అలెగ్జాండర్ కుట్ర(త్రివేణి )
(ఒక చారిత్రక అద్భుత గాథ)
రచన: షామ్ లాల్-ఆంగ్ల వ్యాసానికి నా అనువాదం
(సబ్-ఎడిటర్, ది హిందుస్థాన్ టైమ్స్, ఢిల్లీ)
“ప్రపంచ విజేత గుడారంలో అంగుళం కూడా శుభ్రమైన స్థలం లేదు!” నిస్సత్తువగా, చేతులు వాలిపోయి, అలెగ్జాండర్ తన మండపంలో విసుగు చెందిన అపోలోలా కూర్చున్నాడు. “అచ్చం గేదెల పాకలా ఉంది,” అని అతను అలసటగా మరో మూలన మూగిన ఈగలను చూస్తూ అనుకున్నాడు. “నేను భోజనం చేసి నాలుగు గంటలైంది, ఇంకా పళ్ళాలు తీయలేదు.” విసుగు చెందిన అపోలో చెమటలు పడుతున్న బానిసలను చూసి మెల్లగా ముఖం చిట్లించాడు. “ఈ జిడ్డుగా ఉన్న అనాగరికుల కంటే మురికిగా ఉన్న మిమ్మల్ని, మీ గుంపు మొత్తాన్ని నదిలో ముంచి చంపాలి.” వారి నగ్న శరీరాల నుండి కారుతున్న పాత, ఉప్పగా ఉన్న జిగురును చూసి అలెగ్జాండర్కు భరించలేని అసహ్యం వేసింది. అతను కళ్ళు మూసుకుని, బొచ్చు పిల్లిపిల్లలా దిండుపై వెనక్కి వాలిపోయాడు.
బాక్ట్రియన్ పర్వతాల మధ్య దివ్యమైన రోక్సానాతో హనీమూన్ జరుపుకోవడం – ఎన్నో విచారకరమైన జ్ఞాపకాలు అలెగ్జాండర్ మెదడును ముంచెత్తాయి. తాను ఈ నరకంలోకి ఎందుకు ప్రవేశించాడు? ఈ మూడు రోజుల్లో ఇది వందవ సారి, గాయపడిన, గంభీరంగా, ధిక్కారంగా ఉన్న పోరస్ రూపం మళ్ళీ అతని మనసులో మెరిసింది. ఇంకా, ఆ ‘నపుంసకుడైన ద్రోహి’ అంభిని తాను పలకరించిన తీవ్రమైన ధిక్కారం కూడా. అలెగ్జాండర్ విచారంగా ఉన్నాడు. “ఏమైనప్పటికీ ఈరోజు అతనితో విషయం తేల్చుకుంటాను,” అని తనను తాను ఓదార్చుకున్నాడు, “అతను ఇప్పుడే వస్తూ ఉండాలి.”
అక్కడ భరించలేనంత ఉక్కపోతగా ఉంది. మండపంలో అంతా జిగటగా ఉంది. దట్టంగా పరిచిన తివాచీల కుప్ప బెల్లపు పాకం నదిలా ప్రవహిస్తోంది. అలెగ్జాండర్ లేచి కొన్ని అడుగులు నడిచాడు. వెనుక ఉన్న ఒక సందులోంచి నీలం, తెలుపు రంగు మచ్చల రూపంలో కనిపిస్తున్న, పొంగిపొర్లుతున్న హైడస్పెస్ నది ఒడ్డు వరకు విస్తరించి ఉన్న ఒక పెద్ద గుడారాల నగరం నేపథ్యంలో ఉంది. ప్రధాన ద్వారం వద్దకు రాగానే, దూరంలో పౌరవ రాజ్య రాజధాని కనిపించింది. కింద యుద్ధంలో చంపబడిన అనాగరికుల చితిల వల్ల, ఆకాశం ఒకవైపు ఇంకా నలుపు ఎరుపులతో నిండి ఉంది. చిక్కటి నదిని తిరిగి దాటి, అలెగ్జాండర్ మళ్ళీ కుర్చీలో కూర్చున్నాడు. బానిసలలో ఒకడు ఇంతసేపూ కళ్లు సగం మూసుకుని విసనకర్రతో పనిచేస్తూనే ఉన్నాడు.
ప్రధాన ద్వారం వద్ద ఉన్న సైనికుడు పోరస్ రాకను ప్రకటించాడు. అలెగ్జాండర్ వెంటనే ఒక దయగల దేవుడిలా మారి, ఓడిపోయిన తన శత్రువును కలవడానికి బయటకు వెళ్ళాడు. ఆ శత్రువు గడ్డం గీసుకుని, చిక్కిపోయి, అగ్నివర్ణపు అంచు ఉన్న ధోవతి ధరించి, భుజాల మీద ఒక గుడ్డను అజాగ్రత్తగా వేసుకున్నాడు. యుద్ధభూమిలో అలెగ్జాండర్ ఎదుర్కొన్న, నల్లగా, భయంకరంగా, దాదాపు లోహంలా మెరుస్తున్న కవచధారికి ఇది పూర్తి విరుద్ధంగా ఉంది.
అలెగ్జాండర్ కొంచెం నివ్వెరపోయాడు. “ఏమిటి, పోరస్, రెండు రోజుల్లోనే ముసలివాడయ్యావా?” అని ఆ వృద్ధ హిందువును ఉద్దేశించి అన్నాడు. “ఇంకా నీ శవాలను దహనం చేసి, వారి బూడిదతో నదిని నింపడం పూర్తి చేయలేదా?” పోరస్ మౌనంగా కూర్చున్నాడు. “ఏమిటి ఈ గందరగోళం?” అని అలెగ్జాండర్ తన ముక్కు మీద వాలిన ఈగను తీయించుకోవడానికి తల ఊపుతూ హఠాత్తుగా అన్నాడు. “ఈగలను నువ్వు పెద్దగా పట్టించుకోవు కదా, పోరస్?” అని జతచేశాడు.
“నేనెందుకు ఈగలను పట్టించుకోవాలి, సేనాపతి,” అని పోరస్ ఏదో గంభీరమైన తాత్విక సత్యాన్ని చెబుతున్నట్లుగా ప్రశాంతంగా బదులిచ్చాడు.
లేదు, నాకు ఏమీ ఫరవాలేదు, పురుగులు, పేలు కూడా– ఆ గొప్ప విష్ణు ప్రభువు మమ్మల్ని రక్షించుగాక–గ్రీకులను కూడా.” పోరస్ ఒక కుర్చీలో కూర్చున్నాడు.
“అయితే దుఃఖం నిన్ను కఠినంగా మార్చిందన్నమాట,” అన్నాడు అలెగ్జాండర్, ఇంకా దయతోనే నవ్వుతూ. “పోరస్, నీ ఇద్దరు కొడుకుల గురించి నాకు బాధగా ఉంది.”
“బాధపడటమా, నిజంగా–అయ్యో, అయ్యా, హెలెన్ల సేనాధిపతికి అంత దూదిలాంటి గుండె ఉండకూడదు,” అన్నాడు పోరస్, క్రూరంగా ఉండటానికి ప్రయత్నిస్తూ అనేశాడు. “మీ పూర్వీకులు,” అతను ఇంకా అన్నాడు, “మరొక హెక్టర్గా పెరగకుండా ఆపడానికి, పాలుతాగే పసికందు మెదడును చితకగొట్టారు–దాని తల్లికి ఒక అందమైన పేరు ఉండేది, నాకు గుర్తులేదు. ప్రమాదాన్ని మొగ్గలోనే తుంచేశారు. సేనాధిపతి, మా ఇంట్లో కూడా ఒక పసికందు ఉంది, కానీ దాని తండ్రి హెక్టర్ కాదు. దాన్ని మీ దగ్గరికి పంపనా?”
“వెర్రిగా మాట్లాడకు,” అన్నాడు అలెగ్జాండర్, నొచ్చుకోనట్లు నటిస్తూ. “అంభి, అబిసారెస్ లాగా మొదట్లోనే శరణు వేడి ఉంటే ఈ బాధనంతా నువ్వు తప్పించుకోగలిగేవాడివి.”
“పోరాటం లేకుండా శరణు వేడి!” పోరస్ భుజాలెగరేశాడు. “నువ్వు దాని శ్వాసనాళాన్ని చీల్చే ముందు, ఒక గొర్రెపిల్ల కూడా అరుస్తూ విలవిలలాడుతుంది!” అని అతను మెల్లగా అన్నాడు. “నీ అంభి, అబిసారెస్ అసాధ్యమైన మృగాలు.”
“అలాంటి మాటలన్నీ అనకు, పోరస్.” బాధపడిన పసిపిల్లాడిలా అలెగ్జాండర్ మాట్లాడాడు. “ఇన్ని రోజులు నేను ఎంత బాధపడ్డానో నీకు తెలియదు. నా నిద్ర ఏనుగుల తో నిండిపోయింది.”
“దేని తో నిండిపోయింది?” అని పోరస్ కొంచెం దిగులుగా అడిగాడు.
“అవును, పోరస్, ఏనుగులతో నిండిపోయింది–నల్లని ఏనుగులు, వాటి ఒంటిపై పెద్ద పెద్ద గాయాలతో బురదలో మెలికలు తిరుగుతున్నాయి. వేల వేల ఏనుగులు. ఓహ్, అది చాలా భయంకరంగా ఉంది. ఈ మూడు రాత్రులు నాకు వేరే కల రాలేదు, ప్రతిసారీ నా రక్తం నీలం-నలుపు రంగులోకి మారుతున్నట్లు అనిపించింది. నేను ఇంతకంటే పెద్ద యుద్ధాలు చేశాను, పోరస్, కానీ ఎప్పుడూ ఇంత దయనీయంగా భావించలేదు.”
“మీరు నన్ను ఆశ్చర్యపరుస్తున్నారు, సేనాపతి.” పోరస్ గొంతులో వినోదభరితమైన ధిక్కారం ఉంది. “మీరు ఇంకాస్త మొండిగా ఉండాలి,” అని అతను అన్నాడు, “ఎందుకంటే, ప్రపంచాన్ని జయించేవాడు అచ్చం ఒక హిప్పోలా ఉండాలి. మీరు ఆ ఆదర్శానికి కొంచెం దూరంలో ఉన్నారు, సేనాపతి, అయితే మీకు న్యాయం చేయాలంటే, మీ గత విజయాలు–థీబ్స్ , పెర్సెపోలిస్–మిమ్మల్ని ఆ లక్ష్యానికి అత్యంత ప్రమాదకరంగా దగ్గర చేశాయని నేను చెప్పాలి.”
అలెగ్జాండర్ కోపంతో పాలిపోయాడు. “నువ్వొక ముసలి వెర్రివాడివి,” అన్నాడు. “నువ్వు ఇక్కడ ఉండి ఇదంతా వాగుతావని నేను అనుకోలేదు.”
“నన్ను క్షమించండి.” పోరస్ ఒక స్ఫింక్స్ లాగా కనిపించాడు. “ఆ చీకటి రాత్రి, ఆ తుఫాను అప్పటికే మీ పని పూర్తి చేశాయని నేను మర్చిపోయాను.”
“అంటే, మీ ఆ విపరీతమైన, అదుపు చేయలేని సైన్యంతో మాతో తలపడే ఏ యుద్ధంలోనైనా గెలవగలనని మీరు ఆశిస్తున్నారా!” అలెగ్జాండర్ చాలా ఉద్రేకంగా ఉన్నాడు. “ఆ మనుషులు,” అతను కొనసాగించాడు, “వారి విల్లంబులు బురదలో కూరుకుపోయాయి – అది ఏదో ఒక పెద్ద సరీసృపంలా ఉంది, మైళ్ల కొద్దీ విస్తరించి ఉంది, దాని ఒక చివర కేవలం ఆరు అంగుళాల మెదడు మాత్రమే ఉంది. అందులో తెలివితేటలు చాలా తక్కువ. దాన్ని చంపడం ఒక మురికి పని.” ఆ ప్రపంచ విజేత తన కుర్చీలో నెమ్మదిగా కూర్చున్నాడు.
“యుద్ధంలో గెలవడానికి ఆరు అంగుళాల మెదడు కూడా అనవసరమని నేను అనుకున్నాను,” అని పోరస్ అభ్యంతరం తెలిపాడు. ఎందుకు, సేనాధిపతీ, మన రక్షణ ఏర్పాట్లు పటిష్టంగా ఉన్నాయి. వర్షాల సమయంలో పొంగిపొర్లుతున్న నదిని దాటి మన భూభాగంలోకి ప్రవేశించకుండా ఆ సైతాను సైన్యాన్ని అడ్డుకోవడం కంటే సులభమైన పని మరొకటి లేదని గ్రహించడానికి పెద్దగా తెలివితేటలు అవసరం లేదు. అంతేకాదు, నేలంతా నీటితో తడిసి ముద్దవని ఇతర సమయాల్లో, మన విలుకాళ్ల విల్లంబుల నుండి దూసుకొచ్చే బాణాల వర్షం దైవ మెరుపులంత ప్రభావవంతంగా ఉండేది. ఆ ప్రపంచ విజేత చురుకైన అశ్వికదళం కూడా ఆ బాణాల వర్షాన్ని తట్టుకోలేకపోయేది. సేనాధిపతీ, మీరు కూడా ఇకపై విజయాలు సాధించాలన్న ఆశలన్నీ వదులుకున్నారు. ప్రపంచానికి అంతం వచ్చేసింది, ఆ ప్రపంచ విజేత కన్నీళ్లు హైడస్పెస్ నదీ జలాల్లో కలిసిపోయాయి. కానీ అప్పుడు ఆ తుఫాను, ఆ చీకటి రాత్రి వచ్చాయి. మీరు మీ సైనికులలో కొందరిని ఎంపిక చేసుకుని, ఒడ్డు పైకి పాకుతూ వెళ్లి, ఆ చెట్లున్న ద్వీపం చాటున ఒక సాహసవంతుడైన దొంగలా నదిని దాటారు. అప్పుడు మీకేమనిపించింది? ఆ ప్రపంచ విజేత భయంతో వణికిపోవడం! అదొక అపురూపమైన దృశ్యం. కార్తికేయుడు! అతను మన యుద్ధ దేవుడు; మీకు తెలుసుగా. ఏదేమైనా మీరు నది దాటారు. నేల తడిగా ఉంది, ఇక మన పని అయిపోయినట్లే,” పోరస్ తన గొంతులో గర్వంతో ముగించాడు.
అలెగ్జాండర్ అపరాధభావంతో సిగ్గుపడ్డాడు. “మీరు కోల్పోయిన రాజ్యం గురించి ఆందోళన చెందకండి,” అతను నవ్వుతూ అన్నాడు. “నేను దానిని మీకు తిరిగి ఇవ్వబోతున్నాను.”
“షరతులు లేకుండా తిరిగి ఇవ్వడమా?” అని పోరస్ కుట్రపూరితంగా, వ్యంగ్యంగా అడిగాడు.
“అంతగా కాదు.” అలెగ్జాండర్ గొంతులో రహస్యంగా ఆత్మీయత ధ్వనించింది. “నా సేనాపతుల చేత నేను హత్య చేయబడాలని మీరు కోరుకోకపోతే తప్ప,” అతను కొంత కష్టంతో అన్నాడు. “ప్రపంచ విజేత నామమాత్రపు ఆధిపత్యాన్ని మీరు పెద్దగా పట్టించుకోరని ఆశిస్తున్నాను. అంతేకాక, నేను వెళ్ళిపోయాక, మీరు మీ విజేతను వదులుకుని, మీకు నచ్చినట్లు చేసుకోవచ్చు.”
పోరస్ మౌనంగా ఉండిపోయాడు.
“వివరాలను మనం తరువాత తేల్చుకుందాం,” అలెగ్జాండర్ మళ్ళీ మొదలుపెట్టాడు.
“రేపు మీరు ఆటలకు హాజరవుతున్నారు కదా?” అని అతను అడిగాడు.
“అవును,” పోరస్ అసంపూర్తిగా బదులిచ్చాడు. ఆ తర్వాత, తన భుజాలపై ఉన్న వస్త్రాన్ని చక్కగా సర్దుకుని, అతను నిశ్శబ్దంగా వెళ్ళిపోయాడు.
మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -26-4-26-ఉయ్యూరు
