అరణ్యాలలో మహర్షులు దర్శించిన -ఆరణ్యకాలు

అరణ్యాలలో మహర్షులు దర్శించిన -ఆరణ్యకాలు

ఏకాంత వాసం లో దీర్ఘ తపస్సులో అరణ్యవాసం లో మహర్షులు దర్శించినవి లేక ఆరాటంలో పుట్టినవి ఆరణ్యకాలు .ఇవి కర్మకాండలగురించి, వ్రతాలు ,ప్రవర్గ్యలు గురించి తెలియ జేస్తాయి .ఆరణ్యకాలు కర్మకాండ కు సంబంధించినవైతే ఉపనిషత్ లుజ్ఞానకాండకు సంబంధినవి .వేద మంత్ర భాగాలను సంహితాలని, వాటి వ్యాఖ్యానాలను బ్రాహ్మణాలని ,,వాటిలోని  కర్మకాండను తెలియజేసేవి ఆరణ్యకాలని, వేదాలలోని జ్ఞానభాగాన్ని చెప్పేవి ఉపనిషత్లు లేక  వేదాంగాలని అంటారు.

ఆరణ్యకాలు కూడా వివిధ ఋషుల పేర్లతో పిలువ బడుతున్నాయి .ఋగ్వేదానికి ఐతరేయ ఆరణ్యకం, కౌశిక ఆరణ్యకాలు -యజుర్వేదానికి తైత్తిరీయ ఆరణ్యకం, మైత్రాయణీయ ఆరణ్యకం,కేదారణ్యకం ,బృహదారణ్యకం  సామవేదానికి తలవకారఆరణ్యకం ,ఆరణ్యక సంహిత ,అధర్వ వేదానికి ఆరణ్యకం ఆలభ్యం

ఐతరేయాఅరణ్యకం 5 అధ్యాయాలు మొదటి రెండిటిలోప్రాణ విద్య ఉంటుంది 3 లో సంహితోపనిషత్ లో స్వర చర్చ  4 ,5 ల లో మంత్రాల సాంకేతిక వివరణ ఉంటుంది దీన్ని మహానామ్ని  అంటారు

తైత్తిరీయ ఆరణ్యకం లో 10 భాగాలు .మొదటి దానిని  ‘కథాకాని ‘’అంటారు .అగ్ని ఛయన కాండ ఉంటుంది  2వది మహాయజ్ఞ నిర్వహణ విధానం మిగిలినవి మంత్రం తంత్ర సాంకేతిక వివరాలు.

కథారణ్యకం -తైత్తిరీయమే .సాంఖ్యాయన ఆరణ్యకం లో 15 అధ్యాయాలు . ,2 అధ్యాయాలు మహా వ్రతాన్ని 3నుంచి 6 కౌశిక ఉపనిషత్ ను ,7,8 సంహితోపనిషత్ ,9 ప్రాణ విశిష్టత ,10 అగ్నిహోత్ర విధి 11 అంత్య సంస్కారం 12 ప్రార్ధన ఫలితాలు13 శ్రవణ మనన నిధి ధ్యాస వివరణ 14 అహం బ్రహ్మాస్మి వివరణ 15 బ్రహ్మ నుంచి గుణ సాంఖ్యాన వరకు గురు స్తుతి ఉంటాయి .బృహదారణ్యకం బృహదారణ్యక ఉపనిషత్ ను ,ముఖ్యంగా ‘’పర్వాగ్య ‘’కర్మ కాండను గురించి వివరిస్తుంది.ఆరణ్యకాలను ‘’రహస్య బ్రాహ్మణాలు ‘’అన్నారని నిరుక్తానికి వ్యాఖ్యానం రాసిన దుర్గా చార్య అన్నాడు.

ప్రాచీన కాలంలో వేదంలోని ఋక్కులు, యజస్సులు, సామలు అన్నీ కలిసి ఒకే ఒక వేదరాశిగా ఉండేది. ఎవరయినా వేదం నేర్చుకోవాలంటే ఒకే ఒక వేదరాశిగా ఉన్న వేదంలోని ఋక్కులు, యజస్సులు, సామలు అన్నీ కలిపి నేర్చుకునేవారు. కృతయుగం నుండి ద్వాపరయుగం వచ్చేసరికి మొత్తం వేదరాశిని అధ్యయనము చేయవలెనంటే బహుకష్టముగా ఉండేది. భగవానుని అంశ అయిన వేదవ్యాసుడు ఈ వేదరాశిని విడివిడిగా ఋగ్వేదముయజుర్వేదముసామవేదము మరియు అధర్వణవేదము అను నాలుగు భాగములుగా విభజించాడు. వేదాలలో సంహితలు మూలగంథాలు. వీటికి వ్యాఖానాలు బ్రాహ్మాణాలు అవతరించాయి. బ్రాహ్మాణాలలోని ఒక భాగంగానే అరణ్యకం ఆవిర్భవించింది.

అరణ్యకములు

అరణ్యకములు అనగా అడవులకు సంబంధించిన విషయాలు. వివిధ కర్మ, యజ్ఞ కార్యముల అంతరార్ధాలను వివరించేవి. ఇవి బ్రాహ్మణములకు, ఉపనిషత్తులకు మధ్యస్థాయిలో ఉంటాయి. ఇవి కూడా బ్రాహ్మణాలలాగానే కర్మవిధులను ప్రస్తావిస్తాయి. కాని వీటిలో కర్మలయొక్క భౌతిక భాగం ఉండదు. కర్మలవెనుక ఉన్న నిగూఢమైన తత్వాలమీది ధ్యానానికి ఆరణ్యకాలు ఎక్కువ ప్రాధాన్యతనిస్తాయి. ప్రతి సంహితలు బ్రాహ్మణాలున్నట్లే అరణ్యకాలు కూడా ఉండేవి. కాలాలు గడిచే కొద్దీ ప్రజల నిరాదరణకు బలై చాలా వరకు నశించి పోయాయి. అథర్వవేదానికి చెందిన గోపథబ్రాహ్మణం అనే బ్రాహ్మణానికి సంబంధించిన అరణ్యకం లేకపోవడము ఇందుకు తార్కాణం.

అరణ్యకాలు అంటే ఏమిటి ?

వేదములలో సంహితలు మహర్షులు దర్శించినవి కావున ఇవి మూలగ్రంథాలు. బ్రాహ్మణాలనేవి సంహితలకు వ్యాఖ్యాన రూపాలు. వేద రాశిలో సంహితలుబ్రాహ్మణాలువరుసగా ఒకటి, రెండు స్థానములు కాగా అరణ్యకాలు మూడవ స్థానమును పొందినవి. అరణ్యకాలు అంటే అనేకమంది ద్వారా ఈ క్రింది విధముగా అనేక అర్థాలు ప్రతిపాదించబడినవి.

  1. అరణ్యంలో దీక్షతో అథ్యయనము చేసిన గ్రంథాలే అరణ్యకాలు.
  2. గృహస్థాశ్రమము వదలి సన్యాసము లేదా సన్యసించుట వలన అరణ్యాలకు వెళ్ళి ప్రశాంత వాతావరణములో తపదీక్షతో వేదాధ్యయనము చేయటకు కావలసిన గ్రంథాలే అరణ్యకాలు.
  3. కర్మఫలంతో పాటు జ్ఞానం సంపాదించు మేలు కలయిక అరణ్యకాలు.
  4. యజ్ఞాలలోని రహస్యాలను అరణ్యాలలోనే మహర్షులు చర్చించారు.
  5. బ్రాహ్మణము లలో ఉండే గృహస్థాశ్రమ కర్మకాండలు, జ్ఞానం మాత్రము ప్రధానముగా ఉండే ఉపనిషత్తు ల మేలు కలయికయే అరణ్యకాలు.
  6. అరణ్యములలో మాత్రమే ఆచరించవలసినవి కావున అరణ్యకాలు.
  7. వేదాల సారమే అరణ్యకాలు.

అరణ్యకాలు – సంహితలు

వేద విభాగానికి చెందిన సంహితలు మంత్రములతో కూడినవే మునుముందు వేదం అనుకునేవారు. తదుపరి కాలాములో మంత్రముతో పాటు వ్యాఖ్యాన రూపాలైన బ్రాహ్మణాలు కూడా కలిపిందే “వేదం” అని ఇంకొందరు అభిప్రాయ పడ్డారు. అరణ్యకాలు మాటేమిటి ? ఇవి కూడా కర్మభాగంతో పాటుగా జ్ఞాన మార్గమునకు చెందిన ఉపనిషత్తులు కలిగి ఉండుటచే వేదమని పిలువ కూడదని కొందరి అభిప్రాయము. అందుకు కారణము వేదాంతమే ఉపనిషత్తులు అని వ్యవహరించారు.

నిర్మాణ విషయం లో ఆరణ్యకాలు వాటిలోని విషయాలను బట్టి చాలా భేదం గా కనిపిస్తాయి  కొన్నిటిలో సంహితభాగం కలిసిఉంటే మరికొన్నిటిలో బ్రాహ్మణభాగం కలిసి ఉంటాయి .మిగిలినవాటిలో సూత్రాలతో కలసి ఉంటాయి .చాలా ఆరణ్య  కాలలోమంత్ర వివరణ ,పదాల వ్యుత్పత్తి ,వాటి గుర్తింపు ,చర్చలు , పురాణగాధలు ,ప్రతీకాత్మక లేక సాంకేతిక వివరణలు ,అరుణ కేతు లాంటి ఋషుల లోతైన వేదా౦త భావనలతో నిండిన మంత్రాలు ఉన్నాయి .

ముఖ్యంగా ఆరణ్యకాలు భాష  శైలి లలో బ్రాహ్మణాలులాగా యజ్ఞయాగాది క్రతు విధానంపై చర్చించాయి.కనుక వీటిని నిర్దుష్టంగా చేసే విధానాలపై దృష్టి పెట్టాయి .వేదపాఠ్య ప్రణాళిక లో కొన్ని యజ్ఞాల విషయం లోమాత్రమే ఆరణ్యకాలు నిబంధి౦పబడినాయి  .వేద శాఖల పేర్లతో ఆరణ్యకాలు పిలువబడి నాయి . వివరాలు మొదట్లోనే పైన తెలియజేయబడినాయి .అయినా మరొక్కమారు తెలుసుకొందాం –ఋగ్వేద సంహితకు ఐతరేయ శాఖ కు చెందిన ఐతరేయ ఆరణ్యకం ,కౌశికి ,సాంఖ్యాయన శాఖలకు ‘’కౌశీతకి ఆరణ్యకం’’ఉన్నాయి .కృష్ణ యజుర్వేద సంహితకు తైత్తిరీయ శాఖకు చెందిన తైత్తిరీయ ఆరణ్యకం ,మైత్రాయన శాఖకు మైత్రాయారణ్యకం,చరక లేక కథా శాఖకు కథారణ్యకం  ఉంటే, శుక్ల యజుర్వేద సంహితకు కాణ్వ ,మాధ్యందిన శాఖలకు బృహదారణ్యకం ఉన్నది .మధ్య౦దినం 9 భాగాలలో చివరి 6 భాగాలు బృహదారణ్యక ఉపనిషత్ లోనివే .సామవేదానికి జైమినేయశాఖకు తలవకార ఆరణ్యకం లేక జైమిని ఉపనిషత్ బ్రాహ్మణం ఉంది .ఆరణ్యక సంహిత విలక్షణ ఆరణ్యక గ్రంథంకాదు .సామవేద సంహితకు పూర్వార్చికం .దీనిలోని మంత్రభాగాన్ని ఆరణ్యక సంహిత అన్నారు .దీని ఆధారంగా ఆరణ్య గాన సామాలను గానం చేస్తారు .అధర్వ వేదానికి ఆరణ్యకం లభించలేదు .కాని గోపథ బ్రాహ్మణాన్నే దీని ఆరణ్యకం గా భావిస్తారు .

ఐతరేయ ఆరణ్యకం –లో 5 అధ్యాయాలున్నాయి .ఏ అధ్యాయానికి ఆ అధ్యాయాన్నే ఆరణ్యకం అని పిలుస్తారు .మొదటిభాగం ‘’మహావ్రతం ‘’గురించి వివరిస్తుంది .దీనిలో కర్మకా౦డతోపాటు ఊహాత్మక వివరణా ఉంటుంది .రెండవ  దానిలో 6 అధ్యాయాలున్నాయి .అందులో మొదటి మూడిటిలో ‘’ప్రాణవిద్య ‘’గురించిన అన్ని వివరాలు ఉన్నాయి .ఇదే అన్ని మంత్రాలకు ముఖ్య ఆధారం .ఇందులోనే అగ్ని హోత్రునికి సూర్య ,వాయువులకు  ఆహుతులు వేసే విధి విధానం ఉంది .వేద మంత్ర విధిని అతిక్రమించినా ,లోపం చేసినా అత్యల్ప జీవులైన పక్షులు ,పాకే జంతువుల  జన్మ లభిస్తుందని తెలియ జేసింది .రెండవభాగం లోని 4, 5 ,6  అధ్యాయాలనే ఐతరేయ ఉపనిషత్ అంటారు .మూడవ భాగానికి సంహితోపనిషత్ అని  పేరుంది .ఇది పద పాఠం ,క్రమపాఠ౦ ,జటపాఠం మొదలైనవి వివరిస్తుంది .అంటే వేదాన్ని ఎలా ఉదాత్త అనుదాత్తాలతో నేర్వాలో తెలియ జేస్తుంది .స్వరాలలో ఉన్న స్వల్ప భేదాలనూ సవివరంగా చర్చించి చెబుతుంది .ఇందులోని నాలుగు అయిదు ఆరణ్యకాలు అంటే భాగాలు మంత్రాల సాంకేతికత పై విపులంగా వివరిస్తుంది .దీనికి ‘’మహానామ్ని ‘’అనిపేరు .దీనికి సంబంధించిన యజ్ఞం మధ్యందిన యజ్ఞం .

తైత్తిరీయ ఆరణ్యకం –ఇందులో 10 అధ్యాయాలు .మొదటి6 ను సరైన ఆరణ్యకం అన్నారు .ఇందులో నిమొదటి రెండు అధ్యాయాలు ‘’అష్టౌ కాథకాని’’అంటారు.అంటే కాథకంలోని 8 అధ్యాయలు అని అర్ధం .ఇవి అసలు తైత్తిరీయ శాఖకు చెందినవికావు అనిభావం .వీటిని కాథక శాఖనుంచి అరువు తెచ్చుకొన్నారు .ఇవన్నీ వేదం లోని అగ్నిచయనం గురించి విపులంగా చెప్పేవే .

మొదటి అధ్యాయం వేదం లో చివర వచ్చినది .ఇందులో పురాణ పురుషుల పేర్లున్నందున అలా భావించాల్సి వచ్చింది .అగ్ని హోత్ర వేదిక నిర్మాణానికి ఇటుకలను పేర్చే విధానం ‘’ఆరుణ ప్రశ్న’’ఉండటం వలన సూర్యనమస్కారాలు చేసే విధానం ఉన్నందున ఆ పేరు వచ్చింది .రెండవ అధ్యాయం ప్రతి బ్రాహ్మణుడు ఆచరించాల్సిన పంచ మహాయజ్ఞాల వివరణ .వేద స్వాధ్యాయనం,యజ్ఞోపవీత ధారణ ,సంధ్యావందనం ,బ్రహ్మ యజ్ఞం ,పితృ యజ్ఞం ,కూష్మాండ హోమం (యజ్న వేదికను శుభ్ర పరచటం )గురించి విస్తృత వర్ణన . ఇందులోనే ‘’శర్మణ’’అనే పదం ప్రయోగింపబడింది .ఈపదాన్ని బౌద్ధ, జైనులు ఆతర్వాత వాడుకొన్నారు .3వ అధ్యాయం అనేక హోమాలు యజ్ఞాల సాంకేతిక వివరాలు తెలియ జేసింది .4 వఅద్యాయం శ్రౌత కర్మకాండలో ప్రవర్గ్య కు చెందిన మంత్రాలు  న్నాయి .దీనిలో అత్యధిక ఉష్ణోగ్రతలో ప్రత్యేకమైన మట్టిపాత్రలో పూర్తిగా పాలుని౦పి ,ఎర్రగా పాత్ర కాలేదాకా మరగించటం ఉంటుంది కనుక ఇది ప్రమాద హేతువుగా భావిస్తారు .ప్రవర్గ్య అంటే అగ్నిస్టోమం లో తాజా పాలను మహావిర లేక ఘర్మ అనే మట్టిపాత్రలో అత్యధిక ఉష్ణోగ్రతలో వేడి చేయటం .ఈ పాలను అశ్వినీ దేవతలకు నైవేద్యంగా పెడతారు .ఇదికూడా కథాశాఖ విదానంగానే ఉంటుంది .5 వ అధ్యాయం లో ప్రవర్గ్య యజ్న విధానం వచనం లో చెప్పబడింది .దీన్ని బ్రాహ్మణ శైలి అంటారు ఇదీ కథా శాఖ విధానాన్ని పోలి ఉంటుంది .6 వ అధ్యాయం పితృమేదానికి సంబంధించింది .అంటే దహన సంస్కార మంత్రాలున్నాయని అర్ధం .7,8,9 అధ్యాయాలు తైత్తిరీయ ఉపనిషత్ లోని 1-శిక్ష 2-ఆనంద 3- భ్రుగు అనే మూడు వల్లి లు .10 అధ్యాయం ను ‘’మహారణ్య ఉపనిషత్ ‘’అంటారు .ఇందులో మూడు సంహితలలోని మ౦త్రాలు ఉన్నాయి .

కథారణ్యకం –ఇది తైత్తిరీయ౦కు సమాంతరంగా ఉంటుంది .ఇందులో కొద్దిభాగం మాత్రమే భద్ర పరచబడింది .అదికూడా కాశ్మీర దేశం లో భూర్జర పత్రాలలో నిక్షిప్తమైంది .ఈమధ్యనే దీన్ని కూర్చి ముద్రించారు .అనువాదమూ ఉంది .

శాంఖ్యయన ఆరణ్యకాలు –ఇది 15 అధ్యాయాలు .మొదటి రెండు అధ్యాయాలు మహావ్రతం గురించి చెప్పబడింది . ౩ నుంచి 6 వరకు ఉన్నదాన్ని ‘’కౌషితకి ఉపనిషత్ ‘’అంటారు .7,8 సంహితోపనిషత్ .9 ప్రాణం గొప్పతనం వివరిస్తుంది .10 వ అధ్యాయం అగ్ని హోత్ర విధివిధాన వివరణ .మానవ శరీరం లో అంటే పురుషునిలో అగ్ని వాచకం లో ,వాయువు ప్రాణం లో ,సూర్యుడు కళ్ళల్లో ,చంద్రుడు మనసులో ,దిశలు చెవులలో  నీరు శక్తిలో ఉన్నాయని తెలియ జేసింది .ఈ ఆరణ్యకం అర్ధం చేసుకున్నవారికి దేవతలందరి అనుగ్రహంకలిగి ఇచ్చిన హవిస్సులు అందుకొని  తినటం నడవటం మాట్లాడటం ఆలోచించటం దానం చేయటం మొదలైన వాటికి సర్వ సమర్ధత లభిస్తుందని తెలిపింది .11వ అధ్యాయ౦ అనారోగ్యం, మృత్యువు  లను ఎదుర్కొనే పరిష్కారాలు సూచిస్తూ ,కలల ప్రభావాలను చర్చించింది .12 లో ప్రార్ధన ఫలితాల వివరాలున్నాయి .13 లో విశేషమైన తత్వ చర్చ ఉండి,మానవులు ప్రాకృతిక ,శారీరక బంధాలను విసర్జించి  శ్రవణ ,మనన ,నిధిధ్యాస లను అలవరచుకొని ,జపతపాలతో ,ఆత్మనిగ్రహం ,,విశ్వాసం లతో జీవించాలని చెప్పింది .14 వ అధ్యాయం లో రెండే రెండు మంత్రాలున్నాయి .అవి 1-అహం బ్రహ్మాస్మి –ఇదే సకల వేదసారం 2-వ మంత్రం ‘’మంత్రార్ధం తెలియకుండా వేదమంత్రాలను వల్లె వేసినవాడు తాను మోసే బరువు విలువ తెలియని జంతువు వంటి వాడు ‘’అని చెప్పే మంత్రం .

15 వ అద్యాయం బ్రహ్మ నుంచి గుణ సంఖ్యా యనుడి వరకు గురుపరంపర వర్ణన విపులంగా ఉన్నది .

బృహదారణ్యకం –శుక్ల యజుర్వేద బ్రాహ్మణం లో శత పథ బ్రాహ్మణం కు చెందిన ఆరణ్యకం బృహదారణ్యకం .మాధ్యందిన శాఖ కు చెందినది .తైత్తిరీయ ,కథారణ్య కాల లాగానే ఇది ప్రవర్గ్య కర్మకాండను గురించి విపులంగా చర్చించింది .బృహదారణ్య ఉపనిషత్ ను అనుసరించింది .

రహస్య బ్రాహ్మణాలు –ఆరణ్యకాలు బ్రాహ్మణాల కొనసాగింపే .బ్రాహ్మణాలలో చెప్పబడని రహస్య కర్మకాండల గురించి చర్చించటం వలన రహస్య బ్రాహ్మణం అనే  పేరొచ్చింది.

మొత్తం మీద మనకు తెలిసి౦దేమిటి  ?ఆరణ్యకాలు ముఖ్యంగా 1- బ్రహ్మ విద్య 2-ఉపాసన ౩- ప్రాణ విద్యను బోధిస్తాయి .యజ్న యాగాదులు కర్మకా౦డలలోని  రహస్యాలను వివరిస్తాయి .మైత్రేయి –యాజ్ఞవల్క్యుల మధ్య జరిగిన చర్చలు  చిన్నకథలు,వాటి అంతరార్ధం తెలియ జెప్పుతాయి .కర్మ కాండ కు, జ్ఞానకాండకు మధ్య సేతువుగా ఉంటాయి. అంటే బ్రహ్మవిద్యకు ఉపాసనకు మధ్య అంతరాన్ని తొలగించే వంతెన లా ఉంటాయి .భౌగోళిక చారిత్రిక సాంస్కృతిక విశేషాను తేటతెల్లంగా వివరిస్తాయి .

మనవి –బ్రాహ్మణాలు గురించి రాసిన చాలాకాలానికి మనోరణ్యం లో చిక్కుకున్న ఆరణ్య కాల గురించి ఇవాళ రాయటానికి ముఖ్య కారకులు శ్రీ సింగపూర్ శ్రీధర్ . ఆయన ఫోన్ చేసి అడగక పొతే ఇప్పుడప్పుడే రాసి ఉండేవాడిని కానేమో !ఆయన ప్రేరణే ఇవాళ ఉదయం  9-30 నుంచి మధ్యాహ్నం 1-30 వరకు  కదలకుండా కూర్చుని దాదాపు నాలుగు గంటలు రాసి పూర్తి  చేశాను .కనుక ఈ ఆరణ్యకాలు శ్రీ సింగపూర్ శ్రీధర్ గారికి అంకితస్తే సముచితమని భావించి ఆయన అనుమతిలేకుండానే అంకిత మిస్తున్నాను  –దుర్గాప్రసాద్

ఆధారం –ఇంగ్లిష్ ,తెలుగు వీకీ పీడియా.ఇంతకు మించిన వివరాలు నాకు దొరకలేదు .

మీ –గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -18-9-18 –ఉయ్యూరు

 


Posted in పుస్తకాలు | Tagged | వ్యాఖ్యానించండి

శ్రీ యాజ్ఞ వల్క్య మహర్షి చరిత్ర -5

శ్రీ యాజ్ఞ వల్క్య మహర్షి చరిత్ర -5

28 నుంచి 31 వరకు ఉన్న 4 అధ్యాయాలలో యజుర్గణనం మొదట్లో చూపిన అధ్యావస్థ విషయాలకే సంబంధించింది .కనుక తగిన చోట్ల ఉపయోగిస్తారు .32 నుంచి 39 వరకు 8 అధ్యాయాలలో పురుష మేధం ,సర్వ మేధం, పితృ మేధం ,ప్రవర్గ్యం మొదలైన వి కొత్తవి అని  కొందరి భావన .కాని దీనికి విలువలేదు .40 వ అధ్యాయం లో ఈశా వాస్యం ఉన్నది .దీనికి ముందున్న అధ్యాయాలలో కర్మ గురించి చెప్పి ఇప్పుడు దీనిలో బ్రహ్మాన్ని గురించి చెప్పటం చేత ఇది ఉపనిషత్తు అని పిలువబడి ‘’ఈశావాస్యోపనిషత్’’ అయింది .సంహిత లో యే వేదం లోను బ్రహ్మ విద్యను  తెలిపే భాగం లేదు .ఇలా ఒక అరుదైన విషయం వాజసనేయ సంహిత లోనే ఉంది .కనుక’’ వాజసనేయ సంహితోపనిషత్’’ అయింది .అందుకే ఉపనిషత్తు లన్నిట్లో ప్రధమ స్థానం పొందింది .దీని ప్రత్యేకత ఏమిటి ?ఇందులో కర్మ విషయాన్ని, బ్రహ్మ విషయాన్ని సాకల్యంగా చర్చించి బ్రహ్మ విషయమే శ్రేష్టం అని నిక్కచ్చిగా న్యాయాధికారిగా తీర్పు చెప్పింది .జగత్తు అంతా పరబ్రహ్మం చేత వ్యాప్తమై౦దని ,బ్రహ్మం లేనిది జగత్తు లో ఏదీ లేనే లేదని చెప్పింది. కనుక మమత్వం అంటే నాది నీది అనే భేదభావం ,లేకుండా సర్వం బ్రహ్మమయం అని భావించి భజించాలి అని నిష్కర్షగా తెలియ జేసింది .కనుక ఇందులోని మొదటి మంత్రమే సర్వోత్క్రు స్టం.

  రెండవ మంత్రం ‘’కుర్వాన్నే వేహ కర్మాణి ‘’లో ఒక వేళ సన్య సించినా,మనో వాక్కాయ కర్మలతో విషయాల క్రియలను మానేసి ముఖ్యమైన ఆత్మ చి౦తనాన్నిచేయ లేకపోతె ,బ్రతికి ఉన్నంతకాలం ఏ రోజూ మానకుండా సంధ్యావందనం మొదలైన విహిత కర్మలు మాత్రం చేస్తూ ఉండాల్సిందే .మూడవమంత్రం కామ్య కర్మలు సంసార బద్ధుని చేస్తాయి కాని ,పరబ్రహ్మార్పణం గా,జ్ఞానం కోసం  చేసే కర్మలు మనలను అంటవు అని బోధించింది .మిగిలిన 16 మంత్రాలు మొదటి మూడు మంత్రాల పరిపూర్ణమైన వివరణ మాత్రమే  .

     17 వ కాండ సంహితలో చివరది అయిన 40 వ అధ్యాయం కూడా బ్రహ్మ విద్యనే బోధిస్తుంది కనుక దీనికి ‘’బృహదారణ్యకోపనిషత్ ‘’అన్నారు .దీనిలో బ్రహ్మవిద్య కరతలామలకంగా బోధి౦పబడింది అని విద్యారణ్య స్వామి శతపథ బ్రాహ్మణ వ్యాఖ్య లో తెలియ జేశారు –‘’కరామలక వద్యత్ర పరం తత్త్వం ప్రకాశితం –యా కా చిత్తాదృశీశాఖా త్వయా వ్యాఖ్యాయతామితి ‘’.సాధారణంగా సంస్కృతం లోని సంజ్ఞావాచకాలన్నీ ఏదో ఒక ధర్మాన్ని బోధించేవే .శంకర భగవత్పాద ,విద్యారణ్యమొదలైన గురు దేవులంతా ‘’ చిత్త వృత్తి నిరోధానం కోసం అరణ్యాలలో నివసించే టప్పుడు ,ముందుగా గురువులు చెప్పుకుంటూ పోతుంటే ,వెనకున్న శిష్యులు దాన్ని ఉచ్చరిస్తూ ఉన్న జ్ఞాన శాస్త్రాన్ని’’ ఆరణ్యకం ‘’అన్నారు .అంటే చిన్నతనం నుంచి ముసలితనం వరకు వివిధ విషయాలపై పరిగెత్తే మనసును  ఎప్పటికప్పుడు  వెనక్కి మరలిస్తూ ,ఆత్మచింతనం చేయాలని అర్ధం .ఇలా అరణ్యాలలో సాధన చేయకుండా ,గ్రామాలలో చేస్తే ఇంద్రియాలు, మనసు స్వాదీనంకావు  .విషయవాంఛ బలీనమై మనసును ఒక చోట నిలువ నీయదని గ్రహించాలి .బ్రహ్మ విద్యా ప్రాప్తి కోసం వేదాంత గ్రంథాలను అధ్యయనం చేయాలని ,అలాంటి ఆరణ్యకాలే వేదాలకు ముఖ్యమైనవి అని మహా భారతం చెప్పింది –

‘’భారతస్య వపుర్హే తత్సత్యం చామృత మేవచ –నవనీతం యదాదధ్య్నో  ద్విపదాం బ్రాహ్మణో యధా

‘’ఆరణ్యకం చ వేదేభ్య శ్చౌషధిభ్యోమృతం యధా –హ్రదానాముదధిః శ్రేష్టో గౌర్తరిస్ఠోచతుష్పదాం ‘’.ఋగ్వేదానికి  ఐతరేయ శాఖా రణ్య కాలు ,కృష్ణ యజుర్వేదానికి తైత్తిరీయారణ్యకాలు , శుక్ల యజుర్వేదానికి బృహదారణ్యకాలు ఉన్నాయి ’.వీటిలో పరిమాణం లో,అర్ధ గౌరవం లో శుక్ల యజుర్వేద ఆరణ్యకం పెద్దది కనుక ‘’బృహదారణ్యకం ‘’అనే పేరొచ్చింది అనిదీనికి వ్యాఖ్యానం రాస్తూ  ఆది శంకరాచార్యాదులు తెలియ జేశారు .

   సశేషం

  మీ-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -17-9-18 –ఉయ్యూరు

Posted in పుస్తకాలు | Tagged | వ్యాఖ్యానించండి

శ్రీ యాజ్ఞ వల్క్య మహర్షి చరిత్ర -4

శ్రీ యాజ్ఞ వల్క్య మహర్షి చరిత్ర -4

తాను పొందిన శుక్ల యజుర్వేద వ్యాప్తి కోసం యాజ్నవల్క్య మహర్షి గంగాతీరాన ఒక ఆశ్రమం ఏర్పాటు చేసుకొని ఉన్నాడు .ఒక రోజు కణ్వుడు అనే ఋషి పుత్రుడు వచ్చి పాదాలపై వ్రాలి ‘’మహాత్మా !శాకల్యుడి వంటి వాళ్ళు తప్ప మిమ్మల్ని పొగడని వారుండరు లోకం లో .మీకు తెలియని విద్య లేదు .నేను మీకు ముఖ్య శిష్యుడుగా ఉండాలనే ఆశతో వచ్చాను .నన్ను సర్వాదికారిని చేస్తే మహదానంద పడతాను .’’అన్నాడు వినయంగా .అప్పుడాయన ‘’భాస్కరాశీర్వాదం తో పొందిన శుద్ధ యజుర్వేజం లోని ముఖ్యభాగాన్ని నీకే బోధిస్తాను .దీనివలన లోకం లోని అన్ని వేదాలకంటే నీకు నేను చెప్పినదే మొదటి స్థానం లో ఉంటుంది .అదే లోకం లో ‘’ప్రధమ శాఖ ‘’అని,  కాణ్వ శాఖ అని ప్రసిద్ధి చెందుతుంది .అనగానే అతడు ‘’మీ అనుగ్రహం తో నేను అందరికంటే ఆదధిక్యుడు అనే కీర్తి పొందుతాను ‘’అన్నాడు .వెంటనే యాజ్న వల్క్యుడు ‘’వత్సా !నీవొక్కడివే గొప్ప వాడివి అవటం కాదు ,నీకు చెప్పేవేదం చదివి ,అందులోని అర్ధాదులను గ్రహించి నీ శిష్య పర౦పర కూడా గొప్పవారవ్వాలి .లోకం లో మంచి విషయాన్ని గ్రహించినవారంతా అధికులే’’అని ఆశీర్వదించి అన్ని విషయాలతో పరిపూర్ణంగా ఉన్న ప్రదానభాగాన్ని అంతటినీ కణ్వుడి కి బోధించి చదివించాడు  .ఈ కాణ్వ సంహిత లోని పూర్వ భాగానికి సాయనాచార్యుడు ‘’వేదార్ధ ప్రకాశం ‘’అనే భాష్యాన్ని ,ఉత్తర భాగానికి నాగ దేవభట్టు కుమారుడు అనంతా చార్యుడు ‘’వేదభావార్ధ దీపిక ‘’భాష్యాన్ని ,జాత వేద ఉపాధ్యాయుడి కొడుకు శ్రీ మదానంద బోధ భట్టో పాద్యాయుడు ‘’కాణ్వ వేదమంత్ర భాష్య సంగ్రహం ‘’రచించారు .

కాణ్వీయ సంహిత లోని మొదటి అధ్యాయం నుంచి 27 వ అధ్యాయం వరకు ఉన్న దానిలో దర్శ పూర్ణ మాసలు  మొదలు అశ్వమేధం చివరవరకు అన్ని క్రతువులు ఉన్నాయి .21 నుంచి 27 వరకున్న అధ్యాయాలు మొదటి 20 అధ్యాయాలలోని విషయాలే అన్న పాశ్చాత్య పండితుల అభిప్రాయం సరై౦ది కాదంటారు  .28 నుండి 35  వరకు ఉన్న8  అధ్యాయాలు’’ ఖిలం ‘’అని అంటారు .వీటికి శ్రౌత వినియోగాన్ని కాత్యాయనుడు చెప్పలేదు .అయితే వాటిని ఎందుకు ఉంచారు అనే ప్రశ్న వస్తుంది. దానికి సమాధానం వాటిలో విశేషాలు ఉండటం ,బ్రహ్మ యజ్ఞం మొదలైన వాటిలో వాటి అవసరం ఉ౦దికనుక .కానీ అవి ఏదో ఒక క్రతువు గూర్చి మాత్రం చెప్పలేదు .36 నుండి 40 వరకు 5 అధ్యాయాలను ‘’శుక్రియములు ‘’అంటారు వాటిని పగలు మాత్రమే ఉచ్చరించాలి, కాని రాత్రి వేళ కాదు బ్రాహ్మణాలలో  .వీటికి ‘’ఆరణ్యకాలు’’ అనే పేరుకూడా ఉంది .కారణం ఇవిబ్రాహ్మణాలలోని,ఆరణ్యాక భాగం లో వ్యాఖ్యానం చేయబడ్డాయి  .కనుక అరణ్యాలలో నే కాని, గ్రామాలలో  వాటిని పఠించ రాదు .శుక్రియ భాగం తప్ప మిగిలిన వేదభాగాలన్నిటిని గ్రామ౦ లోనైనా, అరణ్యం లోనైనా చదువ వచ్చు.

సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -16-9-18 –ఉయ్యూరు

 

 

 

 

 

 


Posted in పుస్తకాలు | Tagged | వ్యాఖ్యానించండి

మనకు తెలియని శ్రీ కృష్ణ సంతాన లీలలు  

మనకు తెలియని శ్రీ కృష్ణ సంతాన లీలలు

శ్రీ కృష్ణుడికి పదహారు వేల ఎనిమిది మంది భార్యలున్నారని లోకం లో ప్రచారంగా ఉంది.వీరిలో అసలు భార్యలు ఎంతమంది?వాళ్ళే అష్టభార్యలు –రుక్మిణి ,సత్యభామ ,జాంబవతి ,కాళింది ,మిత్రవింద ,నాగ్నజితి ,భద్ర ,లక్ష్మణ అని భాగవత పురాణం పేర్కొన్నది .మరి వీరి సంతానం  సంగతేమిటి ?ఈ ఎనిమిది మందికి 80 మంది కొడుకులనుకన్నాడు కన్నయ్య .అందులో

1-రుక్మిణీ-కృష్ణు ల కుమారులు 10 మంది.-1-ప్రద్యుమ్న 2-చారు దేష్ణ 3-సుధేష్ణ 4-చారు దేహ 5-సుచరు 6-చారు గుప్త 7-భద్ర చారు 8-చారు చంద్ర 9-విచారు 10-చారు .

2-  సత్యవతీ –కృష్ణుల కొడుకులు 10 మంది -1-భాను 2- సుభాను 3-స్వభాను 4-ప్రభాను 5-భానుమాన్ 6-చంద్రభాను 7-బృహద్భాను 8-అతిభాను 9-శ్రీభాను 10-ప్రతిభాను .

3-జాంబవతీ –కృష్ణుల పుత్రులు 10- మంది -1-సాంబ 2-సుమిత్ర 3-పురుజిత్ 4-శత్రజిత్ 5-సహస్ర జిత్ 6-విజయ 7-చిత్రకేతు 8-వసుమాన్ 9-ద్రవిణ్ 10-కృతు .

4-నాగ్నజిత్ –కృష్ణుల మగసంతానం – 10 మంది- 1- వీర 2- చంద్ర 3-అశ్వసేన 4- చిత్రగు 5-వేగవాన్ 6-వృష 7-ఆమ్ 8-శంకు 9-వాసు 10-కుంతి

5-కాళిందీ-కృష్ణుల  కుమారులు 10 మంది -1-శ్రుత్ 2-కవి 3-వృష 4-వీర 5-సుబాహు 6-భద్ర 7-శాంతి 8-దర్ష 9-పూర్ణమస్10-సోమక్ .

6-లక్ష్మణ –కృష్ణుల కొడుకులు -10 మంది -1-ప్రబోధ 2-గాత్రవాన్ 3-సింహ 4- బల 5-ప్రబల 6-ఊర్ధ్వగ 7-మహా శక్తి 8-సహ 9-ఓజ 10-అపరాజిత్ .

7-మిత్రవింద –కృష్ణుల పురుష సంతానం 10 మంది -1-వృక్ 2-హర్ష 3-అనిల 4- దృఢ 5-వర్ధన 6-అన్నాద 7-మహష్ 8-పావన్ 9-వహ్ని 10-క్షుధి.

8-భద్ర –కృష్ణుల సంతానం 10 మంది-1-సంగ్రామజిత్ 2-బృహత్సేన 3-శూర 4-ప్రహరణ 5-అరిజిత్ 6-జయ 7-సుభద్ర 8-వామ 9-ఆయు 10-సాత్యకి .

అస్టభార్యలకు  సమాన సంఖ్య లోనే పుత్రులను ప్రసాదించాడు పరమాత్మ శ్రీ కృష్ణుడు .

వీరిలో అందరూ తండ్రికున్న పేరు,ప్రఖ్యాతులున్న వాళ్ళు కాక పోవటం విచిత్రం .జాంబవతి కుమారుడు సాంబుడికిమాత్రం  ఒక ప్రత్యేకత ఉన్నది .మహాభారతం లో చిన్నపాత్ర పోషించటమే కాక ,చివరలో యాదవ వంశ వినాశనానికీ కారకుడయ్యాడు .సాంబుడు ముమ్మూర్తులా తండ్రి శ్రీకృష్ణుని పోలి ఉంటాడని అందరూ అంటున్నా ,కృష్ణుడు మాత్రం సాంబుడు అన్ని విధాలా తన ఆరాధ్యదైవం పరమేశ్వరుడైన సాంబ శివుని పోలి ఉంటాడని భావించాడు .

ఆధారం –పల్లవీ ఠాకూర్ రచన –‘’ది అన్ నొన్ అండ్ అన్ టోల్డ్ స్టోరీస్ ఆఫ్ కృష్ణాస్ సన్స్ ‘’

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -16-9-18 –ఉయ్యూరు


 

Posted in పుస్తకాలు | Tagged | 1 వ్యాఖ్య

సింగపూర్ నుంచి శ్రీ శశిధర్ ఫోన్

సాహితీ బంధువులకు శుభ కామనలు -ఈ రోజు మధ్యాహ్నం 2- 30 కి సింగపూర్ నుంచి శ్రీ శశిధర్ (శశికుమార్ )ఫోన్ చేసి ఎంతో ఆత్మీయంగా మాట్లాడారు .ఆయన తెలంగాణా కరీం నగర్ కు చెందిన సాఫ్ట్ వేర్ ఉద్యోగి .మన సరసభారతి బ్లాగులను గత మూడేళ్లు గా రెగ్యులర్ చదువుతున్నాననీ ,చాలా ఆసక్తికరంగా ,ఉత్తేజంగా విషయాలు రాస్తున్నానని తాను చదవటమే కాక అందులోని విషయాలను తన స్వరంతో రికార్డ్ చేసి తన బంధువులకు స్నేహితులకు పంపుతూంటానని చెప్పారు . కోనసీమ” ఆహితాగ్నులు” గురించి రాసిన 12 ఎపిసోడ్ లు అత్యంత గొప్పగా ఉన్నాయన్నారు .ఎవరూ ఎక్కడా రాయని విషయాలు ఉన్నాయని సంతోషించారు . మళ్ళీ ఎప్పుడు మొదలు పెట్టి రాస్తారా అని తాను ,బంధువులు ఆసక్తిగా ఉన్నామని చెప్పారు . త్వరలోనే రాస్తానని అంతటి ఆసక్తి చూపిన వారిని నిరాశ పరచననీ చెప్పాను నర్మదానది గురించి అక్కడి ఓంకార క్షేత్రం గురించి రాసింది ముచ్చటగాఉంది మొదటిసారిగా ఎన్నో విషయాలు తెలుసుకున్నామన్నారు . గీర్వాణకవుల మూడు భాగాలు శిరోధార్యాలన్నట్లు గా ఉన్నాయని సంతోషించారు . ఇప్పుడు రాస్తున్న యాజ్ఞ వల్క్య చరిత్ర ఆసక్తికరంగా ఉంటోందని తాను సద్గురు శివానందమూర్తిగారు మనమహర్షులపై రాసిన రెండు భాగాలపుస్తకం అత్య౦తాసక్తిగా చదివి దాచు కొన్నానని అయన తన సంస్కారాన్ని తెలియ జేసినందుకు ఆన౦దపడ్డాను .
.సుమారు రెండుమూడేళ్ళక్రితం రాసిన ”బ్రాహ్మణాలు ”కూడా తామందరు ఉత్కంఠ గా చదివామని ఆరణ్యకాలు గురించిరాస్తామని అప్పుడే చెప్పి ,ఇంతవరకు రాయకపోవటం తమకు నిరాశ కలిగించిందని వెంటనే రాయమని కోరారు .సరే అన్నాను తాను అక్టోబర్ లో కరీం నగర్ వచ్చి రెండువారాలు ఉంటానని అన్నారు .కరీం నగర్ రాగానే ఫోన్ చేస్తేసరసభారతి పుస్తకాలు పంపిస్తాను వాటికి డబ్బులేమీ ఇవ్వక్కరలేదు అని చెప్పాను సంతోషించారు . సింగపూర్ కు ఇండియాకు టైం లో తేడా రెండున్నర గంటలని ,ఇప్పుడు తమ టైం 5 గంటలని చెప్పారు .”అంతా బాగానే ఉంటున్నా సార్ మీరు ఏమీ అనుకోకపోతే ఒకమాట . ఒక్కో సారి ” థ”కు” ధ ”కు తేడా లేకుండా టైప్ చేస్తున్నారు ”అని సుతిమెత్తగా చురక అంటించారుఎంత జాగ్రత్త తీసుకున్నా కొన్ని సార్లు అవి వస్తూనే ఉన్నాయి మరింత జాగ్రత్త పడతాను ”అని ఓ కుంటి సాకు చెప్పాను. దానికి ఆయన సార్! నేను మాత్రం మా వాళ్లకు పంపేటప్పుడు వాటిని సవరించి పంపుతున్నాను ”అని చెప్పటం తో అవాక్కయ్యాను . సుమారు అరగంట శ్రీ శ్రీధర్ మాట్లాడి నాకు కొత్త ఉత్సాహాన్నిచ్చారు .
సరసభారతికి ఇంతమంది అభిమానులు ఇన్ని చోట్ల ఉండటం వారంతా క్రమం తప్పకుండా మనబ్లాగులను చదవటం కు మించిన ఆనందం ఏముంది ? ఇంతమందిని సరసభారతి ద్వారా అలరిస్తున్నందుకు నేను ధన్యత చెందానని పించింది .సరసభారతిపై వారందరికీ ఉన్న ఆప్యాయ అనురాగాలు ఆత్మీయత నన్ను ముగ్ధుడిని చేశాయి . . సరస్వతీ ప్రసాదం అందరికి అందజేయగలగటం నా అదృష్టం . సరసభారతిపై అంతటి మక్కువ గౌరవం వాఱందరు చూపటం నా కృషి కంటే వారి సౌజన్యమే ఎక్కువ . –మీ -గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -15-9-18 -ఉయ్యూరు .

Posted in సమయం - సందర్భం | వ్యాఖ్యానించండి

శ్రీ యాజ్ఞవల్క్య మహర్షి చరిత్ర -3

శ్రీ యాజ్ఞవల్క్య మహర్షి చరిత్ర -3

యాజ్ఞవల్క్యుడు దివాకరుని అనుగ్రహం తో పొందిన వేదాన్ని శుద్ధ యాజుషం అని , ,ఏకాయనం అని ,అయాత యామ అనిపిలువబడింది .పూర్వ మీమాంస శాస్త్రం పుట్టటానికి కర్మకాండ ,ఉత్తర మీమాంసకు కారణం అయిన బ్రహ్మకాండ ,తర్వాత మంత్ర బ్రాహ్మణం వేర్వేరుగా ఉండటం చేత శుద్ధ లేక శుక్ల యజుర్వేదం అనే పేరు తోపాటు ,దీనికంటే శ్రేష్టమైనది వేరేలేనందున ఏకాయతనం అనే పేర్లు వచ్చాయి .శుక్లాయజుర్వేదానికి చరణ వ్యూహం ,భారతం లలో చెప్పబడినట్లు 15 శాఖలున్నప్పటికీ ఇప్పుడున్నవి కేవలం కాణ్వ ,మాధ్యందిన అనే రెండు శాఖలు మాత్రమే అని ముందే చెప్పుకున్నాం .ఇతర వేదాలలో కొన్ని పాఠక భేదాలు అంటే సూత్ర భేదాలనుబట్టి శాఖలేర్పడ్డాయి .కాని శుక్ల యజుర్వేదానికి మాత్రం ఏశాఖ బ్రాహ్మణం ఆ శాఖకే ఉన్నాయి .అంటే కాణ్వశాఖ కు సంహిత బ్రాహ్మణాలు వేరుగా ,మాధ్యందిన శాఖకు బ్రాహ్మణాలు వేరుగా ఉన్నాయి .శుక్ల యజుర్వేద బ్రాహ్మణాన్ని’’శత పథం’’అంటారు .కాణ్వ శాఖాను సారంగా ఈ బ్రాహ్మణం లో 17 కాండలు ,104 అధ్యాయాలు ఉన్నాయి.మాధ్య్యందిన శాఖాను సారంగా 14 కాండలు ,100 అధ్యాయాలున్నాయి .’’పథిక్’’అంటే అధ్యాయం అనే  అర్ధం ఎక్కడా లేదు .నాలుగు అనే అర్ధం చెప్పవచ్చు .కనుక శతపథం అనేది కాణ్వ బ్రాహ్మణానికి మాత్రమె చెందుతుంది అని గ్రహించాలి .వ్యాకరణ భాష్యం లో శతపథం,షష్టి అనే రెండుపదాలున్నాయి .మాధ్య౦దినం లో  మొదటి 9 కా౦డలలోని అధ్యాయాలు 40 కనుక ఆ తొమ్మిది కా౦డలకు మాత్రమె ‘’షష్టి పథం’’అన్నారు .వార్తికం పుట్టేనాటికి మాధ్యందిన శాఖలో 100 అధ్యాయాలున్నట్లు భావించారు. ఏతావాతా తేలిందేమిటంటే’’ షష్టి పథం’’అంటే మాధ్య౦దినం అనీ ,’’శతపథం’’ అంటే కాణ్వ మనీ గ్రహించాలి. మాధ్య౦దినం లోని 40 అధ్యాయాలు కాణ్వం నుంచి చేర్చబడ్డాయి .

   యాజ్న వల్క్యుడు యాజ్ఞిక ప్రవీణుడు ,ఆధి దైవత త్త్వంతెలిసిన పండిత శ్రేష్టుడు .  కనుక ఆయనకు బ్రహ్మవాదం అంటే మహా ప్రీతి .తురీయాశ్రమాన్ని మొట్టమొదట స్వీకరించినవాడు యాజ్ఞవల్క్యుడు అని చరిత్ర ప్రసిద్ధం .శతపధం లో అనేక పూర్వ ఋషుల, రాజుల చరిత్ర ఉంది . ఋగ్వేదం చదివినవారికి మిగిలినవేదాలు నేర్వటం యెంత సులువో ,శతపధ బ్రాహ్మణం నేర్చినవారికి యాజ్ఞిక కర్మలు చేయించటం అంత తేలిక మాత్రమేకాక తైత్తిరీయాదులు గ్రహించటం కూడా చాలా తేలికౌతుంది. శతపథం లో వేదార్ధాన్ని గ్రహించటం సులువు .ఇది తెలిస్తే వైదిక విషయాలు కరతలామలకం అవుతాయి .కనుక అన్ని బ్రాహ్మనాలకంటే శ్రేస్టం గా పేర్కొన్నారు .ఆధ్యాత్మ రామాయణం ఆరణ్యకాండ 8 వ సర్గ   లో ‘’అపూర్వ మైన శతపద౦ నాచే చేయబడింది ‘’అని యాజ్ఞవల్క్యుడు అన్నట్లు ఉంది –‘’రతి పతి శత కోటి సుందరాంగం’’  –శతపధ గోచర భావనావిదూరం –యతి పతి హృదయే సదా విభాంతం –రఘుపతి మార్తిహరం ప్రపద్యే ‘’   వెబర్ అనే పాశ్చాత్య పండితుడు’’ ది హిస్టరీ ఆఫ్ ఇండియన్ లిటరేచర్ ‘’లో ‘’White Yajus occupies the most significant and important position of all the Brahmanas ‘’అన్నాడు .శతపథం కు మాత్రమే కాక తాండ్యభాల్లవి బ్రాహ్మణానికి కూడా ఉదాత్త అనుదాత్త స్వరాలు రెండేఉంటాయి అని కాత్యాయనుడు’ భాషిక సూత్రం’’ లో చెప్పాడు .ఈ సూత్రం ప్రాతిశాఖ్యము వేదం యొక్క స్వర సంస్కార నియమాన్ని తెలిపినట్లే, వేద వ్యాఖ్యానమైన బ్రాహ్మణ స్వర సంస్కార నియమాన్ని కూడా తెలుపుందని విజ్ఞుల ఉవాచ .

   సశేషం

   మీ-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -15-9-18- ఉయ్యూరు

Posted in పుస్తకాలు | Tagged | వ్యాఖ్యానించండి

అది (ఏనాది )భిక్షు

మా చిన్నతనాలలో ఎప్పుడో ఇళ్లకు భిక్షానికి వచ్చే ఏనాది  (ఆది )భిక్షువు ఇవాళ మళ్ళీ గుమ్మం  లోకి భిక్షకు వస్తే తీసిన ఫోటో -దుర్గాప్రసాద్  

Posted in సమయం - సందర్భం | Tagged | వ్యాఖ్యానించండి

మా ఇంట్లో వినాయక చవితి పూజలో తాతా ,మనవరాలు రమ్య

మా ఇంట్లో వినాయక చవితి పూజలో తాతా ,మనవరాలు రమ్య

https://photos.google.com/share/AF1QipNCDS0LzXpfPieAiLVrKXVW78clVsCDAOVUlkqwiW_IGvunaGpTvINZAJrvq4Imlg?key=RkpzYTZKSkNRWF9jQ0d2Y2traUY0cnNRRlNGeTlB

 

Posted in సమయం - సందర్భం | Tagged | వ్యాఖ్యానించండి

యాజ్న వల్క్య మహర్షి చరిత్ర –2

యాజ్న వల్క్య మహర్షి చరిత్ర –2

మేనల్లుడు యాజ్ఞావల్క్యుని ఏమీ చేయలేక మేనమామ శాకల్యుడు శిష్యులనందర్నీపిలిపించి విషయం  చెప్పాడు .అదెంత పని అని ప్రచూడుడు ,పైన్గ్యుడు తమకు తపోమహిమ తక్కువేమీ లేదని ప్రకటించి ,రాజుకు మంత్రోదకం ఇవ్వటానికి వెళ్ళారు .రాజు వారిని నమ్మటానికి అక్కడ ఒక మొద్దు పడేసి దాన్ని మంత్రోదకం తో చిగురించేట్లుచేయమన్నాడు .ఎన్ని సార్లు మంత్రజలం చల్లినా వాళ్ల పాచిక పారలేదు .తెల్లమొహాలు వేసుకొని గురువును చేరి జరిగింది చెప్పారు .రాజు సుప్రియుడు గురువును పిలిపించి తాను అవమానించిన యాజ్న వల్క్యుడు మహా తపస్సంపన్నుడు అని తర్వాత తెలుసుకున్నానని అతడే వచ్చి మంత్రోదకం ఇస్తేనే తన వ్యాధి నయమౌతుండదనే నమ్మకం తో ఉన్నానని  అతడు రాకపోతే తానె అక్కడికి వస్తాననిప్రాదేయపడి ,గురువు వెంట ఆశ్రమ౦ చేరాడు .మేనల్లుని పిలిచి రాజు వచ్చాడని,మంత్రోదకం ఇవ్వమని చెప్పాడు .పట్టు వదలని అతడు ససేమిరా అన్నాడు .కోపం తో ఊగిపోతూ  రాజుల మన్నననలు పొందుతూ అభిమానం మొదలైనవి వదులుకోవాలని హితవు చెప్పాడు. దానికి బదులిస్తూ ‘’రాజు దయా ధర్మ భిక్షనాకక్కరలేదు .అవమానించిన వారి మోచేతి నీళ్ళు తాగటం నేను చేయను .ఆత్మ గౌరవం లేని బతుకు బతుకు కాదు ‘’అన్నాడు .అగ్గిమీద గుగ్గిలం అయి ‘’నేను చెప్పిన చదువంతా’’ కక్కేసి ‘’ నా ఇంట్లోంచి బయటికి వెళ్ళు ‘’అని ఆజ్ఞాపించాడు గురుమేనమామ .నిమిషం ఆలస్యం చేయకుండా యోగ బలం తో తాను నేర్చిన యజుర్వేదాన్ని మూర్తిమంతం చేసి, కక్కిపారేసి  అక్కడ నుంచి యాజ్ఞవల్క్యుడు వెళ్లి పోయాడు .ఆ కక్కిన దాన్ని వైశంపాయనుడు అనబడే శాకల్యుని శిష్యులు ‘’తిత్తిరి పక్షులు ‘’గా మారి తినేశారు .అప్పటినుంచి ఆవేదం’’ తైత్తిరీయం ‘’అనే పేరుతో పిలువబడింది .మేనమామ ఇంటినుంచి వెళ్ళిపోతూ మేనల్లుడు యాజ్న వల్క్యుడు ‘’నీ వేదం బుద్ధి మాలిన్యం తో పూర్వ ,ఉత్తరాంగ రహితమై ,అవ్యవస్తితమై ,కక్కినదాన్ని జనం ఎవరూ చూడక అసహ్యించు కోనేట్లుగా, నీ దగ్గర చదివిన యజుస్సులు అన్నీ స్మరణ కైనా రానీయను .ఇంతకంటే అనేక రెట్ల గొప్పదైన వేదాన్ని పొంది నీవేదాన్ని మూలపడేట్లు చేస్తా.’’అని ప్రతిజ్ఞ చేసి వెళ్ళిపోయాడు .

  అక్కడినుండి బయల్దేరిన యాజ్ఞవల్క్యుడు హాటకేశ్వరం వద్ద ఉన్న విశ్వా మిత్ర హ్రదం చేరి

   స్నానం చేసి, వేదమాత ను ఉపాసించటానికి ముందు సూర్యోపాసన చేసి ,ప్రభాకరుడు ప్రత్యక్షమై వరం కోరుకోమనగా ‘’ ఏ కొరతా లేని కర్మ బ్రహ్మ విద్యలు కలిగి శుద్ధ స్వరూపమైన వేదాన్ని ప్రసాదించు ‘’అని  వేడుకొన్నాడు .రవి యాజ్ఞవల్క్యుని నోరు తెరవమని చెప్పి సరస్వతీ రూపమైన తన తేజస్సు ను అతని నోటిలో ప్రవేశ పెడతానని ,దానివలన ‘’శుద్ధ (శుక్ల )యజుర్వేదమే కాక  అఖిలవిద్యలు నీకు    వశమౌతాయి .సకల జగద్రహస్యాలు తెలియ జేసే అద్వితీయమైన ‘’శత పథం’’నువ్వు రాస్తావు’’అని చెప్పి యాజ్న వల్క్యుని నోటిలో తన తేజస్సును ప్రవేశ  పెట్టాడు ఆదిత్యుడు .

  ఈ విధం గా యాజ్న వల్క్యుడు శుద్ధ యజుర్వేదాన్ని పొందాడు .వాజీ రూపాన్ని ధరించి ఐ శుక్ల యజుర్వేదాన్ని బోధించాడు .శుక్ల యజుస్సులు వాజస నేయుడైన యాజ్న వల్క్యు నివలన ‘’ఆదిత్యాలు ‘’ అని పిలువ బడ్డాయి   .అంటే ఆదిత్యుడు యానవల్క్యుని చేత చదివించిన తర్వాతే స్వయంభు ఐన బ్రహ్మనుండి బయల్వెడలిన శుక్ల యజుర్వేదాన్ని ఆదిత్యం అంటారని భావం .

  వినాయక చవితి శుభాకాంక్షలు

మీ- గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -13-9-18 –ఉయ్యూరు

Posted in పుస్తకాలు | Tagged | వ్యాఖ్యానించండి

వినాయక చవితి శుభా కాంక్షలు 

 

వినాయక చవితి శుభా కాంక్షలు 

వినాయకునిపై రెండు విచిత్ర పద్యాలు

భట్టుమూర్తి అనే రామ రాజభూషణుడు వినాయకుని స్తుతిస్తూ ఒక తమాషా పద్యం చెప్పాడు .దాని చమత్కారం అనుభవిద్దాం –

‘’దంతా ఘట్టిత రాజతాచల చలద్గౌరీ స్వయం గ్రాహమున్ –గంతు ద్వేషికి గూర్చి ,శైలజకు దద్గంగా ఝరీ చ్ఛాంతి న

త్యంతా మోదము మున్నుగా నిడి,కుమారాగ్రేసరు౦డై పితృ –స్వాంతంబు ల్వెల యింప జాలు నిభరా డ్వక్త్రుం  బ్రశంసి౦చెదన్ ‘’.

భావం – శివుని జటాజూటం పై తిష్టవేసి, తల్లి పార్వతికి సవతి పోరు తెచ్చిన గంగ నీళ్లన్నీవినాయకుడు తొండం తో పీల్చేసి జనని పార్వతికి  సవతి పోరు లేకుండాచేసి ఆనందం  కలిగించాడు . అలాగే తొండం తో వెండికొండను ఒక్క సారి కదిలించగా ఆ ఊపుకు పార్వతీ దేవి శివునికి  పరిష్వంగసుఖం చేకూర్చి తండ్రికీ మోదం కలిగించాడు .అలాంటి వినాయకునికి నమసకారం అన్నాడు కవి చమత్కారంగా .

రెండవ పద్యం దశకుమార చరిత్ర రాసిన కేతన కవి  చక్కని పద్యం

‘’గ్రక్కున నేత్ర యుగ్మము కరద్విత యంబున మూసి పట్టి –మిక్కిలి కంటికిం దనదు మిక్కిలి హస్తము మాటు సేసి ,యిం

పెక్కెడు బాలకేళి బరమేశ్వరు చిత్తము పల్లవి౦పగా –దక్కొక ముద్దు నం బొలుచు దంతి ముఖుం గొలుతు బ్రసన్నుగాన్ .’’

బాల వినాయకస్వామి బాల్య చేస్టగా తండ్రి శివుడి రెండుకళ్ళు తన రెండు చేతులతో మూసి ,మిక్కిలి కన్ను అంటే అధికమైన కన్నుఅంటే త్రినేత్రాన్ని అనగా మూడో కంటిని,తన మూడవచేయి అంటే హస్తం అనగా తొ౦డ౦  తో మూసి పరమేశ్వరుని చిత్తాన్ని పల్లవి౦ప జేశాడట .అలాంటి గజాననుకి నమస్కారం అన్నాడు సరదాగా .

మనం కూడా ఇలాంటివినాయకుని రేపు వినాయక చవితి సందర్భంగా   స్మరించి ధనులమవుదాం –

13-9-18 గురువారం శ్రీ వినాయక చవితి శుభాకాంక్షలతో –

మీ- గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -12-9-18 –ఉయ్యూరు

— 

Posted in సమయం - సందర్భం | Tagged | వ్యాఖ్యానించండి