గీర్వాణ కవుల కవితా గీర్వా ణం -3 439-తిలోయ పన్నతి కర్త -యతి వృషభ (క్రీ శ . 551)     

గీర్వాణ కవుల కవితా గీర్వాణం -3

439-తిలోయ పన్నతి కర్త -యతి వృషభ (క్రీ శ . 551)

జైన మతాచార్యుడు ,గణిత శాస్త్ర వేత్త ,ఆర్య మంఖ,నాగహాస్తి ల శిష్యుడు యతి వృషభ .తనగురించి పెద్దగా చెప్పుకోలేదు కానీ గుప్త యుగం పాలించిన 231 ఏళ్ళ తర్వాత  అని  చెప్పాడు .కనుక ఈయన కాలం క్రీశ. 551 కావచ్చు అని తేల్చారు .క్రీశ. 609 లో జైన భద్ర  యతి వృషభ ప్రస్తావన తెచ్చాడు .క్రీశ 458 వాడైనశర్వానంది గురించి యతి వృషభుడు పేర్కొనటం వలన పైకాలాన్ని ధృవీకరించవచ్చు

 యతి వృషభ రచించిన ‘’తిలోయ పన్నతి ‘’లో చాలా పెద్ద దూరాలను కొలిచే  అనేక ప్రమాణాలను ,అనంత కాల గణన విధానాలను వివరించాడు .ఇది జైన మత విశ్వోద్భవ  వర్ణన ను  తెలియ జేసే  గ్రంథం .దీనితో జైనుల గణిత ,శాస్త్ర విజ్ఞాన గరిమను గురించి తెలుసుకొనే వీలు కలిగింది . అనంత అంతరిక్షం ,అనంత కాలం లో అనంత ప్రపంచం ఉన్నదని జైన మత విశ్వాసం .దీ ని ఆధారంగా సుదూర ప్రాంతాల మధ్య దూరాన్ని ,ఎక్కువ నిడివిగల కాల విరామాలు గణించగలిగారు .దీనితో అనంతాన్ని గురించిన అనేక విధాల గణనం వారికి వీలయింది .పాశ్చ్యా త్య గణిత వేత్త ‘’కాన్ టార్ ‘ ధీరీ ఆఫ్ ఇన్ఫినిట్ కార్డినల్స్ ‘’కనిపెట్టే దాకా ఈ జైన గణితం ఒక్కటే అందరికీ ఆధారం గా ఉండేది .

 ఈ పుస్తకం లో 1-గణన విధానాలు 2-సంఖ్యా విధానం 3-ప్రతీకవాదం (సింబాలిజం )3-రేఖా గణితం 4-ఘాన జ్యామితి (సాలిడ్ జామెట్రీ )5-శ్రేణులు (సిరీస్ )6-సంవర్గమానం (లాగరిథమ్స్ )ఉన్నాయి

యతి వృషభ తిలోయ పన్నతి తో పాటు కాశయ ప్రదూత చూర్ణి  ,శతక చూర్ణి ,సిత్తారి చూర్ణి కర్మ సూత్ర కూడా రాశాడు కానీ అలభ్యాలు .ఆయన 8 కర్మ ప్రవాదాలలో నిపుణుడు ,కర్మ ప్రకృతిపై ఆధిపత్యం ఉన్నవాడని నంది సూత్రం తెలియ జేస్తోంది .జైనాచార్యుడేకాక గొప్ప శాస్త్ర పండితుడు .భూత బలి తోపాటు సమాన ప్రతిభ కలవాడు వీరిద్దరి అభిప్రాయాలకు జైన మతం లో విలువ ఉంది .చూర్ణి లలో గొప్ప పధ్ధతి శైలి ని వాడాడు . ఆగమ విధానాలలో కూడా మంచి ప్రవేశం ఉన్నవాడని భావిస్తారు .అన్ని రకాల సంప్రదాయాలను విశేషమైన అనుభవ0 తో సులభ విధానం లో బోధించే నేర్పున్న ఆచార్యుడు యతి వృషభ

Yativṛṣabha was a Jain monk who studied under ārya Maṅkṣu and Nāgahastin. He composed, along with other traditional Jain works, the Tiloyapaṇṇattī (in Sanskrit, Trilokaprajñapti or Knowledge on the three worlds), a work on Jain cosmography. This work describes the construction of the Universe expressed in specific numbers; for example, the diameter of the circular Jambu continent, upon which India is located, is 100,000 yojanas and its circumference is 316,227 yojanas, 3 krośas, 128 daṇḍas, 13 aṅgulas, 5 yavas, 1 yūkā, 1 ṛikṣā, 6 karmabhūmivālagras, 7 madhyabhogabhūmivālagras, 5 uttamabhogabhūmivālagras, 1 rathareṇu, 3 trasareṇus, 2 sannāsannas, and 3 avasannāsannas, plus a remainder of 23213/105409. Yativṛṣabha also gives formulas for computing the circumference (C) and the area (A) of a circle having a diameter of d:

  సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -28-8-17 -కాంప్-షార్లెట్-అమెరికా

Inline image 1

About gdurgaprasad

Rtd Head Master 2-405 Sivalayam Street Vuyyuru Krishna District Andhra Pradesh 521165 INDIA
This entry was posted in పుస్తకాలు and tagged . Bookmark the permalink.

స్పందించండి

Fill in your details below or click an icon to log in:

వర్డ్‌ప్రెస్.కామ్ లోగో

You are commenting using your WordPress.com account. నిష్క్రమించు / మార్చు )

ట్విటర్ చిత్రం

You are commenting using your Twitter account. నిష్క్రమించు / మార్చు )

ఫేస్‌బుక్ చిత్రం

You are commenting using your Facebook account. నిష్క్రమించు / మార్చు )

గూగుల్+ చిత్రం

You are commenting using your Google+ account. నిష్క్రమించు / మార్చు )

Connecting to %s