ప్రపంచ దేశాల సార స్వతం 203-అమెరికాదేశ సాహిత్యం -4

ప్రపంచ దేశాల సారస్వతం

203-అమెరికాదేశ సాహిత్యం -4

 19వ శతాబ్ది సాహిత్యం -1

19వ శతాబ్ద ప్రారంభం లో అమెరికన్ రివల్యూషన్ ,ఆతర్వాత 1812యుద్ధం తర్వాత అమెరికన్ రచయితలు తమదైన దేశీ అంటే నేటివ్ సాహిత్యాన్ని రాసి పరిపుష్టికల్గించాలని నిశ్చయించారు .నలుగురు విశిష్ట వ్యక్తులైన రచయితలు  విల్లియం కల్లేన్  బ్రియాంట్,వాషింగ్టన్ ఇర్వింగ్ ,జేమ్స్ ఫెనిమోర్ కూపర్ ,ఎడ్గార్ అల్లెన్ పో లు మొదటి అర్ధభాగాన్ని తమ రచనలతో ము౦చేత్తేశారు  .

  న్యు ఇంగ్లాండ్  అంటే అమెరికాలోనే పుట్టిన బ్రియాంట్ 23వ ఏట మొదటికవిత ‘’తనటాప్సిస్ ‘’ వంటి కవితలు ఇంకా 18వ శతాబ్దికవుల ఆంగ్లవాసనలతో నే 1817లో రాశాడు .తర్వాత వర్డ్స్ వర్త్ మొదలైన రొమాంటిక్ కవుల ప్రభావంతో న్యు ఇంగ్లాండ్ ప్రకృతిపై నేచురల్ కవిత్వం రాశాడు .దిఈవెనింగ్ పోస్ట్ అనే పత్రిక నడిపాడు కాని .ఈయన్ను వాషింగ్టన్ ఇర్వి౦గ్ వెనక్కి నెట్టేశాడు .

  సంపన్న మర్చంట్ ఫామిలి కి చెందిన ఇర్వి౦గ్’’సాల్మన్ గుడి పేపర్స్ ‘’1807-08 లో రాసి మాన్ హాటన్ నగరజీవితం వర్ణించాడు .1809లో ది హిస్టరీ ఆఫ్ న్యూయార్క్ ను డీడ్రిచ్ నికేర్ బోకర్ డచ్ కుటుంబాల ఆడంబర పాండిత్య ప్రకర్ష ను పరిహాస భరితంగా రాశాడు .ఇతనికి ప్రేరణ నియోక్లాసికల్ ఇంగ్లిష్ సేటైరిస్ట్ లు .మంచి నగిషీతో చక్కని శైలీ భరితంగా రాశాడు ఇర్వింగ్ .తర్వాత ఇంగ్లీష్ నవలారచయిత సర్ వాల్టర్ ష్కాట్ తో పరిచయం కలిగి ,ఆలోచనాత్మక జర్మన్ సాహిత్యం పై అభిమాన మేర్పడి కొత్త రొమాంటిక్ నోట్’’ది స్కెచ్ బుక్ ‘’1819-20లలో  ‘’బేస్ బ్రిడ్జ్ హాల్ మొదలైనవి –‘’-1822లో రాశాడు , బ్రిటిష్ విమర్శకులు తేరిపార జూసే  గౌరవించిన మొదటి అమెరికన్ రచయిత ఇర్వింగ్ .

  జేమ్స్ ఫెని మోర్ కూపర్ ఇంతకంటే గొప్ప కీర్తి సాధించాడు .స్కాట్ రాసిన ‘’వేవేల్రి ‘’నవలలులాగా ‘’లెదర్ స్టాకింగ్ టేల్స్’’1823-41మధ్య రాశాడు .ఇవి  ఫ్రాంటియర్ మాన్ అయిన నాట్టీ బంపో’’పై అయిదుభాగల గొప్పరచన.చరిత్రను సృజనాత్మక  భాగాలుగా మలచటం లో పాత్రల వ్యక్తీకరణలో  గొప్ప నేర్పు చూఫై అమెరికన్ ఇంగ్లాండ్,యూరప్  సాహితీ వేత్తల ప్రశంసలు పొందాడు .

  ఎడ్గార్ అల్లెన్ పో-దక్షిణానపెరిగి బాల్టిమోర్  ఫిలడెల్ఫియా రిచ్ మాండ్ న్యూయార్క్ లలో రచయితగా ఎడిటర్ గా ప్రసిద్ధి చెందాడు .అతని విశ్లేషణాత్మక శక్తి అందర్నీ ఆకర్షించింది .చదువరుల నాడిగ్రహించి తగిన రచనలు అందిస్తూ పత్రికల సర్క్యులేషన్ బాగా పెంచాడు .గోధిక్ కధలను తన భావ వైశద్యంతో తీర్చిదిద్ది లబ్ధప్రసిద్దుడయ్యాడు. మంచి విమర్శ తో  రాసే ప్రతిదీ కళాత్మకం గా ఔన్నత్యం పొందేవి .అతడి మాస్టర్ పీసేస్ఆఫ్  టెర్రర్ –దిఫాల్ ఆఫ్ ది ఉషర్ 1839,ది మాస్క్ ఆఫ్ ది రెడ్ డెత్ 1842దికాస్క్ ఆఫ్ అమోన్ టిల్లడో,1846,మొదలైనవి అతిజాగ్రత్తగా సైకలాజికల్ గా  రాసినవి .రాసిన డిటెక్టివ్ స్టోరీస్ లో ‘’దిమర్డర్స్ ఇన్ ది రు మోర్గ్ 1841 .’’అమెరికన్ డిటెక్టివ్ సాహిత్యానికి పిత’’ అలాన్ పో .1845లో రాసిన ‘’ది రావెన్ ‘’కవిత్వంతో కవిగాకూడా ఎత్తుకు ఎదిగిపోయాడు .విమర్శకాత్మక రచనలు ,నగిషీచెక్కిన కవిత్వం అమెరికాలో కంటే ఫ్రాన్స్ లో గొప్ప ప్రభావం చూపాయి .చార్లెస్  బాడర్లేర్ వీటినిఫ్రెంచ్ లోకి అనువాదం చేసిమరీదగ్గర చేశాడు .

  జాన్ పెండ్లేటాన్ కేన్నేడి,విలియం గిల్ మోర్ సిమ్స్ లు తర్వాత చెప్పుకోదగినవారు .కేన్నేడి’’స్వాలో బారన్ ‘’1832ప్లాంటేషన్ జీవితాన్ని ఆహ్లాదంగా వర్ణించాడు .సిమ్స్ చారిత్రాత్మక నవలలు స్కాట్ లాగా రాశాడు .వీటిలో హరిహద్దు ప్రజల జీవిత చరిత్ర ,తన నార్త్ కరోలినా చరిత్ర ఉన్నాయి .1835లో రాసిన ‘’ది యమస్సీ ‘’ రివల్యూషనరి రొమాన్సెస్ లలో ప్రతిభా వికాసం కనిపిస్తుంది .

   సశేషం

Posted in పుస్తకాలు, సమీక్ష | Tagged | వ్యాఖ్యానించండి

 తిరుమల రామచంద్ర గారి శారీరకలోపాలు

 తిరుమల రామ చంద్రగారి శారీరకలోపాలు

రామచంద్రగారికి నత్తి ఉండేది .ఆందోళన కలిగితే త్వరగా మాట్లాడ బోతే ,భావోద్వేగం పెరిగితే మాటలు తడబడి నత్తి మాటలు వచ్చేవి .వాళ్ళ ఊర్లో ముక్కుతోమాట్లాడే నరసింహాచారి ని ఈయన ఈయన స్నేహబృందం ‘’అనునాశికా చారి ‘’అని ఎక్కిరించేవారు. అందుకే దానిఫలితమ్గా తనకు నత్తి వచ్చి ఉంటుందని రామచంద్ర పశ్చాత్తాప పడ్డారు .ఇదివరకు ఈయనకు చెవిలో పోటూ,అరచేతిలో పండూ డూ , నిద్రలో నడకజబ్బులు ఉంటె గురువుగారు  శ్రీనివాస రాఘవాచార్యులు చిట్కా వైద్యం చెప్పి పోగొట్టారు .చెవిలో పోటుకు ‘’నిర్గు౦డ్యాది తైలం ‘’నిర్గుండఅంటే వావిలి  ,అరచేతిపుండుకు ‘’గంధకాది లేహ్యం ‘’,నిద్రలో నడకకు ‘’నారికేళా౦జనం’’వాడమని చెప్పారు .ఈ అంజనం ఎలా తయారో వివరించారు .వందకొబ్బరికాయలు కొట్టి ,ఆ కొబ్బరినీటిని  కళాయి  ఉన్న గంగాళం లో పట్టి, కాచి వడపోసి ముద్ద చేసి ,పచ్చకర్పూరం కుంకుమపువ్వు గోరోచనం కొద్దిగా లవంగాలు బాగాకలిపి నూరి ఆముద్దకు కలిపి మళ్ళీ నూరి తే పది ఔన్సుల నారికేళ అంజనం తయారయింది .ఈ మూడు చికిత్సలు ఏక కాలం లో చేయించారు . పొన్నగంటికూర ,అవిసె కూర ,చిర్రికూర ,అవిసేపువ్వులు ,ఉస్తికాయలు ,కాకరకాయలు పధ్యం గా ఐదారు నెలలు ఆ మందులు వాడించారు .గురువుగారే అన్ని ఉపచారాలు చేశారు, చేయిచారు .దీనితో నిద్రలో నడిచే జబ్బుకూడా  మాయమైంది

 తిరుపతి కళాశాలలో చేరాక నత్తి ఆయన్ను నవ్వులపాలుచేసి ఇబ్బందిపెట్టింది .ప్రవేశం కోసం రఘువంశం లో నాలుగవసర్గ మొదటి శ్లోకం చదివి అర్ధ తాత్పర్యాలుచెప్పమన్నారు పరీక్షకులు .అదంతా కొట్టినపిండే ఐయినా  కాలేజీలో చేరబోతున్నాననే భావా వేశం లో నత్తి ముంచుకొచ్చి అలానే చదివారు .అర్ధతాత్పర్యాలు బాగానే చెప్పినా స్పష్టత లేకపోయిందే అని బాధపడ్డారు.. ‘’శ్శ్లో శ్లోశ్లో కం లో ఆఆఆఆఅ అలంకారాలు చేచేచేప్పలేదండి .త్తుత్తుత్తుల్య యోగిత అల౦కార మండి.ద్దీద్దీద్దీపకాలంకారం కూడా చ్చేచేప్పోప్పో చ్చండి ‘’అన్నారు .ప్రిన్సిపాల్ గారు ‘’నాయనా ! నీ సంగీతం చాలు .అడ్మిషన్ ఇస్తున్నాము మమ్మల్ని చంపకు ‘’అన్నారు నవ్వుతూ .దీన్ని అలుసుగా తీసుకొని సహచరులు ‘’ఒరేనత్తోడా ,నత్వా చార్య ,నత్తిస్వామీ ‘’   అని గేలిచేసి ఆటపట్టిచేవారుకోపం .వచ్చినా,దిగ మింగుకొనే వారు రామ చంద్ర .ఎవరైనా ఇలా అంటే నవ్వేయటం అలవాటు చేసుకొన్నారు .పత్రికాఫీసులో పై వాళ్ళు అధికారం చెలాయించినా నవ్వేసే వారు .వాళ్లకు ఒళ్ళు మండి’’ఎందుకా వెకిలి నవ్వు ‘’అనేవారు .ఈయన వెంటనే ‘’చేయని తప్పుకు ఆక్షేపణ అర్హమైనప్పుడునవ్వ కుండా యేడిస్తే మీకు మరీ ఇది అవుతున్దండీ ‘’అనేవారు .నవ్వు అందరికీ నాలుగు విధాల చేటు అయితే తనకు నలభై విధాల మేలు చేసింది అంటారు రామ చంద్ర .చదువులో ముందు  ఉండటం ,నిజం చెప్పటం హనుమారాధన మాటతప్పకపోవటం పరోపకారం వంటి సుగుణాలకు మిత్రులు ఫిదా అయి ‘’నత్తోడా అనటం మానేశారు కాలేజీలో .

   ఆసమయం లో వాసుదాసు అనే ఆంధ్రవాల్మీకి ఒంటిమిట్ట కోదండరామాలయ పునర్మించిన శ్రీ వావికోలనుసుబ్బారావు గారు తిరుపతి రాగా, ఆయన్ను చూద్దామని వెడితే భక్త శిష్యబృందవలయం లో ఉన్న ఆయన ఈయన్ను పట్టించుకోలేదు .తర్వాత రామచంద్రగారు ఆయనకు జాబురాస్తూ అందులో తాను  ఆయన భక్తుడనని ఆర్యకదానిది వరుసగాచదివానని తనకు  నత్తిబాగా ఉండి ఇబ్బంది పెడుతోందని రాశారు .ఆ లేఖ అందుకొన్న వాసుదాసు గారు స్వదస్తూరితో రెండు ఠావుల ఉత్తరం రాశారు వీరికి .ఆఉత్త రానని  ఒంటరిగా మూడునాల్గు సార్లు తనివితీరా చదివారు అందులో సాహిత్య వైద్య చరిత్రాది వివరాలున్న  అమూల్య  లేఖ అని పించింది .

ఆ ఉత్తరం సారాంశం –‘’శారీరకమైన నత్తిఉందని బాధ పడవద్దు .ప్రపంచం లో నత్తివారు చాలామందే ఉన్నారు .వారు జీవితంలో ఉన్నత దశకు చేరుకున్నారు .గ్రీసు దీశం లో గొప్ప వక్తలలో ఒకరికి  నత్తి బాగా ఉండేది .మహామేధావి  ఏదిమాట్లడదామన్నా, నోరు పెగిలేదికాదు .పిచ్చివాడు మూర్ఖుడు అని యెగతాళి చేశారు .తనలో తానూ కుమిలిపోయేవాడు ఒకసారి సముద్రానికి ఎదురుగా నిల్చుని గొంతెత్తి ‘’భగవంతుడా నా జీవితమంతా ఇంతేనా అవమానం పాలవటమేనా ??’అంటూ ఆవేదనతో అరిచాడు .అలా యెంత సేపు అరిచాడో తెలీదు కళ్ళు మూసుకొనీ అరిచాడు .అలాఅరుస్తూ అరుస్తూ వెనక్కి తిరిగాడు .అనర్గళంగా భగవంతులు స్తుతులు ఆ అరుపులూ  వినిపించాయి .రెండు మూడు రోజులు గడిచాయి .కళ్ళు తెరిచాడు ఎదుట కను చూపు మేరవరకు పెద్ద గుంపు.తన్ను వెక్కిరించి చంపటానికి వచ్చారేమో అని భయపడ్డాడు .పారిపోయే ప్రయత్నం చేసి పారిపోయాడు జనం వెంటపరిగెత్తి పట్టుకున్నారు ‘’నన్ను చంపకండి నా వేదన భగవంతునికి మొరపెట్టుకొన్నాను .మిమ్మల్ని ఎవర్నీపల్లెత్తు మాటకూడా నేను అనలేదు ‘’అని గి౦జు కొన్నాడు .జనం ఆయనను సమాధానపరచి ‘’మహాను భావా !నువ్వు ఇంతగొప్ప వక్తవని అమూల్యమైన సూక్తులు  కురిపిస్తావని మాకు తెలీదు .నువ్వు మహా తత్వ వేత్తవు ,మహావక్తవు క్షమించు మా అజ్ఞానానికి ‘’అన్నారు.

 ‘’ కనుక  కంఠ౦ లో ధ్వనికి సంబంధించిన కండరాలలో లోపాలవలన నత్తి వస్తుంది .ఉప్పుగాలితగిలినా నీటి వాలు గాలి తగిలినా బాగు పడే అవకాశం ఉంది .కనుక చెరువుగట్టుమీదో కలువగట్టుమీదో నీటికి ఎదురుగా నిలబడి నీపుస్తకాలలో ఉన్న పద్యాలో శ్లోకాలో గట్టిగా అరుస్తూ చదువు .చిన్న కణిక  రాళ్ళముక్కలను నోట్లోపెట్టుకొని చదివితే నరాల కదలికకుకండరాలలో మార్పు వస్తుంది .దీనితోపాటుసరస్వతీ ఘ్రుతం, సరస్వతీలేహ్యం తీసుకో. జానకీ వల్లభుడు మహావ్యాకరణ వేత్త బహుభాషాకోవిదుడు ఆంజనేయ స్వామి నీకు  రక్షకులౌతారు ‘’అని చక్కని సలహా రాశారు వాసుదాసుగారు .

 వెంటనే ఆచరణలో పెట్టారు రామ చంద్ర .తిరుచానూరు –రేణి గుంట మధ్య ఉన్న పెద్ద పుష్కరిణి దగ్గరకురోజూసాయంత్రం వెళ్లి  కణిక రాళ్ళ ముక్కలునోట్లో పెట్టుకొని గట్టుమీద నీటికి ఎదురుగా నిలబడి వచ్చిన శ్లోకాలన్నీ నాన్ స్టాప్ గా బిగ్గరగా చదివే వారు .అయిదారు నెలల తర్వాత  విశ్వాసం పెరిగి, క్రమంగా నత్తి మటుమాయమైంది .

  సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -7-8-20-ఉయ్యూరు

Posted in పుస్తకాలు, సమీక్ష | Tagged | వ్యాఖ్యానించండి

ప్రపంచ దేశాల సారస్వతం 203-అమెరికాదేశ సాహిత్యం

ప్రపంచ దేశాల సారస్వతం

203-అమెరికాదేశ సాహిత్యం

18వ శతాబ్దం అమెరికన్ సాహిత్యం -2చివరి భాగం )

               నూతన దేశం

యుద్ధం తర్వాత కాలం లో పైన చెప్పిన మహామహులు పైన్ ,ఆడమ్స్ లు దేశ నిర్మాణానికి నిర్మాణాత్మక సూచనలు ఇవ్వలేక పోయారు .కొత్తవారి సలహాలు అవసరమయ్యాయి .బెంజమిన్ రాజ్యా౦గ సమావేశం ఏర్పాటుకు దోహదం చేశాడు .కాని వీరికి భిన్నమైన రచయితలు ధామస్ జెఫర్సన్ ,ఫెడరలిస్ట్ పేపర్స్ లో రచయితలూ నాయకులయ్యారు .1787నుంచి ఒక సంవత్సరకాలం లో 85 ఆర్టికల్స్ ప్రచురింపబడ్డాయి .వీటిని అలేక్జాండర్ హామిల్టన్,జేమ్స్ మాడిసన్ ,జాన్ జే రాశారు .ప్రభుత్వం నడపటానికి దేశం బలపడటానికి మంచి పరిపాలనకు వారి వ్యాసాలూ బాగా తోడ్పడ్డాయి . శాసన సభ్యులను ప్రభావితం చేసి కొత్తరాజ్యా౦గానికి  వోట్లు ఎక్కువగా పడేట్లు కృషి చేశాయి . హామిల్టన్ 51 ఫెడరలిస్ట్ పేపర్స్ రాసి ఫెడరలిస్ట్ పార్టీ మొదటి సెక్రెటరి ఆఫ్ దిట్రెజరీ -1789-95 అయ్యాడు .తన వ్యాసాలతో  జాతీయ ప్రభుత్వం శక్తి సామర్ధ్యాలు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల ఖర్చులతో పెంచాడు .

  జఫర్సన్ చాలా ప్రభావ శీల రాజకీయ రచయితగా యుద్ధకాలం లోనూ ఆతర్వాత గుర్తింపు పొందాడు .ఆయన రాసిన ‘’ది మెరిట్స్ ఆఫ్  డిక్లరేషన్  ఆఫ్ ఇండి పెండేన్స్’’గురించి మాడిసన్ చెప్పినట్లు ‘’తేలికగా అర్ధమయ్యే మానవ హక్కుల గొప్ప ప్రసార సాధనం.అమెరికా ప్రజలకు ఆసందర్భానికి తగిన శైలీ అభివ్యక్తి ఉన్న అద్భుత రచన ‘’.యుద్ధం తర్వాత ఆయన సరైన సిద్ధాంతాలను ,రాజ్యాంగం పై ఉన్న విశ్వాసాలను పేపర్లలో రాస్తూ ,తన ఉత్తరాలలో ,ప్రారంభ ఉపన్యాసాలలో వ్యక్తీ స్వేచ్చను ,స్థానిక స్వయం ప్రతిపత్తినీ ఎలుగెత్తి చాటాడు.హామిల్టన్ భావాలకు నమ్మకాలకు  విభిన్నమైన  పాలనా వికేంద్రీకరణ ,శక్తివంతమైన ఫెడరల్ ప్రభుత్వం అవసరాలను వివరించాడు .మనుషులంతా సమానమే అని నినదించినా, ప్రభుత్వ యంత్రాంగం లో సద్గుణాలు, ప్రతిభ ఉన్న వారికే ఉన్నతపదవులు ఉండే ‘’నేచురల్ అరిస్టాక్రసి ‘’ ఆంటే సహాజ ఉన్నత వర్గపాలన ఉండాలన్నాడు  .

   ఈకాలం లోని గుర్తింపుపొందిన కవులు ,కవిత్వం  గురించి తెలుసుకొందాం .అమెరికన్ రివల్యూషన్ కాలం లో కవిత్వం విదేయులకు ,కాంటి నెంట లిస్టులకు కూడా తమభావ ప్రకటనకోసం ఒక గొప్ప ఆయుధం అయింది.తమవాదాలు తెలియజేయటానికి తమహీరోలను పొగడటానికి పాటలు రాయటానికి సాధనమైంది.అలా వచ్చినవే ‘’యాంకీ డూడిల్’’,నాధన్ హీల్,ది ఎపిలాగ్ ‘’.ఇవన్నీ పాప్యులర్ బ్రిటిష్ మెలడీలలో లో కూర్చి ,ఆనాటి బ్రిటిష్ కవితల్లాగా రాసి సమ్మోహనం కల్గించారు  .ఆకాలపు విఖ్యాత అమెరికన్ కవి ఫిలిప్ ఫ్రెన్యుమొదటి రివల్యూషనరి యుద్ధ గాథలను గొప్ప ప్రచార సాధనాలుగా ఉపయోగించాడు .ఆ తర్వాత ఆయన అనేక విషయాలలో చొరవ చూపాడు .నియో క్లాసిక్ శైలిలో రాసినా, రాసిన కవితలలో ‘’ది ఇండియన్బరీయింగ్ గ్రౌండ్ ‘’,ది వైల్డ్ హనీ సకిల్ ,’’టు ఎ కేటి-డిడ్,’’ఆన్ హనీ బీ ‘’కవితలు రొమాంటిక్ లిరిక్స్ గా వైభవం పొంది 19 వ శతాబ్దం కవిత్వానికి నాంది పలికాయి .

  18వశతాబ్ది చివరి ఏడాదిలో చారిత్రాత్మక  నాటకాలు  నవలలు వచ్చాయి .అమెరికాలో చాలాకాలం నుంచి నాటక శాలలు క్రియా శీలంగా ఉన్నా ,నిజమైన మొదటి అమెరికన్ కామెడీ’’కాంట్రాస్ట్’’ను  రాయల్ టేలర్ 1787లో రాశాడు .ఇందులో బ్రిటన్ కుచెందిన గోల్డ్ స్మిత్ ,షెరిడాన్ ల అనుకరణ బాగా ఎక్కువే  అయినా’’ మొదటి యాంకీ ‘’పాత్ర కల్పన చేసి తర్వాత రాబోయే అలాంటి పాత్రలకు భూమిక గా చేశాడు . దీనితో మొదటిసారిగా అమెరికన్ నేటివిటి ఉన్న పాత్ర సృష్టి చేసి , మార్గ దర్శి అయ్యాడు .

  విలియం హిల్ బ్రౌన్ మొదటి అమెరికన్ నవల ‘’ది పవర్ ఆఫ్ సింపతి’’1789 లో రాసినవలారచనపై అప్పటిదాకా ఉన్న పాత పక్షపాత,ఉపేక్షా దృష్టిని  అధిగమించి, సెంటిమెంట్ దట్టించి ,ఎలా  కొత్తమార్గంలో  పయని౦చాలో  చూపాడు .దీనితో సెంటిమెంటల్ నవలా  వెల్లువ 19వ శతాబ్దం చివరిదాకా అవిచ్చిన్నంగా సాగింది హాగ్ హెన్రి బ్రాకెన్ రిడ్జ్  రచయిత సేర్వాన్టేస్ రాసిన ‘’డాన్ క్విక్సోట్’’,హెన్రి ఫీల్డింగ్ రచనలకు దీటుగా ‘’మోడరన్ షివల్రి’’ 1792-1815 రాసికొంత విజయం సాధించాడు .ఇందులో ప్రజాస్వామ్యంపై హాస్యాత్మక సెటైర్ తోపాటు ఆసక్తి గా  సరిహద్దు ప్రజాజీవనం  ను  వర్ణించాడు .చార్లెస్ బ్రాక్ డెన్ బ్రౌన్ రాసిన ‘’వీలాండ్ -1798,ఆర్ధర్ మెర్విన్ -1799-1800 హెడ్గార్ హన్తి 1799లు  జాతీయ గోథిక్ ధ్రిల్లర్ లుగా అనిపిస్తాయి .తర్వాత 19వ శతాబ్ది సాహిత్యంగురించి తెలుసుకొందాం .

   సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -7-9-20-ఉయ్యూరు

Posted in పుస్తకాలు, సమీక్ష | Tagged | వ్యాఖ్యానించండి

ప్రపంచ దేశాల సారస్వతం 203-అమెరికాదేశ సాహిత్యం 18వ శతాబ్దం అమెరికన్ సాహిత్యం -1

ప్రపంచ దేశాల సారస్వతం

203-అమెరికాదేశ సాహిత్యం

18వ శతాబ్దం అమెరికన్ సాహిత్యం -1

18వ శతాబ్దం మొదట్లోకాటన్ మాదర్  వంటి కొందరు అత్యంత పురాతన సంప్రదాయం లో రచనలు చేశారు .జోనాధన్ ఎడ్వర్డ్స్ ప్యూరిటన్  చరిత్ర,తన జీవిత చరిత్రకలిపి1702లో  రాసిన ‘’న్యు ఇంగ్లాండ్ మగ్నాలియా క్రిస్టిఅమెరికానా,1726లో రాసిన తన తీవ్రమైన ‘’మనుగక్టికో అండ్ మినిస్టీరియం’’పుస్తకాలలో ప్యూరిటన్ భావాల,విశ్వాసాల  సమర్ధన ఉంది .గ్రేట్ అవేకెనింగ్ తో జోనాథన్ ఎడ్వర్డ్స్ తూర్పు సముద్ర తీరమంతా తన కాల్వనిస్టిక్ డాక్ట్రి న్ తో   కల్లోలం చేశాడు చాలా ఏళ్ళు .మానవుడు దేవుని దయతోనే జన్మించి సుగుణాలతో మోక్షం పొందుతాడని విశ్వసించాడు .ఈభావాలు 1754లో రాసిన ‘’ఫ్రీడం ఆఫ్ విల్ ‘’లో వివరించాడు .తనభావాలను  మెటాఫిజికల్  సిద్ధాంతాలతో అద్భుతమైన వచన రచనతో సమర్ధించుకొన్నాడు .

  ఐతే మాదర్ ,ఎడ్వర్డ్ లు ఇద్దరు వైఫల్యకారణాలనే(డూమ్డ్ కాజ్ )‘’’’నే సమర్దిచారు .ఉదార న్యు ఇంగ్లాండ్ మినిస్టర్స్ జాన్ వైజ్ ,జొనాధన్ మే హ్యు లు మాత్రం సరళమైన మతం గురించి ఆలోచించారు .సామ్యుల్ సేవాల్ 1673-1729రాసిన ‘’డైరీ ‘’లో ఇంకొన్ని మార్పులు సూచించాడు .న్యు ఇంగ్లాండ్ అనే అమెరికాలో దినవారీ కార్యక్రమాలలో కఠిన ప్రోటే స్టంట్ విదానా లకు బదులు ప్రాపంచిక దృక్పధం తో లాభార్జన జీవితం ఎలా ప్రవేశించిందో కళ్ళకు కట్టినట్లు చూపించాడు .జర్నల్ ఆఫ్ Mmeసారా కేమ్బుల్ నైట్  1704లో తన న్యూయార్క్ యాత్రనుచాల హాస్యవంత౦గా వర్ణించింది .సంప్రదాయం పై పూర్తీ నమ్మకమున్న ఆమె తానుచూసిన విషయాలను చాలా జోక్యులర్ గా వివరించింది .దక్షిణాన వర్జీనియాలో విలియం బైర్డ్ అనే అరిస్టాక్రటిక్ ప్లాంటేషన్ ఓనర్ తన పూర్వీకుల చీకటి జీవితాన్ని విభేదించాడు .1728లో చేసిన సర్వేయింగ్ ట్రిప్ విషయాలను ‘’ది హిస్టరీ ఆఫ్ ది డివైడింగ్ లైన్ ‘’1733లో తన ఫ్రాంటియర్ ప్రాపర్టీ స్ గురించి ‘’ఎ జర్నీ టు దిలాండ్ ఆఫ్ ఈడెన్ ‘’పుస్తకాలో ఆంగ్లికన్ విశ్వాసాలున్నవాడైనా చాలా సరదాగా ,రెస్టోరేషన్  విట్స్ తో  రాశాడు

  తప్పని సరి అయిన అమెరికా రివల్యూషన్ బ్రిటిష్ ,అమెరికన్ రాజకీయ దృక్పధాలలో పెరుగుతున్న మార్పులను  విభేదాలను  బయట పడేసింది .కాలనీ వారు విప్లవం తప్పదని యుద్ధానికి దిగారు .కొత్త జాతీయ ప్రభుత్వానికి మార్గం సుగం చేసుకొన్నారు .వీరికి మేదావులైన సామ్యుల్ ఆడమ్స్ జాన్ డికిన్సన్ వంటి  రచయితల మద్దతు లభించింది  .లాయలిస్ట్ జోసెఫ్ గాలోవే బ్రిటిష్ రాజరికానికి కొమ్ముకాశాడు .వీరికి అతీతంగా బెంజమిన్ ఫ్రా౦క్ లిన్ ,,ధామస్ పైన లు వ్యవహరించారు .

   1706లో పుట్టిన  బెంజమిన్ ఫ్రాన్క్లిన్ తన రచనలను సోదరుడి పత్రిక ‘’న్యు ఇంగ్లాండ్ కోర౦ట్ ‘’లో 1722నుంచే రాయటం మొదలుపెట్టాడు .’’లెదర్ ఆప్రన్ మాన్’’ గా పిలువబడే ఫ్రాన్క్లిన్ అందరికిఅర్ధమయే భాషలో ,ఆచరణాత్మక చర్చలతో రాసి మన్ననలు పొందాడు .అందరికి ఉపయోగపడే ‘’పూర్ రిచార్డ్స్ ఆల్మనాక్ ‘’ను 1732-57కాలం లో 22 ఏళ్ళు కస్టపడి కూర్చాడు .అందులో వివేకవంతమైన ,చమత్కారమైన ‘’సంక్షిప్త వాస్తవాలు –(అఫో రిజమ్స్ ) చదువుకోకపోయినా విశేషలోక జ్ఞానమున్న రిచార్డ్ సాండర్స్ తో రాయించాడు ప్రత్యేకంగా ..ఫ్రాన్క్లిన్ తన స్వీయ చరిత్రను 1771లో రాయటం ప్రారంభించి 1788లో 17ఏళ్ళురాసి పూర్తి చేశాడు .తనకున్నకోద్దిపాటి పరిస్థితులలోనే ఎదిగి ప్రపంచానికి మార్గదర్శకమైన విలువైన సలహాలెన్నో అందజేశాడు బెంజమిన్ ఫ్రాన్క్లిన్ .

స్వయంగా సంసృతిని అభి వృద్ధి చేసుకొన్న బెంజమిన్  అనేక వ్యాసాలతో అనేక విభిన్న విషయాలపై తన భావదీప్తి వెదజల్లుతూ రాసి ఉత్తేజితులను చేశాడు .బ్రిటన్ తో వచ్చిన విభేదాలపై కూలంకషంగా చర్చించి రచనలు చేసి కాలనీ వాసుల కోరికను గట్టిగాసమర్ధించాడు .స్వంత దేశం ఇంగ్లాండ్ నుంచి అమెరికాలోని ఫిల డెల్ఫియాకు వచ్చినవాడు ధామస్ పైన్.మొదట్లో 14నెలలు మాగజైన్ ఎడిటర్ గా ఉండి .తర్వాత కాలనీ వాసులకోర్కేకు గొప్ప మద్దతు దారు అయ్యాడు .1776జనవరిలో ఆయన రాసిన కరపత్రం ‘’కామన్ సెన్స్ ‘’కాలనీ వాసులకు వరప్రసాదమై స్వాతంత్ర్యంకోసం ఉద్యమి౦చటానికి బాగా తోడ్పడింది .1776డిసెంబర్ నుంచి 1783డిసెంబర్ వరకు ధారావాహికంగా ఏడేళ్ళు రాసి ముద్రించిన ‘’ది అమెరికన్ క్రైసిస్ ‘’విప్లవానికి గొప్ప ఊతంగా నిలిచాయి ప్రేరణ చెందించి ,స్పూర్తి  స్వాతంత్రేచ్చను రగుల్కొల్పాయి .ఈ ప్రేరణతో ఈ  చిన్నకాలనీ వాసులు ధర్మయుద్ధాన్ని మహా శక్తివతమైన అధర్మ సైన్యంతో పోరాడి విజయం సాధించారు .నల్ల తెల్లా జాతి ప్రాపగాండా బాగా క్లిక్ అయింది .కవిత్వ విధాన రచన ,బలమైఅన పదాల జోడింపు ,స్వాతంత్రేచ్చ రెచ్చగొట్టే విధానం ధామస్ పైన్ ప్రత్యేకత .ఆప్రభావం బాగా పని చేసింది రివల్యూషన్ కు .

   సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -7-8-20-ఉయ్యూరు

Posted in పుస్తకాలు, సమీక్ష | Tagged | వ్యాఖ్యానించండి

డా.తిరుమల రామ’’చాంద్రా’’యణ’’మే –హంపీ నుంచి హరప్పాదాకా-14

డా.తిరుమల రామ’’చాంద్రా’’యణ’’మే –హంపీ నుంచి హరప్పాదాకా-14

  మొసలి చావుకు ముసలమ్మ చిట్కా

ఆనేగొందిలోని తుంగభద్రా నదిలో మొసళ్ళు ఎక్కువ కాని జన సంచారం ఉన్న చోట కనిపించవు .కాని ఒకసారి సుమారు ఏడు అడుగుల ఒకపెద్దమొసలి ఎక్కడి నుంచో అక్కడికి వచ్చింది .ఆనే గొంది తుంగభద్రలో దిగువ మైలు లోపు  వ్యాసరాయల మఠం.పీఠాధిపతులైన సన్యాసుల తొమ్మిది సమాధుల గుంపు. అది దాన్ని ‘’నవ బృందావనం’’ లేక ‘’నవ రిందావనం ‘’అంటారు .అక్కడే ఒకమొసలి మనిషిని చంపింది .అప్పుడు ఊళ్లోవారికి కాక కలిగి రాణీకుప్పమ్మారాణీ సాహెబా వారికి ఫిర్యాదు చేశారు .దాన్ని ఎలాగైనాపట్టి ప్రజలబాధలు తీర్చమని అధికారులను ఆదేశించారామె .

 రాజవంశానికి చెందిన వీరులు తుపాకులు  బరిసెలు ,బల్లాలతో బయల్దేరారు .చాలాచోట్ల మాటు వేసి అది నదిలోని బండ రాళ్ళపై పడుకొన్నప్పుడు కాల్పులు జరిపారు .ఆ గుళ్ళు దాని అతిగట్టి శరీరం లో ఇరుక్కు పోయాయే కాని ఏమీ చేయలేకపోయాయి .అది కళ్ళు మూసి తెరుస్తూంటే కంటి వెంట నీరు ధారగా కారుతుంది .దాన్ని చూసి అది ఏడుస్తోందని భ్రమపడతారు .కనకనే’’మొసలికన్నీరు’’ అనే పేరు లోకం లో వాడుకగా వచ్చింది. క్రమంగా ఆవుదూడలను లాక్కు వెళ్లిందని ఆవుల్ని తినేసిందని వార్తలు పెరిగాయి .మిట్టమధ్యాహ్నం నదిలో అది ఈదటం చాలా మంది చూశారుకూడా .పుట్టిలో కూచుని తుంగభద్ర దాటటానికి జనం భయపడి పోతు౦టే,వాటిని రద్దు చేశారు .

   ఈ హడావిడి అంతా ఒక 90ఏళ్ళ ముసలమ్మ విని ఒక నవ్వు నవ్వింది ‘’ఇదేమిటి ?మొసలిని చంపటానికి ఇంతమందా ?ఇన్ని ఆయుదాలా ?’’అని విస్తుపోయి,భుజాలేగారేసింది .ఆమాటలు విన్నవారికి విపరీతంగా కోపం వచ్చి ‘’రాచనగరు వాళ్ళంతా దాన్ని చంపటానికి ఇంతగా  శ్రమ పడుతుంటే నవ్వుతావా యెగతాళి చేస్తావా ముసల్దానా ?”’అన్నారు .కొందరు ‘’నువ్వు చంపు చూద్దాం .మంచం నుంచి లేవలేవు మాటలు కోటలు దాటుతున్నాయే ?’’అన్నారు .విరగబడి నవ్వుతూ అవ్వ ‘’దేనికైనా ఉపాయం కావాల్రా కొడుకుల్లారా. ఉపాయం లేని వాణ్ని ఊరినుంచి పంపెయ్యమని పెద్దలు చెప్పారు తెలీదా ‘’అన్నది ‘’ఆ ఉపాయం ఏమిటో చెప్పు “”?అన్నాడు ‘’మీకెందుకు చేబుతాన్రా భడవల్లారా !ఆ చంపే రాజుగారి సిపాయిలోస్తే చెబుతా ‘’అని నవ్వుతూనే .

   ఈమాట క్రమంగా రాణీ గారికి  చేరింది .ఆమె దూతలు ముసలమ్మ దగ్గరు వచ్చారు మర్యాద చేసింది .’’మామ్మా !నీదగ్గర మొసల్ని చంపే ఉపాయం ఉందట రాణీ గారు తెలుసుకోమని మమ్మల్ని పంపారు .నిజంగా ఉపయోగం ఉంటె నీకు రాణీ గారు గొప్ప బహుమతి ఇస్తారు లేకపోతె —‘’అని నీళ్ళు నమిలారు .ఆమె మధ్యలోనే అందుకొని ‘’ప్రయోజనం లేకపోతె ఈ ఎల్లమ్మ చెప్పదు .చెబితే జరిగి తీరాల్సిందే ‘’అంది ఖచ్చితంగా .అయితే చెప్పండి అని అడిగారు .’’ఏం లేదు నాయనా !ఒక మేకపిల్లను చంపి ,లోపలి భాగాలు తీసేసి ,పచ్చి తోలు మాత్రం ఉంచి లోపల అంతా గవ్వసున్నం కూరి, కుట్టేసి ,లోపల్నిచి తీసిన దాన్ని పై చర్మంపై బాగా దట్టంగా పూసి ,మొసలి ఎక్కువగా ఏప్రాంతంలో  తిరుగుతుందో అక్కడ నీటికి దగ్గరగా తాడుతో కట్టేయండి.పచ్చిమాంసం వాసన లేకపోతె మొసలి దగ్గరకు కూడా రాదు అని గుర్తుంచుకోండి ‘’అని చిట్కా చెప్పింది .

   చూద్దాం అనుకోని ఆమె చెప్పినట్లే తూచా పాటించి  చంపిన మేకపిల్లను  నీటి దగ్గరలో  సాయం కాలం కట్టేసి భటులు పొదల్లో దాక్కుని ఏం జరుగుతుందో చూస్తున్నారు .అర్ధరాత్రి మొసలివచ్చి గుల్లసున్నం కుక్కిన మేకపిల్లను ఈడ్చుకుపోయింది .మర్నాడుమధ్యాహ్నం నదిలో ఏదో జంతువు పొర్లాడుతూ కనిపించింది .అది శరవేగం గా నీటిలో అటూ ఇటూ తిరుగుతోంది పిచ్చి ఎక్కిన దానిలాగా .సాయంకాలానికి ఊరంతా అల్లకల్లోల౦ గా వచ్చి చూశారు .చిన్న తిమింగిలం పిల్ల  నదిలోకి వచ్చిందా అని విస్తుపోయి చూస్తున్నారు .చీకటి పడబోతుండగా నదిలో తెల్లని చారలు కనిపించాయి .అది మొసలి పుట్టి నడిపే ఘాట్ ఎక్కి ఇసుక మీదకుచేరి ,తోక ఇసుకదిబ్బలకు కొడుతూ తెల్లటి నురుగులుకక్కుతూ వెల్లకిలా పడిపోయి,కొట్టుకొంటూ ప్రాణాలు వదిలింది .మొసలికడుపు ఉబ్బి పరమభయంకరంగా కనిపించింది ‘

  ఇంతకీ ఏమైంది ?మొసలి కడుపులోకి పోయిన సున్నం కరిగి ,దానికడుపులో మంటలు మొదలయ్యాయి .వాటిని భరించలేక నదిలో అయిదారు మైళ్ళు అటూ ఇటూ తిరిగి ,చివరికి పేగులు తెగి ,చచ్చిపోయింది .రాణీగారు ముసలమ్మకు ఘన సన్మానం చేశారు .ముసలమ్మ చిన్న చిట్కా  మొసలి ప్రాణాలను సులభంగా తీసి, జనాలకు మేలు కలిగింది .

‘’అహో విచిత్రం !యద్గ్రాహః –జలస్దాః కర్షతి ద్విపం – స ఏవ తీర స్థలేనః-శునకేన నిహన్యతే ‘’

భావం –ఎంత ఆశ్చర్యం !నీటిలో ఉన్నప్పుడు మొసలి ఏనుగును కూడా లాక్కు  పోతుంది .అదే మొసలి గట్టు మీదుంటే ,దాన్ని కుక్కకూడా కరిచి చంపుతుంది .దీనినే ‘’స్థానబలిమికాని తనబలిమి కాదయా ‘’అన్నాడు వేమన .

   సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -6-8-20-ఉయ్యూరు

Posted in పుస్తకాలు, సమీక్ష | Tagged | వ్యాఖ్యానించండి

ప్రపంచ దేశాలసారస్వతం 203-అమెరికాదేశసాహిత్యం-1

ప్రపంచ దేశాలసారస్వతం

203-అమెరికాదేశసాహిత్యం-1

 అమెరికన్ సాహిత్యం ఆ దేశ చరిత్రతో పాటు వృద్ధి చెందింది .దాదాపు నూటయాభై ఏళ్ళు అమెరికా అంటేఉత్తర అమెరికా పశ్చిమం వైపు ధైర్యం తో వెళ్లి నిలబడిన  కొన్ని కాలనీల సముదాయాలే .మాతృదేశం కోసం జరిగిన తిరుగుబాటులో అమెరికా చివరికి యునైటెడ్ స్టేట్స్ ఆ ఫ్అమెరికా గా రూపు దాల్చింది .19వ శతాబ్ది చివరకు ఆఖండం దక్షిణాన గల్ఫ్ ఆఫ్ మెక్సికో వరకు ,సమాంతరంగా ఉత్తరానికి ,పడమటి వైపు  ఫసిఫిక్ సముద్రం వరకు విస్తరించింది.ఆ  శతాబ్దానికి మంచి శక్తి సంపన్న దేశంగా అభి వృద్ధి చెందింది .దీనితో మొదటి రెండు ప్రపంచయుద్ధాలలో కీలక పాత్ర పోషించింది .సైన్స్ ,టెక్నాలజీ అభి వృద్ధి చెంది పారిశ్రామికంగా బలపడి ,ఆలోచనా విధానాలలో మార్పు వచ్చి ,ప్రజజీవితాలలో గణనీయ మార్పులు వచ్చాయి  .ఇవన్నీ అమెరికా సాహిత్యం తో ముడిపడి ఉన్నవే .

  ప్రస్తుతం 17వ శాతాబ్దినుంచి21వ శతాబ్దం వరకు  అమెరికన్ సాహిత్యం లో వచ్చిన కవిత్వం నాటకం కాల్పనిక రచన ,సాహిత్య విమర్శ విషయాలను మాత్రమె తెలుసుకొందాం .అంతకు ముందు వరకు ఉన్న స్థానిక లేక దేశీయులలో ఉన్న మౌఖిక సాహిత్యం అంతా’’నేటివ్ అమెరికన్ లిటరేచర్ ‘’లో దొరుకు తుంది .17వ శాతాబ్దినుంచి వచ్చిన సాహిత్యం లో కొందరు ఆఫ్రికన్ అమెరికన్ లసాహిత్యం కొంత ఉన్నా పూర్తిగాలోతుగా  తెలుసుకోవాలంటే ‘’ఆఫ్రికన్ అమెరికన్ లిటరేచర్ ‘’చదవాలి .అమెరికన్ సాహిత్యం లో ఉన్న సాహిత్య సంప్రదాయాలు అవగాహన చేసుకోవాలంటే ‘’ఇంగ్లిష్ లిటరేచర్ అండ్ కనడియన్ లిటరేచర్ ఇన్ ఇంగ్లిష్ ‘’చదివి తెలుసుకోవాలి .

    17వ శతాబ్ది అమెరికన్ సాహిత్యం

 అమెరికన్ సాహిత్య చరిత్ర యూరప్ నుంచి వచ్చిన ఇంగ్లీష్ మాట్లాడే వారితో ప్రారంభమై అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల ఏర్పాటు దాకా నడుస్తుంది .కనుక మొట్టమొదటి అమెరికన్ సాహిత్యం అంటే కాలనీ ఇంగ్లీష్ రచయితలు  రాసిన ఆంగ్ల సాహిత్యమే .జాన్ స్మిత్ అనే సైనికుడు రాసినదానితో అమెరికన్ సాహిత్యం ప్రారంభమై ఆయనకే ఆ గౌరవం దక్కుతుంది .ఆయన రాసిన పుస్తకాలు –ట్రూ రిలేషన్ ఆఫ్ వర్జీనియా -1608 ,దిజనరల్ హిస్టరీ ఆఫ్ వర్జీనియా,న్యు ఇంగ్లాండ్ అండ్ సమ్మర్ ఐల్స్ 1624.ఇందులో రచయిత స్వంత డబ్బా అధికంగా ఉన్నా ,ఇంగ్లీష్ జాతికి ఇక్కడ కాలనీలు ఏర్పాటు చేసే అవకాశాలను బాగా వివరించాడు .డేనియల్ డెల్టన్’’బ్రీఫ్  డిస్క్రి ప్షన్ ఆఫ్ న్యూయార్క్ -1670,విలియం పెన్ –బ్రీఫ్ అకౌంట్ ఆఫ్ ది ప్రావిన్స్ ఆఫ్ పెన్సిల్వేనియా -1682,ధామస్ ఆషే’’కారోలీనా ‘’-1682 ముఖ్యమైన పుస్తకాలు రచయితలూ .వీరంతా తమ రచనలలో అమెరికా  ఆర్ధిక వికాసానికి తోడ్పడుతుందని ఎలుగెత్తి చెప్పారు ఇంగ్లీష్ వారికి .

  ఈ రచయితలలో కొందరు బ్రిటిష్ దేశానికి సార్వభౌమాదికారానికి వీర విధేయులు .కొందరు  ప్రభుత్వం చర్చి రాజ్యం లలో జోక్యం  చేసుకోవటాన్ని  నిరశించారు .ఈ భావాలను నేధానియాల్ వార్డ్ ఆఫ్ మాసా చూ సెట్స్ బే రాసిన ‘’ది సింపుల్ కాబ్లార్ ఆఫ్ అగ్గవాం ఇన్ అమెరికా -1647లో కనిపిస్తాయి .దీనికి వ్యతిరేకంగా కన్జర్వేటివ్ భావాలు కూడా ప్రచురితమైనాయి ,జాన్ విన్త్రాప్ 1630-49లో రాసిన ‘’జర్నల్ ‘’లో మాసా చూసేట్స్ బె ధియోక్రాటిక్ వాళ్ళు  బైబిల్ ఆధారిత  ‘’గాడ్ ‘’హెడ్ గా ‘’రాష్ట్రం  ఏర్పాటు చేసే ప్రయత్నాలు చేస్తున్నారని రాశాడు .దీన్ని బలపరచినవరిలో ఇంక్రీజ్ మాదర్ ,అతడికొడుకు కాటన్ ఉన్నారు . విలియం బ్రాడ్ ఫోర్డ్ ‘’ఎ హిస్టరీ ఆఫ్ ప్లిమౌత్ ప్లాంటేషన్ 1646లో రాశాడు .అతని పిల్గ్రిం సెపరేటిస్ట్ లు పూర్తిగా ఆంగ్లికనిజం నుంచి విడిపోయారు .ఇతడికంటే రాడికల్ రోజేర్  విలియమ్స్ అనేకవివాదాస్పద  ధారావాహిక  కరపత్రాలు రాసి చర్చి తో , ఆంగ్ల రాజ్యం తో విడిపోవటమే కాక ప్రజా బలాన్ని ,విభిన్న మతాల మధ్య సామరస్యాన్నిఉద్బోధించాడు.

  17 వ శతాబ్ది సాహిత్యం లో జీవితచరిత్రలు ,ఒడంబడికలు ,యాత్రా విశేషాలు ,మత ధర్మాలు చోటు చేసుకొన్నాయి .నాటకం ఫిక్షన్ లో రచనలు నామమాత్రమే .కారణం వీటిపై చులకన భావమే .కాని 1640లో ‘’బే సాలం బుక్ ‘’ లో నూ మైకేల్ విగ్లస్ వర్త్ రాసిన ‘డాగెరల్ వెర్స్’’లో కాల్వేనిక్ విశ్వాసం పై’’  ది డే ఆఫ్ డూమ్’’వంటి మంచి ఉత్తమ  కవిత్వం రాశారు .మాసాచూ సెట్స్ కు చెందిన  అన్నే బ్రాడ్ స్ట్రీట్ కొన్ని లిరిక్స్ ‘’ది టెన్త్ మ్యూజ్ లేట్లిస్ప్రంగ్ అప్ ఇన్ అమెరికా ‘’1650లో రాసి ముద్రించింది .ఇందులో మత౦ పై ఆమె విశ్వాసాలతో పాటు  తన కుటుంబం గురించి  కూడా రాసింది . వీరందరి కంటే ఉత్తమ ఉదాత్త కవిత్వం ఎడ్వర్డ్ టైలర్అనే ఇంగ్లాండ్ జాతీయుడు మినిస్టర్ వైద్యుడు బోస్టన్ లో,వెస్ట్ ఫీల్డ్ లలో ఉంటూ రాసి నా, 1939వరకు ఎవరూ గుర్తించలేకపోయారు .క్రైస్తవం పై తనకున్న నమ్మకాలను,అనుభవాలను  ఇందులో ప్రతిఫలింప జేశాడు కవితారూపంగా .17వ శతాబ్దం లో వచ్చిన సాహిత్యం అంతాపూర్తిగా  బ్రిటిష్ రచనలే .జాన్ స్మిత్ జగ్రాఫికల్ సాహిత్యం, జార్జి ఫోర్డ్ కింగ్ జేమ్స్ బైబిల్ ను అనుకరిస్తే ,మాదర్స్ ,రోజర్స్ లు మెరిసే వచన రచనలు చేశారు .అన్నేరాసిన కవితా శైలి బ్రిటిష్ కవులు స్పెన్సర్ ,సిడ్నీల శైలీ విధానమే .టైలర్ మాత్రం మెటాఫిజికల్ కవిత్వాన్ని జార్జి హెర్బర్ట్ ,జాన్ డోన్నెల్లాగా రాశాడు .ఈ మొదటి 17వ శతాబ్దం సాహిత్యమంతా ఒకరకంగా బ్రిటిష్ సాహిత్యమే తప్ప ‘’నేటివిటి లేనిదే’’అయింది .దీని తర్వాత 18వ శతాబ్ది సాహిత్యం గూర్చి తెలుసుకొందాం .

   సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -6-8-20-ఉయ్యూరు

Posted in పుస్తకాలు, సమీక్ష | Tagged | వ్యాఖ్యానించండి

’డా.తిరుమల రామ’’చాంద్రా’’యణ’’మే –హంపీ నుంచి హరప్పాదాకా-13

’డా.తిరుమల రామ’’చాంద్రా’’యణ’’మే –హంపీ నుంచి హరప్పాదాకా-13

కుంటిమద్ది రామాచార్యులగారి  అసాధారణ అవధానం

సాహిత్య చక్రవర్తి కుంటిమద్ది శ్రీనివాసా చార్యులవారి తమ్ముడు కుంటిమద్ది రామాచార్యులు గారు అవధాన ప్రక్రియ స్వాయత్తం చేసుకొన్నారు .భాగవత , భగవద్గీత లలో ఏ పదం ,ఏ అక్షరం ఎన్ని సార్లు వచ్చిందో కరతలామలకం వారికి .ఒక సారి బళ్లారిలో అనంతపురం జిల్లాకలేక్టర్ ఆయన అవధానం సాహిత్యానికే పరిమితమా ఇతరత్రా కూడా ఉందా అని అడిగాడు .అప్పుడు అవధానిగారు ‘’ఏ భాషలోనైనా ,ఏ విషయం లోనైనా సరే ‘’అన్నారు .ఆయన్ను పరీక్షించటానికి ఒకవంద మంది యూరోపియన్ జంటలను సమావేశపరచి ప్రతి భార్యాభర్తలను అవధానిగారికి పేరు పేరునా పరి చయం చేశారు .మూడు నాలుగు  గంటలు  విందులూ వినోదాలతో కాలక్షేపం అయింది .తర్వాత ఆవందమంది దంపతులను చెల్లా చెదరుగా కూర్చోబెట్టి అవధాని గారిని పిలిచి ,’’మీకు మూడు గంటల క్రితం పరిచయం చేసిన దంపతులను పేరుపేరునా పిలిచి ,వారెక్కడ ఉన్నారో కనుక్కొని ఆహ్వానించండి ‘’అన్నాడు కలెక్టర్ .అవధానిగారికి తెలుగు సంస్కృతం కన్నడం తమిళం తప్ప మరే  భాషా రాదు .అవధానిగారు తడుముకోకుండా ‘’స్టోన్ గారూ  దయచేయండి ,శ్రీమతి ఎలిజబెత్ స్టోన్ గారు అమ్మా తమరూ వచ్చి మీభర్తప్రక్క నిలబడండి ‘’అంటూ రెండువందలమంది పేర్లూ ఒక్కటికూడా తప్పు లేకుండా అవ౦దమంది దంపతులను ఆహ్వానించగా కలెక్టర్  ఆన౦ దానికి అవధుల్లేకుండా పోయి అవధానికుంటిమద్ది రామాచార్యులవారి  అసాధారణ ధారణకు అమితాశ్చర్యపడి గొప్పగా ప్రశంసించి సన్మానించాడు . ..

పండిత రచయిత శ్రీ రూపనగుడి నారాయణ రావు గారు

28-10-1880 న రూపనగుడి నారాయణ రావు గారు జన్మించారు .తండ్రి నరసింగరావు శిరస్తదారు .మేనమామ హోసూరు సుబ్బారావు కడప డిప్యూటీ కలెక్టర్ .ఈయన’’ హెర్బర్ట్ స్పెన్సర్ ఆన్ ఎడ్యుకేషన్ ‘’అనే గ్రంథాన్నిసంస్కృతం లోకి’’విద్యాభ్యాస పద్ధతిః’’పేరుతొ  అనువదించారు.జే ఎస్ మిల్ రాసిన ‘’పొలిటికల్ ఎకానమీ ‘’ని ‘’అర్ధశాస్త్రం ‘’ పేరుతొ ఆంధ్రీకరించారు .మేనమామగారి ఈ విజ్ఞానం నారాయణరావు గారికి అబ్బింది .రావు గారి భార్య గౌరమ్మ .

  నారాయణరావు గారు బళ్ళారి వార్డ్లా కాలేజిలో చదివి ,తండ్రిమరణం తో డిగ్రీ చదవకుండా ఆపేశారు. స్వయంగా గ్రంధాలు చదివి సంస్కృత ఆంద్ర ఆంగ్లకవ్యాలు వ్యాఖ్యాన సహితంగా ఉపాధ్యాయుడిగా పని చేస్తూనే పఠించారు.రాజమండ్రి  ట్రెయినింగ్ కాలేజీలో శిక్షణపొంది ,ఉపాధ్యాయులుగా చాలా చోట్ల పని చేసి మద్రాస్ సైదాపేట  ట్రెయినింగ్ కాలేజీలో 30ఏళ్ళు పని చేసి ,1940లో రిటైరై బళ్లారిలో స్థిరపడ్డారు .

విద్యార్ధులకు ఉపయోగపడే వాచకాలుకథా పుస్తకాలు మొదట రాసి ,తర్వాత కావ్యాలు నాటకాలు ,సిద్ధాంత గ్రంథాలు రాశారు .అరవింద సిద్ధాంత గ్రంథం రాశారు .మానవుడు కళాస్వాదనతో  సౌందర్య రసజ్ఞత ,సుష్టుతసహృదయత పొందుతాడని ,వీటి వలన తనకు తెలియకుండానే హృదయ సామరస్యం పొంది ,సౌశీల్యవంతుడై ,జీవితం పై ఆసక్తి పెరిగి అన్ని విషయాలలోకి చొచ్చుకు పోతాడని రావు గారి సిద్ధాంతం .ఉత్తమకళాను భూతిఐహిక సుఖాన్ని మాత్రమె కాక ,దివ్యజ్ఞానాన్నీ ,అఖండ ప్రేమను అఖండ ఆనందాన్నీ అందిస్తుందని ఆయన సిద్ధాంతం .

  రావుగారి కావ్యనాటకాలు ఆధ్యాత్మికపరమైనవి .మొదటికావ్యం కవితా నీరాజనం ను 16ఖండికలతో క్వెట్టా భూకంపం గురించి అందులో ఒకఖండిక’’అశ్రు తర్పణం ‘’మనసును కదిలించేట్లు రాశారు .’’కృష్ణరాయ సాగర కావేరి ‘’ఖండిక సమకాలీన  కృష్ణ రాయ సాగర జలాశయ వర్ణన .రెండవ రచన ‘’ఆర్యా సుభాషితం ‘’భర్తృహరి సుభాషితం లాంటి స్వంత రచన .పరిణయ కథామంజరి ,కదామణి ,ప్రవాళ ముక్తావళి ఆంద్ర వ్యాకరణ దర్పణం,నారాయణ తెలుగు వాచకాలు,మాతృ భాషాబోధిని ,నారాయణ తెలుగు ఉపవాచకాలు ,విప్రనారాయణ నాటకం గౌతమబుద్ధనాటకం ,సౌన్దరనంద నాటకం ,,కావ్యనిదానం,పంపాపురీ శతకం ,ఆధ్యాత్మికోపాసనలు ఉన్మత్తరాఘవం –అనువాదం ,కాళిదాసు ,శ్రీ అరవిందులు జీవిత సంగ్రహం ,మాతప్రార్ధనలు ,కాకతీయ రుద్రమాంబ నాటకం ,విషాద విజయనగర నాటకం ,క్షమావతీ విజయ నాటకం , శిశు మానసిక శాస్త్రం ,మానవ విజయం ,రూపన్న కుమార భారతం మొదలైనవి సరళమైన తెలుగులో రచించారు .

  నారాయణరావుగారు అరవింద గ్రంథాలు కూడా అనువదించారు –అందులో జాతీయ విద్యా విధానం ,భారతీయప్రజ్ఞ,జాతీయావశ్యకత ,జాతీయ కళాప్రయోజనం ,యోగ భూమికలు ,మాతృశ్రీ జీవిత సమస్యలు ,ప్రాతః కాలం నాటి పలుకులు ,శ్రీ అరవిందుల యోగము ,.రవీంద్రుని గ్రంథాలుకూడా అనువదించారు. వాటిలో మాలిని ,యజ్ఞము గీతాంజలి ముఖ్యమైనవి .టాల్ స్టాయ్ రచనలలో మొదటి సారాబట్టీ ,త్రాగు బోతు ముఖ్యమైనవి స్పెన్సర్ గ్రంథాన్ని ‘’విద్య ‘’గా అనువాదం చేశారు .

తనరచనలకు ఎలాంటి సన్మానం కోరుకొని వినయసంపంన్నులు  రావుగారు .18పర్వాల కుమారభారతం మహాకావ్యాన్ని విని హిందూపురం లోని శ్రీ శారదా సమితి వారు ‘’సాహితీ శిల్పి ‘’బిరుదునిచ్చి సత్కరించారు .రావు గారు తన స్వీయ జీవిత చరిత్రకూడా రాసుకొన్నారు .అముద్రిత రచనలు వెలుగులోకి తెచ్చే ప్రయత్నం శ్రీ కైప నాగరాజు చేశారు.ఈ తరం వారికి రూపనగుడి నారాయణరావు గారి  గురించి  తెలిసి ఉండకపోవచ్చు .

   సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -5-8-20-ఉయ్యూరు

Posted in పుస్తకాలు, సమీక్ష | Tagged | వ్యాఖ్యానించండి

ప్రపంచ  దేశాల  సారస్వతం 201-సెయింట్ పియరీ అండ్ మిక్వెలాన్ దేశ సాహిత్యం

ప్రపంచ  దేశాల  సారస్వతం

201-సెయింట్ పియరీ అండ్ మిక్వెలాన్ దేశ సాహిత్యం

కెనడియన్ ఐలాండ్ కు చెందిన ఆర్చిపిలాగో సెయింట్ పియరీ అండ్ మిక్వెలాన్ దేశం .సీ బర్డ్స్ కూ, సీల్స్ కు ఆవాస స్థానం . విసర్జింపబడిన ఫిషింగ్ విలేజ్ ఉన్న దేశం .రాజధాని –సెయింట్ పియరీ .జనాభా -5,900మాత్రమె .కరెన్సీ –యూరో .రోమన్ కేధలిక్ దేశం .ఫ్రెంచ్ భాష .99శాతం అక్షరాస్యత .ఫ్రెంచ్ మోడల్ విద్యావిధానం .ఫిషింగ్ ,ఫిషింగ్ నావల రిపేర్ ,ఫ్రాన్స్ ఇచ్చే సబ్సిడీలు ఆదాయ వనరులు .ఐలాక్స్ మారిన్స్ ,గ్రాండ్ కోలంబియర్,అర్చేమ్యూజియం దర్శనీయాలు .సురక్షితం .పోర్చుగీస్ నావికుడు పరిశోధకుడు ఐవారేస్ ఫ్రాగ౦డేస్21-10-1520 ఈ ఐలాండ్ లను కనిపెట్టి సెయింట్ పియరీ ఐలాండ్ అని పేరుపెట్టాడు ‘’ఎలెవన్ ధౌసండ్ వర్జిన్స్ ‘’అన్నాడు ‘’సెయింట్  ఉర్సులా,వర్జిన్ సంహచరులకు గుర్తుగా  ఆమె వీటిని .యితడు 1536లో రాసిన రిపోర్టే మొదటి సాహిత్యం

సెయింట్ పియరీ అండ్ మిక్వెలాన్ సాహిత్యం –జాక్వె. కార్టియర్ అనే యాత్రికురాలు రాసిన సాహిత్యమే ఉన్నది ..ప్రాగన్డే స్1536లో రిపోర్ట్ మొదటి సాహిత్యం అని ముందే చెప్పాను .అలేన్జో డీ శాంటా క్రజ్ రాస్తూ ‘’దిఐలాండ్ ఆఫ్ ఎలెవన్ దౌజండ్ వర్జిన్స్ ‘’జాలరులకు గమ్యస్థానం అన్నది .మాక్విలేన్ పేరు  Les voyages aventureux du Capitaine Martin de Hoyarsal, habitant du çubiburu a reference book for sailors known as a “navigational pilot”, written by Basque seaman Martin de Hoyarçabal in 1579. వలన వచ్చింది

 ఫ్రాన్కోస్ ఎంగుహార్డ్ ఈ దేశాస్తురాలే కెనడాలో సెటిల్ అయింది .నేషనల్ సొసైటీ ఆఫ్ అకాడియా ఏర్పాటు చేసి అధ్యక్షురాలైనది  .నవలలు రాసింది మొదటినవల  Le trésor d’Elvis Bozec (2001) and Le pilote du Roy (2007),[6] Enguehard speaks at various conferences and festivals promoting education on French language, culture and the history of the Acadians.[8][9]

  ఆమె సాహితీ సేవకు నైట్ హుడ్ గౌరవం పొందింది

  • రచనలు – 1999 Les litanies de l’Île-aux-Chiens[7] 2001 Le trésor d’Elvis Bozec[6] 2007 Le pilote du Roy[6]
  • 202-మాంట్ సెర్రట్ దేశ సాహిత్యం
  • మాంట్ సెర్రాట్ కరిబియన్ ఐలాండ్ దేశం .1990లో అగ్నిపర్వతం బ్రద్దలై చాలానస్ట౦ కలిగించింది .రాజధానులు –ప్లిమత్ ,బ్రేడ్స్.జనాభా 5,900మాత్రమె .కరెన్సీ –ఈస్ట్రన్ కరిబియన్ డాలర్ .ప్రోటేస్ట౦ట్స్ఎక్కువ శాతం ఆంగ్లికన్స్ తర్వాత స్థాయి.అధికారభాష –ఇంగ్లీష్ .97శాతం అక్షరాస్యత .5-14వయసు వారికి ఫ్రీ కంపల్సరి విద్య  .నిర్మాణం ,టూరిజం రం,టెక్స్టైల్స్,ఎలెక్ట్రానిక్ వస్తువులు ఆదాయం .సోర్ ఫ్రియరీహిల్స్ ,వుడ్ లాండ్స్ బీచ్ ,వాల్కనో అబ్జర్వేటరీ చూడాల్సినవి .అనుమతులు దొరకటం కష్టం అంతరక్షణ ప్రాదం కాదు .

మాంట్ సెర్రట్ సాహిత్యం –ఫ్రెంచ్ భాషలోనే ఉంటుంది .కొన్ని మంచిపుకాలు ,రచయితలూ

 1-Cuentos de hadas y cuentos para niños: Cuéntame un cuento (Spanish Edition) by Larisa Montserrat | Aug 1, 2020

2-Jardin Sombrio / Garden of Shadows (Dollanganger) (Spanish Edition) | by V.C. Andrews and Montserrat Solanas  |

3-Mentiras de sangre (Spanish Edition)

by Mary Higgins Clark and MONTSERRAT; ROCA COMET | Feb 18,2011

4-El Alquimista: Una Fabula Para Seguir Tus Suenos

by Paulo Coelho  | Oct 23, 2018

5-Dios emperador de Dune (Las crónicas de Dune 4) (Spanish Edition)

by Frank Herbert and MONTSERRAT; CONILL MARFA | Mar 21, 2018

6-First Confession by Montserrat Fontes  | Apr 17, 1992

7-Antes del después (Spanish Edition)

by Montserrat Martorell | Jul 1, 2018

8-El Corredor de Fondo (Spanish Edition)

by Patricia Nell Warren and Montserrat Trivino | Jan 1, ,2002

9-Anibal, el orgullo de Cartago (HISTORICA) (Spanish Edition) by David Anthony Durham and Montserrat Gurgui | Nov 1, 2006

10-Thomas el impostor (Spanish Edition)

by Saul Bellow | Sep 15, 2011

సశేషం

మనవి -దీనితో ఉత్తర అమెరికా లోని- అమెరికా ,ఆసియాలోని- ఇండియా దేశాల సాహిత్యం తప్ప అన్ని దేశాల సాహిత్యం రాయటం పూర్తయి నా జీవితం ధన్యమైంది .ఈ రెండూ చాలా విస్త్రుతమైనవి .కనుక తీరుబడిగా రాస్తాను . సరదాగా మొదలు పెట్టిన ఈ ‘’ప్రపంచ దేశాల సారస్వతం ‘’లో ఇన్ని దేశాల సాహిత్యం గురించి రాస్తాననీ, రాయగలనని అనుకోలేదు .ఒక బృహత్ కార్యక్రమాన్ని వాగ్దేవి నాతో  చేయించింది  .ఇందులో నా భ్రమప్రమాదాలు అవగాహనా లోపం ఉండవచ్చు .ఎన్నో దేశాలు విభిన్నభాషలు పలుకు బడులు కొన్ని కొరుకుడు పడనీ మాటలు ,విస్తృతంగా సాహిత్యం ఉన్న దేశాలూ ఉన్నాయి .అతి నామమాత్రంగా సాహిత్యమున్న దేశాలూ ఉన్నాయి. సమకాలీన సాహిత్యాన్నీ  వెదికి ,శోధించి పట్టుదలతో సాధించి రాయగలిగాను అన్న సంతృప్తి నాకు ఉన్నది .దాదాపు 1600 మంది సంస్కృత కవుల గురించి ‘’గీర్వాణ కవుల కవితా గీర్వాణం’’లోనూ ,ఇంగ్లాండ్ ,అమెరికా దేశాలలోని సుమారు 125మంది ఆంగ్లకవుల గురించి ‘’పూర్వా౦గ్ల కవుల ముచ్చట్లు ‘’రాశాను .అంతటి బృహత్తర రచనే ‘’ప్రపంచ దేశాల సారస్వతం ‘’.అని వినమ్రంగా తెలియ జేస్తున్నాను .

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -5-8-20-ఉయ్యూరు

Posted in పుస్తకాలు, సమీక్ష | Tagged | వ్యాఖ్యానించండి

శ్రీ సువర్చలాన్జనేయ దేవాలయం లో కృష్ణాష్టమి ప్రత్యేకకార్యక్రమం 

శ్రీ సువర్చలాన్జనేయ దేవాలయం లో కృష్ణాష్టమి ప్రత్యేకకార్యక్రమం
  శ్రావణ బహుళ అష్టమి శ్రీ కృష్ణ జన్మాష్టమి సందర్భంగా  11-8-20 మంగళవారం సాయంత్రం ఉయ్యూరు శ్రీ సువర్చలాన్జనేయ స్వామి వారి దేవాలయం లో శ్రీ సువర్చలాన్జనేయ శ్రీ శ్రీ కృష్ణ స్వాములకు ప్రత్యేక అర్చన ,వెన్నపూస కట్టెకారం నైవేద్యం ,అనంతరం సరసభారతి 153 వ కార్యక్రమంగా బాలబాలికల చేత శ్రీ కృష్ణ, రాధికా ,,గోప గోపీకల  వేష  ధారణ ప్రదర్శన నిర్వ హిస్తాము అందరూ పాల్గొని జయప్రదం చేయ ప్రార్ధన -గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -సరసభారతి అధ్యక్షులు ఆలయ ధర్మకర్త -5-8-20
Posted in సమయం - సందర్భం | Tagged | వ్యాఖ్యానించండి

ప్రపంచ  దేశాల  సారస్వతం 197 బ్రిటిష్ వర్జిన్ ఐలాండ్స్ దేశ సాహిత్యం

ప్రపంచ  దేశాల  సారస్వతం

197 బ్రిటిష్ వర్జిన్ ఐలాండ్స్ దేశ సాహిత్యం

  వల్కానిక్ ఆర్చి పెలగోలోభాగమైన కరిబియన్ సి లోని బ్రిటిష్ ఓవర్ సీస్ టేరిటరి బ్రిటిష్ వర్జిన్ ఐలాండ్స్ దేశం .నాలుగు పెద్దవీ , చాలా చిన్నవి ఐన ఐలాండ్ ల సముదాయం .రీఫ్ లైండ్ బీచెస్ కు యాచింగ్ డెస్టినేషన్ కు  ప్రసిద్ధి. రాజధాని –రోడ్ టౌన్ .జనాభా 29,882.కరెన్సీ-అమెరికన్ డాలర్ .మెధడిస్ట్ క్రిస్టియన్లు మెజారిటి .అధికారభాష ఇంగ్లీష్ .99శాతం అక్షరాస్యత .5-17వయసు వారికి ఉచిత నిర్బంధ విద్య .15ప్రైమరి 4 సెకండరి పబ్లిక్ స్కూల్స్ ఉన్నాయి .టూరిజం ముఖ్య ఆదాయం .ది బాత్స్,జోస్ట్ వాన్ డైక్,పీటర్ ఐలాండ్ చూడతగినవి .సురక్షితం .

బ్రిటిష్ వర్జిన్ ఐలాండ్స్ సాహిత్యం –అనగార్డియాన్ నావికుడు ,ఇంజినీర్ రచయిత ఆల్ఫాస్ ఒసారియో నార్మన్ రాసిన కవిత ఇప్పటికీ నిలిచి ఉంది .అతడి స్నేహితుడు జోసెఫ్ ఓ నీల్ లైఫ్ నోట్స్ లో అతని గురించి ప్రస్తావించాడు .చేతిలో నోట్ బుక్ లేకుండా నార్మన్ ఎక్కడికీ వెళ్ళేవాడు కాదట .వచ్చిన భావాలు అందులో రాసుకొని తర్వాత పూర్తిగా కవితలు అల్లేవాడు .ఒక మెషిన్ ఆపరేట్ చేస్తుంటే ప్రమాదం లో చనిపోయాడు .అప్పటికే గొప్ప కవిగా లబ్ధ ప్రతి స్టుడు.అప్పుడు అతనికి సాటికవి  అనగార్డ రూఫస్ ఫాక్నర్ .నార్మన్ కవిత –

 Who can forbid that prayers be said,
or carols changed for the dead,
or disbelieve that they shall rise
as angels pinioned to the skies?

“Amina Negroes, November 1733”

జేడియా స్మిత్ రాసిన కవిత – I see the sun

conquering everything, and everyone.

“Dethroning Darkenss”

Jaedia Smith

రిచార్డ్ జార్జెస్ –రైటర్ ఎడిటర్ ,లెక్చరర్ .దిప్యూరిటన్ వైల్డర్ నెస్ ,వసాఫిరి ,డీ కాంప్ ,ది రస్టిటక్ మొదలైనవి రాశాడు .ఫిక్షన్ రాసినందుకు ఫార్వార్డ్ ప్రైజ్ పొందాడు ..మార్విన్ విలియం ప్రైజ్,  ది హాలిక్ ఆవన్ ప్రైజ్ విన్నర్ కూడా .మోకో పత్రిక సంపాదకుడు .క్విన్సి లేట్సం,జెన్నీ వీఫ్లి ,వెర్నా పెన్ మొల్ ,రాయ్ హాడ్జ్ పాట్రీషియ టర్న్ బుల్ మిగిలిన గొప్ప రచయితలు .

198-కరిబియన్ నెదర్ లాండ్స్ దే శ సాహిత్యం

కరిబియన్ నెదర్ లాండ్స్ కరిబియన్ సి లో ఉన్న  మూడు స్పెషల్ మునిసిపాలిటీస్  బోనైరే ,సింట్ యూస్టాటిస్,సాబా లున్న దక్షిణ అమెరికా  దేశం .జనాభా 25,990.కరెన్సీ –యూరో .కేధలిక్ మతం .అధికార భాష –డచ్ .ఇంగ్లిష్ ,పాపియా మేంటోభాషలు కూడా మాట్లాడుతారు .98శాతం అక్షరాస్యత .పబ్లిక్ స్కూల్ విధానం .టూరిజం పెట్రోలియం ఆదాయవనరులు అత్యధిక వ్యక్తిగత ఆదాయం ఉన్న దేశం .క్రెలేన్డే ల జిక్,ABC ఐలాండ్స్,క్లీన్ బోనారే ఐలెట్ ,లాక్ బే దర్శనీయాలు .యాత్రా సురక్షిత దేశం

కరిబియన్ నెదర్ లాండ్స్ సాహిత్యం –చాలా కాలం మౌఖిక సాహిత్యమే .డచ్ భాషా సాహిత్యమే ఎక్కువ .మై సిస్టర్ ది నీగ్రో మొదటి నవల .ఫ్రాంక్ మార్టినస్ఆరియన్ ఒక గొప్ప క్లాసిక్ నవల –ది హిస్టరీ ఆఫ్ యాన్ అమేజింగ్ వరల్డ్ రికార్డ్ 1998రాశాడు .ఇందులో 1775నాటి సాయుధ విప్లవ పోరాట వర్ణన ఉంటుంది. ‘లాంగ్ స్టన్ హగ్స్ –కవి మాంటేజ్ ఆఫ్ ఏ డ్రీం డేఫెర్రేడ్ వగైరా రాశాడు .డేవిడ్ డేబీ డీన్ –కవి విమర్శకుడు క్రిటిక్ .ఇమేజెస్ ఆఫ్ బ్లాక్స్ ఇన్ ఎయిటీన్త్  సెంచరి,మవర్ లేడీ ఆఫ్ డేమరారా నవల,స్లేవ్ సాంగ్ ,డంగారూ,కూలీ ఒడిస్సీ,న్యు అండ్ సేలేక్టేడ్ పోయెమ్స్ మొదలైనవి రాశాడు .బిజిల్మా సాండ్ బ్లాస్టేడ్ నవల రాశాడు .నిడియా యూకరి  వాయిస్ ఆఫ్ బ్లడ్ నవల సాంగ్ ఫర్ మదర్ ఎర్త్ కవిత రాసింది  .మైరా రోమర్ –మై న్యు హౌస్ ,ఇన్ మై నేం,డోంట్ కాల్ మి కవితలురాసింది .ఒసేపా సిసీలియా ‘’లిబ్రమి ‘అయిదుభాగాల ’కవితరాసింది.వల్డే మార్ మర్చ – కురాకావోన్ సుబల్ట  డయాస్పోరా ఎక్స్ప్రెషన్స్ రాసింది .ముస్కాముహే అనే ఆమె కవితలలో  స్త్రీ తన స్వేచ్చకు తానె కారణం అనే భావాన్ని తెలిపింది  There is fear and bravery in you Don’t keep hiding, you must shine There is hate but also love in you Love yourself, avoid resentment

Yes. Dig. Search. There’s Freedom Wipe your face don’t cry anymore There’s lots of peace, lots of good things They are inside you, release them (p. 62)

  సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -4-8-20-ఉయ్యూరు

 

Posted in పుస్తకాలు, సమీక్ష | Tagged | వ్యాఖ్యానించండి