ్రేణి జాతి ఇప్పుడు యూరోపియన్ల చేతిలో స్వేచ్చ కోల్పోయి రెండవ శ్రేణి జాతిగా మారి అవమానాల పాలైనారు .బ్రెజిల్ చెరుకు పంటకు బాగా అనుకూలమైనది .వాణిజ్య పరంగా లాభ సాటి అయినది .చెరుకు పంట అత్యుత్పత్తి ,అధిక లాభాలకోసం ఈ స్థానికులనుయూరోపియన్లు అన్నిరకాలా బాధించారు దోచుకొన్నారు స్వాతంత్ర్యాన్ని హరించారు నీచం గా నికృష్టంగా చూశారు .కొందరు ఎదురు తిరిగిపోరాడారు ,నిర్బంధం నుండి తప్పించుకొని పారిపోయారు .కొందరు పల్లెటూళ్ళకు పారిపోయి స్వేచ్చగా వ్యవసాయం చేసుకొంటూ స్వేచ్చా సంఘాలుగా ఏర్పడి ”క్విలంబోస్ ”లేక మెరూన్ సొసైటీ లుగా మారి జీవించారు .
ఇలాంటి వాటిలో అలగాస్ లో సెర్రా డా బారిగా దగ్గరున్న క్విలంబోస్ ఆఫ్ పాల్మర్స్ ముప్ఫై వేల జనాభాతో చాలా ప్రసిద్ధమైనది .సహజ ప్రకృతి అందాలు ,సహజవనరులతో వర్ధిల్లుతోంది .పరస్పర ప్రేమానురాగాలతో స్వేచ్చతో అక్కడిప్రజలు జీవిస్తున్నారు . .పాల్మర్స్ అనేక జాతుల స్త్రీ పురుషులతో అందరికి సమానావ కాశాలతో వర్ధిల్లుతున్న ప్రాంతం .ఎదురు తిరిగిపారిపోయి వచ్చిన నల్లవారికి ,సమాజం లో ఇమడని వారికి ఆశ్రయం కల్పించింది .బ్రెజిల్ లోని అసమానత్వం వర్ణ వివక్ష ,సాంస్కృతిక అసహనం తో విసిగి వేసారి పోయిన వారికి ఎడారిలో ఒయాసిస్ లాగా సేద తీరుస్తోంది .ఆ రాజ్యం లో జనానికి పాడటం,నాట్యం చేయటం ,యుద్ధం చేయటం అనేవి జీవితం లో భాగస్వామ్యమైపోయాయి .చిన్నపిల్లలతో సహా యుద్ధానికి నిత్యోత్సాహం చూపటం అక్కడి ప్రత్యేకత .డ్రమ్ముల ధ్వని వారిని నిత్య చైతన్యులను చేస్తుంది .

చరిత్ర పాఠాలలో 17 వ శతాబ్దం లో జుంబి , అనే నల్ల జాతి పోరాట యోధుడు ,అలాగే మరో వీరుడు గంగా జుంబాల పేర్లు వారి పోరాట పటిమ సాహసాలు వర్ణింప బడినాయి .ఈ నాటి తరం వారు తమ వీరుడు క్విలంబోస్ పాల్మర్స్ కు చెందిన జుంబి ను ప్రధమ పోరాట వీరునిగా భావించి గౌరవిస్తారు .వీరుకాక ఇంకా కొన్ని వందల మంది వీరులున్నా కాలక్రమంలో ఈ 40౦ ఏళ్ళలో వారి చరిత్ర అంతా కాల గర్భం లో కలిసిపోయి అధికారిక చరిత్రలో స్థానం దక్క క ,వీరిద్దరే మిగిలారు .దీనికి జాతి వివక్ష కూడా ఒక పెద్ద కారణం .

జుంబి భార్య దందారా అన్ని విధాలా భర్తకు అనుకూలవతి అయిన భార్య .పోరాట యోదురాలు సాహస ధైర్యాలతో రాణించిన రాణి .దందారా అంటే ”అద్వితీయ సౌందర్య రాశి ”అని అర్ధం .భర్త వలన ముగ్గురు పిల్లలను కని, పెంచి పెద్దవాళ్ళను చేసింది ..ఆమె ఆఫ్రికన్ వారసత్వం గురించి పెద్దగా తెలియటం లేదు .కాని బ్రెజిల్ లో జన్మించి క్విలంబోస్ పాల్మర్స్ కు బాలికగా వచ్చిందని మాత్రం తెలుసు .తన జాతిలో అందరి స్త్రీలలాగానే పొలం పనులు చేస్తూ ,పెండలం పండిస్తూ దాన్ని పిండి గా మారుస్తూ ఉండేది .వేటాడేది .కాపోరియా అనే మార్షల్ ఆర్ట్ లో ప్రావీణ్యం సాధించింది .ఆయుధం పట్టటం, ప్రయోగించటం లో నేర్పు చూపింది .యువతుల బృందానికి నాయకత్వం వహించి వారికి ఈ శిక్షణ ఇచ్చి యువతీ సైన్యాన్ని తయారు చేసింది .తన ముగ్గురు పిల్లలను ప్రేమగా పెంచుతూ తండ్రి అంతటి వీరులను చేసింది . వృద్ధులను కని పెట్టి సేవ చేస్తూ ,సహకార వ్యవసాయం లో సాయ పడుతూ ,ఉద్యాన వన రక్షణ చేసేది .”అయాన్సా” వారసత్వంగా వచ్చిన సహజ మూల స్పూర్తితో ,ఆత్మీయత ఆనందాలను అందరకు పంచుతూ గుర్తింపు పొందింది .ఇన్ని పనులు చేస్తున్నా ఆమెలో స్వేచ్చా స్వాతంత్ర్యభావాలు అనుక్షణం పెరుగుతూనే ఉన్నాయి .మూలాలను మర్చిపోకుండా ,భార్యగా తల్లిగా సమాజ సేవలో ప్రముఖ వ్యక్తిగా తన విద్యుక్త ధర్మం ఏమరుపాటు లేకుండా చేసేది .

పాల్మార్స్ రిపబ్లిక్ లో దందారా ప్రముఖ మహిళా ప్రతినిధిగా గుర్తింపు పొందింది .విముక్తి పోరాటం లో జరిగిన అన్ని యుద్ధాలలోని అన్ని ,ఆందోళన లలోను,ఉద్యమాలలోను ఆమె శక్తి యుక్తులను ధారపోసి పాల్గొన్నది .దెబ్బలు తిన్నది ,బాధలు అనుభ వించింది అనుభవం పొంది ,ముందుకే దూకి౦ది కాని వెనకడుగు వేయనే లేదు .ఆమె రూపం సౌందర్యం ,మూలాలు ఈ నాటికీ ఎవరికీ తెలియవు .కాని ఫెడరల్ యూని వర్సిటి ఆఫ్ బాహియా లో రిటైర్డ్ ప్రొఫెసర్ ,ప్రముఖ మానవ శాస్త్ర వేత్త మేరియా డీ లార్డెస్ సిక్వీరియా సేకరించిన సమాచారాన్ని బట్టి దందారా ఆఫ్రికన్ జాతిలో ”జీ మాహీం ”అనే తెగకు చెందినదిగా భావిస్తున్నారు . ఆమె చిత్రం లభించక పోయినా ఆమె గొప్ప తెలివితేటలూ బలీయమైన శరీరం, శక్తి సామర్ధ్యాలు ,మనోజ్ఞమైన సౌందర్యం తో వీర ,ధీర వనిత లాగా ఉండేదని నిర్ణ యించారు .అందరిని ఒప్పించి ,కలుపుకొని నడిపించే సామర్ధ్యమున్న నాయకురాలని ,స్వేచ్చా స్వాతంత్ర్య సాధన కోసం పట్టువదలని పోరాట యోదురాలుగా నిలిచిందని నిర్ద్వందం గా మెచ్చుకొన్నారు .

దందారా తన అపార అనుభవం , శక్తి సామర్ధ్యాలతో తన కుటుంబానికి , ,తన పాల్మర్స్ సమాజ నిర్మాణానికి ,సామాజిక ఆర్ధిక రాజకీయ సంస్థల నిర్మాణానికి చేసిన సేవ వెలకట్ట లేనిదిగా చరిత్ర కారులు ప్రశంసించారు .యుద్ధం లోనూ ,ప్రేమలోనూ జుంబి, దందారాలు అత్యంత అంకిత భావంతో ప్రవర్తించారు .భర్త తోకలిసి ఆమె వ్యవసాయ క్షేత్రాల పై జరిగిన అనేక దాడులను అరికట్టింది,.బానిసలకు విముక్తి కల్గించింది ,శత్రువుల ఆయుధాలను ఆహార సామగ్రిని ,వస్తువులను స్వాధీన పరచుకోన్నది .పాల్మర్స్ సమాజం బహుళజాతి సమాజం .ఎవరి సంస్కృతిని వారు పరిరక్షించుకొంటూ కలిసి మెలసి అన్యోన్యం గా జీవించేవారు .వారి ఆహారం మొక్కజొన్న ,పెండలం ,చిక్కుడు ,చిలగడ దుంప ,చెరకు ,అరటి .వారికి లోహ శాస్త్రం లో ప్రావీణ్యం ఉంది .వ్యవసాయ పనిముట్లు ,యుద్ధ సామగ్రి స్వయంగా తయారు చేసుకొనేవారు .పింగాణి ,కొయ్య సామగ్రి తయారు చేయటం వచ్చు .క్విండోబా పాం నుంచి నూనె తీస్తారు ,ఇంటికప్పుకి ,పానీయాల తయారీ బుట్టల అల్లకం ,త్రాళ్ళు పేనటానికీ ఉపయోగిస్తారు .క్విండో వలననే ఈ ప్రాంతానికి క్విలంబో పేరొచ్చింది .వ్యవసాయం వర్తకం లలో సిద్ధ హస్తులు .
అన్నిపనులు పురుషులతోపాటు స్త్రీలు కూడా చేస్తారు . బ్రెజిల్ ఈశాన్య ప్రాంతం నుంచి డచ్ వారిని తరిమేయగానే కొత్త కార్మిక సమస్య ఏర్పడింది .చెరుకు పంటకు బానిస కూలీల సంఖ్య ఎక్కువగా కావాల్సి వచ్చింది .పామర్స్ ను స్వాధీనం చేసుకొనే ప్రయత్నం జరిగింది .పాల్మర్స్ లొంగకుండా 50 ఏళ్ళు తీవ్ర పోరాటం చేశారు.18 సార్లు డచ్ వారు పాల్మర్స్ పై దండ యాత్రలు చేశారు . 1630 లో డచ్ వాళ్ళు పల్మర్స్ ను స్వాధీనం చేసుకొనే ప్రయత్నం చేశారు అప్పుడు దందారా చాలా ముఖ్య పాత్ర పోషించింది .తనభర్తకు ముందు ఉన్న విముక్తి వీరుడు భర్త అంకుల్ క్విలంబో పాల్మర్స్ ముఖ్య నాయకుడు అయిన గంగా జుంబో తో కలిసి పోరాటం చేసింది .పెర్నా౦బు కో గవర్నర్ తో జుంబో శాంతి ఒడంబడిక పై 1678 సంతకం చేశాడు .ఈ ఒప్పందం ప్రకారం పూర్వపు పోరాటం లో అరెస్ట్ అయి జైళ్లలో ఉన్న పాల్మర్స్ కు విముక్తికల్గించటం ,పాల్మర్స్ లో జన్మించినవారికి స్వేచ్చ ఇవ్వటం ,వర్తక వాణిజ్యాలను కొనసాగించే హక్కు కల్గించటం .ఉన్నాయి .అలాగే ఇక్కడకు వచ్చి రక్షణ పొందుతున్న బానిసలను డచ్ ప్రభుత్వానికి అప్ప గించాలి .

మొదటినుంచి బానిసలకు స్వేచ్చ కావాలని పోరాడుతున్న దందారా కు ఈ ఒప్పందం నచ్చలేదు తిరస్కరించింది .ఈ ఒప్పందం పాల్మర్ రిపబ్లిక్ కు ఆత్మ హత్యా సదృశం అని ఎదురు తిరిగింది .ఈ ఒప్పందాన్ని వ్యతిరేకించే ఒక నల్ల జాతివాడే కడుపుమండి గంగా జుంబో ను హత్య చేశాడు .బానిసగా ఉండటానికి ఇష్టపడని దందారాను 1669 ఫిబ్రవరి 6 న సర్కా దాస్ మేకోరాస్ పతనమైన తర్వాత బానిసగా బందీ చేశారు . బానిసత్వాన్ని వ్యతిరేకించిన దందారా తో బాటు వందలాది జనం ఎత్తైన క్వారీ మీదనుంచి దూకి ఆత్మహత్య చేసుకొని మరణించారు .స్వేచ్చా స్వాతంత్ర్యాల కోసం జీవించి పోరాడి మరణించిన అమర జీవి బందారా.పాల్మర్స్ చరిత్రలో ఒక లెజెండ్ గా వెలిగింది బందారా. క్విలంబో ఇతిహాసం లో దందారా ప్రతిభా సంపన్నమైన మహోత్క్రస్ట మహిళగా నిలిచి పోయింది .

-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

About gdurgaprasad

Rtd Head Master 2-405 Sivalayam Street Vuyyuru Krishna District Andhra Pradesh 521165 INDIA
This entry was posted in రచనలు and tagged . Bookmark the permalink.

స్పందించండి

Fill in your details below or click an icon to log in:

వర్డ్‌ప్రెస్.కామ్ లోగో

You are commenting using your WordPress.com account. నిష్క్రమించు / మార్చు )

ట్విటర్ చిత్రం

You are commenting using your Twitter account. నిష్క్రమించు / మార్చు )

ఫేస్‌బుక్ చిత్రం

You are commenting using your Facebook account. నిష్క్రమించు / మార్చు )

గూగుల్+ చిత్రం

You are commenting using your Google+ account. నిష్క్రమించు / మార్చు )

Connecting to %s