వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.31 వ భాగం.10.11.25.

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.31 వ భాగం.10.11.25.

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.31 వ భాగం.10.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

మహాకవి కాళిదాసు కుమార సంభవం.8 వ భాగం.10.11.25.

మహాకవి కాళిదాసు కుమార సంభవం.8 వ భాగం.10.11.25.

మహాకవి కాళిదాసు కుమార సంభవం.8 వ భాగం.10.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

కవికోకిల దువ్వూరి రామిరెడ్డి ,కథామాస్టారు కాళీ పట్నం రామారావు గార్ల జయంతి సందర్భం గా విజయవాడ రేడియో కేంద్రంలోఅక్టోబర్ 22న రికార్డ్ చేయబడి ,ఇవాళ ఉదయం 10-30 కు ప్రసారమైన నా ప్రసంగాలు

కవికోకిల దువ్వూరి రామిరెడ్డి ,కథామాస్టారు కాళీ పట్నం రామారావు గార్ల జయంతి సందర్భం గా విజయవాడ రేడియో కేంద్రంలోఅక్టోబర్ 22న రికార్డ్ చేయబడి ,ఇవాళ ఉదయం 10-30 కు ప్రసారమైన నా ప్రసంగాలు

Posted in రచనలు | Leave a comment

శ్రీ పురాణం సుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారి జీవితం సాహిత్యం.15 వ భాగం.మధురవాణి ఇంటర్వ్యూలు.9.11.25.

శ్రీ పురాణం సుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారి జీవితం సాహిత్యం.15 వ భాగం.మధురవాణి ఇంటర్వ్యూలు.9.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

శ్రీ సంజీవ దేవ్ గారి ఆత్మ కథ.తుమ్మపూడి.61 వ భాగం.9.11.25.

శ్రీ సంజీవ దేవ్ గారి ఆత్మ కథ.తుమ్మపూడి.61 వ భాగం.9.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.30 వ భాగం.9.11.25.

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.30 వ భాగం.9.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

మహాకవి కాళిదాసు కుమార సంభవం.7 వ భాగం.9.11.25.

మహాకవి కాళిదాసు కుమార సంభవం.7 వ భాగం.9.11.25.

మహాకవి కాళిదాసు కుమార సంభవం.7 వ భాగం.9.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

నవంబర్ 9కవికోకిల దువ్వూరి రామిరెడ్డి ,కథా మాస్టారు కాళీ పట్నం రామారావు గార్ల జయంతి సందర్భం గా విజయవాడ రేడియో కేంద్రంలో అక్టోబర్ 22న రికార్డ్ చేయబడి ,ఇవాళ ఉదయం 10-30 కు ప్రసారమైన నా ప్రసంగాలు

నవంబర్ 9కవికోకిల దువ్వూరి రామిరెడ్డి ,కథా మాస్టారు కాళీ పట్నం రామారావు గార్ల జయంతి సందర్భం గా విజయవాడ రేడియో కేంద్రంలో అక్టోబర్ 22న రికార్డ్ చేయబడి ,ఇవాళ ఉదయం 10-30 కు ప్రసారమైన నా ప్రసంగాలు -గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -9-11-25-ఉయ్యూరు

కవికోకిలశ్రీదువ్వూరిరామిరెడ్డి సాహిత్య సమాలోచనం .

దువ్వూరి రామి రెడ్ది గారంటే

‘’అంతములేనియీభువనమంతపురాతనపాంధశాల,వి
శ్రాంతగృహంబు,నందునిరుసంజలురంగులవాకిళుల్,ధరా
క్రాంతలుపాదుషాలు,బహురామ్జమిషీడులువేనవేలుగా
గొంతసుఖించిపోయిరెటకో పెరవారికిచోటొసంగుచున్’’

 — (పానశాల),

‘’అన్నాహాలిక!నీదుజీవితమునెయ్యంబారవర్ణింపమే
కొన్నన్నిర్ఘరసారవేగమునవాక్పూరంబుమాధుర్యసం
పన్నంబై ప్రవహించుగాని,యితరుల్భగ్నాశులై

యీర్ష్యతో నన్నుం గర్షక పక్షపాతియనినిందావాక్యముల్ పల్కరే?.  ‘’(కృషీ వలుడు) పద్యాలు గుర్తుకు వస్తాయి .‘

దువ్వూరి రామిరెడ్డి ఈ శతాబ్దం ప్రథమార్థంలో తెలుగు సాహిత్య నందనోద్యానాన్ని కలకూజితం చేసిన కవి కోకిల. సామాన్య  కర్షకుని  కావ్యవస్తువుగా మలచిన శిల్పి. తెలుగులో పాస్టరల్ అంటే గ్రామీణ విషయ  కవిత్వానికి మార్గదర్శి. కవిత్వాన్నీ, విజ్ఞాన శాస్త్రాన్నీ ఒకే నాగలికి వూన్చి ఆంధ్ర కవితాకేదారంలో సేద్యం చేసిన కృషీవలుడు. రామి రెడ్డి కవిత్వమునకు హాలికుడు ఉద్దీపకుడైనాడు ఆంధ్ర రసలుబ్ధులకు సాహిత్య పానశాలలో కవితామరంద ధార నందించిన సఖి. మహాకవి, ,, నాటక కర్త, విమర్శకుడూ. ఆధ్యాత్మికతనూ, అభ్యుదయాన్ని జోడించినవాడు. కావ్యకళకు సామాజిక ప్రయోజనాన్నికూర్చాడు. గురజాడ ఆయనకు అడుగుజాడ.. రామిరెడ్డి కవిత్వ జీవనం. ఆత్మవిశ్వాసం, దానికి తగిన పట్టుదల, దీక్ష ఆయనకు జన్మగతం. ఆంధ్రులకు జరిగిన అన్యాయ, అవమానాలు జాతి భావాన్ని ఉత్తేజిత పర్చి  “హరిసర్వోత్తమ ప్రశంస’’ “తెలుగుతల్లి” కీర్తి గానం చేశాడు.

. తన ఖండ కావ్యాల నుండి మణిపూసలు లాంటి పద్యాలను ఏరి ’’వాయిస్ ఆఫ్ రీడ్ ‘’అంటే  రెల్లుపూల స్వగతం’’  అన్న పేరున ఆంగ్లంలో  1923లో ప్రచురించాడు. .” ‘’నా దేశాటనం’డైరీరాశాడు..

 రామిరెడ్డి 1895 నవంబర్ 9న నెల్లూరుజిల్లా గూడూరులో దువ్వూరి సుబ్బారెడ్డి, లక్ష్మీదేవమ్మ దంపతులకు జన్మించారు. భారతదేశం స్వేచ్ఛ, స్వాతంత్య్రం, జాతీయతతో కూడిన నవీన భావాలతో నిండిన సాహితీ సంపద కోసం తహతహలాడుతున్నరోజుల్లో కవిత్వంలో కొత్త రుచులు మేళవించి సాహిత్యప్రియుల దృష్టిని  రామిరెడ్డి తన వైపు మరల్చుకున్నారు. ఆయన బహుబాషాకోవిదుడు, నిరాడంబరుడు, ప్రకృతి ఉపాసకుడు.

‘’చరఖా ఉత్సాహానికి,స్వాతంత్ర్యసిద్ధికి ఆయుధం -a weapon of encouragement and empowerment అన్నారు.

  ఆయన జీవితమే ఓ సాహిత్య సాహసగాథ. థర్డ్‌ ఫారం  చదివే రోజుల్లో కెమెరా,   పెద్దయ్యాక వైర్లెస్ రెడియోసెట్ తయారు చేసి,కొయ్య విమానం తయారు చేసే ప్రయత్నం చేసిన మేధావి  . చిత్రలేఖనం, శిల్పకళ నేర్చారు . కలకత్తా రామకృష్ణ పరమహంస ఆశ్రమ౦లోచేరి సంస్కృతం, బెంగాలీనేర్చి శారదామాతఆదేశానుసారం తిరిగి స్వస్థలానికి చేరి . గ్రంథాలయ పుస్తకపఠనంతో విశేష విజ్ఞానం సాధించారు .కార్యదీక్ష పట్టుదల త్యాగం ఆయన ఆభరణాలు . శేషమ్మను వివాహమాడారు .. భార్య ,కూతురు చనిపోవటంతో దుఃఖ నివృత్తి కోసం  1919లోనేపారశీకంనేర్చి ..ఉమర్ఖయ్యాం రుబాయిలను ‘’పానశాల’’గా  పునః సృష్టి.చేశాడు .

కట్టమంచి వారి ‘’ముసలమ్మ మరణం ‘’కావ్యం ప్రభావం తో ‘’నలజారమ్మ ‘’ కథ ఆధారంగా 1915లోనే తొలి పద్యకావ్యం రచించారు.’’పంచ భూతాత్మక౦బైన పడతి మేను – ప్రకృతిలీనమైపూతమై పరిఢవిల్లె -మిగిలి యుండును సత్కీర్తి పగిది సాధ్వి -యాత్మ సర్వంబు తానయై యతిశయిల్లె’’అంటూ నలజారమ్మ అగ్ని ప్రవేశం గురించి రాసి కన్నీళ్లు తెప్పిస్తాడు .  ‘వనకుమారి’  కావ్యంతో ఆయన కీర్తి మరింత ప్రకాశించింది.కర్షక విలాసం ,కు౦భరాణా ,సీతా వనవాసం నాటకాలు రాశారు . , అణగదొక్కబడుతున్న రైతుల జీవితాలే పాత్రలుగా ‘కృషీవలుడు’ అనే మహత్తర కావ్యం రచించారు. ఈ కావ్యం ఆయనను ముందుతరం కవులకు మార్గదర్శకుడిగా నిలిపింది. రైతుల  జీవితాన్ని వన్తువుగా స్వీకరించి రచించిన తెలుగు కావ్యాలలో ‘’కృషీవలుడు’’ మొట్ట మొదటిది. కవిరైతు.వస్తువురైతు జీవితం.అద్భుతంగాకుదిరింది ..

 “సూర్యోదయంతో తూర్చుదిక్కు స్వర్గ శిల్పి తన ఇంద్రజాలశక్తితో గీసిన చిత్రపటంలాగా ఉంది. నీ కుమార్తె వాకిలి ముంగిట ముగ్గులు వేసి గుమ్మడి పూలతో గొబ్బెమ్మలు  నిలిపి, కుంకుమ చల్లి అలంకరించింది. వాటిని తొక్కకుండా వెళ్లు.అన్నారు .

స్వాతంత్య్రం నేపథ్యంలో ఆయన రచించిన ‘మాతృశతకం’లో ఒక్కో పద్యం అగ్నిశిఖను తలపించింది.  . . ‘సమదర్శిని’  పత్రికకు  సంపాదకుడిగా పనిచేశారు. .  

. .

1936లో రామిరెడ్డి . వేంకటేశ్వర మహత్యం, గరుడగర్వభంగం, సతీతులసి, సీతారామజననం  సినిమాలకు మాటలు, పాటలు.  ‘నల దమయంతి’ కి  దర్శకత్వంకూడా  వహించారు…

  పార్సీ కవి సౌదీ  రచించిన రెండు కావ్యాలను ‘గులాబీ తోట’ పండ్ల తోట’ పేర్లతో తెలుగులోకి అనువదించారు. ‘కవి-రవి’, ‘ఫలితకేశం’ ద్వారా మూఢనమ్మకాలను ఎండగట్టారు. ‘జలదాంగన’తో భూగోళ రహస్యాలను చర్చించారు.

  • రామి రెడ్దికి  22వ యేట నే1917లో, , సి.ఆర్. రెడ్డి అధ్యక్షతన జరిగిన ఒక సభలో స్వర్ణపతకం బహూకరించారు
  • 1918లో ఈయన  “వనకుమారి“,కావ్యం  విజయనగరం మహారాజు ఆస్థానంలోని కావ్యస్పర్ధలో ప్రథమ స్థానం పొందింది

·         1929లో విజయవాడ ఆంధ్రమహాసభ  కవికోకిల బిరుదు ప్రధానంచేసింది

“నేను మరణింపబోనోయి, మేనె మడియు; అదియు మొదలంట నాశనమగుట లేదు,”  

·         ‘’చిత్తరంజక రాగ నిశ్రేణి వైచి, దివ్యగానంబు భూమికి దింపరావె తంత్రులెడలిన ,వల్లకీ దండ మటుల, కూజిత విహీనమై తోచు గున్నమావి’’.ఆని విశ్వమెల్ల తనదిగ భావించమని  కవిత్వతత్వాన్ని ఆవిష్కరించిన కవికోకిల కలకూజితం 11-9-1947న 51ఏళ్లకే కనుమరుగయి౦ది . ‘.

గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -22-10-25-

2-405 శివాలయం వీధి -ఉయ్యూరు .521165-కృష్ణా జిల్లా

సెల్-9989066375

  కథా మాస్టారు శ్రీ కాళీపట్నం రామారావు

యజ్ఞం కధతో  దోపిడి స్వరూప స్వభావాలను నగ్నంగా, సరళంగా, సహజంగా, శాస్త్రీయంగా చిత్రీకరించి , 1995 కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు పొందిన శ్రీ కాళీపట్నం రామారావు సామాన్య జ్ఞానం కల చదువరులను కూడా లీనమయ్యే భావ ప్రాధాన్య రచనలు చేశారు ..కథా మాస్టారు గా పిలువబడే   శ్రీ రామారావు 1924 నవంబర్ 9న ఉత్తరాంధ్ర శ్రీకాకుళం జిల్లా లావేరు మండలం  మురపాకలో జన్మించారు .భీమిలీ లో సెకండరి గ్రేడ్ టీచర్ ట్రెయినింగ్ వేర్వేరు చోట్ల టీచర్ గా ఉద్యోగించినా 1948 నుంచి 31ఏళ్ళు ఒకే ఎయిడెడ్ స్కూల్ లో ఒకే స్థాయి ఉద్యోగం చేసి రికార్డ్ సృష్టించి 1972లో ప్రథానోపాధ్యాయునిగా పదవీ విరమణ చేశారు .భార్య సీతామహాలక్ష్మి .

  చిత్రకారుడు కూడా అయిన కా.రా.మాస్టారు తెలుగు కథకు శాశ్వతత్వాన్నిచ్చే విశేష కృషి చేశారు  .ఆంధ్రభూమి దినపత్రికలో ‘’నేటి కథ ‘’శీర్షిక నిర్వహించి కొత్తరచయితలకు ప్రాదాన్యమిచ్చారు  .అలాంటివారిలో శ్రీ యండమూరి వీరేంద్రనాథ్ ఒకరు .కారా గారి ‘’సిగ్నేచర్ కథలు’’ గా ప్రసిద్ధి చెందినవి యజ్ఞం ,ఆర్తి, చావు ,హింస ,నో రూం ,భయం ,శాంతి ,జీవధార మొదలైనవి .వర్గ  చైతన్యానికి స్పూర్తి యజ్ఞం కథ  ‘యజ్ఞం’ కథ ఫ్యూడల్ విధానంలోని దోపిడీని కళ్ళకు కట్టినట్లు చూపుతుంది. అట్టడుగు జీవితం లో అంతస్సంఘటన ఉన్నది .ఇది శ్రీకాకుళం పోరాటాలకు ముందు జరిగిన కథ .దీనిపై జరిగినంత చర్చ యే తెలుగు కథ పైనా జరగలేదు .సినిమా కూడా తీశారు .గురజాడ ‘’మీ పేరేమిటి “”కథ ఒక గ్రామానికి సంబంధించిన మౌఢ్యాన్ని గురించి రాస్తే ,కా.రా.ఒక గ్రామానికి సంబంధించిన క్రౌర్యాన్ని చిత్రించాడు .

 ఆయన కథలు ఇతర భారతీయభాషలలోకి, రష్యన్, ఇంగ్లీషు భాషలలోకి అనువదింపబడినాయి . అభిమానాలు,రాగమయి,జీవధార,రుతుపవనాలు (కథా సంకలనం)కారా కథలు కథాకథనం, కథాయజ్ఞం ఆయన ఇతర రచనలు . ఆయన కధలు క్లిష్టంగా రాస్తారు . ’అభిమానాలు ‘’కథలో పాత్రల సంఘర్షణ,వాళ్ళ కుటుంబ వ్యవస్థ ,అభిమానం ముసుగులో వెలువడే క్రౌర్యం వ్యక్తం చేస్తారు . ఉమ్మడి కుటుంబ వ్యవస్థలో వ్యక్తిగత చైతన్యం ఆరోగ్యకర పరిస్తితులలో ఎదగదని చూ పించారు .‘’తీర్పు’’కథలో ఎలాంటి ఆర్ధిక రాజకీయ సమస్యలు ఏర్పడతాయిఅన్నది వివరించారు . ఆయన కథలు మనసుకు ఆహ్లాదం కలిగించవు .బుద్ధిని గిలకొడతాయి ’’ఆ కథలు అలానే రాయాలి ‘’అంటారాయన .ప్రపంచ సాహిత్యంలో కా.రా .గారిలా కథ చెప్పే వారు ఎంతోమంది లేరు .  కన్యాశుల్కంతో సమమైన స్థానం యజ్ఞం కథది . ఆయన నిరంతరాన్వేషి ‘ ‘’అన్నారు డా .వేల్చేరు .వ్యధార్తుల యదార్ధ జీవితాన్ని చిత్రించారు . ‘’కార్డు సైజు కథ’’ కూడా రాశారు 1943లో .కథా రచనపై మార్గదర్శకం గా గొప్ప వ్యాసాలూ రాశారు .’’శైలి ఏర్పడేదే కాని ఏర్పరచుకొనేది కాదు’’,కొసమెరుపు’’ కథను సుస్పష్టం చేస్తుంది’’అన్నారు . . ఆరు దశాబ్దాలుగా కారా మాష్టారి కథలు తెలుగు సాహిత్యాన్ని సుసంపన్నం చేశాయి. ఇంతరాసినా ‘’రాయాల్సినంత ‘’ఎఫెక్టివ్ గా రాయలేకపోయాను .రాయాల్సింది చాలా ఉంది’’ఆని బాధపడ్డారు మాస్టారు..దీర్ఘ శృతి -తీవ్రధ్వని ‘’వంటి వ్యాసాలూ రాశారు .ఫ్యూచర్ రచయిత కాగల శక్తిసామర్ధ్యాలు కె .ఎన్ .వై .పతంజలికి ఉన్నాయని నమ్మకం గా చెప్పారు .వివినమూర్తి ఆయన అంతేవాసి ..సంచార విక్రయశాలలద్వారా పుస్తకాలను గ్రామీణ ప్రజలకు అందుబాటులోకి తేవాలని సూచించారు .

·         . రావి శాస్త్రి వలన తానెన్నో విషయాలు నేర్చుకొన్నానని ఒక రకం గా ఆయన తన ‘’మెంటార్’’ అనీ చెప్పారుకా.రా .  మనసు ఫౌ౦డేషన్  కా.రా .గారి పై పుస్తకం తెచ్చి ఆయన కథలన్నీ ప్రచురించింది .గొప్ప కథలురాసే అదృష్టం  రావిశాస్త్రి, కారా, ,బీనాదేవి లకే దక్కింది అన్నాడు కొడవటి గంటి .

·         ..వ్యక్తిగతంగా సమున్నతుడు .,ఒకరకంగా చెప్పాలంటే ఆయన ‘కథా తనువు.’’దేవుడు మానవుడు అయితే  ఆయనకూడా .కారా మాస్టారికి నమస్కరించి తీరాల్సిందే’’ అన్నారు ప్రముఖ రచయిత రావి శాస్త్రి.

·           కారా మాస్టారి మేధోజనిత నిర్మాణం  శ్రీ కాకుళం లో ఫిబ్రవరి 22, 1997 న నిర్మించిన  , ‘’కథా నిలయం అనే ‘’తెలుగు కథా సరస్వతీ నిలయం’’ అదే ఆయన కథా యజ్ఞం  . ప్రచురితమైన ప్రతి తెలుగు కథా అక్కడ ఉండాలన్న ధ్యేయం . కథలతో పాటు కథా రచయితల జీవిత విశేషాలు, ఛాయాచిత్రాల సేకరణ కూడా చేపట్టారు. ఎక్కడెక్కడి పాత పత్రికల కాపీలు సంపాదించడంలో విపరీతంగా శ్రమించారు. 5000 కంటే ఎక్కువ వారపత్రికలు, మాసపత్రికలు  ప్రత్యేక ప్రచురణలు ఉన్నాయి . ‘’ఇటువంటి కథారిఫరెన్సు గ్రంథాలయం ఏర్పరచే కృషి ఇంతకుముందు ఎక్కడా జరుగలేదని ప్రొఫెసర్ గూటాల కృష్ణమూర్తి అన్నారు .కథానిలయం రెండం అంతస్తులభవనం సకల సదుపాయాలతో వర్ధిల్లుతోంది  గురజాడ, కొకు, రావిశాస్త్రులవి పెద్ద తైలవర్ణ చిత్రాలు ఉన్నాయి. పై అంతస్తులో ముందు ఒక వందమంది దాకా కూర్చోవటానికి వీలైన పెద్ద హాలు. ఈ హాలు గోడల నిండా అంగుళం ఖాళీ లేకుండా తెలుగు కథా రచయితల ఫొటోలు. వెనక వైపున ఒక అతిథిగృహం .ప్రతి ఏటా మార్చిలో కథానిలయ వార్షికోత్సవం ఘనంగా నిర్వహిస్తారు .కథలన్నీ కంచికి చేరతాయి అనే సామెత ఉంది. . .కానీ ఇప్పుడు తెలుగు కథలన్నీ కా.రా.గారి కథా నిలయం చేరి శాశ్వత గౌరవ స్థానం పొందుతున్నాయి .

·         కేంద్ర సాహిత్య అకాడెమీ పురస్కారం ,ఎన్టీర్ జాతీయ పురస్కారం , హంస అవార్డ్ పొందారుమాస్టారు .1993లో న్యూయార్క్ లో జరిగిన 9వ తానా కాన్ఫరెన్స్ – ప్రపంచ తెలుగు కన్వెన్షన్‌కు అతిథిగా  కా.రా .మాస్టారు అమెరికాలో వెళ్లారు   .96 సంవత్సరాల  నిండు జీవితం గడిపి 4-6-2021న కథకు పట్టాభిషేకం చేసిన కథా శిల్పి శ్రీ కాళీపట్నం రామారావు గారి’’ జీవిత కథ’’ కంచికి చేరింది .కథా మాస్టారు కారా ‘’కథా చిరంజీవి’’ .

·         గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -22-10-25-

·         2-405 శివాలయం వీధి -ఉయ్యూరు-521165-కృష్ణా జిల్లా  

·         సెల్ -9989066375 .

Posted in రచనలు | Leave a comment

అలహాబాద్‌లో భారత్ స్త్రీ మహామండల్‌ స్థాపించి,పంజాబ్ లో  రహస్య విప్లవాత్మక సమాజాన్ని నిర్వహించిన ,భారతి పత్రిక ఎడిటర్ ,రవీంద్రుని సోదరి కుమార్తె -. సరళా దేవి చౌధురాణి

అలహాబాద్‌లో భారత్ స్త్రీ మహామండల్‌ స్థాపించి,పంజాబ్ లో  రహస్య విప్లవాత్మక సమాజాన్ని నిర్వహించిన ,భారతి పత్రిక ఎడిటర్ ,రవీంద్రుని సోదరి కుమార్తె -. సరళా దేవి చౌధురాణి

సరళా దేవి చౌధురాణి (జననం సరళా ఘోషల్;[1] 9 సెప్టెంబర్ 1872 – 18 ఆగస్టు 1945) ఒక భారతీయ విద్యావేత్త మరియు రాజకీయ కార్యకర్త, ఆమె 1910లో అలహాబాద్‌లో భారత్ స్త్రీ మహామండల్‌ను స్థాపించారు. ఇది భారతదేశంలో మొట్టమొదటి జాతీయ స్థాయి మహిళా సంస్థ. ఈ సంస్థ యొక్క ప్రాథమిక లక్ష్యాలలో ఒకటి స్త్రీ విద్యను ప్రోత్సహించడం. భారతదేశం అంతటా మహిళల పరిస్థితిని మెరుగుపరచడానికి ఈ సంస్థ లాహోర్ (అప్పటి విభజన చెందని భారతదేశంలో భాగం), అలహాబాద్, ఢిల్లీ, కరాచీ, అమృత్సర్, హైదరాబాద్, కాన్పూర్, బంకురా, హజారీబాగ్, మిడ్నాపూర్ మరియు కోల్‌కతాలో అనేక కార్యాలయాలను ప్రారంభించింది.

జీవిత చరిత్ర

ప్రారంభ జీవితం

సరలా 1872 సెప్టెంబర్ 9న కోల్‌కతాలోని జోరాసంకోలో ప్రసిద్ధ బెంగాలీ మేధావి కుటుంబంలో జన్మించారు. ఆమె తండ్రి జానకినాథ్ ఘోషల్ బెంగాల్ కాంగ్రెస్ యొక్క మొదటి కార్యదర్శులలో ఒకరు. ఆమె తల్లి స్వర్ణకుమారి దేవి, ప్రముఖ రచయిత్రి, ప్రముఖ బ్రహ్మ నాయకుడు మరియు కవి రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ సోదరి దేబేంద్రనాథ్ ఠాగూర్ కుమార్తె. ఆమె అక్క హిరోన్మోయి, రచయిత్రి మరియు వితంతు గృహ స్థాపకురాలు. సరళా దేవి కుటుంబం బ్రహ్మోయిజం అనుచరురాలు, ఈ మతాన్ని రామ్ మోహన్ రాయ్ స్థాపించి, తరువాత సరళా తాత దేబేంద్రనాథ్ ఠాగూర్ అభివృద్ధి చేశారు.

1890లో, ఆమె బెతున్ కళాశాల నుండి ఆంగ్ల సాహిత్యంలో బి.ఎ. పట్టా పొందింది. ఆమె బి.ఎ. పరీక్షలలో అగ్రశ్రేణి మహిళా అభ్యర్థిగా నిలిచినందుకు ఆమెకు కళాశాల యొక్క మొదటి పద్మావతి బంగారు పతకం లభించింది. ఆమె కాలంలో భారత స్వాతంత్ర్య ఉద్యమంలో పాల్గొన్న కొద్దిమంది మహిళలలో ఒకరు. విభజన వ్యతిరేక ఆందోళన సమయంలో ఆమె పంజాబ్‌లో జాతీయవాదం యొక్క సువార్తను వ్యాప్తి చేసింది మరియు రహస్య విప్లవాత్మక సమాజాన్ని నిర్వహించింది.

కెరీర్

విద్య పూర్తి చేసిన తర్వాత, సరళ మైసూర్ రాష్ట్రానికి వెళ్లి మహారాణి బాలికల పాఠశాలలో పాఠశాల ఉపాధ్యాయురాలిగా చేరింది. ఒక సంవత్సరం తర్వాత, ఆమె ఇంటికి తిరిగి వచ్చి బెంగాలీ పత్రిక భారతి కోసం రాయడం ప్రారంభించింది, అదే సమయంలో తన రాజకీయ కార్యకలాపాలను కూడా ప్రారంభించింది.

1895 నుండి 1899 వరకు, ఆమె తన తల్లి మరియు సోదరితో కలిసి భారతిని సంపాదకురాలిగా, తరువాత 1899 నుండి 1907 వరకు దేశభక్తిని ప్రచారం చేయడం మరియు పత్రిక యొక్క సాహిత్య ప్రమాణాలను పెంచడం లక్ష్యంగా భారతిని సంపాదకురాలిగా చేసింది. 1904లో, ఆమె మహిళలు ఉత్పత్తి చేసే స్థానిక హస్తకళలను ప్రాచుర్యంలోకి తీసుకురావడానికి కోల్‌కతాలో లక్ష్మీ భండార్ (మహిళల దుకాణం)ను ప్రారంభించింది. 1910లో, ఆమె భారత్ స్త్రీ మహామండల్ (అఖిల భారత మహిళా సంస్థ)ను స్థాపించింది, దీనిని అనేక మంది చరిత్రకారులు మహిళల కోసం మొట్టమొదటి అఖిల భారత సంస్థగా భావిస్తారు. దేశవ్యాప్తంగా అనేక శాఖలతో, ఇది తరగతి, కులం మరియు మతాన్ని పరిగణనలోకి తీసుకోకుండా మహిళలకు విద్య మరియు వృత్తి శిక్షణను ప్రోత్సహించింది.

వ్యక్తిగత జీవితం

1905లో, సరళా దేవి న్యాయవాది, జర్నలిస్ట్, జాతీయవాద నాయకుడు మరియు స్వామి దయానంద సరస్వతి స్థాపించిన హిందూ సంస్కరణ ఉద్యమం అయిన ఆర్య సమాజ్ అనుచరుడు అయిన రాంభుజ్ దత్ చౌదరిని (1866–1923) వివాహం చేసుకుంది.

ఆమె వివాహం తర్వాత, ఆమె పంజాబ్‌కు వెళ్లింది. అక్కడ, ఆమె తన భర్తకు జాతీయవాద ఉర్దూ వారపత్రిక హిందూస్థాన్‌ను సవరించడంలో సహాయం చేసింది, దీనిని తరువాత ఆంగ్ల పత్రికగా మార్చారు. సహాయ నిరాకరణ ఉద్యమంలో పాల్గొన్నందుకు ఆమె భర్త అరెస్టు అయినప్పుడు, మహాత్మా గాంధీ లాహోర్‌లోని ఆమె ఇంటికి అతిథిగా వెళ్లారు. గాంధీ తన ప్రసంగాలలో, యంగ్ ఇండియా మరియు ఇతర పత్రికలలో ఆమె కవితలు మరియు రచనలను ఉటంకించారు. ఫిబ్రవరి 1920లో, యంగ్ ఇండియా లాహోర్ పర్దా క్లబ్‌లో ఆమె సభ్యత్వానికి సంబంధించిన అనేక లేఖలను ప్రచురించింది. రౌలట్ సత్యాగ్రహంలో పాల్గొన్నందుకు సరళ భర్త అరెస్టు అయిన తర్వాత, ఉనా ఓ’డ్వైర్ (మైఖేల్ ఓ’డ్వైర్ భార్య) ఆమెను తన సభ్యత్వానికి రాజీనామా చేయాలని కోరింది.

ఆమె భారతదేశం అంతటా గాంధీతో ప్రయాణించింది. విడిపోయినప్పుడు, వారు తరచుగా లేఖలు మార్చుకున్నారు,[ మరియు ఒకరినొకరు మెచ్చుకున్నారు..సరళకు రాసిన ఒక లేఖలో, గాంధీ ఇలా వ్రాశాడు:

మీరు ఇప్పటికీ నా నిద్రలో కూడా నన్ను వెంటాడుతూనే ఉన్నారు. పండిట్‌జీ మిమ్మల్ని భారతదేశపు గొప్ప శక్తి అని పిలవడంలో ఆశ్చర్యం లేదు. మీరు ఆ మంత్రాన్ని అతనిపై ప్రయోగించి ఉండవచ్చు. మీరు ఇప్పుడు నాపై ఆ మాయ చేస్తున్నారు.’’

ఆమె ఏకైక కుమారుడు దీపక్, గాంధీ బంధువు మగన్‌లాల్ గాంధీ కుమార్తె రాధను వివాహం చేసుకున్నాడు.

ఆమె జీవితపు చివరి కాలంలో, 1942–1943లో ఆమె ఆత్మకథ జీవనేర్ ఝరా పటా బెంగాలీ సాహిత్య పత్రిక అయిన దేశ్‌లో ధారావాహికంగా ప్రచురించబడింది. తరువాత దీనిని సికతా బెనర్జీ ది స్కాటర్డ్ లీవ్స్ ఆఫ్ మై లైఫ్ (2011)గా ఆంగ్లంలోకి అనువదించారు.

తరువాతి జీవితం

1923లో తన భర్త మరణించిన తర్వాత, సరళా దేవి కోల్‌కతాకు తిరిగి వచ్చి, 1924 నుండి 1926 వరకు భారతికి ఎడిటింగ్ బాధ్యతలను తిరిగి ప్రారంభించింది. ఆమె 1930లో కోల్‌కతాలో శిక్షా సదన్ అనే బాలికల పాఠశాలను స్థాపించింది. ఆమె 1935లో ప్రజా జీవితం నుండి పదవీ విరమణ చేసి, మతంలో మునిగిపోయింది, హౌరాకు చెందిన బిజోయ్ కృష్ణ చటోపాధ్యాయ (1875-1945)ను తన ఆధ్యాత్మిక గురువుగా అంగీకరించింది. ఆమె తన గురువు (ఆధ్యాత్మిక గురువు) ప్రసంగాలను మౌఖికంగా రాసినప్పుడు వాటిని వ్రాసి రికార్డ్ చేసింది మరియు అలాంటి ప్రసంగాలు ‘వేద వాణి’ (వేదాల స్వరం) అనే శీర్షికతో అనేక సంపుటాలలో ప్రచురించబడ్డాయి. ‘జీవనేర్ ఝరా పాట’ అనే ఆమె ఆత్మకథలో, చివరలో, ఆమె ఆధ్యాత్మిక గురువు పేరును ఆమె మరియు ప్రచురణకర్త ప్రస్తావించారు. <జిబనేర్ ఝరా పాట—సరలా దేవి చౌధురాని> వేద వాణిని కూడా ప్రస్తావించారు. అక్కడ ప్రస్తావించబడిన ఆధ్యాత్మిక నాయకుడి పేరు బిజోయ్ కృష్ణ చటోపాధ్యాయకు బదులుగా బిజోయ్ కృష్ణ దేవ శర్మ, ఎందుకంటే ‘దేవ శర్మ’ అనేది బ్రాహ్మణుల సాధారణ బిరుదు. ఆమె 1945 ఆగస్టు 18న కోల్‌కతాలో మరణించింది.

మీ -గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -9-11-25-ఉయ్యూరు .

Posted in రచనలు | Leave a comment

వందే మాతరం గీతానికి 150 ఏళ్లు సందర్భం గా గీత రచయిత బంకిం చంద్ర ఛటర్జీ జీవిత విశేషాలు.8.11.25

వందే మాతరం గీతానికి 150 ఏళ్లు సందర్భం గా గీత రచయిత బంకిం చంద్ర ఛటర్జీ జీవిత విశేషాలు.8.11.25

వందే మాతరం గీతానికి 150 ఏళ్లు సందర్భం గా గీత రచయిత బంకిం చంద్ర ఛటర్జీ జీవిత విశేషాలు.8.11.25 Part 1

Posted in రచనలు | Leave a comment

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.29 వ భాగం.8.11.25.

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.29 వ భాగం.8.11.25.

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.29 వ భాగం.8.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

మహాకవి కాళిదాసు కుమార సంభవం.6 వ భాగం.8.11.25.

మహాకవి కాళిదాసు కుమార సంభవం.6 వ భాగం.8.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

శ్రీ పురాణం సుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారి జీవితం సాహిత్యం.14 వ భాగం.మధురవాణి ఇంటర్వ్యూలు.7.11.25.

శ్రీ పురాణం సుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారి జీవితం సాహిత్యం.14 వ భాగం.మధురవాణి ఇంటర్వ్యూలు.7.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

శ్రీ సంజీవ దేవ్ గారి ఆత్మ కథ.తుమ్మపూడి.60 వ భాగం.7.11.25.

శ్రీ సంజీవ దేవ్ గారి ఆత్మ కథ.తుమ్మపూడి.60 వ భాగం.7.11.25.

శ్రీ సంజీవ దేవ్ గారి ఆత్మ కథ.తుమ్మపూడి.60 వ భాగం.7.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.28 వ భాగం.7.11.25.

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.28 వ భాగం.7.11.25.

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.28 వ భాగం.7.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

మహాకవి కాళిదాసు కుమార సంభవం.5 వ భాగం.7.11.25.

మహాకవి కాళిదాసు కుమార సంభవం.5 వ భాగం.7.11.25.

మహాకవి కాళిదాసు కుమార సంభవం.5 వ భాగం.7.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

జపాన్ మీజీ పునరుద్ధరణ సంస్కర్త’’ టోక్యో స్కూల్ ఆఫ్ ఫైన్ ఆర్ట్స్  స్థాపక డైరెక్టర్, జాతీయ ప్రేరణకు పాశ్చాత్య కళను చేర్చి పునరుద్ధరించిన సంస్కారి,-. ఒకకురా కాకుజో

జపాన్ మీజీ పునరుద్ధరణ సంస్కర్త’’ టోక్యో స్కూల్ ఆఫ్ ఫైన్ ఆర్ట్స్  స్థాపక డైరెక్టర్, జాతీయ ప్రేరణకు పాశ్చాత్య కళను చేర్చి పునరుద్ధరించిన సంస్కారి,-. ఒకకురా కాకుజో

ఒకకురా కాకుజో  ఫిబ్రవరి 14, 1863 – సెప్టెంబర్ 2, 1913), ఒకకురా టెన్షిన్) అని కూడా పిలుస్తారు, అతను మీజీ పునరుద్ధరణ సంస్కరణ యుగంలో సాంప్రదాయ రూపాలు, ఆచారాలు మరియు నమ్మకాల విమర్శనాత్మక ప్రశంసను ప్రోత్సహించిన జపనీస్ పండితుడు మరియు కళా విమర్శకుడు. జపాన్ వెలుపల, అతను ప్రధానంగా ది బుక్ ఆఫ్ టీ: ఎ జపనీస్ హార్మనీ ఆఫ్ ఆర్ట్, కల్చర్, అండ్ ది సింపుల్ లైఫ్ (1906) కు ప్రసిద్ధి చెందాడు. ఇంగ్లీషులో వ్రాయబడినది మరియు రస్సో-జపనీస్ యుద్ధం నేపథ్యంలో, ఇది జపనీయుల మరియు ఆసియన్ల పాశ్చాత్య వ్యంగ్య చిత్రాలను ఖండించింది మరియు జపాన్ పాశ్చాత్య సైనికవాదం యొక్క అనాగరికతలను స్వీకరించినంత వరకు మాత్రమే గౌరవాన్ని పొందుతుందనే భయాన్ని వ్యక్తం చేసింది.

ప్రారంభ జీవితం మరియు విద్య

ఒకకురా కాకుజో అనే మాజీ ఫుకుయ్ డొమైన్ కోశాధికారి పట్టు వ్యాపారిగా మారిన ఒకకురా కాకుజో రెండవ కుమారుడు, మరియు కాకుజో అనే రెండవ భార్య కాకుజో అతను జన్మించిన మూల గిడ్డంగికి ) పేరు పెట్టారు, కానీ తరువాత అతని పేరు యొక్క స్పెల్లింగ్‌ను “మేల్కొన్న బాలుడు”  అని అర్థం వచ్చే వేరే కంజిగా మార్చారు.

హెప్బర్న్ రోమనైజేషన్ వ్యవస్థకు చెందిన క్రైస్తవ మిషనరీ డాక్టర్ జేమ్స్ కర్టిస్ హెప్బర్న్ నిర్వహించే యోషిసాబురో అనే పాఠశాలలో చదువుతున్నప్పుడు ఒకకురా ఇంగ్లీష్ నేర్చుకున్నాడు. ఇక్కడ, అతను విదేశీ భాషలో బాగా ప్రావీణ్యం సంపాదించాడు కానీ తన మాతృభూమి పాత్రలైన కంజిని చదవలేకపోయాడు. ఫలితంగా, అతని తండ్రి యోషిసాబురోలో పాశ్చాత్య సంస్కృతిని మరియు బౌద్ధ దేవాలయంలో సాంప్రదాయ జపనీస్‌ను ఏకకాలంలో అధ్యయనం చేయమని చెప్పాడు. 1871లో భూస్వామ్య వ్యవస్థ రద్దు తర్వాత, అతని కుటుంబం యోకోహామా నుండి టోక్యోకు వెళ్లింది. 1875లో, ఒకకురా వారితో చేరి టోక్యో ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఫారిన్ లాంగ్వేజెస్‌లో స్కాలర్‌షిప్‌ను గెలుచుకున్నాడు. ఆ తర్వాత వెంటనే, ఆ పాఠశాలకు టోక్యో ఇంపీరియల్ విశ్వవిద్యాలయంగా పేరు మార్చారు. ఈ ప్రతిష్టాత్మక అకాడమీలోనే అతను మొదట హార్వర్డ్-విద్యావంతుడైన కళా చరిత్రకారుడు ఎర్నెస్ట్ ఫెనోలోసాను కలుసుకుని అధ్యయనం చేశాడు.

కెరీర్

1886లో, ఒకకురా విద్యా మంత్రికి కార్యదర్శి అయ్యాడు మరియు సంగీత వ్యవహారాల బాధ్యతను నిర్వర్తించాడు. తరువాత అదే సంవత్సరంలో అతను ఇంపీరియల్ ఆర్ట్ కమిషన్‌కు ఎంపికయ్యాడు మరియు పాశ్చాత్య ప్రపంచంలో లలిత కళలను అధ్యయనం చేయడానికి విదేశాలకు పంపబడ్డాడు. యూరప్ మరియు యునైటెడ్ స్టేట్స్ నుండి తిరిగి వచ్చిన తర్వాత, 1887లో అతను టోక్యో స్కూల్ ఆఫ్ ఫైన్ ఆర్ట్స్ టోక్యో బిజుట్సు గక్కో)ను స్థాపించడంలో సహాయం చేశాడు మరియు ఒక సంవత్సరం తర్వాత దానికి డైరెక్టర్ అయ్యాడు.

కొత్త ఆర్ట్స్ స్కూల్ సాంప్రదాయవాదుల “నిర్జీవ సంప్రదాయవాదానికి” మరియు ప్రారంభ మెయిజీ ఔత్సాహికులు పెంపొందించిన “పాశ్చాత్య కళ యొక్క సమాన ప్రేరణ లేని అనుకరణ]కు ప్రాతినిధ్యం వహించింది. పాశ్చాత్య దేశాలలో, పాఠశాలలో మరియు కొత్త పత్రిక కొక్కాలో, ] ఒకకురా పురాతన మరియు స్థానిక కళలను పునరుద్ధరించడానికి, వాటి ఆదర్శాలను గౌరవించడానికి మరియు వాటి అవకాశాలను అన్వేషించడానికి ప్రయత్నించాడు. 1897లో, పాఠశాల పాఠ్యాంశాల్లో యూరోపియన్ పద్ధతులకు నిరంతరం ప్రాధాన్యత ఇవ్వబడుతుందని స్పష్టమైనప్పుడు, అతను తన డైరెక్టర్ పదవికి రాజీనామా చేశాడు. ఆరు నెలల తర్వాత, హషిమోటో గహో మరియు యోకోయామా టైకాన్ మరియు ముప్పై ఏడు మంది ఇతర ప్రముఖ కళాకారులతో స్థాపించబడిన నిహాన్ బిజుట్సుయిన్ , లిట్. “జపాన్ విజువల్ ఆర్ట్స్ అకాడమీ”)లో జాతీయ ప్రేరణను దెబ్బతీయకుండా పాశ్చాత్య కళను ఉపయోగించుకునే ప్రయత్నాన్ని అతను పునరుద్ధరించాడు.

అదే సమయంలో, ఒకకురా షింటోయిస్ట్ హైబుట్సు కిషాకు ఉద్యమాన్ని వ్యతిరేకించాడు, ఇది మీజీ పునరుద్ధరణ తర్వాత జపాన్ నుండి బౌద్ధమతాన్ని బహిష్కరించడానికి ప్రయత్నించింది. ఎర్నెస్ట్ ఫెనోలోసాతో కలిసి, దెబ్బతిన్న బౌద్ధ దేవాలయాలు, చిత్రాలు మరియు గ్రంథాలను మరమ్మతు చేయడానికి అతను పనిచేశాడు.

ఒకకురా అంతర్జాతీయ స్వీయ భావాన్ని నిలుపుకున్న విశ్వనగరుడు. ఆయన తన ప్రధాన రచనలన్నింటినీ ఆంగ్లంలో రాశారు. ఒకకురా జపాన్ సాంప్రదాయ కళను పరిశోధించి యూరప్, యునైటెడ్ స్టేట్స్ మరియు చైనాలకు ప్రయాణించి, భారతదేశంలో రెండు సంవత్సరాలు నివసించి, స్వామి వివేకానంద మరియు రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్‌లతో సంభాషణలో పాల్గొన్నాడు.  ఒకకురా ఆధునిక ఆసియా సంస్కృతికి ప్రాముఖ్యతను నొక్కిచెప్పాడు, తన కాలంలో పాశ్చాత్య సంస్కృతి ఎక్కువగా ఆధిపత్యం చెలాయించిన కళ మరియు సాహిత్య రంగాలకు దాని ప్రభావాన్ని తీసుకురావడానికి ప్రయత్నించాడు.] 1906లో, విలియం స్టర్గిస్ బిగెలో బోస్టన్‌లోని మ్యూజియం ఆఫ్ ఫైన్ ఆర్ట్స్‌కు ఆయనను ఆహ్వానించాడు మరియు 1910లో దాని జపనీస్ మరియు చైనీస్ ఆర్ట్ విభాగానికి క్యూరేటర్ అయ్యాడు. 1886 నుండి, ఆయన అమెరికన్ కళాకారుడు జాన్ లా ఫార్జ్‌కు సన్నిహిత స్నేహితుడు, ఆయనకు ది బుక్ ఆఫ్ టీ అంకితం చేశాడు. మిన్నెసోటా సుప్రీంకోర్టు కోసం తన కుడ్యచిత్రాలను రూపొందించడంలో ఒకకురా లా ఫార్జ్‌కు కూడా సలహా ఇచ్చాడు.

రచనలు

1903లో ఆసియా కళాత్మక మరియు సాంస్కృతిక చరిత్రపై ఆయన రాసిన పుస్తకం, ది ఐడియల్స్ ఆఫ్ ది ఈస్ట్ విత్ స్పెషల్ రిఫరెన్స్ టు ది ఆర్ట్ ఆఫ్ జపాన్, రస్సో-జపనీస్ యుద్ధం సందర్భంగా ప్రచురించబడింది, దాని ప్రారంభ పేరాకు ప్రసిద్ధి చెందింది, దీనిలో అతను ఆసియా అంతటా ఆధ్యాత్మిక ఐక్యతను చూస్తాడు, ఇది దానిని పశ్చిమ దేశాల నుండి వేరు చేస్తుంది:

ఆసియా ఒకటి. హిమాలయాలు రెండు శక్తివంతమైన నాగరికతలను విభజిస్తాయి, కన్ఫ్యూషియస్ కమ్యూనిజంతో చైనీస్ మరియు వేదాల వ్యక్తిత్వంతో భారతీయుడు. కానీ మంచుతో కూడిన అడ్డంకులు కూడా ఒక్క క్షణం కూడా అంతరాయం కలిగించలేవు, ఇది ప్రతి ఆసియా జాతి యొక్క సాధారణ ఆలోచన-వారసత్వం, ఇది ప్రపంచంలోని అన్ని గొప్ప మతాలను ఉత్పత్తి చేయడానికి మరియు మధ్యధరా మరియు సముద్ర ప్రజల నుండి వాటిని వేరు చేయడానికి వీలు కల్పిస్తుంది.

1912లో ఇసాబెల్లా స్టీవర్ట్ గార్డనర్ పోషకత్వంలో వ్రాయబడిన ఒకకురా చివరి రచన, ది వైట్ ఫాక్స్, బోస్టన్ ఒపెరా హౌస్ కోసం ఒక ఆంగ్ల భాషా లిబ్రెట్టో. ఈ లిబ్రెట్టో కబుకి నాటకాలు మరియు వాగ్నర్ ఇతిహాసం టాన్‌హౌజర్ రెండింటి నుండి అంశాలను కలిగి ఉంది మరియు తూర్పు మరియు పశ్చిమాల మధ్య ఒకకురా ఆశించిన సయోధ్య యొక్క వ్యక్తీకరణగా, రూపకంగా అర్థం చేసుకోవచ్చు.  చార్లెస్ మార్టిన్ లోఫ్ఫ్లర్ కవితా నాటకాన్ని సంగీతానికి పెట్టమని గార్నర్ చేసిన అభ్యర్థనకు అంగీకరించాడు, కానీ ఆ ప్రాజెక్ట్ ఎప్పుడూ ప్రదర్శించబడలేదు.

మరణం

ఒకాకురా ఆరోగ్యం అతని చివరి సంవత్సరాల్లో క్షీణించింది. “వైద్యులు చెప్పే నా అనారోగ్యం ఇరవయ్యవ శతాబ్దపు సాధారణ ఫిర్యాదు – బ్రైట్ వ్యాధి,” అని అతను జూన్ 1913లో ఒక స్నేహితుడికి రాశాడు. “నేను ప్రపంచంలోని వివిధ ప్రాంతాలలో వస్తువులను తిన్నాను – నా కడుపు మరియు మూత్రపిండాల వంశపారంపర్య భావనలకు చాలా భిన్నంగా ఉంది. అయితే నేను మళ్ళీ కోలుకుంటున్నాను మరియు నేను సెప్టెంబర్‌లో చైనాకు వెళ్లాలని ఆలోచిస్తున్నాను.” ఆగస్టు, 1913లో, “కాకుజో అకాకురాలోని తన పర్వత విల్లాకు వెళ్లాలని పట్టుబట్టాడు మరియు చివరికి అతని భార్య, కుమార్తె మరియు అతని సోదరి అతన్ని రైలులో అక్కడికి తీసుకెళ్లారు. ఒక వారం పాటు, కాకుజో కొంచెం మెరుగ్గా ఉన్నాడు మరియు ప్రజలతో మాట్లాడగలిగాడు, కానీ ఆగస్టు 25న, అతనికి గుండెపోటు వచ్చింది . చాలా రోజులు చాలా బాధతో గడిపాడు. తన కుటుంబం, బంధువులు మరియు అతని శిష్యుల చుట్టూ,ఉండగా  అతను సెప్టెంబర్ 2న మరణించాడు.”

వారసత్వం

జపాన్‌లో, ఒకకురా, కానో స్కూల్ చిత్రకారుడు హషిమోటో గహోతో కలిసి, పాశ్చాత్య శైలి చిత్రలేఖనాన్ని ఎదుర్కొంటూ జపనీస్ నిహోంగా సంప్రదాయ చిత్రలేఖనాన్ని “రక్షించిన” ఘనత పొందాడు, లేదా “యోగా”, దీని ప్రధాన న్యాయవాది కళాకారుడు కురోడా సీకి] అయితే, జపాన్‌కు సంబంధించి ఒకకురా సౌందర్య వివరణాత్మక పద్ధతుల సాధనలో మార్గదర్శక పాత్ర పోషించారని అంగీకరిస్తూనే, సమకాలీన కళా పండితులు పాశ్చాత్య చిత్రలేఖనం ద్వారా ఎదురయ్యే “ముప్పు” గురించి ఇకపై నమ్మడం లేదు.  “‘ఆసియా ఆధ్యాత్మికత యొక్క పురాణం’ యొక్క స్థాపకుడిగా” ఒకకురా తూర్పు-పశ్చిమ ద్వంద్వ భావనలను రూపొందించిన విధానాన్ని కూడా వారు విమర్శిస్తున్నారు.

జపాన్ వెలుపల, ఒకకురా అనేక మంది ముఖ్యమైన వ్యక్తులను ప్రత్యక్షంగా లేదా పరోక్షంగా ప్రభావితం చేశారు, వీరిలో స్వామి వివేకానంద, తత్వవేత్త మార్టిన్ హైడెగర్, కవి ఎజ్రా పౌండ్ మరియు ముఖ్యంగా కవి రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ మరియు కళా దాత, కలెక్టర్ మరియు మ్యూజియం వ్యవస్థాపకుడు ఇసాబెల్లా స్టీవర్ట్ గార్డనర్ ఉన్నారు, వారు ఆయనకు సన్నిహితులు. ఆధునిక భారతీయ జలవర్ణ పితామహుడు అబనీంద్రనాథ్ ఠాగూర్‌కు వాష్ టెక్నిక్‌ను పరిచయం చేసిన జపనీస్ కళాకారుల ముగ్గురిలో ఆయన ఒకరు.

ఇజురా ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఆర్ట్స్ & కల్చర్‌లో భాగంగా, ఇబారకి విశ్వవిద్యాలయం, ఇబారకి ప్రిఫెక్చర్‌లోని కిటైబరాకిలోని ఇజురా తీరం వెంబడి సముద్రాన్ని చూసే షట్కోణ చెక్క రిట్రీట్ అయిన రోక్కకుడోను నిర్వహిస్తుంది, దీనిని ఒకాకురా రూపొందించి 1905లో నిర్మించారు. ఇది జాతీయ స్మారక చిహ్నంగా నమోదు చేయబడింది.

పుస్తకాలు

ది ఐడియల్స్ ఆఫ్ ది ఈస్ట్ (లండన్: జె. ముర్రే, 1903)

ది అవేకెనింగ్ ఆఫ్ జపాన్ (న్యూయార్క్: సెంచరీ, 1904)

ది బుక్ ఆఫ్ టీ (న్యూయార్క్: పుట్నామ్స్, 1906)

ఇవి కూడా చూడండి

దాస్ ఇన్-డెర్-వెల్ట్-సీన్

టోమోనోబు ఇమామిచి

రోక్కకుడో

టీయిజం

టెన్షిన్ మెమోరియల్ మ్యూజియం ఆఫ్ ఆర్ట్, ఇబారకి

రిఫరెన్స్‌లు

‘అంబాసిడర్ ఆఫ్ టీ కల్చర్ టు ది వెస్ట్’ (ఒకకురా జీవిత చరిత్ర), ఆండ్రూ ఫోర్బ్స్ మరియు డేవిడ్ హెన్లీ, ది ఇల్లస్ట్రేటెడ్ బుక్ ఆఫ్ టీ (చియాంగ్ మై: కాగ్నోసెంటి బుక్స్, 2012).

ఒకకురా, కాకుజో (2008). ది బుక్ ఆఫ్ టీ. యాపిల్‌వుడ్ బుక్స్. హోరియోకా యాసుకో, ది లైఫ్ ఆఫ్ కకుజో (టోక్యో: హోకుసీడో ప్రెస్, 1963), 3.

ఒకాకురా, కాకుజో. 2022. ది బుక్ ఆఫ్ టీ. జియాన్ కార్లో కాల్జాచే సవరించబడింది. రోమ్: అఫిసినా లైబ్రేరియా,

“ఒకకురా-కాకుజో, 1862-1913”. మ్యూజియం ఆఫ్ ఫైన్ ఆర్ట్స్ బులెటిన్. 11

మీ -గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -7-11-25-ఉయ్యూరు .

Posted in రచనలు | Leave a comment

భారతీయతకు  పాశ్చాత్య శైలి జోడించిన బీహార్ వాస్తు శిల్పి రవీంద్రుని ‘’విచిత్రక్లబ్ ‘’మెంబర్ , కళా అధ్యాపకుడు -పద్మశ్రీ సురేంద్రనాథ్ కర్

భారతీయతకు  పాశ్చాత్య శైలి జోడించిన బీహార్ వాస్తు శిల్పి రవీంద్రుని ‘’విచిత్రక్లబ్ ‘’మెంబర్ , కళా అధ్యాపకుడు -పద్మశ్రీ సురేంద్రనాథ్ కర్

సురేంద్రనాథ్ కర్ (5 మార్చి 1892– 2 ఆగస్టు 1970] ఒక భారతీయ కళాకారుడు మరియు వాస్తుశిల్పి,భారతీయ నిర్మాణ శైలిని పాశ్చాత్య మరియు తూర్పు నిర్మాణ శైలితో కలపడానికి ప్రసిద్ధి చెందారు. 1892లో బ్రిటిష్ ఇండియాలోని బీహార్‌లోని ముంగేర్ జిల్లా[4] పరిధిలోని హవేలి ఖరగ్‌పూర్‌లో జన్మించిన కర్, తన బంధువు, ప్రఖ్యాత బెంగాలీ చిత్రకారుడు నందలాల్ బోస్ వద్ద, తరువాత నోబెల్ గ్రహీత రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ మేనల్లుడు అబనీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ వద్ద,[ తన ప్రాథమిక కళను అభ్యసించాడు.  1911లో 19 ఏళ్ల కర్‌ను అబనీంద్రనాథ్ వద్దకు తీసుకెళ్లిన బోస్, ఆ యువకుడికి చిత్రలేఖనం నేర్చుకోవాలని సలహా ఇవ్వడమే కాకుండా, తన స్వంత మార్గదర్శకత్వంలో ప్రాథమిక చిత్రలేఖనాన్ని కూడా నేర్పించాడు. తరువాత 1915లో, అతను ఠాగూర్ కుటుంబం స్థాపించిన విచిత్ర క్లబ్‌లో[చేరాడు, కళా ఉపాధ్యాయుడిగా మరియు క్లబ్ కార్యకలాపాలను నిర్వహించడానికి కూడా సహాయం చేశాడు.[3] ఈ కాలంలో, అప్పటి బెంగాల్ గవర్నర్ లార్డ్ కార్మైకేల్, కర్ చేసిన కొన్ని పనులను కొనుగోలు చేశాడు. కలకత్తాలో కొత్తగా స్థాపించబడిన ఆచార్య జగదీష్ చంద్రబోస్ ఇన్స్టిట్యూట్ భవనం యొక్క కళాత్మక అంశాలను నెరవేర్చడంలో అబనీంద్రనాథ్ మరియు నందలాల్ లకు కర్ కూడా చురుకుగా సహాయం చేశాడు. 1917లో, ఠాగూర్ తరువాతి శాంతినికేతన్ యొక్క పూర్వగామి అయిన బ్రహ్మచార్యశ్రమాన్ని స్థాపించినప్పుడు, [7] ఆయన ఠాగూర్ కోరిక మేరకు ఆ సంస్థలో చేరారు  మరియు కళా ఉపాధ్యాయుడిగా పనిచేశారు.రెండు సంవత్సరాల తరువాత, ఆయన ఠాగూర్ కళా భవనానికి అధ్యాపక సభ్యుడిగా మారారు.

తన అనేక విదేశీ సందర్శనలలో ఠాగూర్ సహచరుడిగా ఉన్న కర్,  పశ్చిమ మరియు తూర్పు వాస్తుశిల్పంతో తనకు లభించిన అనుభవాన్ని ఉపయోగించి, అందమైన లేదా ఉపయోగకరమైన వాటిని స్పృహతో గ్రహించడం ద్వారా తన స్వంత శైలిని అభివృద్ధి చేసుకోవడానికి ఉపయోగించుకున్నాడు మరియు తరువాత, శాంతినికేతన్ కోసం అనేక భవనాలను రూపొందించాడు దానిని అక్కడి జీవితానికి అన్వయించి కొత్త కోణాలను జోడించాడు] 1924లో ఠాగూర్‌తో కలిసి ఇటలీ పర్యటన తర్వాత ఆయన కళా భవన్ విద్యార్థులకు లితోగ్రఫీని పరిచయం చేశారు. అదేవిధంగా, 1927లో మలయా, ఇండోనేషియా, జావా సుమత్రా పర్యటనలో ఆయన బాటిక్ కళ మరియు దుస్తుల రూపకల్పన, గృహ అలంకరణ, వేదిక రూపకల్పన మొదలైన వివిధ అంశాలను నేర్చుకున్నారు. వీటిని ఆయన ఠాగూర్ నృత్య నాటకం, నాటకాలు మొదలైన వాటి కోసం వేదిక అలంకరణలో విజయవంతంగా ఉపయోగించారు. ] కానీ వాస్తుశిల్పం సురేంద్రనాథ్ యొక్క బలం మరియు ఆయన పూర్తిగా భారతీయ శైలి నిర్మాణ శైలిని అభివృద్ధి చేసిన వ్యక్తిగా గుర్తుండిపోతారు, అయినప్పటికీ ప్రపంచం నలుమూలల నుండి వివిధ శైలులను కలిగి ఉన్నారు.  శాంతినికేతన్‌లో నేటికీ చూడగలిగే ఆయన ముఖ్యమైన రచనలలో సింఘ సదన్, కళా భవన్, దినానిక, చైనా భవన్, హిందీ భవన్, సంగీత భవన్, రతన్ కుథి, ఉదయన్, కోణార్క్, శ్యామాలి, పునశ్చ, ఉడిచి మరియు ప్రక్కనే ఉన్న తోట డిజైన్‌లు ఉన్నాయి.  సురేంద్రనాథ్ నిర్మాణ నమూనాలు శాంతినికేతన్ దాటి దేశవ్యాప్తంగా చెల్లాచెదురుగా ఉన్నాయి. అంబాలాల్ సారాభాయ్ ఆహ్వానం మేరకు అహ్మదాబాద్‌లోని “ది రిట్రీట్” (ఇప్పుడు కాలికో టెక్స్‌టైల్ మ్యూజియం) అనే రాజభవన భవనాన్ని ఆయన రూపొందించారు. బొకారో థర్మల్ పవర్ స్టేషన్ టౌన్‌షిప్, దేశబంధు చిత్తరంజన్ దాస్ స్మారక చిహ్నం మరియు కోల్‌కతాలోని మహాజాతి సదన్, ఆయన ఇతర ముఖ్యమైన రచనలలో ఉన్నాయి. ఠాగూర్ ప్రత్యేక అభ్యర్థన మేరకు పంపిన తర్వాత, గంగానదితో పాటు, వారణాసిలోని రాజ్‌ఘాట్ బెసెంట్ స్కూల్ (అప్పుడు జె. కృష్ణమూర్తి ఆధ్వర్యంలో మరియు ఇప్పుడు కృష్ణమూర్తి ఫౌండేషన్ నిర్వహిస్తున్నది) కోసం అసెంబ్లీ హాల్‌ను కూడా ఆయన రూపొందించారు. ఠాగూర్ తన రెండు పుస్తకాలను సురేంద్రనాథ్‌కు అంకితం చేశారు – రష్యన్ చితి (రష్యా నుండి లేఖలు) మరియు ఆరోగ్య (రికవరీ). ఆయన 1935 నుండి 1947 వరకు విశ్వభారతి కార్యదర్శిగా మరియు 1951 నుండి 1955 వరకు కళా భవన్ ప్రిన్సిపాల్‌గా కూడా సమర్థవంతంగా పనిచేశారు. సురేంద్రనాథ్ 1932లో శాంతినికేతన్‌లోని ఆశ్రమ విద్యార్థి మరియు శ్రీష్ చంద్ర మజుందర్ కుమార్తె అయిన సురమ మజుందర్ (అలియాస్ నుతు)ను వివాహం చేసుకున్నారు. వారికి ఇద్దరు కుమారులు – సుమిత్ మరియు సుకీర్తి.

భారత ప్రభుత్వం 1959లో ఆయనను దేశానికి చేసిన సేవలకు గాను నాల్గవ అత్యున్నత భారతీయ పౌర పురస్కారం అయిన పద్మశ్రీ పురస్కారంతో సత్కరించింది.

సురేంద్రనాథ్ కర్ 1970లో 78 సంవత్సరాల వయసులో మరణించారు.

మీ – గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -7-11-25–ఉయ్యూరు.

Posted in రచనలు | Leave a comment

శ్రీ పురాణం సుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారి జీవితం సాహిత్యం. 13 వ భాగం.మధురవాణి ఇంటర్వ్యూలు.6.11.25.

శ్రీ పురాణం సుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారి జీవితం సాహిత్యం. 13 వ భాగం.మధురవాణి ఇంటర్వ్యూలు.6.11.25.

శ్రీ పురాణం సుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారి జీవితం సాహిత్యం. 13 వ భాగం.మధురవాణి ఇంటర్వ్యూలు.6.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

శ్రీ సంజీవ దేవ్ గారి ఆత్మ కథ.తుమ్మపూడి.59 వ భాగం.6.11.25.

శ్రీ సంజీవ దేవ్ గారి ఆత్మ కథ.తుమ్మపూడి.59 వ భాగం.6.11.25.

శ్రీ సంజీవ దేవ్ గారి ఆత్మ కథ.తుమ్మపూడి.59 వ భాగం.6.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.27 వ భాగం.6.11.25.

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.27 వ భాగం.6.11.25.

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.27 వ భాగం.6.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

మహాకవి కాళిదాసు కుమార సంభవం.4; వ భాగం.6.11.25.

మహాకవి కాళిదాసు కుమార సంభవం.4; వ భాగం.6.11.25.

మహాకవి కాళిదాసు కుమార సంభవం.4; వ భాగం.6.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

యాజ్ఞ వల్క్య మహర్షి చరిత్ర -22

యాజ్ఞ వల్క్య మహర్షి చరిత్ర -22
శాకల్యుడు ‘’ఆ  పురుషుని విశేషాలు నాకు తెలుసు .నీకు తెలిసిన వివరాలు చెప్పు ‘’అని అడిగాడు .’’శరీరం అనే విశేషణం కలవాడు పురుషుడు .ఇంకేదైనా  విశేషణం ఉన్నవాడని నువ్వు భావిస్తే అడుగు ‘’అన్నాడు యాజ్ఞవల్క్యుడు .’’ఆపురుషునికి దేవత ఎవరు ?’’అమృతం ‘’అంటే తిన్న అన్నం యొక్క రసం .తల్లిలోని రక్తానికి తండ్రిలోని శుక్రానికి ఇదే కారణం .శుక్ల శోణితమైన ఆ రసమే అమృతమే పురుషునికి దేవత .కామమే స్థానం హృదయమే ఆలోచన ,మనసే జ్యోతి అయిన ఆపురుషుని ,దేహే౦ద్రియాది సముదాయాలకు పరాయణుడుగా ఎరిగినవాడే పండితుడు .’’అనగా ఇంకా విశేషాలు చెప్పమని అడిగితె ‘’కామమయుడు .’’అనగా ‘’కామమయుడికి దేవత ఎవరు ?’’స్త్రీ వలననే కామం ప్రకాశమానమౌతు౦దికనుక స్త్రీయే దేవత .రూపమే స్థానం ,నేత్రమే ఆలోకనం ,మనస్సు జ్యోతి అవుతోందో అలాంటి పురుషుని దేహే౦ద్రియాది సముదాయానికి పరాయణుడుగా తెలుసుకొన్నవాడే పండితుడు .అంటే ఆకారాలే నివాసం నేత్రాలచే చూడటం మనస్సు అనే జ్యోతిచే సంకల్ప వికల్పాది పనులు చేస్తున్న పురుషుని దేహే౦ద్రియాదులకు ఆశ్రయం గా ఎరిగినవాడే పండితుడు ‘’అన్నాడు .ఇంకా విశేషాలు చెప్పమని అడిగితె ‘’ఆదిత్యునిలో ఉండేవాడు .’’ దేవత ఎవరు ?’’సత్యం .ఆకాశమే స్థానం .నేత్రమే అలోకనం మనస్సు జ్యోతి అయిన పురుషుని దేహే౦ద్రియాది సముదాయానికి పరాయణుడిగా తెలుసుకొన్నవాడే పండితుడు ‘’అన్నాడు .మరిన్నివిశేషాలు చెప్పమంటే ‘’ఆ పురుషుడు ప్రాతి శుత్కుడు ,శ్రౌత్రుడు అనే విశేషణాలున్నవాడు .అంటే ప్రతిదీ వినేవాడు చెవిలో పుట్టేవాడు అని అర్ధం ‘’దేవత ?’’దిక్కులే .అంధకారమే స్థానం ,హృదయమే లోకం ,మనస్సే జ్యోతి అయిన ఆపురుషుని దేహే౦ద్రియ సముదాయం కు పరాయణుడుగా తెలుసుకొన్నవాడే పండితుడు ‘’’’అదినాకూ తెలుసు .ఇంకా విశేషాలు చెప్పు ‘’అన్నాడు మేనమామ.’’ఆ పురుషుడు ఛాయామయుడు ‘’’అని మేనల్లుడు చెప్పగా ‘’దేవత ‘’?అంటే ‘’మృత్యువు ‘’అన్నాడు .అంటే అజ్ఞానికి మృత్యువే దేవత .ఇవి తెలిసినవాడే వేత్త’’.
   మళ్ళీ మళ్ళీ ప్రశ్నోత్తరాలు జరిగాయి వాటి లోని వివరాలు మాత్రమె తెలియజేస్తాను .’’అద్దం లో ప్రతి బి౦బ౦గా ఉండేవాడు .దేవత ప్రాణం .నీరే స్థానం .దేవత వరుణుడు.రేతస్సు స్థానం .పుత్రమయుడే ఆపురుషుడు .ప్రజాపతి దేవత .అంటే తండ్రి ‘’అని అన్నిటికి తగిన సమాదాలు చెప్పి చివరికి యాజ్ఞవల్క్యుడు ‘’శాకల్యా !ఈ బ్రాహ్మణులు నాతో నిన్ను తగలబెట్టించారు ‘’అనగా కోపం తారాస్థాయికి వచ్చి ‘’నువ్వు బ్రహ్మవేత్తవా ?’’అనగా ‘’దేవతలతో ప్రతిష్టితాలతో ఉన్న అన్ని దిక్కులు నాకు తెలుసు ‘’అనగా ఒక్కో దిక్కుకు దేవత గురించి ప్రశ్నించగా ‘’తూర్పుకు ఆదిత్య స్వరూపుడిని ,.ఆయన నేత్రాలలో ఉంటాడు .నేత్రం రూపం లో ఉంటుంది రూపం హృదయం లో ఉంటుంది .దక్షిణ దిక్కుకు యమదేవతా స్వరూపుడను. అతడు యజ్ఞం లో ప్రతిష్టితుడు .యజ్ఞం దక్షిణలో ప్రతిష్టితం .దక్షిణ శ్రద్ధలో ప్రతిష్టితం .శ్రద్ధ హృదయం లో ఉంటుంది .పశ్చిమ దిశకు వరుణ దేవతా స్వరూపుడను .వరుణుడు ఉదకాలలో ఉంటాడు .ఉదకాలు రేతస్సులో ప్రతిష్టితాలు .రేతస్సు హృదయం లో ప్రతిష్టితం .ఉత్తర దిక్కుకు సోమదేవతాస్వరూపుడను. అది దీక్షలో ప్రతిష్టితం. దీక్ష సత్యం లో, సత్యంలో, సత్యం హృదయం లో ప్రతిష్టితం .ధ్రువ దిక్కుకు అగ్ని దేవతా స్వరూపుడను .అగ్ని వాక్కులో వాక్కు హృదయం లో ప్రతిష్టితం ‘’అన్నాడు ‘’హృదయం దేనిలో “? అని అడిగితె ‘’అహల్లికుడా !(అంటే పగటి వేళ ప్రేతత్వం తో లీనమైనవాడా )!హృదయం శరీరం లోకాక ,వేరే చోట ఉంటుందా ?హృదయం శరీరం లోనే ప్రతిష్టితం ‘’అన్నాడు .వాదన కొనసాగింది వివరాలు తర్వాత .
  సశేషం
sమీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -7-3-19-ఉయ్యూరు

Posted in రచనలు | Leave a comment

నేపాల్ లో ఎర్లీ  చైల్డ్ హుడ్ సెంటర్,బటర్ ఫ్లై హోమ్ స్థాపించి ఖైదీలపిల్లలకు సేవలు చేస్తూ ఖండాంతర కీర్తి సాధించి CNNహీరో ,సూపర్ హీరో అవార్డ్ లు పొందిన –  పుష్పబాస్నేట్ (మహిళామణులు )-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్-విహంగ  -మహిళా వెబ్ మాసపత్రిక -నవంబర్ 

నేపాల్ లో ఎర్లీ  చైల్డ్ హుడ్ సెంటర్,బటర్ ఫ్లై హోమ్ స్థాపించి ఖైదీలపిల్లలకు సేవలు చేస్తూ ఖండాంతర కీర్తి సాధించి CNNహీరో ,సూపర్ హీరో అవార్డ్ లు పొందిన –  పుష్పబాస్నేట్ (మహిళామణులు )-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్-విహంగ  -మహిళా వెబ్ మాసపత్రిక -నవంబర్ 

avatarPosted on November 1, 2025 by vihangapatrika 

పుష్ప బాస్నేట్  (జననం 1984, నేపాల్  నేపాల్‌లోని ఖాట్మండులో ఉన్న ఒక సామాజిక కార్యకర్త మరియు నేపాల్‌లోని ఖాట్మండులో ఉన్న ఎర్లీ చైల్డ్ హుడ్ డెవలప్‌మెంట్ సెంటర్ (ECDC) మరియు బటర్‌ఫ్లై హోమ్,  లాభాపేక్షలేని సంస్థల వ్యవస్థాపకురాలు/అధ్యక్షురాలు. ఆమె సంస్థ జైలులో ఉన్న తల్లిదండ్రులతో జైలులో నివసిస్తున్న పిల్లల హక్కులను బలోపేతం చేయడానికి పనిచేస్తుంది.

ఆమె 2012లో గెలుచుకున్న CNN హీరోస్ అవార్డుకు నామినేట్ అయినప్పటి నుండి ఆమె ప్రయత్నాలను జాతీయ మరియు అంతర్జాతీయ మీడియా గుర్తించింది. ఆమె 2016లో ‘CNN సూపర్ హీరో అవార్డు’ గెలుచుకుంది.

బాస్నెట్ తన కెరీర్‌ను 21 సంవత్సరాల వయస్సులో ఖాట్మండులోని సెయింట్ జేవియర్స్ కళాశాలలో సోషల్ వర్క్‌లో అండర్ గ్రాడ్యుయేట్‌గా ఉన్నప్పుడు ప్రారంభించింది. తన కళాశాల నియామకంలో భాగంగా, ఆమె ఖాట్మండులోని మహిళా జైలును సందర్శించింది. జైలు వెనుక తల్లిదండ్రులతో నివసిస్తున్న పిల్లలను చూసి ఆమె నిరాశ చెందింది. ఆమె తన సన్నిహితులు మరియు సోదరి నుండి 70,000 రూపాయలు (సుమారు $885) సేకరించి, 2005లో పిల్లలకు డే కేర్ ప్రోగ్రామ్‌ను అందించడానికి లాభాపేక్షలేని సంస్థ – ది ఎర్లీ చైల్డ్‌హుడ్ డెవలప్‌మెంట్ సెంటర్ (ECDC)ను ప్రారంభించింది.

2007లో, ఆమె సెలవు దినాల్లో వారి తల్లులను సందర్శిస్తూనే, ఏడాది పొడవునా జైలు వెలుపల నివసించడానికి పిల్లలు కోసం ఒక నివాస గృహాన్ని ప్రారంభించింది. నేడు, ఆమె జైలులో ఉన్న తల్లిదండ్రుల 137 మందికి పైగా పిల్లలకు సహాయం చేసింది. ఆమె జైలు పిల్లల కోసం డే కేర్ సెంటర్ మరియు వృద్ధుల కోసం ఒక నివాస గృహాన్ని నడుపుతోంది. వారికి ప్రత్యామ్నాయ నివాసం, పాఠశాల నమోదు, ఉచిత భోజనం మరియు వైద్య సంరక్షణ అందించడంలో కూడా ఆమె సహాయం చేసింది.

కెరీర్ :

బాస్నెట్ తన కెరీర్‌ను 21 సంవత్సరాల వయస్సులో, ఖాట్మండులోని సెయింట్ జేవియర్స్ కళాశాలలో సోషల్ వర్క్‌  లో అండర్ గ్రాడ్యుయేట్‌గా ఉన్నప్పుడు ప్రారంభించింది. తన కళాశాల నియామకంలో భాగంగా, ఆమె ఖాట్మండులోని మహిళా జైలును సందర్శించింది. జైలు వెనుక తల్లిదండ్రులతో నివసిస్తున్న పిల్లలను చూసి ఆమె నిరాశ చెందింది. ఆమె తన సన్నిహితులు మరియు సోదరి నుండి 70,000 రూపాయలు (సుమారు $885) సేకరించింది మరియు 2005లో పిల్లలకు డే కేర్ ప్రోగ్రామ్‌ను అందించడానికి ది ఎర్లీ చైల్డ్‌హుడ్ డెవలప్‌మెంట్ సెంటర్ (ECDC) అనే లాభాపేక్షలేని సంస్థను ప్రారంభించింది.

2007లో, ఆమె సెలవు దినాల్లో వారి తల్లులను సందర్శిస్తూనే, ఏడాది పొడవునా జైలు వెలుపల నివసించడానికి పిల్లలు కోసం ఒక నివాస గృహాన్ని ప్రారంభించింది. నేడు, ఆమె జైలులో ఉన్న తల్లిదండ్రుల 100 మందికి పైగా పిల్లలకు సహాయం చేసింది. ఆమె జైలు పిల్లల కోసం డే కేర్ సెంటర్ మరియు వృద్ధుల కోసం ఒక నివాస గృహాన్ని నడుపుతోంది. వారికి ప్రత్యామ్నాయ నివాసం, పాఠశాల నమోదు, ఉచిత భోజనం మరియు వైద్య సంరక్షణ అందించడంలో కూడా ఆమె సహాయపడింది.

చేంజ్‌ఫ్యూజన్ నేపాల్ స్పాన్సర్ చేసిన ఆమె, సెల్ లోపల హస్తకళలను తయారు చేయడంలో తల్లిదండ్రులకు శిక్షణ ఇచ్చే కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభించింది. ఈ కార్యక్రమం యొక్క ప్రధాన లక్ష్యం మహిళా ఖైదీలు అలాగే మాజీ ఖైదీలు ఆదాయాన్ని సృష్టించే కార్యకలాపాలలో పాల్గొనేలా చేయడం, దీని ద్వారా వారు తమ జీవనోపాధిని నిలబెట్టుకోవచ్చు మరియు వారి పిల్లలను పెంచడంలో దోహదపడవచ్చు.

ఆమె తన సంస్థతో కలిసి, నేపాల్‌లోని పట్టణ మరియు గ్రామీణ ప్రాంతాలలో కటకటాల వెనుక ఉన్న పిల్లలను రక్షించడానికి మరియు నేరాలు మరియు పేదరికం యొక్క చక్రాన్ని విచ్ఛిన్నం చేయడానికి జైలు నిర్వాహకులతో సమన్వయం చేసుకుంటుంది.

విరాళం మరియు నిధుల సేకరణ :

నేపాల్‌లో ఇదే మొదటి ప్రయత్నంగా ఆమె ప్రయత్నాన్ని గుర్తించి, అనేక స్థానిక సంస్థలు బాస్నెట్ కోసం నిధులను సేకరించడానికి తమ సహాయాన్ని ప్రతిజ్ఞ చేశాయి. శిక్షా ఫౌండేషన్ నేపాల్ మరియు సుందర్ సన్సార్ నుండి బాస్నెట్ సంస్థకు ప్రధాన విరాళాలు వచ్చాయి. గ్లాస్‌వాటర్స్ ఫౌండేషన్‌తో ఒప్పందం ప్రకారం ECDC పిల్లలకు కూడా మద్దతు ఇస్తుంది. ఈ కేంద్రం వివిధ నిధుల సేకరణ కార్యక్రమాలు మరియు వ్యక్తిగత విరాళాల ద్వారా విరాళాలను సేకరిస్తుంది.

2012లో, ఒక స్థానిక సంస్థ వివిధ జాతీయ మరియు అంతర్జాతీయ విరాళ కార్యక్రమాల ద్వారా తన సంస్థ కోసం 370,000 రూపాయలు (సుమారు $4,600) సేకరించడంలో సహాయపడింది.

అవార్డులు మరియు గుర్తింపు :

ఈ విభాగానికి విస్తరణ అవసరం: అవార్డులు మరియు గుర్తింపు వివరాలు. మీరు దీనికి జోడించడం ద్వారా సహాయం చేయవచ్చు. (డిసెంబర్ 2012)

CNN హీరో 2012 :

డిసెంబర్ 2 ఆదివారం కాలిఫోర్నియాలోని లాస్ ఏంజిల్స్‌లోని ష్రైన్ ఆడిటోరియంలో జరిగిన CNN హీరో అవార్డు 2012ను బాస్నెట్‌కు ప్రదానం చేశారు. అకాడమీ అవార్డు గెలుచుకున్న నటి సుసాన్ సారండన్ బాస్నెట్‌కు ఈ అవార్డును అందజేశారు. ఈ షో CNN ద్వారా ప్రత్యక్ష ప్రసారం చేయబడింది.

ముందుగా CNN ఇంటర్వ్యూ చేసినప్పుడు, ఆమె తన వెంచర్ గురించి ఇలా వ్యాఖ్యానించింది;-

“(ఈ) పిల్లలు ఏ తప్పు చేయనందున జైలులో నివసించడం న్యాయమైనది కాదు… ఏ బిడ్డ కూడా జైలు గోడల వెనుక పెరగకుండా చూసుకోవడమే నా లక్ష్యం.”

సెప్టెంబర్ 20న CNN హీరోస్ 2012లో టాప్ 10 CNN హీరోలను గౌరవించే ప్రపంచవ్యాప్త టెలికాస్ట్‌లో ముగిసింది. బాస్నెట్ ఏకగ్రీవ జ్యూరీ నిర్ణయం ద్వారా తుది జాబితాలో ఎంపికైంది, జైలులో ఉన్న పిల్లల సంక్షేమం కోసం ఆమె కృషి మరియు సహకారాలకు $50,000 గ్రాంట్ మొత్తాన్ని గెలుచుకుంది.

టాప్ 10 CNN హీరోలలో ప్రతి ఒక్కరికి వారి పనికి గుర్తింపుగా $50,000 లభించింది మరియు బాస్నెట్ యొక్క లాభాపేక్షలేని సంస్థ, ఎర్లీ చైల్డ్ హుడ్ డెవలప్‌మెంట్ సెంటర్, పనిని కొనసాగించడానికి అదనంగా $250,000 గ్రాంట్‌ను పొందింది.

ది క్లాయిడ్ హెక్ మార్విన్‌లోని జార్జ్ వాషింగ్టన్ స్టూడెంట్ ఆర్గనైజేషన్ బేబీస్ బిహైండ్ బార్స్ నిర్వహించిన విందు విందులో బాస్నెట్ అతిథి వక్తగా పాల్గొన్నారు.

ILGA ఫౌండేషన్ కొరియా :

మానవ సేవలలో ఆమె చేసిన కృషికి దక్షిణ కొరియాకు చెందిన ILGA ఫౌండేషన్ సెప్టెంబర్ 2012లో సియోల్‌లోని చుంగ్ కాన్ఫరెన్స్ హాల్‌లో బాస్నెట్‌కు ది యంగ్ ILGA అవార్డును ప్రదానం చేసింది. 1989లో సామాజిక కార్యకర్త ILGA కిమ్ యోంగ్-కి జ్ఞాపకార్థం స్థాపించబడిన ఈ అవార్డును అందుకున్న ఏకైక విదేశీయురాలు బాస్నెట్.

CNN సూపర్ హీరో 2016 :

ష్రైన్ ఆడిటోరియంలో జరిగిన ఒక ప్రత్యేక కార్యక్రమంలో, CNN హీరోస్ ప్రచారం యొక్క 10వ వార్షికోత్సవం సందర్భంగా 2016లో పుష్ప బాస్నెట్‌ను “CNN సూపర్ హీరో”గా ఎంపిక చేశారు.

-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~`

Posted in రచనలు | Leave a comment

శ్రీ పురాణం సుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారి జీవితం సాహిత్యం. మధుర వాణి ఇంటర్వ్యూలు.12 వ భాగం.5.11.25.

శ్రీ పురాణం సుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారి జీవితం సాహిత్యం. మధుర వాణి ఇంటర్వ్యూలు.12 వ భాగం.5.11.25.

శ్రీ పురాణం సుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారి జీవితం సాహిత్యం. మధుర వాణి ఇంటర్వ్యూలు.12 వ భాగం.5.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

శ్రీ సంజీవ దేవ్ గారి ఆత్మ కథ.తుమ్మపూడి.58 వ భాగం.5.11.25.

శ్రీ సంజీవ దేవ్ గారి ఆత్మ కథ.తుమ్మపూడి.58 వ భాగం.5.11.25.

శ్రీ సంజీవ దేవ్ గారి ఆత్మ కథ.తుమ్మపూడి.58 వ భాగం.5.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.26 వ భాగం.5.11.25.

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.26 వ భాగం.5.11.25.

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.26 వ భాగం.5.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

మహా కవి కాళిదాసు కుమార సంభవం.3 వ భాగం.5.11.25.

మహా కవి కాళిదాసు కుమార సంభవం.3 వ భాగం.5.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

 శ్రీ దేవీ భాగవతం లో’’ సూక్తి’’ రత్న మణి మాణిక్యాలు -10




 శ్రీ దేవీ భాగవతం లో’’ సూక్తి’’ రత్న మణి మాణిక్యాలు -10

 శ్రీ దేవీ భాగవతం లో’’ సూక్తి’’ రత్న మణి మాణిక్యాలు -10

  అష్టమ స్కంధం

91-‘’నైవస్తామయమర్కస్య నొదయః సర్వదాసతః – ఉదయాస్తమవాఖ్యం హిదర్శన౦ రవేః ‘’

నిజానికి దూర్యుడికి ఉదయం అస్తమయం లేవు .దర్శన ఆదర్శాలను బట్టి వీటిని మనమే కల్పించుకోన్నాం ఆయన నిత్యుడు .నారాయణ మహర్షి నారదునితో

92-‘’మేడి స్తంభేయదా యుక్తాఃపశవః కర్షణార్ధకాః -మండలాని చరంతీమే సవనత్రిత యేనచ ‘’

మేదిస్తంభానికి పొడవైన తాడుతో కట్టేయబడిన పశువులు గుంద్రగా తిరిగినట్లుగా ,గ్రహాలన్నీద్రువుడి చుట్టూ తిరుగుతాయి .నారా నారతో .

93-‘’ఆకల్పాంతం ఛ క్రమంతి ఖే శ్యానాద్యాఃఖగా యివ -కర్మ సారధయో వాయు వశగాః సర్వయేవతే ‘’  

కాలచక్ర నియోజితాలైన గ్రహాలూ అంతర్బహిర్విభాగం తో ధ్రువుడు కేంద్రంగా ,వాయు ప్రేరితాలై కదుల్తాయి ఇవన్నీ జీవకోటికి కర్మ సారధులు .ఆకాశం లో డేగల్లాగా ఆకల్పాంతం కడుల్తూనే ఉంటాయి . నారాయణ మహర్షి నారడ మహర్షి తో.

94-‘’యస్యార్యాత్ శిరసః కుండలీ భూత వపుషో మునే-పుచ్చాగ్రే కల్పితో యోయం ధ్రువ ఉత్తానపాదజః ‘’

ఈ జ్యోతిశ్చక్రాన్నిశి౦శుమార స్వరూపంగా అనుసందిస్తారు .తలక్రిందులుగా కుండలీ భూత శరీరులై పుచ్చాగ్రం లో ధ్రువుడిని సంభావన చేస్తారు . నారా నారతో

95-‘’అస్య మూల ప్రదేశే హిత్రి౦శత్సాహస్రేకే౦ తరాః-యోజనైఃపరి సంఖ్యాతేతామసీ భగవత్కళా ‘’

పాతాళం లో 30యోజనాలక్రింద మూలప్రదేశం లో ఒకానొక భాగవత్కళఉంటుంది పేరు ‘’అనంత ‘’.సర్వదేవ ప్రపూజిత . నారా నారతో.

  నవమస్కంధం

96-‘’ప్రకృష్ట వాచకః ప్రశ్చ కృతిశ్చ సృష్టి వాచకః -సృష్టౌ ప్రకృష్టా యా దేవీ ప్రకృతిః సా ప్రకీర్తితాః ‘’  

ప్రకృతి పదం లో ప్ర ఉపసర్గ .ప్రకృష్ట వాచకం .కృతి అనే సృష్టి వాచకం .ఈ సృష్టిలో ప్రకృష్టమైనది కనుక దేవిని ప్రకృతి అంటారు. నారా నారతో.

97-‘’గుణేసత్వే ప్రకృష్టేఛ ప్రశాబ్దో వర్తతే శ్రుతః -మధ్యమే రజసి కృశ్చతి శబ్ద స్తమసి స్మృతః ‘’

త్రిగుణాత్మక స్థితికి మూల కారణం ,సృష్టికి ముఖ్యకారణం కనుక ఆదిపరాశక్తి ని ప్రకృతి అంటారు .సృష్టికి మొదట ఉండే దెవి కనుక  ప్రకృతి . నారా నారతో.

98-‘’యధాగ్నౌ దాహికా చంద్రే పద్మే శోభా ,ప్రభా రవౌ -శశ్వద్యుక్తా న భిన్నాసా తధా ప్రకృతి రాత్మని ‘’

అగ్నికి వేడి ,చంద్రుడికి వెన్నెల ,పద్మానికి శోభ ,సూర్యుడికి ప్రకాశం ఎలా అవిభాజ్యా,అవిభక్త అభిన్నాలో అలాగే పరమాత్మ-ప్రకృతి అవిభక్తాలు . నారా నారతో.

99-‘’ఐశ్వర్య వచనః శశ్చక్తిః పరాక్రమ ఏవచ -తత్స్వరూపా తయోర్దాత్రీ సా శక్తిఃపరికేర్తితా ‘’

శక్తి పదం లోశ అనేది ఐశ్వర్యానికి ఈశ్వర తత్వానికి , క్తి అనేది పరాక్రమానికి విస్తరణకు స౦కేతం .ఈ  రెండుఇచ్చేది ,ఆ రెండిటి స్వరూపమూ కనుక ప్రకృతి – శక్తి అయింది . . నారా నారతో.

100-‘’ స చాత్మా స పరబ్రహ్మ కృష్ణ ఇత్యభి దీయతే -కృషి స్త ద్భక్తి వచనో నశ్చతద్దాప్య వాచకః ‘’

పరబ్రహ్మమే కృష్ణుడు .కృష్ అనేది భక్తి వాచకం . భక్తీ దాస్య ప్రదాత .కనుక కృష్ణుడు .కృష్ సర్వవాచకం . న కారం బీజ వాచకం . సృష్టించేది తానె ,,సృష్టికి బీజమూ తానె .కనుక కృష్ణుడు . నారా నారతో.

 సశేషం

మీ -గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -5-11-25-ఉయ్యూరు .

Posted in రచనలు | Leave a comment

శ్రీ పురాణం సుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారి జీవితం . మధుర వాణి ఇంటర్వ్యూలు.11 వ భాగం.4.11.25.

శ్రీ పురాణం సుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారి జీవితం . మధుర వాణి ఇంటర్వ్యూలు.11 వ భాగం.4.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

శ్రీ సంజీవ దేవ్ గారి ఆత్మ కథ.తుమ్మపూడి.57 వ భాగం.4.11.25.

శ్రీ సంజీవ దేవ్ గారి ఆత్మ కథ.తుమ్మపూడి.57 వ భాగం.4.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.25 వ భాగం.4.11.25.

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.25 వ భాగం.4.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

కాళిదాసు కుమార సంభవం.2 వ భాగం.4.11.25.

కాళిదాసు కుమార సంభవం.2 వ భాగం.4.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

శ్రీ పురాణం సుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారి జీవితం సాహిత్యం.10 వ భాగం.3.11.25.

శ్రీ పురాణం సుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారి జీవితం సాహిత్యం.10 వ భాగం.3.11.25.

56 వ భాగం.గారి ఆత్మ కథ.తుమ్మపూడి .56 వ భాగం.3.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

శ్రీ సంజీవ దేవ్ గారి ఆత్మ కథ.తుమ్మపూడి.56 వ భాగం.3.11.25.

శ్రీ సంజీవ దేవ్ గారి ఆత్మ కథ.తుమ్మపూడి.56 వ భాగం.3.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.24 వ భాగం.3.11.25.

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.24 వ భాగం.3.11.25.

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య.24 వ భాగం.3.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

కాళిదాసు కుమార సంభవం.1 వ భాగం.3.11.25.

కాళిదాసు కుమార సంభవం.1 వ భాగం.3.11.25.

https://youtu.be/ykBRDlB670k
కాళిదాసు కుమార సంభవం.1 వ భాగం.3.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

పునర్జన్మ లేకుండా చేసే తమిళనాడు కుంభ కోణం దగ్గరున్న రుద్రాక్షలతో పూజలందుకొనే -రుద్రాక్షేశ్వర

పునర్జన్మ లేకుండా చేసే తమిళనాడు కుంభ కోణం దగ్గరున్న రుద్రాక్షలతో పూజలందుకొనే -రుద్రాక్షేశ్వర

కుంభకోణం తిరునాగేశ్వరం రాహు ఆలయానికి చాలా దగ్గరగా ఉన్న ఈ ఆలయాన్ని అన్నదాన శివాలయం అని కూడా పిలుస్తారు, ఈ ఆలయంలో మొత్తం శ్వలింగం పండుగ రోజులలో రుద్రాక్ష పూసలతో (కవచం) కప్పబడి ఉంటుంది, అందుకే దేవుడిని రుద్రాక్షేశ్వరర్ అని కూడా పిలుస్తారు. ఆవుడియార్ (బేస్) లోని ఈ శివలింగంలో ప్రతిరోజూ సూర్యకాంతి పడే ఒక మరగడ స్థిరంగా ఉంటుంది. ఈ లింగం యొక్క శక్తి భారతదేశంలోని 12 జోతిర్లింగాల కలయిక అని చెప్పబడింది మరియు అందువల్ల ఇది ప్రత్యేకమైనది.

ఈ స్వామిని విశ్వనాథర్ అని కూడా పిలుస్తారు మరిదేవాలయం యు అతని భార్య వేద నాయకి . ఆమె మనతో మాట్లాడుతున్నట్లుగా పెదవులతో మనల్ని చుట్టుముట్టినట్లుగా కనిపిస్తుంది. రుదర్క్షరేశ్వరర్‌కు అర్చనను ఏక ముఖ లేదా 12 ముఖ రుద్రాక్షలు చేస్తారు.  పూజ చేసినప్పుడు ఈ ఆలయంలో రుద్రాక్ష బిల్వ దళాన్ని ప్రసాదంగా ఇస్తారు. శివుని గర్భగుడి మాత్రమే తేనెతో కలిపిన సున్నంతో (చున్నం) నిర్మించినట్లు అనిపిస్తుంది. సూర్యగ్రహణం రోజున ఒక నాగుపాము బిల్వ ఆకుతో ఆలయంలోకి ప్రవేశించి స్వామిని పూజిస్తుందని ఒక నమ్మకం ఉంది.

ఆలయానికి సంబంధించిన చాలా ఆసక్తికరమైన స్థల పురాణం ఇక్కడ ఉంది:-

శనీశ్వరుడు శివుడిని పట్టుకునే సమయం వచ్చినప్పుడు, ఆమె అంబాల్ దేవికి మరుసటి రోజు పావు తక్కువ మూడు గంటలకు  శివుడిని ఇబ్బంది పెట్టబోతున్నానని చెప్పింది. అంబాల్ శివుడిని  రావిచెట్టు  వెనుక దాక్కోమని చెప్పింది అంగీకరించాడు. శని వచ్చినప్పుడు శివుడు ఎక్కడ ఉన్నాడో అతనికి అర్థమైంది . అతను చెట్టు ముందు నిలబడ్డాడు   గడువు సమయం తర్వాత  శని అక్కడి నుండి కదలడం ప్రారంభించినప్పుడు, అంబాల్ అతనిని తన పని చేయకుండా తిరిగి వెళ్తున్నావా అని అడిగింది . అప్పుడు రావి  చెట్టు వెనుక దాక్కోవడం ద్వారా శివుడిని ఇబ్బంది పెట్టానని సమాధానం ఇచ్చాడు., ఇది విన్న శివుడు చెట్టు వెనుక నుండి వచ్చి మహా మంత్ర భైరవ రూపాన్ని స్వీకరించి శనిని రెండు ముక్కలుగా చీల్చాడు. ప్రజల అహంకారాన్ని నియంత్రించడం ద్వారా ప్రపంచంలో తనకు ముఖ్యమైన పాత్ర ఉందని శని ఎత్తి చూపినప్పుడు, శివుడు అతన్ని క్షమించి ఒకే రూపంలోకి మార్చాడు.

అప్పుడు దేవత నాలుగు వేదాలను జపించి, మహా మంత్ర భైరవ రూపంలో ఉన్న శివుడిని శాంతింపజేసింది, దీని కారణంగా ఆమెకు వేద నాయగి అనే పేరు వచ్చింది,

ఆ సమయంలో నారద మహర్షి వచ్చి, శనిని శిక్షించడం ద్వారా శివుడు కొంత పాపం కూడబెట్టుకున్నాడని  అతను తన రెండువేల జ్యోతిర్ లింగాలను కలిపి చూస్తేనే ఇది తొలగిపోతుందని శివుడికి సూచించాడు, శివుడు పన్నెండు లింగాలను అక్కడికి రప్పించాడు. అవన్నీ ఇక్కడికి వచ్చాయి కాబట్టి, తదుపరి జన్మ లేని వ్యక్తులు మాత్రమే ఈ ఆలయానికి వచ్చేలా చేస్తారని నమ్ముతారు. 12 జ్యోతిర్ లింగాలలో, కాశీ విశ్వనాథ లింగం ఈ ఆలయంలోనే ఉండాలని ఎంచుకుంది.

ఈ ఆలయ గొప్పతనం గురించి విన్న అగస్త్య మహర్షి ఈ ఆలయానికి వచ్చి దర్శనం చేసుకోవాలనుకున్నాడు. తన విధి ప్రకారం, అతను తిరిగి జన్మించాడని, శివుడు ఈ ఆలయానికి రాకుండా నిరోధించాలనుకున్నాడు. కాబట్టి అతను మకరంద మహర్షిని పిలిచి, అగస్త్య మహర్షిని ఈ ఆలయాన్ని సందర్శించకుండా నిరోధించమని కోరాడు. ఆ ముని మకరద పుష్పాలను ధరించి అగస్త్య ముని ఆలయానికి రాకుండా అడ్డుకున్నాడు. అగస్త్య ముని తన మార్గాన్ని అడ్డుకుంటున్నది మకరంద ముని అని అర్థం చేసుకుని, తనను ఆలయానికి వెళ్ళడానికి అనుమతించమని కోరాడు. అగస్త్య ముని నిరాకరించినప్పుడు, మకరంద ముని తన పువ్వు లాంటి ముఖం సింహ ముఖంగా మారాలని శపించాడు. అప్పుడు మకరంద ముని అగస్త్య మునిని క్షమించమని అడిగాడు . అగస్త్య మునిని నిరోధించమని కోరినది శివుడే అని చెప్పాడు. అప్పుడు అగస్త్య ముని అతనితో, ఆ ఆలయంలోని శివలింగాన్ని ఇంతకు ముందు ఎవరూ ఉపయోగించని పువ్వుతో పూజించిన రోజు, అతను తన రూపాన్ని తిరిగి పొందుతాడని చెప్పాడు. మకరంద ముని 50 సంవత్సరాలు ప్రతిరోజూ వివిధ రకాల పూలతో పూజలు చేస్తూనే ఉన్నాడు. ఆ తర్వాత ఒక రోజు, అతను మెడలో కట్టుకున్న రుద్రాక్ష లింగంపై పడింది, మరియు లింగం నుండి గొప్ప మెరుపు ఉద్భవించింది. ఈ మునిని చూసిన మకరంద ముని ఒకటి నుండి 14 ముఖాల వరకు రుద్రాక్షలతో పూజించడం ప్రారంభించాడు. అప్పుడు శివుడు అతని ముందు ప్రత్యక్షమై అతని ముఖాన్ని సాధారణ స్థితికి మార్చాడు.

నెలవారీ శివరాత్రి మరియు శివుని ప్రత్యేక పండుగ రోజులలో శివలింగం మరియు దాని మూల  లింగాన్ని కప్పి ఉంచే నాగ (సర్పం) ఇరవై రెండు వేల రుద్రాక్షలతో కప్పబడి ఉంటాయి.

శివుని ఆలయం వెలుపల ఉన్న నందికి కుడి చెవి లేదు.  ప్రళయం వచ్చినప్పుడు ఈ శివుడు నీటితో కప్పబడినట్లు అనిపిస్తుంది. బ్రహ్మ ఈ ఆలయాన్ని సందర్శించి ఈ ఆలయాన్ని చెక్కుచెదరకుండా కనుగొన్నట్లు అనిపిస్తుంది . శివుడు జ్యోతిర్ లింగంగా అతని ముందు కనిపించాడు. ఆ సమయంలో నంది పాక్షికంగా మునిగిపోయాడు కానీ అది ఈ ఆలయంలోకి ఎక్కడానికి ప్రయత్నించినప్పుడు అది జారిపడి కిందపడిపోయింది . దాని కుడి చెవులు లోపల ముడుచుకున్నాయి. అప్పుడు శివుడు ఆ నందికి ఒక భక్తుడు వచ్చి కుడి చెవి ఉన్న ప్రదేశంలో తన అభ్యర్థనను చెబితే అది ఖచ్చితంగా నెరవేరుతుందని వరం ఇచ్చాడు.

ఆలయం యొక్క దక్షిణం వైపున దక్షిణామూర్తి ఉన్నాడు. ఆయన  శిష్యులు లేకుండా నైరుతి వైపు  వృషభం పై కూర్చున్నాడు. అతన్ని అన్నధన దక్షిణామూర్తి అని పిలుస్తారు .ఆయన్ని దర్శిస్తే  పాపాలు  శాపాలన్నీ నశించిపోతాయి. ప్రతిరోజూ  ఆయనకు  ముందు రోజు వండిన బియ్యాన్ని నీటిలో (పజాయ చాతం) నైవేద్యం పెడతారు.  ఆయనను ప్రార్థిస్తే, ఆకలిగా ఉన్నప్పుడు  ఎల్లప్పుడూ ఆహారం లభిస్తుందని ప్రజలు నమ్ముతారు.

ఆలయానికి వాయువ్యంగా సుబ్రహ్మణ్యుడు తన భార్యలతో ఉంటాడు . ఉత్తరాన మహా విష్ణువు ఆలయం ఉంది. నవరాత్రి సమయంలో విష్ణువు తన సోదరి వేద నాయకిశివుడిని పండుగ చివరి రోజున తన ఆలయానికి తీసుకువెళతాడని తెలుస్తోంది.

ఈ ఆలయానికి సమీపంలో రెండు చండికేశ్వరులు ఒకటి చాలా పెద్దది మరియు మరొకటి చిన్నది. నాలుగు చేతుల విష్ణు దుర్గ , ఎనిమిది చేతుల దుర్గకు కూడా ఆలయాలు ఉన్నాయి.

 అమ్మవారి  మందిరం వెలుపల కాలభైరవ   శనీశ్వర విగ్రహాలు కూడా ఉన్నాయి; .

 కపాల వినాయగర్ ఆలయం ఉంది, ఇది భక్తుల కోరికలను తీరుస్తుంది

ఆలయం  శక్తి ఏమిటంటే రాహు/కేతు దోషాలు తొలగిపోతాయి, పిల్లలు లేని జంటలకు దైవిక సంతానం లభిస్తుంది

ఈ ఆలయంలో శివుడు ఆనంద స్వరూపంలో ఉన్నాడని నమ్ముతారు, కాబట్టి మళ్ళీ జన్మించని వారు మాత్రమే ఈ ఆలయాన్ని సందర్శించగలరు. మరో మాటలో చెప్పాలంటే, అన్ని ప్రణాళికలు ఉన్నప్పటికీ, భగవంతుని దయ వల్లే ఈ ఆలయాన్ని సందర్శించవచ్చు.

ఇది తేవరం పాదల్ పెట్రా స్థలం కాదు, ఈ ఆలయం చాలా శక్తివంతమైనదిగా పరిగణించబడుతుంది. ఇక్కడ శివుడిని విశ్వనాథర్ మరియు రుద్రకేశ్వరర్ గా పూజిస్తారు. ఈ ఆలయం గురించి అనేక ప్రత్యేకతలు మరియు పురాణాలు ఉన్నాయి.

ఈ కథ గురించి విన్నప్పుడు, రాజ రాజ చోళుడు తన పరివారంతో ఈ ప్రదేశాన్ని సందర్శించాలనే కోరిక కలిగి ఉన్నాడు. కానీ అతని మంత్రులు దానికి వ్యతిరేకంగా సలహా ఇచ్చారు. వారి సలహాను పట్టించుకోకుండా, రాజు తన గుర్రంపై ఒంటరిగా వచ్చాడు. అతను ఆలయానికి చేరుకున్నప్పుడు, గుర్రం ఆగలేదు (అంటే రాజ రాజ చోళుడు నేలపై అడుగు పెట్టవలసి ఉంటుంది), మరియు బదులుగా అతన్ని లింగం చుట్టూ 12 సార్లు తీసుకెళ్లాడు. గుర్రం ప్రతి ప్రదక్షిణ సమయంలో, లింగం ప్రతి జ్యోతిర్లింగాల రూపాన్ని మార్చిందని నమ్ముతారు. స్పష్టంగా, దీని ఫలితంగా చోళ రాజ్యంలో గుర్రాలు కూడా తెలివైనవని శివుడు వ్యాఖ్యానించాడు. తరువాత, గుర్రం స్వయంగా ఇక్కడికి వచ్చి రాజు మరియు రాజ్యం యొక్క శ్రేయస్సు కోసం తనను తాను త్యాగం చేసిందని కూడా చెబుతారు. అప్పుడు రాజ రాజ చోళుడు ఈ ఆలయాన్ని నిర్మించాడు.

ప్రళయం సమయంలో ఈ ప్రదేశం మునిగిపోలేదు కానీ పూర్తిగా పొడిగా ఉందని చెబుతారు. ఇది ఎందుకు జరిగిందో చూడటానికి ఇక్కడికి వచ్చిన బ్రహ్మను ఆశ్చర్యపరిచాడు, మరియు అష్ట దిగ్పాలకుల పుర్రెల దండను ధరించిన విశ్వనాథర్ జ్యోతిర్లింగం ఇక్కడ ఉందని కనుగొన్నాడు. దీని యొక్క మరొక కధ  ఏమిటంటే, ప్రళయం సమయంలో, శివుడు విశ్వరూపం తీసుకున్నాడు, ఇది ప్రపంచంలో చాలా వేడి మరియు భయాన్ని కలిగించింది. దీనిని చల్లబరచడానికి, పార్వతి నిరంతరం వేదాలను జపించాడు.

మరో పురాణంలో, ప్రళయం సమయంలో ఈ ప్రదేశం ఎందుకు మునిగిపోలేదో తెలుసుకోవాలనుకున్నప్పుడు, అతను శివుడిని అడిగాడు, విష్ణువును అడగమని చెప్పాడు, అతను గణపతిని అడగమని చెప్పాడు. కానీ బ్రహ్మ తీవ్రమైన తపస్సు చేసే వరకు గణపతి అతనికి చెప్పలేదు. శివుడి అనుమతి పొందిన తరువాత, గణపతి ఏనుగు శరీరం, వేళ్లు మరియు మానవుల కళ్ళతో మరియు పుర్రెల దండ (మాయను సూచించే) ధరించి – జంతువు, మానవుడు మరియు మాయగా – 3 అవతారాలను తీసుకొని బ్రహ్మకు సత్యాన్ని వెల్లడించాడు. ఈ కారణంగా, ఇక్కడ వినాయకుడిని కపాల గణపతి అని పిలుస్తారు మరియు మానవుల మాదిరిగానే కళ్ళు, వేళ్లు మరియు కాలి వేళ్లు ఉంటాయి.

మరియు కొన్ని నిమిషాల విరామంతో పెదవుల స్థానాన్ని తనిఖీ చేస్తే, గుర్తించదగిన తేడా ఉంటుందని నమ్ముతారు. అమ్మన్ కూడా నడుస్తున్నట్లుగా ఒక భంగిమలో కనిపిస్తుంది – ఒక కాలు మరొక కాలు ముందు కొద్దిగా ఉంచి. ప్రదోష దినాలలో, హృదయపూర్వకంగా ప్రార్థనలు చేసే భక్తులు అమ్మన్ కదులుతున్నప్పుడు / నృత్యం చేస్తున్నప్పుడు ఆమె అడుగుల చప్పుడు వినగలరని కూడా నమ్ముతారు.

నంది ఇక్కడికి వచ్చినప్పుడు, అతను పడిపోయాడు మరియు అతని కుడి చెవి వంగిపోయింది. సహాయం కోసం శివుడిని ప్రార్థించాడు, కానీ చెవిని సరిచేయలేమని ప్రభువు అతనికి చెప్పాడు. అయితే, నంది కుడి చెవిలో భక్తుడు చేసే ఏదైనా అభ్యర్థన నెరవేరుతుంది.

నేటికీ నిజం అని చెప్పబడే ఒక కథ ఉంది. సంవత్సరంలో చాలా రోజులలో, ముఖ్యంగా సూర్యగ్రహణం రోజున, ఒక పాము తన నోటిలో బిల్వం ఆకును మోసుకెళ్ళి లింగంపై ఉంచుతుంది. కొన్నిసార్లు, పాము లింగం పైన పడుకుని కనిపిస్తుంది, లేదా గర్భగృహంలో చర్మం చిరిగిపోతుంది. ఇది జరిగినట్లు ఆలయంలో ఛాయాచిత్రాలు ఉన్నాయి.

ఈ ఆలయం చోళ దేవాలయం, మరియు దీనిని రథం ఆకారంలో నిర్మించారు, మరియు దాని భవనం తేనె మరియు సున్నం ఉపయోగించి ఒక సాంకేతికతను ఉపయోగించింది. సూర్యగ్రహణం రోజు తప్ప, సంవత్సరంలోని అన్ని రోజులలో సూర్యకిరణాలు మూలవర్లపై పడే విధంగా ఈ ఆలయం నిర్మించబడింది. ఎందుకంటే, నాగరాజ (నాగుల రాజు) ఇక్కడ 12 సంవత్సరాలు తపస్సు చేసి, సూర్యగ్రహణం రోజున మోక్షం పొందాడు. కాబట్టి, ఈ రోజున, నాగరాజన్ తన పూర్తి రూపంలో, సూర్యకిరణాలు భగవంతునిపై పడకుండా నిరోధించాడు.

ఈ ప్రదేశాన్ని గతంలో దేవరాజపురం అని పిలిచేవారు మరియు దాని స్వంత పురాణం ఉంది. ఆది శక్తి అన్ని దేవతలను ఒక పాత్రలో ఉంచింది, కానీ గణపతి తల్లి పిలుపులకు మరియు విష్ణువు సోదరి పిలుపులకు ప్రతిస్పందించింది. అయితే, శివుడు శక్తితో ఆమె తనతో ఉండాలనుకుంటే, ఆమె దానిని అతనికి రాతపూర్వకంగా ఇవ్వవలసి ఉంటుందని చెప్పాడు. మరుసటి రోజు, శక్తి తాటి ఆకుపై పాదరసంతో అలా రాశాడు, శివుడు పాదరసం చిందించకుండా ఆ ఆకును పట్టుకోవాలనే షరతుతో. కానీ శివుడు అలా చేయలేకపోయాడు, మరియు పాదరసం చిందింది. ఇది జరిగిన ప్రదేశాన్ని పురాణాలలో దేవరాజపురం అని పిలుస్తారు.

నవరాత్రి సమయంలో, సమీపంలోని పెరుమాళ్ ఆలయంలో విష్ణువు శివపార్వతులను తన సొంత ఆలయానికి తీసుకెళ్లి, వారిపై కానుకలు కురిపిస్తాడు. పెరుమాళ్ కూడా ఈ ఆలయంలో వివాహ బహుమతులు ఇచ్చి, ఆ జంటను తన ఆలయానికి ఆహ్వానిస్తున్నట్లు చిత్రీకరించబడింది.

ఇక్కడ దక్షిణామూర్తిని ఇతర వాటి కంటే శక్తివంతమైనదిగా భావిస్తారు, అలంగుడి వద్ద ఉన్న దక్షిణామూర్తి గురు నవగ్రహ స్థలం కూడా.

మీ -గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -3-11-25-ఉయ్యూరు .

Posted in రచనలు | Leave a comment

సైన్స్ డాక్టరేట్ కాలేజి ప్రిన్సిపాల్ , బౌద్ధ ఆరామాలను హిందూ దేవాలయాలుగా మారిన తీరుపై పరిశోధకుడు ,సర్వ కళా నిపుణుడు ,జిల్లెళ్ళమూడి అమ్మ శిష్యుడు – శ్రీపాద గోపాలకృష్ణమూర్తి

సైన్స్ డాక్టరేట్ కాలేజి ప్రిన్సిపాల్ , బౌద్ధ ఆరామాలను హిందూ దేవాలయాలుగా మారిన తీరుపై పరిశోధకుడు ,సర్వ కళా నిపుణుడు ,జిల్లెళ్ళమూడి అమ్మ శిష్యుడు – శ్రీపాద గోపాలకృష్ణమూర్తి

శ్రీపాద గోపాలకృష్ణమూర్తి 1901లో జన్మించాడు. మద్రాసు విశ్వవిద్యాలయం నుండి 1932లో ఎం.ఎ., 1936లో డాక్టరేట్ ఇన్ సైన్స్ చదివాడు. లండన్‌లో పి.హెచ్.డి. చేశాడు. మద్రాసులోని ప్రెసిడెన్సీ కళాశాలలో ఫిజిక్సులో లెక్చరర్‌గా ఒక దశాబ్దం పనిచేశాడు. తరువాత బాపట్ల ఆర్ట్స్ అండ్ సైన్స్ కళాశాలకు ప్రిన్సిపాల్‌గా కూడా పనిచేశాడు. పరిశోధనా తత్వంగల శ్రీపాద, వరంగల్లు ప్రాంతంలో దేవాలయాలు పరిశీలించాడు. బౌద్ధ ఆరామాలను హిందూ దేవాలయాలుగా మారిన తీరుపై వ్రాశాడు. తిరుపతిలో వెంకటేశ్వర విగ్రహం స్త్రీ రూపంలో వుంటుందన్నాడు. ఈయన రచనలు రాష్ట్ర ఆర్కియిలాజికల్ శాఖ ప్రచురించింది. గోపాలకృష్ణమూర్తి కవితా ధోరణులపై పత్రికలో వ్రాశాడు. ఆయన ప్రవేశించని రంగం అంటూ లేదు. కళలు, శిల్పం, దేవాలయాలు, కవిత్వం, సైన్స్ వుండేవి. వినువీధుల శీర్షికన సైన్స్ ఎంతో చక్కగా అందరికీ అర్థం అయ్యే శైలిలో వివరించాడు. ఈయన జిల్లెళ్ళమూడి అమ్మ బోధనలకు ప్రభావితుడై భక్తుడిగా మారాడు[1]. ఈయన 1977లో రాజమండ్రిలో తనువు చాలించాడు.

రచనలు

  1. లేపాక్షి కళామండపం
  2. స్వర కల్పన
  3. కవితా పరిశీలనం
  4. దేశి సారస్వతం
  5. తెలుగు ఏకాంకిక నాటక పరిచయము[2]
  6. అర్థ శతాబ్దపు ఆంధ్ర కవిత్వము
  7. దాక్షిణాత్య శిల్పం
  8. విజ్ఞాన సాధన
  9. విజ్ఞాన వీధులు (సైన్స్)
  10. మనభూమి – ఆకాశము
  11. ఇంటింటా విజ్ఞాన సర్వస్వము
  12. రాకెట్లు – ఆకాశయానము
  13. వైజ్ఞానిక గాథాశతి
  14. ఆంధ్రశిల్పము
  15. స్త్రీల పాటలు (సేకరణ)
  16. అక్షర తుణీరం
  17. అమ్మ – అమ్మవాక్యాలు
  18. అమ్మతో జరిపిన సంభాషణలు
  19. English – Telugu Dictionary of Scientific terminology
  20. ఐన్ స్టీన్ సాపేక్షతావాదం
  21. కలంపేరు-కృష్ణశ్రీ

శ్రీశ్రీ తరువాత ప్రయోగాలు చేస్తున్న కవుల్ని ‘నవ్యాధునికులు’గా శ్రీపాద గౌరవించారు. ఆ సత్కారాన్ని పొందినవాళ్లలో మల్లవరపు విశే్వశ్వరరావు, పిలకా గణపతిశాస్ర్తీ, ఇంద్రగంటి హనుమచ్ఛాస్ర్తీ, సంపత్ రాఘవాచార్య, పఠాభి, కుందుర్తి, బాలగంగాధర తిలక్, గోపాల చక్రవర్తి, భద్ర సింహాసనాలు పొందారు.
వీరి కవితా ధారా ధోరణులను ఎగాదిగా చూసి చూపించారు. శ్రీపాద పద్యాన్నీ, వ్యాకరణాన్ని ఈ కవులు పూర్తిగా మన్నించలేదు. మాకు అడ్డుపడి అల్లరిపెట్టే వాటిని తన్ని తరిమివేయాలనిపించిందని చమత్కరించారు శ్రీపాద. కుందుర్తి తిలక్‌ల ద్వారా మాత్రాచ్ఛందస్సులు తోకముడిచే స్థితి వచ్చేసింది. వచన పద్యం రాణి అయింది. శక్తివంతంగా అందంగా చెప్పడం సాగకపోతేనే అలంకారం అని కూడా శ్రీపాద వచన కవితాశక్తికి వెనకేసుకొచ్చారు. అయితే అది గుణపక్ష పాతంవల్లనే! ఆయన ప్రశ్న వినండి ఏ నియమాలూ లేకుండా వ్రాస్తే కవిత్వమా? అని అడుగుతారేమో నియమాలన్నీ పాటించి వ్రాస్తే కవిత్వవౌతుందా?..
కవిత్వానికో నియమాలక్కరలేదు. ఆ సత్యం గ్రహించడానికి తెలుగు వారికిన్ని శతాబ్దలు పట్టింది అంటూ నిట్టూర్పు విడిచి వచనా పద్యాలు రాసేవారిని చూసి మూతి విరుచుకోనివ్వండి. వారి మూతులట్లే ఉండనివ్వండి అని చురకనంటించారు.
అనుభవాన్ని కరిగించిపోయడం ఆధునికతా లక్షణం. జీవిత సమస్యలనెదుర్కొనే ఎదిరింప శక్తినిచ్చే రచనలు నవ్యాధునికతా లక్షణం అని క్రోడీకరించారు శ్రీపాద.
1950-60 మధ్య కవిత్వాన్ని అంచనా వేయడానికి ఈనాటి సంరంభం అనే వ్యాసం రాశారు. అది ఈ సిరీస్‌లో చివరిది. 1964 జనవరి భారతిలో వచ్చిందిది. సంకెళ్లను తెంచిపారేసిన నవ్యాధునికుల కృషి ఫలితంగా పలు ముఖాల కవిత్వం మొదలయ్యిందన్నారు. నవ్యాధునికుల్లో రెండోతరం ఆధునిక ఆరుద్రగా వీరికి కనిపించడం సహజం. ఆరుద్రలో స్వేచ్ఛతోపాటు ప్రత్యేక తంత్రం కూడా ఉందని వీరు గమనించారు. ఊహలకు బదులు వస్తువునీ అనుభవాన్నీ వాడటం ఆ నిర్మాణతంత్రం. త్వమేవాహం శ్రీపాద పరిశీలనలో నిగ్గుతేరింది. భారతిలో వచ్చినా, అప్పటికి శ్రీరంగం నారాయణబాబు కవిత్వం గ్రంథరూపం ధరించలేదు. రుథిరజ్యోతిని ఆయన ఆరుద్ర వద్ద చూశారు. నారాయణబాబు బ్రహ్మముడులు శ్రీపాద విమర్శలో విడిపోయాయి.
పాఠకుల కోసం చక్కని అవగాహన కవాటం తీశారు. హాస్యాన్ని కవిత్వంలోకి తెచ్చిన జరుక్, మాచిరాజుల ధోరణుల్ని శ్రీపాద స్పృశించారు. ఈ వ్యాసంలో నాది ప్రజల ఉద్యమం అన్న గురజాడను కమ్యూనిస్టులెలా గుర్తించారో వివరించారు. సంఘంలోని దీనులపక్షం వహించి రచనలు చేయడం కొత్త సంరంభమయిందన్నారు.
‘ఈ సందేశాలు ప్రజలకందుతాయా?’ అని నిలదీశారు. ఎవరో చెబితే వినే రోజులు ఎప్పుడో పోయాయి! అయినా చెప్పేవారు చెబుతూనే ఉంటారు. చెప్పవలసిన అంశం వుంటే శక్తివంతంగా చెప్పండి అని ముగిస్తూ శ్రీపాద తెరలోంచి వెనక్కు వెళ్లిపోయారు.

మీ -గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -3-11-25-ఉయ్యూరు .

Posted in రచనలు | Leave a comment

శ్రీ పురాణం సుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారి జీవితం సాహిత్యం.9 వ భాగం.2.11.25.

శ్రీ పురాణం సుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారి జీవితం సాహిత్యం.9 వ భాగం.2.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

శ్రీ సంజీవ దేవ్ గారి ఆత్మ కథ.తుమ్మపూడి.55 వ భాగం.2.11.25.

శ్రీ సంజీవ దేవ్ గారి ఆత్మ కథ.తుమ్మపూడి.55 వ భాగం.2.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య..23 వ భాగం.2.11.25.

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య..23 వ భాగం.2.11.25.

వాల్మీకి మహర్షి కృత శ్రీ మద్రామాయణం. ఆచార్య పుల్లెల శ్రీరామ చంద్రుడి గారి బాలానందినీ వ్యాఖ్య..23 వ భాగం.2.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

ఆచార్య బేతవోలు రామ బ్రహ్మ0 గారి శ్రీ దేవీ భాగవతం.80 వ చివరి భాగం.2.11.25.

ఆచార్య బేతవోలు రామ బ్రహ్మ0 గారి శ్రీ దేవీ భాగవతం.80 వ చివరి భాగం.2.11.25.

ఆచార్య బేతవోలు రామ బ్రహ్మ0 గారి శ్రీ దేవీ భాగవతం.80 వ చివరి భాగం.2.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment

శ్రీ దేవీ భాగవతం లో’’ సూక్తి’’ రత్న మణి మాణిక్యాలు -9

శ్రీ దేవీ భాగవతం లో’’ సూక్తి’’ రత్న మణి మాణిక్యాలు -9

81-‘’ఉపకారిణి మిత్రే యో నొప కుర్యాత్కధంచన -తం ధిగస్తు నరం దేవౌ భవేచ్ఛ రుణవాన్ భువి’’

ఉపకారం చేసిన మిత్రుడికి ప్రత్యుపకారం చేయనివాడు నీచుడు .వాడి జన్మ వ్యర్ధం .రుణ గ్రస్తుడయినట్లే .అశ్వినీ దేవతలతో చ్యవనుడు .

82-‘’కన్యా యోగ్యాయా దాతవ్యా పిత్రా సర్వాత్మనా కిల -తాదృశం హి ఫలం ప్రాప్తం యాదృశం వై కృతం మయా ‘’

నా స్వార్ధం కోసం ముసలి గుడ్డివాదికిచ్చి నాకూతురు గొంతుకోశాను .అన్ని రకాలా యోగ్యుడిని చూసి కన్యాదానం చేయాలంటారు పెద్దలు .నేను చేసిన దానికి తగిన ఫలితమే దక్కింది .కూతురు ప్రమద్వరతో తండ్రి శర్యాతి .

83-‘’కం ధాస్యతి కుమారోయం మంత్రిణశ్చుక్రు శుర్భ్రుశం -తధేన్ద్రో దేశినీం ప్రాదా న్మాన్ధాతేద్వాదచ్యత ‘’

ఇంద్రుడు తన చూపుడు వేలిని చూపి తండ్రి యవనాశ్వుడికి ఇష్టి చేసిన జలపూర్ణ కలశం లో పవిత్ర జలాన్ని తాగితే పుట్టిన   ఆపిల్లాడు పాలకోసం ఏడుస్తుంటే  ‘’మాం ధాతా’’ అన్నాడు అంటే నా చేతి వ్రేలిని నోట్లో పెట్టుకుని చీకుఅన్నాడు అందుకే ఆకుర్రాడికి మాంధాత అనే పేరు స్థిరపడింది .

84-‘’ న విశ్వసేత్పరాశక్తం సచివం ఛ తథానతం – చారాః సర్వత్ర యోక్తవ్యాఃశత్రు మిత్రేషు సర్వదా ‘’

వొంగివొంగి దొంగ దణ్ణాలు పెట్టే మంత్రి ని నమ్మకు .శత్రువులపైనీ కాదు మిత్రులపైన కూడా చారులను పెట్టాలి .అరుణుడు సత్యవ్రతునితో .

85-‘’హరిశ్చంద్ర సమో రాజా న భూతో నభవిష్యతి -సత్యవాదీతధా దాతాశూరః పరమ ధార్మికః ‘’

హర్స్చంద్ర మహారాజు మహాదాత వీరుడు ధర్మశీలి సత్యవాది ప్రజారంజకుడు .ఆయనతో సాటివచ్చే రాజు గతంలో లేడు భవిష్యత్తులో రాడు .వశిష్టుడు విశ్వామిత్రునితో .

86-‘’వ్యర్ధం హి జీవితం తస్య విభవం ప్రాప్య యేనవై -నోపార్జితం యశః శుద్ధం పరలోక సుఖ ప్రదం ‘’

సంపదలు దండిగా ఉండి పరలోక సుఖప్రదమైన శుభ్ర యశస్సును గడించు కో లేని వాడి జీవితం వ్యర్ధం .వశిష్టుడు విశ్వామిత్రునితో .

87-‘’చింతయా క్షీయతే దేహో నాస్తి చి౦తసమా మృతిః-త్యజ్యతాం నృపశార్దూల స్వస్తో భవ విచక్షణా ‘’

బెంగా చింతా ఆరోగ్యం పాడు చేస్తాయి .చింత మరణం తో సమానం .విచక్షణతో చింతను వదిలించుకోవాలి .హరిశ్చంద్రుడితో భార్య.

88-‘’అగ్నిహోత్ర మధీత౦ ఛ దానాద్యాః సకలాఃక్రియాః-భవంతి తస్య వైఫల్యం వాక్యం యస్యానృతం భవేత్ ‘’

ఇంతకాలం చేసిన హోమాలు దానాలు ,చదివిన శాస్త్రాలు క్క అబద్ధం తో తుడిచి పెట్టుకు పోవటం నేను సహించలేను ఎన్ని కష్టాలైనా ధైర్యంగా ఎదుర్కొందాం .భార్యతో హరిశ్చంద్రుడు .

89-‘’సత్యే నార్కః వ్రత సతి సత్యే తిష్టతిమేదినీ -సత్యేప్రోక్తః పరో ధర్మః స్వర్గస్సత్యే ప్రతిష్ఠితః ‘’

సత్యం వలన సూర్యుడు ప్రకాశిస్తున్నాడు .సత్యం వలన భూగోళం నిలబడింది .సత్యమ్లోనే ఉతమ ధర్మం ఉంది.సత్యమ్లోనే స్వర్గం ఉంది.వంద ఆశ్వమేధయాగాలఫలితాన్ని సత్యాన్ని త్రాసులో పెట్టి తూస్తే సత్యం వైపేముల్లు మొగ్గుతుంది .హరిశ్చ౦ద్రుడితో విశ్వామిత్రుడు .

90-‘’యది దత్తం యది హంతం బ్రాహ్మణా స్తర్పితా యది -తేన పుణ్యేన మే భర్తా  హరిశ్చంద్రోస్తు వై పునః ‘’

నేను చేసిన దానాలు ధర్మాలు హోమాలు సంతర్పణలు ఏవైనా ఉంటే ఆ పుణ్యం వలన నాకు మరో జన్మలో కూడా హరిశంద్రుడే భార్త అగుగాక .చంద్రమతి మాధవీ దేవికి మొక్కుతూ .

 సశేషం

మీ -గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -2-11-25-ఉయ్యూరు 

Posted in రచనలు | Leave a comment

పురాణం సుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారి జీవితం సాహిత్యం.8 వ భాగం.1.11.25.

పురాణం సుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారి జీవితం సాహిత్యం.8 వ భాగం.1.11.25.

Posted in రచనలు | Leave a comment