అమెరికా స్వర్ణయుగ సాహిత్య కీర్తిపతాక మార్క్ ట్వైన్ జీవిత చరిత్ర -19
LXX. ఇంట్లో అమాయకులు—మరియు “విదేశాల్లో అమాయకులు”
అతను జనవరి నెలాఖరులో (1869) ఇల్లినాయిస్లోని జాక్సన్విల్లో ఉన్నాడు. బ్లిస్కు రాసిన ఒక లేఖలో, తాను రెండు రోజుల తర్వాత ఎల్మిరాలో ఉంటానని, పుస్తకం యొక్క ప్రూఫ్లను అక్కడికి పంపమని కోరాడు. నవలల్లో చెప్పినట్లుగా, తనను “అత్యంత సంతోషవంతుడిగా లేదా అత్యంత దుఃఖితుడిగా” మార్చే వార్తలను వినాలనే ఆత్రుతతో అతను లాంగ్డన్ ఇంటికి చేరుకున్నాడు. వారు ఇద్దరూ ఒంటరిగా ఉన్నప్పుడు జెర్విస్ లాంగ్డన్ ముఖంలో చాలా గంభీరమైన భావం కనిపించింది. క్లెమెన్స్ అడిగాడు:
“అక్కడ ఉన్న ఆ పెద్దమనుషుల నుండి ఏమైనా కబురు వచ్చిందా?”
“అవును, మరియు మీ గురించి నేను లేఖ రాసిన మరో పెద్దమనిషి నుండి కూడా వచ్చింది.”
“మీ ప్రవర్తనను బట్టి చూస్తే, వారు అంత ఉత్సాహంగా ఉన్నట్లు అనిపించడం లేదు.”
“అవును, వారిలో కొందరు మాత్రం ఉన్నారు.”
“వారి భావోద్వేగం ఏ ప్రత్యేక రూపంలో వ్యక్తమైందో నేను అడగవచ్చా?” “ఓ అవును, అవును; మీరు ఒక తెలివైన, సమర్థుడైన వ్యక్తి అని, మీకు ఉజ్వల భవిష్యత్తు ఉందని, మరియు చరిత్రలోనే అత్యంత అధ్వాన్నమైన భర్త అవుతారని వారంతా ఏకగ్రీవంగా అంగీకరిస్తున్నారు.”
సహాయం కోసం దరఖాస్తు చేసుకున్న వ్యక్తి ముఖంలో నిరాశ కనిపించింది.
“అందులో దాటవేత ఏమీ లేదు,” అన్నాడు అతను.
కొద్దిసేపు ఆలోచనాత్మకమైన నిశ్శబ్దం నెలకొంది. అది బహుశా కొన్ని క్షణాల కన్నా ఎక్కువ సేపు ఉండలేదు, కానీ అంతకంటే ఎక్కువ సేపు ఉన్నట్లు అనిపించింది.
“మీరు సూచించగల వేరే స్నేహితులు ఎవరూ లేరా?” అని లాంగ్డన్ అడిగాడు.
“ఎవరి సాక్ష్యమూ విలువైనదిగా అనిపించడం లేదు.”
జెర్విస్ లాంగ్డన్ తన చేతిని ముందుకు చాచాడు. “మీకు కనీసం ఒక్కరైనా ఉన్నారు,” అన్నాడు అతను. “నేను మిమ్మల్ని నమ్ముతున్నాను. వారి కంటే మీ గురించి నాకు బాగా తెలుసు.”
ఆ విధంగా ఆనంద కిరీటం లభించింది. మరుసటి రోజే, ఫిబ్రవరి 4, 1869న, శామ్యూల్ లాంగ్హోర్న్ క్లెమెన్స్ మరియు ఒలివియా లూయిస్ లాంగ్డన్ల నిశ్చితార్థం ఖరారైంది.
కానీ మార్క్ ట్వైన్ స్నేహితులు ఈ వివాహ ఆలోచనను ఏమాత్రం ఇష్టపడకపోతే, మిస్ లాంగ్డన్ స్నేహితులు మాత్రం దానిని నిజమైన ఆందోళనతో చూశారు. ఎల్మిరా ఒక సంప్రదాయవాద ప్రదేశం—అది వంశపారంపర్య ప్రతిష్టలు, కుటుంబ సంప్రదాయాలు గల ప్రాంతం; అలాంటి చోట, ఒకప్పుడు ప్రింటర్గా, పైలట్గా, గని కార్మికుడిగా, సంచార పాత్రికేయుడిగా, ఉపన్యాసకుడిగా పనిచేసిన ఒక అపరిచితుడు, అత్యంత పురాతన, సంపన్న కుటుంబాలలో ఒకదాని కుమార్తెను అపహరించడం అనేది అంత తేలికగా అనుమతించదగిన విషయం కాదు. అతను జాతీయ స్థాయి గుర్తింపును సాధించి ఉండటం అనేది ఇతర అంశాల విషయంలో పెద్దగా పరిగణనలోకి రాలేదు. ఆ సామాజిక నిరసన దాదాపు తిరుగుబాటు స్థాయికి చేరినప్పటికీ, దానివల్ల ఎలాంటి ఫలితం లేకపోయింది. లాంగ్డన్ కుటుంబానికి కూడా కొన్ని సందేహాలు ఉండేవి, కానీ అవి వేరే రకమైనవి. ప్రపంచం గౌరవించబోయే ఒక మేధో దిగ్గజానికి భార్యగా, తమ గారాబంలో పెరిగిన అమ్మాయి ఆ స్థానాన్ని నిలబెట్టుకోగలదా అన్నదే వారి సందేహం. సున్నితంగా, రక్షణ వలయంలో పెరిగిన ఆ అమ్మాయికి ఆ బాధ్యతను నిర్వహించడానికి అవసరమైన మానసిక, శారీరక బలం ఉంటుందంటే నమ్మడం కష్టంగా అనిపించేది. అయితే, వారి నమ్మకం ఆ సందేహాలను అధిగమించింది; ఆ నమ్మకం ఎంత సరైనదో రాబోయే కాలం నిరూపించింది.
శాముయేల్ క్లెమెన్స్ తన తల్లికి ఇలా రాశాడు:
ఆమె చిన్నపాటి మనిషే కావచ్చు, కానీ క్రైస్తవ ప్రపంచంలో ఆమెకు సాటి ఎవరూ లేరు.
ఫ్యాషన్ ప్రకారం రెండు వందల డాలర్ల విలువైన వజ్రపు ఉంగరం ఇవ్వాల్సి ఉన్నా,
నేను ఆమెకు సాధారణ బంగారు నిశ్చితార్థపు ఉంగరాన్ని మాత్రమే ఇచ్చాను.
అది ఆమె భవిష్యత్తు జీవితానికి ప్రతీక అని చెప్పాను—అంటే, ఆమె విలాసాల
మీద కాకుండా వాస్తవికత, సారాంశం మీద ఆధారపడి జీవించాల్సి ఉంటుందని
అర్థం (కానీ నాకు ఆ అమ్మాయి గురించి తెలుసు—ఆమెకు విలాసాల పట్ల
ఏమాత్రం ఆసక్తి లేదు)…. ఆమె తన ఏడాది భత్యాన్ని తప్ప వేరే డబ్బు ఖర్చు
చేయదు, పైగా అందులో దాదాపు ప్రతి పైసా ఇతరుల కోసమే ఖర్చు చేస్తుంది.
ఆమె ఎలాంటి అహంకారం లేని, మంచి, వివేకవంతురాలైన భార్యగా ఉంటుంది.
ఆమెను ప్రేమించమని నేను ముందుగానే మిమ్మల్ని కోరడం లేదు, ఎందుకంటే
అందులో అర్థం లేదు—మీరు ప్రయత్నించినా ఆమెను ప్రేమించకుండా ఉండలేరు.
ఒక హెచ్చరిక ఏమిటంటే, ఆమె అందమైన స్వభావం అనే ఆకర్షణలో పడిన
ఎవరైనా సరే, శాశ్వతంగా ఆమెకు ఇష్టపూర్వక బానిసలుగా మారిపోతారు.
మార్చి నెలలో దూరంగా ఉన్న శ్రీమతి క్రేన్కు ఆమె తండ్రి ఇలా రాశారు:
ప్రియమైన సూ,—నిన్న నీ ఉత్తరం నాకు ఎంతో సంతోషాన్నిచ్చింది, కానీ ఆ ఉత్తరం
ఎస్. ఎల్. క్లెమెన్స్ అనే వ్యక్తి కోసం వెతుకుతూ వెళ్ళింది; అతను ఈ మధ్య
మాకు చాలా ఇబ్బందులు కలిగిస్తున్నాడు. మా కుటుంబంలోని ఆ మొండి చిన్నారికి, ఈ తిరుగుబోతు కూడా ఆ ఆనందాన్ని పంచుకోవాలనే భావన కలగకుండా మా కుటుంబంలో ఆనందం ఉండదు.
కాబట్టి, చదవగానే మీ ఉత్తరం తన జేబులోకి వెళ్లి మెట్లపైకి వెళ్ళిపోతుంది, ఆ తర్వాత రెండు నిమిషాల్లోనే తపాలాలోకి వెళ్ళిపోతుంది.
అందువల్ల, ఇప్పుడు దాన్ని చూడటం గానీ, లేదా దాన్ని మళ్ళీ చదవడం ద్వారా మీకు రాయడానికి స్ఫూర్తి పొందడం గానీ నాకు అసాధ్యం…
క్లెమెన్స్ మార్చిలో తన ఉపన్యాస పర్యటనను ముగించి, వెంటనే ఎల్మిరాకు వెళ్ళిపోయాడు. అతను యాభై నుండి అరవై సార్లు ఉపన్యాసాలు ఇచ్చాడు, దాని ద్వారా $8,000 కంటే ఎక్కువ రాబడిని పొందాడు. ఆ పర్యటనలో మొదటి సీజన్కు ఇది చెడ్డ మొత్తం ఏమీ కాదు. అతను వసంతకాలంలో కాలిఫోర్నియా పర్యటన చేయాలని ప్రణాళిక వేసుకున్నాడు, కానీ ఎల్మిరాలోని ఆకర్షణ దూర ప్రయాణాలను నిరుత్సాహపరిచే విధంగా ఉంది. అంతేకాకుండా, అతనికి అప్పటి నుండి ఎప్పటికీ ఆ వేదిక అంటే ఇష్టం లేదు. దాని నుండి త్వరగా, పుష్కలంగా రాబడి వస్తుండటంతో అది అతనికి ఎప్పుడూ ఒక ప్రలోభంగా ఉండేది, కానీ అది ఏమాత్రం ఇష్టం లేనిదే. ఆ వసంతకాలంలో రాసిన ఒక ఉత్తరంలో అతను ఇలా రాశాడు:
నాకు ఉపన్యాస క్షేత్రం అంటే తీవ్రమైన ద్వేషం. అన్నిటికంటే ముఖ్యంగా,
నేను దీని నుండి ఎప్పటికీ బయటపడలేనేమో అని తలచుకుంటేనే నాకు వణుకు పుడుతుంది. గౌఫ్,
మరియు అన్నా డికిన్సన్, నాస్బీ, ఆలివర్ వెండెల్ హోమ్స్, వెండెల్ ఫిలిప్స్,
మరియు ఇతర పాతతరం వారితో జరిపిన సంభాషణలన్నిటిలో,
వారెప్పుడూ ఈ వ్యాపారం నుండి బయటపడాలని ఆశించడం గానీ, ఎదురుచూడటం గానీ నేను గమనించలేదు.
కొత్తగా ఎంపిక చేసిన ప్రధాన శీర్షికకు (main title) ఆమోదం తెలిపే నిర్ణయాత్మక స్వరం ఒలివియా లాంగ్డన్దేనని మనం ఖచ్చితంగా చెప్పవచ్చు; ఆ శీర్షిక మిగిలిన పదాలలో ఉండగలిగే అగౌరవ భావనను లేదా అనాదరణను తొలగించింది.
ఈ పుస్తకం వసంతకాలంలోనే విడుదల కావాల్సి ఉంది, కానీ ఆయన ప్రయాణాల వల్ల ముద్రణకు ముందు పరిశీలించాల్సిన ప్రతులు (proofs) ఆలస్యమయ్యాయి. విక్రయాల ప్రచారం కోసం ఏజెన్సీలు ఆత్రుతగా ఎదురుచూస్తుండటంతో దీని గురించి అప్పట్లో కొంత ఆందోళన నెలకొంది. ఏప్రిల్ చివరలో క్లెమెన్స్ ఇలా రాశారు: “మీ ముద్రణ సిబ్బంది బాగా పనిచేస్తున్నారు. నేను ప్రతులను త్వరగా పరిశీలించి పంపుతాను”; కానీ జూన్ ప్రారంభం వరకు చివరి అధ్యాయాలు సవరించబడి తిరిగి పంపబడలేదు. ఆ తర్వాత, ఎట్టకేలకు పూర్తయిన ఆ భారీ పుస్తకం ముద్రణకు వెళ్ళింది; ఇరవై వేల ప్రతుల ముద్రణ అనేది ఏ కొత్త పుస్తకానికైనా, నేటి కాలంలో కూడా, చాలా పెద్ద సంఖ్యే.
తర్వాతి కాలంలో, పరిస్థితుల గందరగోళం వల్ల, ‘ది ఇన్నోసెంట్స్ అబ్రాడ్’ (The Innocents Abroad) ప్రచురణ అనవసరంగా చాలా కాలం ఆలస్యమైందని మార్క్ ట్వైన్ నమ్మేలా చేశారు. కానీ అది స్పష్టంగా ఒక పొరపాటు. ఆ పుస్తకం జూన్లోనే ముద్రణకు వెళ్ళింది. అది ఒక పెద్ద పుస్తకం మరియు పెద్ద ఎత్తున ముద్రించబడింది. మొదటి ప్రతి జూలై 20 (1869)న చేతికి వచ్చింది, మరియు ఆ నెలలోనే నాలుగు వందల పదిహేడు బైండింగ్ చేయబడిన పుస్తకాలు పంపబడ్డాయి. నేటి వేగవంతమైన యాంత్రిక పద్ధతుల్లో కూడా, ఒక పెద్ద పుస్తకం విషయంలో తుది ప్రతులు తిరిగి పంపినప్పటి నుండి ప్రచురణ తేదీ వరకు ఒక నెల లేదా అంతకంటే ఎక్కువ సమయం అవసరమవుతుంది. కాబట్టి, ఆయన ఒకసారి విచిత్రంగా చెప్పినట్లుగా, “జరగని విషయాన్ని” గుర్తుంచుకోవడానికి ఇది మరొక ఉదాహరణ మాత్రమే.—[నార్త్ అమెరికన్ రివ్యూ (సెప్టెంబర్ 21, 1906)లోని ఒక వ్యాసంలో, పుస్తకాన్ని వెంటనే విడుదల చేయకపోతే దావా వేస్తానని తెలియజేస్తూ టెలిగ్రామ్ పంపడం అవసరమనిపించిందని మిస్టర్ క్లెమెన్స్ పేర్కొన్నారు. ఆ కాలానికి సంబంధించిన ఏ లేఖలోనూ ప్రచురణకర్తల వైపు నుండి ఆలస్యం జరిగినట్లు సూచన లేదు; అంతేకాకుండా, తుది ప్రతులు తిరిగి పంపిన తేదీ మరియు ప్రచురణ తేదీలను బట్టి చూస్తే అటువంటి పరిస్థితికి అవకాశం లేదు. తన జీవితంలో ఏదో ఒక సమయంలో ఆయన నిస్సందేహంగా అటువంటి సందేశాన్ని పంపి ఉంటారు లేదా పంపాలని ఆలోచించి ఉంటారు; ఒక విచిత్రమైన మానసిక స్థితి కారణంగా, ఈ వాస్తవం ‘ది ఇన్నోసెంట్స్ అబ్రాడ్’ మొదటి ముద్రణకు సంబంధించిన విషయంతో ఆయన మనసులో గందరగోళానికి గురై ఉండవచ్చు.]
LXXI. గొప్ప ప్రయాణ గ్రంథం.
‘ది ఇన్నోసెంట్స్ అబ్రాడ్’ ప్రారంభం నుండే విజయవంతమైంది. ఆగష్టు 1వ తేదీ నాటికే దాని అమ్మకం, పంపిణీ యంత్రాంగం పూర్తి స్థాయిలో పనిచేయడం మొదలుపెట్టింది. ఆ నెలలో ఐదు వేల నూట డెబ్బై ప్రతులు అమ్ముడయ్యాయి—ఆ సంఖ్య సంవత్సరం మొదటి నాటికి ముప్పై ఒక్క వేలకు పైగా పెరిగింది. అది ఒక యాత్రా గ్రంథం; దాని అత్యల్ప ధర మూడున్నర డాలర్లు. ఆ తరహా పుస్తకాలలో అంతకుముందెన్నడూ అలాంటి రికార్డు సృష్టించలేదు; ఆ తర్వాత కూడా ఏదీ దానికి సాటి రాలేదు.—[ఇది 1910 వరకు మాత్రమే ఉన్న రికార్డు అని గుర్తుంచుకోవాలి. డి.డబ్ల్యూ.]
మార్క్ ట్వైన్ అప్పటికే ప్రసిద్ధుడు కాకపోయినా, ఇప్పుడు నిస్సందేహంగా ప్రసిద్ధుడయ్యాడు. ‘ది న్యూ పిలిగ్రిమ్స్ ప్రోగ్రెస్’ రచయితగా, అతను ఒక అశ్వదళానికి నాయకత్వం వహిస్తున్న వ్యక్తిలా సాహిత్య ప్రపంచంలోకి దూసుకువచ్చాడు—స్వాగతంతో తలుపులు, కిటికీలు విశాలంగా తెరుచుకున్నాయి, కరతాళధ్వనులతో ఆనందం వెల్లివిరిశాయి. వార్తాపత్రికలు తమ ఉత్సాహాన్ని ఏకతాటిపైకి తెచ్చాయి; ప్రజలు సార్వత్రిక ఆమోదాన్ని తెలిపారు; కొద్దిమంది విజ్ఞానవంతులైన విమర్శకులు మాత్రమే సంకోచంగా, సందేహంగా కనిపించారు.
వారిలో చాలామంది ప్రశంసించారు—కానీ కొంత సంకోచంతో. డాక్టర్ హాలండ్, మార్క్ ట్వైన్ను కేవలం అశాశ్వతమైన ప్రజాదరణ పొందిన ఒక హాస్యగాడిగా భావించారు, మరియు ఆయన అభిప్రాయం అంత ఆహ్లాదకరంగా ఏమీ లేదు. డాక్టర్ హోమ్స్, రచయితకు రాసిన ఒక లేఖలో, “తరచుగా విచిత్రమైన మరియు వినోదాత్మకమైన భావనల” గురించి ప్రస్తావించారు, కానీ ఆ పుస్తకాన్ని సాహిత్యం అని పేర్కొనడానికి ఆయన మనసు ఒప్పుకోలేదు. తన విషయాన్ని అంతటి తీవ్రమైన ఆదిమ స్వభావంతో సమీపించి, అప్పుడప్పుడు “ఆ రకమైన” రచనలు చేసే వ్యక్తికి గంభీరమైన విలువను అంగీకరించడం తూర్పు దేశాలకు సహజంగానే కష్టంగా ఉండేది. విలియం డీన్ హోవెల్స్ అట్లాంటిక్లో ఆ పుస్తకాన్ని సమీక్షించారు; ఆ సమీక్ష అనుకూలంగా ఉన్నా లేకపోయినా, అదే ఒక విశిష్టత. మొత్తమ్మీద అది అనుకూలంగానే ఉంది; పుస్తకంలోని హాస్యానికి, దాని “అద్భుతమైన నిర్లక్ష్యానికి,” దాని సౌమ్యమైన వ్యంగ్యం యొక్క ఆకర్షణకు అనుకూలంగా ఉంది. ఆ సమీక్ష ఇలా ముగిసింది:
కాలిఫోర్నియా మనకు అందించిన హాస్యగాళ్లలో అతని స్థానాన్ని నిర్ణయించడం మన పని కాదు,
కానీ అతను, మిగతా వారందరి కంటే పూర్తిగా
భిన్నమైన రీతిలో, ఉత్తముల సాంగత్యానికి పూర్తిగా అర్హుడని మేము భావిస్తున్నాము.
ఇది ప్రశంసే, కానీ మితిమీరినది కాదు, అలాగే సర్వసమగ్రమైనది కూడా కాదు. పుస్తకంలోని వర్ణనాత్మక, కవితాత్మక, మరింత ఆడంబరమైన భాగాలకు శ్రద్ధ లభించలేదు. మార్క్ ట్వైన్లో కేవలం హాస్యకారుడిని మాత్రమే కాకుండా, ఒక అత్యున్నత మేధావిని—‘మన సాహిత్యపు లింకన్’ను—గుర్తించిన మొట్టమొదటి ప్రముఖ విమర్శకుడు బహుశా మిస్టర్ హోవెల్స్ కావచ్చు. ఇది ఆ తర్వాత జరిగింది. హోవెల్స్ ‘సరళ హృదయ జనసమూహం యొక్క స్ఫూర్తిదాయక జ్ఞానం’ అని పిలిచే ప్రజలు—నిశ్శబ్ద ప్రజలు—వెంటనే అదే విధమైన తీర్పుకు వచ్చారు. అదీ తగినంత సాక్ష్యం ఆధారంగా: ఈనాటి సగటు నిష్పక్షపాత వ్యక్తి ఆ పాత పుస్తకాన్ని తీసుకుని, ఎక్కడైనా కొన్ని అధ్యాయాలు చదివి, అది కేవలం ఒక హాస్యకారుడి రచన మాత్రమేనా, లేక ఒక తత్వవేత్త, కవి, మరియు దార్శనికుడి రచన కూడానా అని నిర్ణయించుకోనివ్వండి. ’69 మరియు ’70 సంవత్సరాల శీతాకాలంలో ప్రతి సాయంత్రం ‘ఇన్నోసెంట్స్’ను బిగ్గరగా చదవడం వినడానికి గుమిగూడిన ‘సరళ హృదయ జనసమూహం’లోని ఒక చిన్న సమూహం, అది ‘ఆధునిక కాలపు ఉత్తమ పుస్తకం’ అని ఏకగ్రీవంగా తీర్పు చెప్పడం రచయితకు బాగా గుర్తుంది.
అది దాని కాలంలోని అత్యంత సాహసోపేతమైన పుస్తకం.
LXXII. ఒక పత్రిక కొనుగోలు.
మార్క్ ట్వైన్ అప్పటికీ తనను తాను ఒక సాహిత్యవేత్తగా భావించుకోలేదనే విషయం ఆలోచిస్తే ఆశ్చర్యంగా ఉంటుంది. అతనికి భవిష్యత్తు కోసం ఎలాంటి సాహిత్య ప్రణాళికలు లేవు; మరో పుస్తకం ప్రచురణ కోసం అతను పెద్దగా ఎదురుచూడలేదు. అతను తనను తాను ఒక పాత్రికేయుడిగా భావించుకున్నాడు; ఒక ఇంటి సౌకర్యాలు, సాంగత్యంతో ఏదైనా సంపన్నమైన వార్తాపత్రిక సంస్థలో పదవీ విరమణ చేయాలనేది అతని ఆశయం. తన ప్రయాణాల సమయంలో, అతను అప్పటికే వార్తాపత్రికల రంగంలో తనకు సరిపోయే, బలమైన తోడు కోసం అన్వేషిస్తున్నాడు, మరియు ఒకానొక సమయంలో క్లీవ్ల్యాండ్ హెరాల్డ్లో వాటాను కొనుగోలు చేయాలని కూడా ఆలోచించాడు. కానీ బఫెలో, ఎల్మిరాకు దగ్గరగా ఉంది, మరియు బఫెలో ఎక్స్ప్రెస్లో $25,000కు మూడో వంతు వాటాను సంపాదించే అవకాశం వచ్చినప్పుడు, ఆ కొనుగోలునే ఖరారు చేశారు. నిధుల కొరత కారణంగా, పసిఫిక్ తీరానికి ఉపన్యాస పర్యటనకు వెళ్లాలనే కొత్త ప్రణాళికను రూపొందించారు. ఈసారి, అప్పట్లో అపారమైన ప్రజాదరణ పొందిన డి. ఆర్. లాక్ (నాస్బీ)తో కలిసి, ఆయన “కస్డ్ బీ కానన్” అనే ఉపన్యాసం ఇవ్వాలనుకున్నారు.
క్లెమెన్స్ పర్యటనలో నాస్బీని కలిశాడు, మరియు అతనంటే అతనికి చాలా ఇష్టం ఉండేది. వారిద్దరూ కలిసి బోస్టన్ను సందర్శించారు, మరియు అక్కడ ఉన్నప్పుడు డాక్టర్ హోమ్స్ను కూడా కలిశారు; ఇదిలా ఉండగా. నాస్బీకి కూడా క్లెమెన్స్ అంటే ఇష్టమే, కానీ ఆ పర్యటన గురించి – తన ఉపన్యాసం గురించి సందేహంగా ఉన్నాడు:
మీ ప్రతిపాదన నన్ను నివ్వెరపరుస్తోంది. నా కొత్త ఉపన్యాసం గనక పూర్తయి ఉంటే నేను ఒక్క క్షణం కూడా సంకోచించను, కానీ నిజంగా “కానాన్ నాశనమవ్వాలి”
చాలా పాతబడిపోలేదా? మీకు తెలుసు కదా, మన ఆఫ్రికన్ సోదరుడైన ఆ నిమ్మకాయ, తన కాలంలో ఎంత రసవంతమైనా, ఇప్పుడు పూర్తిగా పిండివేయబడింది. అతనికి జరిగిన అన్యాయాలకు పరిహారం లభించాక,
వాటి గురించి ఎందుకు కేకలు వేయాలి? బాధితుడు మొదటి బల్ల వద్ద కూర్చుని ఉండగా, అతనిని అణచివేసినవాడు అతను వదిలిన దానిని మృదువుగా తీసుకుంటుండగా,
“చెత్త ఆత్మ” గురించి ఎందుకు అరవాలి?
చూశారా, మిత్రుడు ట్వైన్, పదిహేనవ సవరణ “కానాన్ నాశనమవ్వాలి”ని బద్దలుకొట్టింది. ఆ విషయం చర్చనీయాంశంగా ఉన్నప్పుడు నేను దానిపై ఆవేదనతో గర్జించాను, ఎందుకంటే నేను చెప్పిన ప్రతి మాటను, ఇంకా అంతకంటే ఎంతో ఎక్కువను నేను మనస్ఫూర్తిగా నమ్మాను; కానీ ఇప్పుడు మనం మన పోరాటంలో గెలిచాం కదా, మన శత్రువు యొక్క నిర్జీవ దేహంపై ఎందుకు వెర్రిగా నాట్యం చేయాలి?
ఆ నమ్మకమైన స్మగ్లర్లు ఇకపై స్మగ్లర్లు కాదు,
వారు అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల పౌరులు, ఇక నేను వారి గురించి మాట్లాడను. మీ ప్రతిపాదన గురించి ఆలోచించడానికి నాకు ఒక వారం సమయం ఇవ్వండి. నేను సమయానికి ఒక ఉపన్యాసం సిద్ధం చేసుకోగలిగితే మీతో వస్తాను. దేవుడికి తెలుసు, నాకు రావాలని ఎంతగానో ఉంది.
—[నాస్బీ యొక్క “కానాన్ శపించబడాలి,” అనే ఉపన్యాసం, “మనమందరం తాతల నుండి వచ్చినవారమే!” అనే వాక్యంతో ప్రారంభమైంది. అతనికి శక్తివంతమైన స్వరం ఉండేది, మరియు ఎల్లప్పుడూ సరిగ్గా ఎనిమిది గంటలకు అతను లేచి ఈ వాక్యాన్ని ఉత్సాహంగా పలికేవాడు. ఒకసారి, మొత్తం సీజన్—రెండు వందల ఇరవై ఐదు రాత్రులు—ఉపన్యాసాలు ఇచ్చిన తర్వాత, అతను విశ్రాంతి తీసుకోవడానికి ఇంటికి వెళ్ళాడు. ఆ సాయంత్రం అతను మంట దగ్గర задуర్తిగా కునుకు తీస్తూ కూర్చున్నప్పుడు, గడియారం ఎనిమిది కొట్టింది. ఒక్క క్షణం కూడా ఆలోచించకుండా నాస్బీ ఒక్కసారిగా లేచి నిలబడి, “మనమందరం తాతల నుండి వచ్చినవారమే!” అని గర్జించాడు.]
నాస్బీ వెళ్ళలేదు, మరియు ఆ సుదీర్ఘ పర్యటనకు ఒంటరిగా బయలుదేరాలనే ఆలోచనతో క్లెమెన్స్ ఉత్సాహం చల్లారింది. అంతేకాకుండా, ఎక్స్ప్రెస్ కొనుగోలును పూర్తి చేయడానికి అవసరమైన డబ్బును తానే ఇస్తానని జెర్విస్ లాంగ్డన్ వెంటనే పట్టుబట్టడంతో, ఆ ఒప్పందం కుదిరింది.—[మిస్టర్. లాంగ్డన్ నాకు $25,000 ఇవ్వడానికి సిద్ధంగా ఉన్నాడు, మరియు ఇప్పటికే అందులో సగం నగదు రూపంలో అడ్వాన్స్గా ఇచ్చాడు. నేను అతనికి నా నోటు పంపాలా, లేక డ్యూ బిల్లు పంపాలా, లేదా అప్పును రికార్డులో ఎలా నమోదు చేయాలని అతను కోరుకుంటాడు అని అడుగుతూ రాశాను. అతను ఉత్తరంలోని మిగతా అన్ని విషయాలకు సంతోషంగా సమాధానమిచ్చాడు, కానీ ఆ ప్రశ్నకు మాత్రం అస్సలు బదులివ్వలేదు. అయినప్పటికీ, నేను నా నోటును ఇక్కడ అతని వ్యాపార ఏజెంట్ చేతికి అప్పగిస్తాను, మరియు గడువు వచ్చినప్పుడు అతనికి వడ్డీ చెల్లిస్తాను.—ఎస్. ఎల్. సి. తన తల్లికి.] ఆ సమయంలో బఫెలో ఎక్స్ప్రెస్ పత్రిక ముగ్గురు వ్యక్తుల చేతుల్లో ఉండేది—కల్నల్ జార్జ్ ఎఫ్. సెల్కిర్క్, జె. ఎల్. లామెడ్, మరియు థామస్ ఎ. కెన్నెట్. కల్నల్ సెల్కిర్క్ వ్యాపార నిర్వాహకుడిగా, లామెడ్ రాజకీయ సంపాదకుడిగా ఉండేవారు. కెన్నెట్ వాటాను కొనుగోలు చేయడంతో, క్లెమెన్స్ ఒకరకమైన సాధారణ మరియు కంట్రిబ్యూటింగ్ ఎడిటర్గా మారారు, అతని పని గంటలు మరియు విధులు అంత స్పష్టంగా నిర్వచించబడకుండా, దాదాపుగా “రోవింగ్ కమిషన్” కింద పనిచేసేవారు. నాస్బీకి ఉన్న సంబంధం టోలెడో బ్లేడ్కు ప్రజాదరణను తెచ్చిపెట్టినట్లే, పత్రికతో అతనికి ఉన్న సంబంధం దానికి ప్రతిష్టను, ప్రసరణను తెస్తుందని అతని సహచరులు, స్వయంగా క్లెమెన్స్ కూడా నమ్మారు. కొత్త సంపాదకుడు ఆగష్టు 14 (1869)న తన విధులను స్వీకరించారు. ఆ సాయంత్రం బఫెలో పత్రికా సభ్యులు అతనికి విందు ఇచ్చారు, మరియు ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న పత్రికా విలేఖరుల పద్ధతిలోనే, తమ మధ్యకు వచ్చిన “కొత్త శత్రువు” పట్ల ఎంతో ఆప్యాయంగా ప్రవర్తించారు.
ఒక కథనం ప్రకారం, మరుసటి రోజు ఉదయం మార్క్ ట్వైన్ ఎక్స్ప్రెస్ కార్యాలయానికి (అప్పుడు అది 14 స్వాన్ స్ట్రీట్లో ఉండేది) వచ్చినప్పుడు, అక్కడ అతనికి తెలిసిన వారు ఎవరూ లేరు. ఒక యువకుడు చాలా తొందరగా లేచి, “మీరు ఎవరినైనా చూడాలనుకుంటున్నారా?” అని అడిగాడు. దానికి అతను, సున్నితమైన ఆలోచనతో ఇలా సమాధానమిచ్చాడని చెబుతారు:
“అవును, కొత్త సంపాదకుడికి ఒక కుర్చీని అందించే యువకుడిని నేను చూడాలనుకుంటున్నాను.”
ఇది మార్క్ ట్వైన్ శైలికి ఎంతగానో సరిపోతుంది కాబట్టి, దాని వెనుక సందేహాస్పదమైన పరిస్థితులు ఉన్నట్లు అనిపించినప్పటికీ, మనం దానిని అంగీకరించడానికి మొగ్గు చూపుతాము. ఏదేమైనా, ఇది నిజమని నమ్మడానికి అర్హమైనది. అతని “స్వాగతం” (ఆగస్టు 18) చాలావరకు నిజమైనదే:
ఒక అపరిచితుడిగా, నేను అకస్మాత్తుగా
బఫెలో సహ సంపాదకత్వ బాధ్యతలను బలవంతంగా స్వీకరించడం నా అహంకారం అవుతుంది.
LXXIV. –పెళ్లి రోజు
మొదట, వివాహాన్ని క్రిస్మస్ లేదా నూతన సంవత్సర దినోత్సవం నాడు జరపాలని నిర్ణయించారు; కానీ ఉపన్యాస కార్యక్రమాలు జనవరి వరకు కొనసాగడంతో, అవి పూర్తయ్యే వరకు వేచి ఉండాలని నిర్ణయించారు. నిశ్చితార్థ వార్షికోత్సవానికి దగ్గరగా ఉన్న ఫిబ్రవరి 2వ తేదీని ఖరారు చేశారు, అలాగే ఎలాంటి “పర్యటన” లేకుండా నిశ్శబ్దంగా వివాహం చేసుకోవాలని నిర్ణయించుకున్నారు. ఆ యువ జంట వెంటనే బఫెలోకు వెళ్లి, భర్త ఆర్థిక పరిస్థితికి తగినట్లుగా సౌకర్యవంతంగా, విలాసవంతంగా ఉండే ఒక బోర్డింగ్హౌస్లో నిరాడంబరమైన నివాసాన్ని ఏర్పాటు చేసుకుంటారు. కనీసం శామ్యూల్ క్లెమెన్స్ ఆ విషయాన్ని అలా అర్థం చేసుకున్నాడు. తాను తీవ్రమైన అప్పుల్లో ఉన్నానని, ఆ బాధ్యత నుండి విముక్తి పొందడమే తన మొదటి కర్తవ్యం అని అతను భావించాడు.
ఎల్మిరాలో ఇతర ప్రణాళికలు ఉన్నాయి, కానీ అతనికి రోజూ వచ్చే సంతోషకరమైన ఉత్తరాలలో ఎలాంటి కొత్త ఉద్దేశం ఉన్నట్లు సూచనలే లేవు.
అతను, మిస్టర్ లాంగ్డన్తో వ్యాపార భాగస్వామిగా ఉన్న బఫెలోకు చెందిన జె. డి. ఎఫ్. స్లీకి లేఖ రాసి, తన కాబోయే భార్యకు తగినంత నాగరికంగా, మరియు శ్రేయస్సును అందించేంత సరసమైన ధరలో ఉండే ఒక అనువైన బస స్థలాన్ని కనుగొనమని కోరాడు. తగిన సమయంలో స్లీ ఇలా బదులిచ్చాడు, బస ఏర్పాటు చేయడం “ఎలాగూ ఒక దుర్భరమైన వ్యాపారం” అయినప్పటికీ, అత్యంత ఆహ్లాదకరమైన వీధులలో ఒకదానిలో ఒక స్థలాన్ని సంపాదించడంలో తాను ప్రత్యేకంగా అదృష్టవంతుడినయ్యానని చెప్పాడు—”ఆ కుటుంబం చిన్నది మరియు మంచి మనస్తత్వం కలది, వారికి ఇతరులను బసకు ఉంచుకోవడంపై ప్రత్యేక ఇష్టం లేదు, మరియు మీ రాకతో కలిగే ఆనందం కోసమే ఈ ఏర్పాటుకు అంగీకరించారు.” ధర కూడా సరసమైనదేనని స్లీ జోడించాడు. వాస్తవానికి, ఇప్పటికీ బఫెలోలోని ఒక చక్కటి నివాస వీధిగా ఉన్న డెలావేర్ అవెన్యూలోని ఒక ఇంటిని వధూవరులకు బహుమతిగా కొని, అన్ని సౌకర్యాలతో సిద్ధం చేశారు. అది ఈనాటికీ దాదాపు ఎలాంటి మార్పు లేకుండా నిలిచి ఉంది—బయట ఇటుక మరియు మాన్సార్డ్ ఫ్లోరింగ్, లోపల ఈస్ట్లేక్ ఫ్లోరింగ్, ఆ కాలంలో బాగా ప్రాచుర్యంలో ఉన్న ఒక శైలి—ఆ కాలానికి విశాలంగా మరియు అందంగా ఉంది. అది అన్ని సౌకర్యాలతో సంపూర్ణంగా అమర్చబడి ఉంది. గదుల రేఖాచిత్రాలను ఎల్మిరాకు పంపారు మరియు మిస్ లాంగ్డన్ స్వయంగా సామాగ్రిని ఎంపిక చేసుకున్నారు. నార వస్త్రాలు, కత్తులు, చెంచాలు మరియు పాత్రలతో సహా అన్నీ సిద్ధం చేయబడ్డాయి. సేవకులను కూడా నియమించారు మరియు వంటగది, నేలమాళిగను సరుకులతో నింపారు.
ఈ అద్భుతమైన ఆశ్చర్యకరమైన విషయాన్ని ఆ రోజువారీ ఉత్తరాలలో తెలియకుండా ఉంచడం ఒలివియా లాంగ్డన్కు చాలా కష్టమై ఉంటుంది. అలాంటి ఆశ్చర్యం, ముఖ్యంగా దాన్ని బయటపెట్టడానికి ఒకరు ఎంతో ఆత్రుతగా ఉన్నప్పుడు, ఎవరికీ తెలియకుండా జారిపోవడానికి ఎప్పుడూ ఒక అవకాశం కోసం చూస్తూ ఉంటుంది.
అయితే, ఆ యాత్రికుడికి అసలు విషయం ఏమీ తెలియదు. బస చేసే ఆలోచనలో ఉత్సాహం లేకపోవడం గురించి అతను అస్పష్టంగా ఆలోచించి ఉండవచ్చు. ఒకవేళ ఆ పుస్తకం అమ్మకాలు కొనసాగుతాయని గానీ, లేదా తన వార్తాపత్రిక వ్యాపారం గొప్ప ఫలాలను ఇస్తుందని గానీ అతనికి ఖచ్చితంగా తెలిసి ఉంటే, అతను తన గృహ జీవితాన్ని మరింత విస్తృత స్థాయిలో ప్రణాళిక చేసుకుని ఉండేవాడు. టెన్నెస్సీ భూమి ఇప్పుడు ఎంతోకాలంగా ఎదురుచూస్తున్న అదృష్టాన్ని తెచ్చిపెడితే ఎంత బాగుంటుంది! కానీ ఇవన్నీ లెక్కించలేని విషయాలు. అతను ఖచ్చితంగా నమ్మగలిగినదల్లా, ఏ వాతావరణంలోనైనా తన గొప్ప ఆనందం రాబోతోందనే విషయం, మరియు ఆ రెండింటి మధ్య గడుస్తున్న భారమైన వారాల గురించిన విషయం మాత్రమే.
చివరకు, చివరి ఉపన్యాసం రోజు రాత్రి రానే వచ్చింది, మరియు అతను అతి తక్కువ ఆలస్యంతో ఎల్మిరాకు బయలుదేరాడు. అక్కడికి చేరుకున్నాక, మధ్యలో గడిచిన రోజులతో పనేమీ లేదు. అతను అక్కడ జరుగుతున్న హడావిడి ఏర్పాట్లలో పాలుపంచుకోవచ్చు; తన స్నేహితులకు ఉత్సాహంగా ఉత్తరాలు రాయవచ్చు. ఎప్పుడో లారా ఫ్రేజర్గా మారిన లారా హాకిన్స్కు అతను ఒక సరదా ఉత్తరం పంపాడు; పాత టుయోలుమ్నే కొండల వాలుల్లో ఇంకా తవ్వుతూ, కడుగుతూ ఉన్న జిమ్ గిల్లిస్కు అతను ఒక లేఖ రాశాడు, అది ఇక్కడ ఉండటానికి చాలా సముచితమైనది:
ఎల్మిరా, ఎన్. వై., జనవరి 26, 1870.
ప్రియమైన జిమ్,—ఆ పాత రాత్రి నాకు కూడా బాగా గుర్తుంది! మరియు ఎక్కడో
నా జ్ఞాపకాల మధ్య నీ జ్ఞాపకాన్ని నేను భద్రంగా దాచి ఉంచాను. ఆ రోజుల్లో కొన్నింటిని గుర్తుచేసుకున్నప్పుడల్లా నా గుండె ఇప్పటికీ బాధపడుతుంది. అయినా, అలా
జరగకూడదు, ఎందుకంటే వారి దారిద్ర్యం మరియు వారి జేబుఖాళీ వేట తిరుగుబోతుతనం యొక్క అగాధంలోనే నా రాబోయే అదృష్టానికి బీజం ఉంది.
ఏంజెల్స్ క్యాంప్లోని వర్షం మరియు బురదలో మనం గడిపిన ఆ విచారకరమైన
సమయంలో మన ముఖాలపై మెరిసిన ఆ ఒక్క ఆనందపు కిరణం నీకు గుర్తుంది కదా—అంటే, మనం సత్రంలోని పొయ్యి చుట్టూ కూర్చుని, ఆ వ్యక్తి కప్ప గురించి మరియు
దాన్ని తూటాలతో ఎలా నింపారో చెప్పడం విన్న ఆ రోజు. మరియు మీకు గుర్తుంది కదా, మీరు మరియు ప్రియమైన స్టోకర్ గారు జల్లి కడుగుతుండగా, ఆ కొండ మీద మనం ఆ కట్టుకథలోని మాటలు చెప్పుకుంటూ ఎలా నవ్వుకున్నామో.
ఆ రోజు నేను ఆ కథను నా నోట్-బుక్లో రాసుకున్నాను, దానికి పది పదిహేను డాలర్లు వస్తే ఎంత సంతోషించేవాడినో—నేను అంత గుడ్డివాడిని. కానీ అప్పుడు మా దగ్గర డబ్బులు చాలా తక్కువగా ఉండేవి. నేను ఆ కథను ప్రచురించాను, అది అమెరికా,
భారతదేశం, చైనా, ఇంగ్లాండ్లలో విస్తృతంగా ప్రసిద్ధి చెందింది, మరియు దాని వల్ల నాకు వచ్చిన కీర్తి అప్పటి నుండి నాకు
వేల వేల డాలర్లను సంపాదించిపెట్టింది. నాలుగైదు నెలల క్రితం నేను
ఎక్స్ప్రెస్లో వాటా కొన్నాను (మీరు బ్రతికి ఉన్నంత కాలం దాన్ని మీకు పంపమని నేను ఆజ్ఞాపించాను, మరియు బుక్కీపర్ మీకు ఏవైనా బిల్లులు పంపితే,
నాకు తెలియజేయండి). నేను భారీగా అప్పుల్లో కూరుకుపోయాను—ఆ రోజు మనం ఆ గెంతు కప్ప కథ వినకపోయి ఉంటే,
జిమ్, నేను అలా చేయడానికి ఎన్నడూ సాహసించి ఉండేవాడిని కాదు.
మరియు ఆ ముసలాయన స్టోకర్ చేయి పట్టుకోవాలని నాకు ఎంతలా ఉంటుందో, మరియు
ఆయన తన గొప్ప ప్రత్యేకతలో, అంటే “బర్నింగ్ షేమ్!”లో రినాల్డ్స్ పాత్రను అద్భుతంగా పోషించడాన్ని చూడాలని నాకు ఎంతలా ఉంటుందో!
డిక్ ఎక్కడున్నాడు మరియు ఏం చేస్తున్నాడు?
అతనికి నా ప్రగాఢమైన ప్రేమను మరియు ఆత్మీయమైన పాత గౌరవాన్ని తెలియజేయండి.
వధూవరులు. సేవకులు సంచులు, దుప్పట్లు తీసుకురావడానికి ముందుకు పరుగెత్తుకొచ్చారు. వారిని లోపలికి తీసుకువెళ్లారు; కొత్తగా అలంకరించి, చక్కగా తీర్చిదిద్దిన అందమైన గదుల గుండా వారిని నడిపించారు. పెళ్లికొడుకు దిగ్భ్రాంతికి గురయ్యాడు, అక్కడ జరుగుతున్న విషయాల అర్థాన్ని, ఆ ఆస్తి తనదేనని, అది తన సంపూర్ణమైనదని గ్రహించలేకపోయాడు.
చివరికి ఆ యువతి అతని భుజం మీద చేయి వేసింది:
“నీకు అర్థం కావడం లేదా, యువకుడా,” అంది ఆమె; ఆమె అతన్ని ఎప్పుడూ ఆ పేరుతోనే పిలిచేది. “నీకు అర్థం కావడం లేదా? ఇది మనది, అంతా మనదే—ప్రతిదీ—నాన్న ఇచ్చిన బహుమతి!”
కానీ అప్పుడు కూడా అతను దాన్ని గ్రహించలేకపోయాడు; మొదట్లో కాదు, మిస్టర్ లాంగ్డన్ ఒక చిన్న పెట్టె తెచ్చి, దాన్ని తెరిచి, వారికి దస్తావేజులు అందించే వరకు కాదు.
అప్పుడు శామ్యూల్ క్లెమెన్స్ చేసిన మొదటి వ్యాఖ్య ఏమిటో ఎవరికీ సరిగ్గా గుర్తులేదు; కానీ అప్పుడేనో లేదా కొద్దిసేపటి తర్వాతనో అతను ఇలా అన్నాడు:
“మిస్టర్ లాంగ్డన్, మీరు బఫెలోకు వచ్చినప్పుడల్లా, అది సంవత్సరానికి రెండుసార్లైనా సరే, వెంటనే ఇక్కడికి రండి. మీ సంచి తీసుకురండి, కావాలంటే ఈ రాత్రి ఇక్కడే ఉండండి. దీనికి మీకు ఒక్క పైసా కూడా ఖర్చు కాదు!”
అప్పుడు వారు రాత్రి భోజనానికి లోపలికి వెళ్లారు, కొంతసేపటికి అతిథులందరూ వెళ్లిపోయారు, ఆ యువ దంపతులు మాత్రమే ఒంటరిగా మిగిలారు.
వారి వద్దనే వృద్ధాప్యం వరకు పనిచేయబోయే యువ బండివాడు పాట్రిక్ మెక్అలీర్, మరియు వంటమనిషి ఎలెన్, తమ ఉదయపు ఆర్డర్ల కోసం లోపలికి వచ్చారు. ఆ అనుభవం లేమికి, ఆ కొత్తతనానికి ఐరిష్ వారి ఆనందంతో ఉప్పొంగిపోయారు. ఆ తర్వాత వాళ్లు కూడా వెళ్లిపోయారు, వారి కొత్త ఇంట్లో ఆ ప్రేమికులు, వారి కొత్త ఆనందం మాత్రమే మిగిలాయి.
అలా వారు ఆ మాయాలోకంలోకి ప్రవేశించారు.
సశేషం
మీ –గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ –1-9-26-ఉయ్యూరు .
