ఆధునిక ఆంధ్ఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు 45-

45-ప్రముఖ పారాసైకాలజి శాస్త్రవేత్త ,తత్వ వేత్త పద్మశ్రీ ప్రొఫెసర్ కోనేరు రామకృష్ణారావు

శ్రీ కోనేరు రామకృ శాస్త్ర రత్నాలుష్ణారావు గారు కోస్తాతీరం లో 4-10-1932న జన్మించి ,ఆంధ్ర విశ్వ విద్యాలయం లో ఫిలాసఫీలో బి .ఏ ఆనర్స్1953లో  చేసి సైకాలజీ లో ,ఎం.ఏ. ఆనర్స్1955లో   పాసై ,1962 పిహెచ్ డి అయ్యారు .అక్కడే ఫిలాసఫీ సైకాలజీ లెక్చరర్ గా చేరి 1953నుండి 1958వరకు అయిదేళ్ళు ప్రొఫెసర్ శైలేంద్ర సేన్  ప్రొఫెసర్ కొత్త సచ్చిదానంద మూర్తి గార్ల ఆధ్వర్యం లో పని చేశారు  .1958లో ఫుల్ బ్రైట్ స్కాలర్ గా అమెరికా వెళ్ళారు .చికాగో  యూని వర్సిటిలో చేరి రాక ఫెల్లర్  ఫెలో  షిప్ తో మరో ఏడాది గడిపి పిహెచ్ డి చేసి ,డి.లిట్ అయ్యారు .1960లో విశాఖ వచ్చి  ఆంధ్రా యూనివర్సిటి లో  లైబ్రేరియన్ గా చేరి ,ఒక ఏడాది తర్వాత అమెరికాలోని నార్త్ కరోలిన రాష్ట్రం లోని డ్యూక్ యూని వర్సిటిలో పారా సైకాలజీ లాబరేటరిలో జే బి రైన్ తో కలిసి పని చేశారు .తర్వాత మానవ ప్రవృత్తి (నేచర్ ఆఫ్ మాన్ )పై  పరిశోధనకు నాంది పలికి ,ఎక్సి క్యూటివ్ డైరెక్టర్  అయ్యారు .

  1960మధ్యలో ,1967లో మళ్ళీ ఆంద్ర విశ్వ విద్యాలయానికి వచ్చి పారా సైకాలజీ డిపార్ట్ మెంట్ శాఖను నెలకొల్పారు .ప్రపంచం మొత్తం మీద పారాసైకాలజి పై ఏర్పడిన మొట్ట మొదటి డిపార్ట్ మెంట్ ఇదే .పారాసైకాలజి అసోసియేషన్ కి చార్టర్  మెంబర్ అయి ,1963 లో సెక్రెటరి ,1965లో ప్రెసిడెంట్ అయ్యారు 1978లో రెండవసారి ప్రెసిడెంట్ అయిన ఘనత ఆయనది 1977లో ఇన్ స్టిట్యూట్  ఆఫ్ పారా  సైకాలజికి డైరెక్టర్ అయినారు .

  శ్రీ యెన్ టి రామారావు ఆంద్ర ప్రదేశ్ ముఖ్య మంత్రి అయ్యాక ఆయన అభ్యర్ధనపై ,మళ్ళీ విశాఖ  వచ్చి ఆంధ్రాయూని వర్సిటి వైస్ చాన్సలర్ పదవి అధిష్టించారు .రాష్ట్రం లో ఉన్నత విద్యామండలి స్థాపింఛి మార్గ  దర్శి అయ్యారు .  ఇదే మన దేశం లో ఏర్పడిన తొలి విద్యామండలి  .దీన్ని ఆదర్శంగా  తీసుకొని ఆ తర్వాత, చాలా రాష్ట్రాలు వాటిని స్థాపించాయి మానవీయ విజ్ఞాన శాస్త్రం ,సేవలపరిశోధన పై స్టడీ సెంటర్లు ఏర్పాటు చేశారు  . యోగా, చైతన్యం (కాన్షస్నెస్)సంస్తనేర్పరచి డైరెక్టర్ అయ్యారు .1987లో మళ్ళీ పారాసైకాలజి  హెడ్ అయి చాలాకాలం పని చేశారు .భారత ప్రభుత్వ కౌన్సిల్ ఆఫ్ ఫిలసాఫికల్ రిసెర్చ్ కు చైర్మన్ గా వ్యవహరించారు .అమెరికా, కెనడా, బ్రిటన్ ,జర్మని ,ఫ్రాన్స్ ,గ్రీస్,స్వీడెన్, నెదర్ లాండ్స్ ,డెన్మార్క్, ఐస్ లాండ్, ఇటలి  ,జపాన్, పాకిస్తాన్, ధాయిలాండ్ ,సింగపూర్ ,శ్రీలంక లలో పర్యటించి యూని వర్సిటీలలో ప్రసంగాలు చేశారు .

  2002లో ఆయన గౌరవార్ధం ఒక ప్రత్యేకసంచికను వెలువరింఛి అందులో ‘’  a man of many interests… cross-cultural and cosmopolitan…. His writings are a blend of Eastern and Western traditions. They are an attempt to bring about, to use his own expression, the sangaman (confluence) of East-West streams of thought. Dr. K. Ramakrishna Rao is to Indian psychology what Dr. S. Radhakrishnan is to Indian philosophy“.^[3]:3

అని అభి వర్ణించారు

   2006లో రావుగారు ‘’భారతతత్వ శాస్త్ర పరిశోధన  మండలి ‘’కి అధ్యక్షులుగా ఎన్నికయయారు

  2011లో భారత ప్రభుత్వం పద్మశ్రీ పురస్కారం అందించి గౌరవించింది .ఆంద్ర ,కాకతీయ విశ్వ విద్యాలయాలు డాక్టర్ ఆఫ్ లెటర్స్ ,ఆచార్య నాగార్జున యూని వర్సిటి డాక్టర్ ఆఫ్ సైన్స్ అవార్డ్ లను అందించాయి .

  రామకృష్ణారావు గారు ‘’గాంధీస్ ధర్మ ‘’,,కాన్షస్నెస్ స్టడీస్ –క్రాస్ కల్చరల్ పెర్ స్పెక్టివ్స్,యోగా అండ్ పారాసైకాలజి ,మిస్టిక్ అవేర్ నెస్,గాంధి అండ్ ప్రాగ్మాటిజం ,ఎక్స్పేరిమెంటల్ పారాసైకాలజి ,psi కాగ్నిషన్ మొదలైన విలువైన గ్రంధాలు రాశారు .గాంధీజీ విద్యా విధానం పై ఏర్పడిన ‘’ఇన్ స్టి ట్యూట్ ఆఫ్ హ్యూమన్ సైన్సెస్ అండ్ సర్వీసెస్ అనే ప్రయోగాత్మకసంస్థకు ప్రస్తుతం అధ్యక్షులుగా ఉన్నారు .ఈ మధ్య వరకు విశాఖలోని గీతం యూని వర్సిటి చాన్సలర్ గా వ్యవహరించారు .

 రావుగారు పరంజ్ పే,  సి ఆనంద్ ,రైన్ మొదలైనవారి తో కలిసి సైకాలజీ ఇన్ ఇండియన్ ట్రెడిషన్,  బుక్ ఆఫ్ ఇండియన్ సైకాలజీ ఆన్ ది ఫ్రాన్టియర్స్ ఆఫ్ సైన్స్ ,,కే.ఎస్.మూర్తి అండ్ కరెంట్ ట్రెండ్స్ ఇన్ ఇండియన్ థాట్,ఎక్స్ పెరిమెంటల్ స్టడీస్ డిఫరెంషియల్ ఎఫెక్ట్ ఇన్ లైఫ్ సెట్టింగ్ గ్రంథా రాశారు .అనేక జాతీయ అంతర్జాతీయ పత్రికలలో200కుపైగా  విశేషమైన ఆర్టికల్స్ రాశారు

సరసభారతి ఆత్మీయులు శ్రీ మైనేని గోపాలకృష్ణగారు ఆంధ్రా యూని వర్సిటిలో రామ కృష్ణారావు గారి శిష్యులు .గురువుగారి ఘనత గురించి ఎంతసేపైనా మాట్లాడుతారు .రావు గారు అమెరికా వెడితే వారిని కలవకుండా తమ ఇంటికి తీసుకుకు వెళ్లి ఆతిధ్యమివ్వకుండా గోపాలకృష్ణగారు ఉండరు .వారి విశాఖ ఫోన్ నంబర్ నాకు ఇచ్చి నాతో మాట్లాడించేవారు  .వారిని సరసభారతి కార్యక్రమాలకు ఒకటి రెండు సార్లు స్వయంగా నేనే ఫోన్ చేసి మాట్లాడి ఆహ్వానించాను. అప్పుడు వారి ఆరోగ్యం సరిగ్గా లేదని కదలటం కష్టమని వారూ ,వారి శ్రీమతిగారూ చెప్పారు .సరసభారతి ప్రచురణలు అన్నీ వారికి పంపించేవాడిని. అందినట్లు వెంటనే లెటర్ రాసేసౌజన్యం వారిది .వారి విలువైన పుస్తకాలను నాకు గోపాల కృష్ణగారు కొని పంపించగా చదివాను.

ఆధారం –వీకీ పీడియా ,శ్రీ వాసవ్య రచన ‘’ఆంద్ర శాస్త్ర వేత్తలు ‘’

  సశేషం

మీ- గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -9-7-19-ఉయ్యూరు

ఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు

44—మెదడు పై విశేష పరిశోధన చేసిన మానసిక శాస్త్రవేత్త –డా .తురగ దేశి రాజు

26-5-1935న పశ్చిమ గోదావరిజిల్లా పెరవలి మండలంలో లోని పిట్టలవేమవరం గ్రామం లో  తురగ దేశి రాజు జన్మించారు .1954లో ఆంధ్రా యూని వర్సిటిలో బిఎస్ సి పాసై  బెనారస్ హిందూ యూని వర్సిటి లో చదివి ఏం ఎస్.సి పొందారు .1964లో ఆంధ్రా యూని వర్సిటి నుంచి పిహెచ్ డి అందుకొన్నారు .అమెరికాలోని న్యూయార్క్ దగ్గరున్న అయిన్ స్టీన్ కాలేజి ఆఫ్ మెడిసిన్ 1967-69కాలం లో డాక్టోరల్ రిసెర్చ్ చేశారు .

  విజయనగరం మహారాజా కాలేజిలో లెక్చరర్ గా 1956 లో చేరి రెండేళ్ళు పని చే,ఇండియన్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ మెడికల్ రిసెర్చ్ ఆఫీసర్ గా పరిశోధనలు చేశారు  .విశాఖలోని ఆంధ్రా మెడికల్ కాలేజి లోనూ 1958-64 వరకు పరిశోధనలు కొనసాగించారు.తర్వాత ఢిల్లీ లోని ఆల్ ఇండియా ఇన్ స్టి ట్యూట్ఆఫ్  మెడికల్ సైన్సెస్ లో సీనియర్ రిసెర్చ్ ఆఫీసర్ గా 1961నుంచి 75వరకు 14 ఏళ్ళు ఉన్నారు .బెంగుళూరు నేషనల్ హెల్త్ ఆఫ్ మెంటల్ హెల్త్ అండ్ న్యూరోసైన్స్ N.I.M.H.A.N.Sలో అసిస్టెంట్ డైరెక్టర్గా ,అసోసియేట్ ప్రొఫెసర్ గా 1975-76లో రాణించారు .న్యూరో ఫిజియాలజీ కి ప్రొఫెసర్ గా  హెడ్ గా కీర్తిపొందారు

  మానసిక శాస్త్రానికి సంబంధించిన 185కు పైగా విలువైన పరిశోధనా వ్యాసాలను జాతీయ అంతర్జాతీయ పత్రికలకు రాశారు దేశి రాజుగారు .మెదడుపై పరిశోధనలో వీరికృషి అద్వితీయం అపూర్వం .చేతనావస్తలోని వివిధ దశలలో ‘’Trasmission of neuronnal messages by chemical transmitters  electricala potential ‘’అనే విషయం పైనా ,’’ట్రాన్స్మిషన్ అఫ్ సిగ్నల్స్  ఆఫ్ సేరేబ్రిల్  కార్టెక్స్ న్యూరాన్స్ ‘’పైనా విస్తృత పరి శోధనలు చేసి గణనీయమైన ఫలితాలు సాధించారు .మెదడు పనితీరు ,నిర్మాణం అందులోని న్యూరాన్ల మెత్తదనం అభి వృద్ధి పరచటం లో దేశిరాజు గారు అపూర్వ కృషి చేసి ‘’మానసిక వైద్యవిధాన మహారాజు ‘’అనిపించారు .యోగా ద్వారా మెదడుకు కలిగే ప్రతిస్పందన  ,మెదడు పని తీరు పెంపుడు  మీద అనితరసాధ్యమైన కృషి చేశారు .తురగ వారి మెదడు’’ తురగ  వేగం ‘’తో పని చేసేదేమో అనిపిస్తుంది

    ఇండియన్ జర్నల్ ఆఫ్ ఫిజియాలజీ పత్రికా సంపాదకులుగా,న్యూరాలజి పత్రిక కు సహాయ సంపాదకులుగా  తురగ వారున్నారు .  .వీరి పరిశోధన కృషికి నేషనల్ అకాడెమి ఆఫ్ మెడికల్ సైన్సెస్ ,జువలాజికల్ సొసైటీ ఆఫ్ ఇండియా లు ఫెలోషిప్ లు అందించాయి .అంతేకాక ఇంటర్నేషనల్   బ్రెయిన్ రిసెర్చ్ ఆర్గనైజేషన్ ,న్యురోలాజికల్  సొసైటీ ఆఫ్ ఇండియా ,సొసైటీ ఆఫ్ న్యూరో సైన్స్ ఇన్ ఇండియా ,ఇండియన్ అకాడెమి ఆఫ్ యోగా ,అసోసియేషన్ ఆఫ్ ఫిజియాలజిస్ట్స్అండ్ ఫార్మోకాలజిస్త్స్ ఆఫ్ ఇండియా ,ప్రిమటలాజికల్ సొసైటీ ఆఫ్ ఇండియా ,ఇండియన్ అసోసియేషన్ ఆఫ్ బయో మెడికల్ సైన్సెస్ ,ఇంటర్నేషనల్ సొసైటీ ఆఫ్ న్యూరో పాథాలజి (అమెరికా ),సొసైటీ ఆఫ్ బయోమెడికల్ కమ్యూని కేషన్స్ మొదలైన ప్రసిద్ధ సంస్థలకు వివిధ పదవులలో ఉంటూ మార్గ దర్శనం చేశారు .

  దేశిరాజు వారి అమూల్య వైద్యవిధాన సేవలకు ఎన్నో అవార్డ్ లు ,రివార్డ్ లు పొందారు 1966లో శకుంతలాదేవి అమీర్ చ౦ద్ రిసెర్చ్ ప్రైజ్ ,1971లో గ్లాక్సో వోరేష న్  గోల్డ్ మెడల్ ,1980లో శాంతిస్వరూప్ భట్ నగర్ పురస్కారం ,ఎస్ ఎల్ భాటియా  వోరేషన్ అవార్డ్ ,1982లో , డాక్టర్ బిసి రాయ్  నేషనల్ అవార్డ్ ,1985లో బసంతి దేవి అమీర్ చంద్ ప్రైజ్ ,1986లో డాక్టర్ మేనినో డిసౌజా న్యూరాలజీ ఒరేషన్ అవార్డ్ ,1986-87లో హెచ్ జే మెహతా మెమోరియల్ ఒరేషన్ అవార్డ్  మొదలైనవి ఎన్నో  అందుకొన్నారు .

  మానసిక రోగుల చికిత్సా విదానం లో అత్యాధునిక ప్రక్రియలు ఎన్నో ప్రవేశ పెట్టిన దేశిరాజుగారు ‘’కరెంట్ షాక్ ట్రీట్ మెంట్ ‘’ను పూర్తిగా వ్యతిరేకించారు .’’మనస్తత్వ శాస్త్రాన్ని సరైన పద్ధతిలో అధ్యయనం చేయని వైద్యులు మానసిక వ్యాధుల చికిత్స చేయరా దు ‘’అనే సిద్ధాంతాన్ని ఆయన  జీవిత కాలమంతా  ప్రచారం చేసిన  మానవీయమూర్తి .ఈ విషయం లో మనదేశం ఎన్నో శతాబ్దాలు వెనకపడి ఉందని భావించారు .దేశిరాజుగారు 1992లో 57 వ ఏట మరణించారు .

  సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -9-7-19-ఉయ్యూరు

ఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు

43-పురాతత్వ పరిశోధక పితామహ –శ్రీ వేలూరి వెంకట కృష్ణ శాస్త్రి

వేలూరి వెంకట కృష్ణ శాస్త్రిగారు కృష్ణాజిల్లా చిరివాడ అగ్రహారం లో 23-10-1934 న శ్రీ వేలూరి పార్ధసారధి శ్రీమతి అనసూయ దంపతులకు జన్మించారు .గుడివాడ కాలేజి లో డిగ్రీ పూర్తీ చేసి ,హైదరాబాద్ ఉస్మానియా యూని వర్సిటి నుడి ఏం ఏ ను ,కర్నాటక దార్వార్ యూని వర్సిటి నుంచి ఫై హెచ్ డిఅందుకొన్నారు .వి.వి.గా లోక ప్రసిద్ధులయ్యారు .

   ఆంద్ర ప్రదేశ పురాతత్వ శాస్త్రం అంతా  కృష్ణ మూర్తి గారి చుట్టూనే తిరిగి అంతటి అవినాభావ సంభంధమేర్పడింది .ఈ స్వర్నకాలం 1970-నుండి 190౦ వరకు రెండు దశాబ్దాలు కొనసాగింది .ఆంద్ర దేశం లో చరిత్రకు పూర్వం లోను , చరిత్ర కాలం కు   సంబంధించిన  అనేక విషయాలను ఆ సంస్థ అధిపతిగా త్రవ్వి తీసి లోకానికి అందించారు .అలాగే అనేక బౌద్ధ ఆరామాలు ,ప్రదేశాలను వెలికి తీసి వెలుగు లోకి తెచ్చారు .వీత్తికి సంబంధిన చరిత్ర కూడా రచించారు .అందుకే ‘’నిజాం తెలంగాణా చరిత్ర పితామహుడు ‘’అనే అన్వర్ధ బిరుదు అందుకొన్నారు .ఆంద్ర దేశం కు  తెలంగాణాకు సంబంధించిన అనేక పుస్తకాలు రాసిన స్కాలర్ అని పించుకొని ‘’లెజెండ్ ‘’అయ్యారు .వందలాది పురాతత్వ పరిశోధకులకు గొప్ప మార్గ దర్శి అయ్యారు .చాలా జర్నల్స్ లో వందలాది పరిశోధన వ్యాసాలూ రాసిన ఘన చరిత్ర వి.వి .గారిది .తన పరోధన అంశాలపై  విలువైన 10గ్రంథాలు రచించారు .ఆయన పురాతత్వ పరిశోధనకు గౌరవంగా ఒక సావనీర్ డా పి చెన్నారెడ్డి సంపాదకత్వం లో రూపు దాల్చింది .

  నాగార్జున కొండలో ఆర్కిలాజికల్ సర్వ్ ఆఫ్ ఇండియా 1959నుంచి 1961నుండి 68 వరకు ’’ స్కాలర్ ట్రెయినీ ‘’గా ఉద్యోగం ప్రారంభించారు .1961-68కాలం లో.ఆంధ్రప్రదేశ్ పురాతత్వ శాస్త్రం ,మ్యూజియం శాఖకు టెక్నికల్ అసిస్టెంట్ గా ఉన్నారు 1968-79కాలం లో 11 సంవత్సరాలు ఆర్కిలాజికల్ త్రవ్వకాల శాఖకు అసిస్టెంట్ డైరెక్టర్ గాను , 1979-81లో చీఫ్ టెక్నికల్ ఆఫీసర్ గా  1981నుంచి 1992వరకు ఆర్కియాలజీ డిపార్ట్మెంట్ డైరెక్టర్ గా సేవలందించారు .1989నుంచి 91వరకు స్టేట్ ఆర్కైవ్స్ ,అండ్ ఓరియెంటల్ మాన్యు స్క్రిప్ట్స్ లైబ్రరీ కి డైరెక్టర్  గా కూడా వ్యవహరించారు  ,

  ప్రకాశం జిల్లా చందవరం ,గుంటూరు జిల్లా కేసనపల్లి ,కరీం నగర్ జిల్లా ధూళికట్ట,కోటిలింగాల లోని బౌద్ధ ప్రదేశాలను త్రవ్వి వెలికి తీశారు .రంగా రెడ్డి జిల్లా మేడ్చెల్ తాలూకాలోని కేసన గుట్ట ప్రాంతాన్ని శాతవాహనుల తర్వాత క్రీ.శ.4-5 శతాబ్దాలలో చాళుక్యరాజులు పాలించినట్లు త్రవ్వకాల  సాక్షాధారాలతో నిరూపించారు .కృష్ణశాస్త్రిగారు త్రవ్వి వెలికితీసిన తోట్లకొండ ,  బావి కొండలను భారత ప్రభుత్వం అభి వృద్ధి చేసి గొప్ప యాత్రా స్థలాలుగా మార్చింది .

శ్రీశైలం ప్రాజెక్ట్ నిర్మాణం వలన ముంపుకు గురైన చాలా దేవాలయాలను కొత్తగా కట్టిన గ్రామాలైన సోమశిల ,ఎర్లదిన్నె,సిద్దేశ్వరం ,భుజ౦గేశ్వరం ,క్యాటూరు లలో శాస్త్రిగారి ఆధ్వర్యం లో పుంర్మించారు .ఇవి కేఇష్ణ శాస్త్రిగారి  ప్రణాళికాబద్ధమైన ఆలోచన పటిమకు, నైపుణ్యానికి,అంకితభావానికి గొప్ప నిదర్శనాలుగా నిలిచిపోయాయని విశ్లేషకులు భావించి శాస్త్రిగారిని బహుదా అభినందించారు .ప్రతిజిల్లాకు ఒక మ్యూజియం నిర్మించాల్సిన అవసరం ఉందని శాస్త్రి గారు భావించి  అననతపురం  నెల్లూరు ,నల్గొండ  వరంగల్ ,చందవరం లో నిర్మించి చూపించిన కార్యశీలి .నల్గొండజిల్లాలో  పానుగల్ లో పచ్చల సోమేశ్వరాలయం ప్రక్కనే మ్యూజియం నిర్మించటం శాస్త్రిగారి ఆలోచనాదృక్పదానికి అద్దం పడుతుంది .ఇప్పుడిది ప్రముఖ టూరిస్ట్ సెంటర్ అయింది .

  కృష్ణ శాస్త్రిగారికి అవుట్ స్టాండింగ్ అర్కియాలజిస్ట్ గా ‘’ఎమినెంట్ సిటిజెన్ అవార్డ్ ను హైదరాబాద్ లోనిసద్గురు శివానంద మూర్తి గారి ’’ సనాతన ధర్మ చారిటబుల్ ట్రస్ట్’’ 2002లో అందజేసింది . ఏలూరుగా పిలువబడుతున్న హేలాపురి లో ‘’హేలాపురి ఫోర్ట్ గ్రూప్ ‘’సంస్థ ‘’యశస్వి ‘’బిరుదు ప్రదానం చేసి సత్కరించింది .

  శాస్త్రిగారి ఆంగ్లరచన ‘’ప్రోటో హిస్టారికల్ కల్చర్ ఆఫ్ ఆంద్ర ప్రదేశ్ ‘’గ్రంథం1982లో ప్రచురణ పొందింది .తెలుగులో రాసిన ‘’భారతీయ సంస్కృతీ –పురాతత్వ పరిశోధనలు ‘’పెద్దలకు ,పిన్నలకు కరదీపికగా భాసించే గ్రంథం

•   వారి ఇంగ్లిష్ పరిశోధనపత్రాలు Terracotta’s from Peddabankur and Dhulikatta, (1978) Andhra Pradesh Journal of Archaeology, Vol 1, and no.1.
• Keesara, part of Vishnukundina empire, (1979) Andhra Pradesh Journal of Archaeology, Vol. 1 no. 1
• The Ash mound excavation at Hulikallu (1979) Andhra Pradesh Journal of Archaeology, Vol. 1 no. 2
• Recent archaeological discoveries of the Satavahana period in AP,) Satavahana Souvenir, Satavahana Seminar Special Issue. 1981
• Ancient Andhra History @Archaeology (Sectional Presidential Address) Proceedings of the AP History Congress, 8th Session, Kakinada, 1984
• Vandalism of Archaeological monuments in India – role of public in their preservation, (1985) preservation, (1985) Proceedings of All India Museums Conference, Bhuvaneswar.
• Historical Mosques of Hyderabad (1987) Journal of Salar Jung Museum Annual Research Journal, 1983–84 Hyderabad.
• Architectural affiliation of Andhra with rock-cut caves of Ellora, (1988) Proceedings of Indian Art History Seminar.
• Kuchipudi dance – a historical sketch, (1988) Souvenir of the Kuchipudi Kalaniketan, Hyderabad.
• Salient features of the Early Islamic architecture in A.P (1989) Souvenir of the Centenary celebrations of the Victoria Jubilee Museum, Vijayawada.
• Seals and ceilings from Peddabankur, Epigraphia Andhrica, Vo.51989
• Recent Trends in Archaeology of Andhra Pradesh, Sectional Presidential Address, 51 Session of Indian History Congress, Calcutta, 1990
• Salvage archeological Operations under the Srisailam Project, (1990) Ithihas, and vol. 15 no.2. 1989
• Artistic Innovations During the Vijayanagara Times, with Reference to AP, Itihas, Vol XV, 1989

• Historical Geography of Andhra Pradesh, General Presidential Address, 28th Session of Andhra Pradesh History Congress, Vijayavada, 2004.
• Tummanayeru Grant of Pulakesi 11. Brahmasri, P.V.Parabrahma Sastry Felicitation Vol., 2004
• Sects of Buddhism in Andhra, Kevala_Bodhi, Buddhist and Jaina History of Deccan, 2004
• Freedom Movement in (Coastal) Andhra, Krishna Pushkaram Celebrations, Special Issue, 2004

 మొదలైనవి ఎన్నో ఉన్నాయి

తెలుగులో రాసిన రిసెర్చ్ పేపర్లు

• Andhra Pradesh Raastram lo Puraatatva Parisodhanalu, Andhra Jyoti Special Issue, 1985
• Nagarjunkonda – Oka Bouddha Kshetram, (1987), Telugu Samacharam.
• Amaravathi, (1987), Telugu Samacharam.
• Bavikonda – Bouddharamam, (1988) Telugu Samacharam.
• Nelakondapalli (1988) Telugu Samacharam.
• Srisailam Project loni puratana kattadala parikshana charyalu, (1989) Telugu Vignanam.
• Charitrika Chihnalu, MaaTelugu Talliki Mallepooladanda, A special issue brought out by Andhra Jyothi.1989.
• Praachinaandhra Samskuti, Special Issue, Andhra Saaraswata Parishad Diamond Jubilee, 2003
• Praachina Naanemulu-Moosi Charitra Parisodhana Telugu, B.Nsastry Commemoration Volume,
• Tarataraala Telugu Samskruti, Moosi, November–December 2000.
• Brihatsilayuga Samskrutulu-Inupayugam, Andhra Pradesh Samagra Charitra Samskruti, Vol 1. Andhra Pradesh History Congress, 2003

మొదలైనవి .

Discoveries[edit]

• Discovered Stone Age Sites Early Stone Age site at Nagarjunakonda in Guntur District, Amarabad, Chandravagu, in Mehboobnagar District Several prehistoric sites near Ramagundam, Godavary Khani, Early, Middle and Late Stone age sites in Adilabad District near Wankhidi, Pochchara, Kerimeri etc., several Prehistoric sites in and around Yelleswaram in Nalgonda District
• Neolithic sites near Togarrai, Kadambapur, Budigapalli, Kolakonda, Devaruppula, and Polakonda in Karimnagar District
• Megalithic burial sites near Kadambapur, Valigonda in Nalgonda District, Kolakonda in Warangal District, Chinna Torruru, Bommera, Ramunipatla, Timmannapalli, Chilpur, Sirisapalli, Mandapalli, Palamakula, Pullur, and Vargas in Medak District
• Buddhist Stupas at Kesanapalli in Guntur District, Chandavaram in Prakasam District, Dhulikatta, Kotilingala, Poshigoan in Karimnagar District
• Prehistoric rocks art sites at Regonda in Karimnagar District, Edithanur in Medak District, Durgam and Bollaram in Mahbubnagar District, Gargeyapuram in Kurnool District???.

Salvage archaeology

Under Salvage archaeological operations in the submergible area of the Srisailam Project a large number of ancient temples have been dismantled and reconstructed at higher altitudes. The Somasila Group of Temples, the temples of Siddheswaram, Bhujangeswaram were transplanted and reconstructed. The fourteen temple group of Somasila was dismantled bit by bit and reconstructed at the newly built Somasila village that it now stands aloft in the new Somasila village due to the unceasing efforts of Sastry.

 చరిత్రను ,పురాతత్వ విషయాలను త్రవ్వి త్రవ్వి అలసిపోయిన శ్రీవేలూరి వెంకట కృష్ణ శాస్త్రి  గారు  77 వ ఏట 21-8-2012న శాశ్వత నిద్ర పోయి విశ్రాంతి తీసుకొన్నారు.

  శాస్త్రిగారు మా రెండవ బావగారు చిరివాడకు చెందిన శ్రీ వేలూరి వివేకానంద గారికి అతి దగ్గర బంధువులు .ఆ బంధుత్వం తోనే ఒక సారి వారు మాఇంటికి ఉయ్యూరు వచ్చారు .కృష్ణా జిల్లా రచయితల సంఘం కార్యక్రమాలకు తప్పక వచ్చేవారు .నేను మా బావగారి చుట్టరికాన్ని జ్ఞాపకం చేసేవాడిని .అలాగే మా బావగారి మేనల్లుడు – చెల్లెలు శ్రీమతి గాడేపల్లి శాంత ,శ్రీ శ్రీమన్నారాయణ దంపతుల కుమారుడు మేమందరం ‘’రాంబాబు ‘’అని పిలిచే రామకృష్ణారావు ఆర్కిలాజికల్  డిపార్ట్ మెంట్  లో శాస్త్రిగారి ప్రోత్సాహంతో చేరి ,అంచెలంచెలుగా ఎదిగి, సుమారు అయి దేళ్ళక్రితం రిటైరయ్యాడు . భోపాల్ లో ఉండే శాస్త్రిగారి సోదరులు శ్రీ వేలూరి రాధాకృష్ణ  ప్రసిద్ధి పొందిన గొప్ప చిత్రకారులు అని జ్ఞాపకం .

  ‘’డిపార్ట్ మెంట్ లో ఎవరైనా రిటైర్ అయితే కొత్తవారిని వేయటం లేదు .తగిన ఫండ్ ను ప్రభుత్వం రిలీజ్ చేయటం లేదు .పని చేయటం చాలాకష్టం గా ఉంది ‘’అని సభలలో తరచుగా చెప్పేవారు శాస్త్రిగారు .రాష్ట్ర కేంద్ర ప్రభుత్వాలుకూడా వారి సేవలపై ఉదాసీనమే చూపిం చాయి కాని ఏ రకమైన బిరుదు, పురస్కారాలు అందించలేదు .ఆయనదీ వీటికై వెంపర్లాడే వ్యక్తిత్వం కాదు .తనపనేదో తాను నిర్దుష్టంగా చేసుకుపోయారు .ఇలాంటిమహానుభావులు అరుదుగా ఉంటారు  వారే చరిత్ర పురుషులు .

 సశేషం

  మీ –గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -8-7-19-ఉయ్యూరు

ఆధునిక ఆంద్ర శాస్త్ర రత్నాలు

42-  కృష్ణా గోదావరి బేసిన్ లో చమురు ,సహజవాయు నిక్షేపాల ఉనికి  తెలిపిన అనుపమ భూగర్భ శాస్త్ర వేత్త    –శ్రీ వావిలాల వాసు దేవ శాస్త్రి

 భూగర్భ శాస్త్ర లోతులు తరచిన శాస్త్రవేత్త శ్రీ వావిలాల వాసుదేవ శాస్త్రి గారు 24-8-1926న కృష్ణాజిల్లా మచిలీపట్నం లో శ్రీ వావిలాల సీతారామ శాస్త్రి దంపతులకు జన్మించారు . బి ఎస్ సి ఆనర్స్ తర్వాత 1946లో ఏం ఎస్ సి చేసి ,కెనడా వెళ్లి ఆల్బెర్టా యూని వర్సిటి లో పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ రిసెర్చ్ ఫెలోగా ఉంటూ పరిశోధనలు చేశారు .

  అస్సాం లోని దిగ్బోయిలో అస్సాం ఆయిల్ కంపెనీ లో అసిస్టెంట్ జియాలజిస్ట్ గా చేరి ,జియాలజిస్ట్ గా 1949లో పదోన్నతి పొందారు .అప్పర్ అస్సాం కు సుర్మా వాలీకి మధ్య మైక్రో ఫోర్మానిఫెరల్ అధ్యయనానికి  నా౦దిపలికారు .అలాగే సిందు –బెలూచిస్తాన్ ప్రాంతాలలో మేసో జాయిక్  ప్లా౦టానిక్ ఫోరామిని ఫెర అధ్యయనం కూడా చేశారు . రాజస్థాన్ లోని జై సల్మేర్ లోనూ అధ్యయనం చేసి ‘’పాలో జిగ్రాఫికల్ మాప్ ‘’తయారు చేశారు .

జియలజికల్ సర్వే ఆఫ్ ఇండియా లో జియాలజిస్ట్ గా పదవి పొంది ,పదేళ్ళు పని చేశారు .డెహ్రాడూన్ లో ఆయిల్ అండ్ నేచురల్ గాస్ కమిషన్ కు జనరల్ మేనేజర్ గా ఉన్నారు .తర్వాత శాస్త్రిగారు ‘’రిసోర్స్ అండ్ ట్రెయినింగ్ ఇన్ స్టి ట్యూట్ ఫర్ పెట్రోలియం ఎక్స్ ప్లోరేషన్ సంస్థ ‘’ను అత్యంత సమర్ధవంతంగా నిర్వహించారు  .ఈ సంస్థ తొలి అధిపతిగా ఉండి నాలుగు సంవత్సరాలు సేవలందిస్తూ పరిశోధనలను వేగవంతం చేశారు .O.N.G.C.లో ఉంటూనే సీనియర్ శాసన లిపి  శాస్త్రజ్ఞులుగా   (పాలయింటా లజిస్ట్ ) 1959-63మధ్యకాలం లో నాలుగేళ్ళు పరిశోధనలు చేశారు .ఇండియాలో ప్రకృతి వనరులు గుర్తించటం లో అద్భుత పరిశోధనా పాటవం ప్రదర్శించారు .బాంబే హై లో సున్నపు రాళ్ళు ఉన్నట్లు అంచనా వేసి ,నిజమని నిరూపించారు .మన రాష్ట్రం లో కృష్ణా -గోదావరీ పరివాహక   ప్రాంతాలలో చమురు ,సహజ వాయువుల నిక్షేపాలు ఉన్నట్లు మొట్టమొదటగా గుర్తింఛి  అంచనావేసింది వావిలాల వాసుదేవ శాస్త్రి గారే .పాలార్ బేసిన్ లో కూడా సహజవాయువు చమురు నిక్షేపాలకోసం అన్వేషణ జరిపారు .’’ ఆర్బిటో లైన్స్ ఆఫ్ బర్మా టిబెట్ అండ్ ఇండియా’’అనే ఆయన  చేసిన అత్యుత్తమ పరిశోధనా ఫలితాలను జియోలాజికల్ సర్వే ఆఫ్ ఇండియా రిఫరెన్స్ బుక్ గా 1957లో ముద్రించింది .భౌగోళిక ఆకృతీకరణ లేక అమరిక (జగ్రాఫికల్ కాన్ఫిగరేషన్ ),జియో టెక్నానిక్స్ లపై శాస్త్రిగారు  చేసిన అధ్యయన ఫలితమే కృష్ణా –గోదావరి బేసిన్ లో చమురు ,ఖనిజవాయువు ఉనికి బయట పడింది .గోదావరి తీరం లో ఆన్ లైన్ ,ఆఫ్ షోర్లలో చమురు నిక్షాపాలున్నాయని ఆయన చెప్పింది రుజువైంది .ఉష్ణ కుండాల వలన ఆగ్నేయ భారతం లో అత్యధికంగా హైడ్రో దేర్మల్ గ్రేడిఎంట్  ఉందని ఆయన  ఊహించి చెప్పినమాట యదార్ధమై౦దికూడా .

   ఆసియా లోని ‘’ఆయిల్ అండ్ గాస్  మాప్ ‘’ను 1-5 మిలియన్ నిష్పత్తిలో తయారు చేసే బృందానికి నాయకత్వం వహించి ,తెలియ జేసిన దానిని 1978లో యు. యెన్ .ప్రచురించింది .దీన్ని 1985 ,1989లలో మళ్ళీ సవరించి ప్రచురించారు .ఈ బృందమే ‘’ సెడిమెంటరి బేసిన్ మాప్ ఆఫ్ ఇండియా ‘’కూడా తయారు చేసింది .లక్ష ద్వీపం లో ని పూగా వాలీ జియోధర్మల్ స్టీం రిజర్వాయర్ పై శాస్త్రిగారు డా వి ఎస్ కృష్ణస్వామి తో కలిసి  తీవ్ర కృషి చేశారు . ఇండియాలోని ఈస్ట్ కోస్ట్ బేసిన్ లు ఐన మహానది, కృష్ణా, గోదావరి ,పాలార్, కావేరి బేసిన్ ల జియో టెక్నానిక్స్ ,మరియు పరిణామం లపై ధారావాహికం గా విలువైన పరిశోధన పత్రాలు రాసి ప్రచురించారు

    తాను పని చేస్తున్న సంస్థలో నే సూపరింటే౦ డింట్  జియాలజిస్ట్ గా (1963-64)రిసెర్చ్ అండ్  ట్రెయినింగ్ విభాగానికి జాయంట్ డైరెక్టర్ గా (1964-68)బాధ్యతలు నిర్వహించారు .వీరి తర్వాతనే వో యెన్ జి సి తమిళ గుత్తాధిపత్యం లోకి వెళ్ళింది .తెలుగువారు తెల్లమొహాలు వేసుకొని కూర్చు౦డి పోయారు .

  వాసుదేవ శాస్త్రిగారు నేషనల్ అకాడెమి ఆఫ్ సైన్సెస్  నుంచి ఫెలోషిప్ పొందారు .1968-75కాలం లో తొమ్మిదేళ్ళు ఇన్ స్టి ట్యూట్ ఆఫ్ పెట్రోలియం ఎక్స్ ప్లోరేషన్ సంస్థకు ముఖ్య అధిపతిగా ఉండి,విద్యార్ధులను పరిశోధనా రంగం లో నిష్ణాతులుగా తీర్చి దిద్దారు .బ్యాంకాక్ లో ఉన్న స్టాండర్డ్ వాక్యూం ఆయిల్ కంపెని కి ఐక్యరాజ్య సమితివిభాగం లో E.S.C.A.P.ఆధ్వర్యం లో 1975లో ప్రధాన సలహాదారు గా ఉంటూ భారత కీర్తి పతాకను ఘనంగా ఎగురవేశారు E.S.C.A.P.పధకం నిర్వహణకు ప్రత్యెక విధి నిర్వాహకులుగా ,ఆర్ధిక విషయాల అధిపతిగా ఉన్నారు . O.N.G.C.,ఇన్ సతి ట్యూట్ ఆఫ్ పెట్రోలియం అండ్ ఎక్స్ ప్లోరేషన్ సంస్థల రిసెర్చ్ అండ్ డెవలప్ మెంట్ విభాగాలకు డైరెక్టర్ అయి ,ఆంధ్రుల మేధా సంపత్తిని పరిశోధనా సామర్ధ్యాన్ని  నిర్వహణ చాతుర్యాన్ని లోకానికి చాటి చూఫై  అంతర్జాతీయ భూగర్భ శాస్త్రవేత్తగా గుర్తింపు పొందారు .కేశవదేవ మాలవీయ ఇన్ స్టి ట్యూట్ ఆఫ్ పెట్రోలియం డైరెక్టర్ అయి, పదవీ విరమణ వరకు పని చేశారు .రిటైర్ మెంట్ కుముందు O.N.G.Cకి జనరల్ మేనేజర్

  శాస్త్రిగారి శాస్త్ర సామర్ధ్యానికి తగిన పురస్కారాలు ఎన్నో లభించాయి .జియలాజికల్ సొసైటీ ఆఫ్ ఇండియా ,సోసైటీఆఫ్ ఎర్త్ సైన్సెస్,ఇండియన్ సైన్స్ కాంగ్రెస్  అసోసియేషన్ ,పాలయింటోలాజికల్ సోసైటీ ఆఫ్ ఇండియా మొదలైన ప్రతిష్టాత్మక సంస్థలు గౌరవ సభ్యత్వం అందించి తమను తాము గౌరవి౦చు కొన్నాయి .1976 జియోలాజికల్  సొసైటీ ఆఫ్ ఇండియా స్వర్ణ పతకం ప్రదానం చేసి సన్మానించింది .

   1976లో ఐక్యరాజ్య సమితివారి E.S.C.A.P ప్రచురించిన ‘’ఆయిల్ అండ్ నేచురల్ గాస్ ఆఫ్ ఇండియా ‘’పుస్తకం రెండవ , మూడవ ముద్రణలకు   కీలక బాధ్యత వహించి మంచి గుర్తింపు పొందారు .ప్రముఖ ‘’Tectonic Map of India’’పత్రికకు 1970నుంచి కొంతకాలం సంపాదకులుగా వ్యవహరించి , పరిశోధకులకు ఉత్సాహ ప్రోత్సాహాలు కలిగించారు .

  ఆయన భార్య శ్రీమతి కమల .వీరికి ఒక కొడుకు ఇద్దరు అమ్మాయిలు  సంతానం .1997లోశాస్త్రిగారు 71వ ఏట వాసుదేవ లోకానికి చేరారు . సైన్స్ తప్ప వేరే విషయం ఏదీ శాస్త్రిగారు  మాట్లాడే వారు కాదని ఆయన సన్నిహితులు చెప్పారు . O.N.G.C.,లో తనదైన సైంటిస్ట్ బృందాన్ని ప్రొఫెషనల్స్ ను ఏర్పాటు చేసుకొన్నారు .యు యెన్ కు పెట్రోలియం అండ్ జియో టెక్నో నిక్స్ ఆఫ్ ఏసియా కు కన్సల్టెంట్ గా ,యు .యెన్ . ఎకనామిక్స్ ఆఫీసర్ గా బాంకాక్ లో ఉన్నారు .మలేషియా లోని పెట్రోనాస్ కు అడ్వైజర్ . పెట్రోలియం దానికి సంబంధించిన  మరియు పలు విద్యాలయాల  సంస్థల బోర్డ్ లలోగౌరవస్థానం లో  ఉన్నారు

  ఇంతటి  దిగ్దంత భూగర్భ శాస్త్ర వేత్త ‘’మన బందరు ‘’వారవటం మనకు గర్వకారణం .కానీ వారి గురించి ఈ నాటి తరానికి ఏమీ తెలియక పోవటం ఆశ్చర్యకరం .శ్రీ మండలి బుద్ధ ప్రసాద్ గారుకూడా ఎప్పుడూ శాస్త్రిగారి గురించి చెప్పిన జ్ఞాపకం నాకులేదు .బందరు వారికైనా తెలుసో లేదో ?బందరులో వారికి  గుర్తింపుగా ఏదైనా ఉందో లేదో నాకు తెలియదు . తెలుగు వీకీపీడియాలోనూ వారి గురించి సమాచారం లేదు .బందరులో మరొక వావిలాల వాసుదేవ శాస్త్రిగారు ,అద్వైత పరబ్రహ్మ శాస్త్రిగారు గొప్ప ప్లీడర్లు  అని విన్నాను .అక్కడి వావిలాల వారు విద్యావంతులు ,ఘన చరిత్ర ఉన్నవారే ..

. ఆధారం శ్రీ బి ఎస్ వేంకటాచల రచన ‘’OBITUARY’’ JOUR.GEOL.SOC.INDIA,YOL.5I. APRIL 1998

మరియు శ్రీ వాసవ్య రచన ‘’ఆంద్ర శాస్త్ర వేత్తలు ‘’

 సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -8-7-19-ఉయ్యూరు

ఆధునిక శాస్త్ర రత్నాలు –

41-ఆంద్ర చరిత్ర చతురానన –శ్రీ చిలుకూరి వీరభద్రరావు

17-10-1872న పశ్చిమ గోదావరిజిల్లా రేలంగిలో ఒక పేద  బ్రాహ్మణ కుటుంబం లో చిలుకూరి వీరరాజు దంపతులకు  శ్రీ చిలుకూరి వీరభద్రరావు జన్మించారు .సంస్కృత ఆంధ్రాలలో సాధికారత సాధించారు .దేశోపకారి ,విబుధ రంజని ,సత్యవాదిని ,ఆంద్ర కేసరి మొదలైన పత్రికలకు సారధ్యం వహించారు .

  1909లో మద్రాస్ వెళ్లి ,’’విజ్ఞాన చంద్రికా మండలి ‘’వారి గ్రంథ మాలలో ‘’ఆంధ్రుల చరిత్ర ‘’ను రెండుభాగాలుగా రచించి 1912లో వెలువరించారు .అప్పుడే రూపుదాలుస్తున్న ఆంధ్రోద్యమానికి ఊపిరులూదారు.’’ఇతిహాస తరంగిణి గ్రంథ మాల ‘’ను రాజమండ్రి లో స్థాపించి మొదటి ప్రచురణగా ‘’ఆంధ్రుల చరిత్ర -3 మూడవ భాగాన్ని’’1916లో  వెలువరించారు.కాకతీయ ఆంద్ర రాజుల చరిత్ర ,ఆంద్ర రాజుల చరిత్ర రాసి 1936లో ప్రచురించారు .నిశిత పరిశోధన నిక్కచ్చితనం ,అపరిమిత పరిజ్ఞానం నిష్కర్ష విశ్లేషణ  రావు గారి సొత్తు .అవే భావి తరాలకు మార్గ దర్శకాలయ్యాయి .

‘’పెరిస్తా ‘’అనే విదేశీ యాత్రికుడు ,చరిత్రకారుడు ‘’అళియ రామరాయలు ఒకప్పుడు  గోల్కొండ నవాబు కుతుబ్ షా వద్ద పని చేశాడని ,మరొక సుల్తాన్ ఆయన కోటపై దాడి చేస్తే ప్రాణాలు అరచేతిలో పెట్టుకొని పారిపోగా ,కుతుబ్ షా తరిమేశాడని ,అప్పుడు శ్రీ కృష్ణ దేవరాయలవద్ద ఉద్యోగం సంపాదించాడని,  ఈ విషయం తనకు ఒక అనామ కుడైన చరిత్రకారుడు చెబితే నమ్మి రాశాను ‘’అని రాశాడు .ఇది యదార్ధం కాదని వీరభద్రరావు గారు భావించారు .అళియరామరాయల వ్యక్తిత్వం ,ప్రవర్తన ,తల్లి కోట యుద్ధం లో ఆయన చూపిన ధైర్య సాహసాలు చూస్తె ఇదంతా కట్టుకధ గా భావించి ,లోతైన పరిశోధన చేసి అసలు సిసలైన చరిత్ర రాసి మహోపకారం చేశారు .

•   చిలుకూరిరచనలు – రాజమహేంద్రపుర చరిత్రముఆంధ్రుల చరిత్రము ,జీర్ణకర్ణాట రాజ్యచరిత్రము,తిక్కన సోమయాజి,తిమ్మరుసు మంత్రి, శ్రీనాథ కవి, శివాజీ చరిత్ర, కర్ణ సామ్రాజ్యము, నవరసిక మనోల్లాసిని ,స్వయం సహాయము ,వరలక్ష్మీ విలాసము, హిందూ సంసారము, హిందూ గృహము, హస్య తరంగిణి ,సుమిత్ర,ఆళియరామరాయలు^[5] ,నాయకురాలి దర్పము ,అశ్వత్థామ అచ్చి^[6] ,అశోక చక్రవర్తి ధర్మశాసనములు.

రాజమండ్రిలో ‘’ఆంద్ర పరిశోధన సభ ‘’స్థాపనలో కీలకపాత్ర  పాత్ర చిలుకూరివారిదే .1928లో నంద్యాలపట్టణం లో శ్రీ సర్వేపల్లి రాధాకృష్ణన్ గారి ఆధ్వర్యం లో జరిగిన ‘’ఆంద్ర మహాసభ ‘’లో శ్రీ చిలుకూరి వీరభద్ర రావు గారికి ‘’ఆంద్ర చరిత్ర చతురానన’’బిరుదు ప్రదానం చేసి సత్కరించారు .చిలుకూరివారు కొవ్వూరులో 17-5-1939న67 వ ఏట మరణించారు .

   సత్య ప్రకటనమే సత్పరిశోధనకు లక్షణం అని నమ్మిన నిర్బీకులు రావుగారు .తెలుగు వారిలోని కొన్ని జాతులు, వర్ణాలు గురించి ఆయన వెల్లడించిన నిర్ణయాలు కొందరు సంస్థానాదీశులకు కోపం తెప్పించాయి .దీన్ని గమనించిన వేదం వెంకట రాయ శాస్త్రి గారు ‘’  వీరభద్రరావుగారు ! ప్రమాదము సుమండీ ‘ యని మందలించారట కాని తను నమ్మిన మార్గం లోనే నడిచారు .మొగమాటం అనేది పూజ్యం .సత్య శోధనానికి ఆస్తి ,ఆరోగ్యం ఖర్చు చేసిన మహానుభావులు .ఆయన మిడికింది ‘’ఇస్కూలు ఫైనల్ ‘’మాత్రమె కాని’’చరిత్ర చతురాననులయ్యారు’’ ఒక సభలో కట్టమంచి రామలింగారెడ్డి ‘ వీరభద్రరావుగారి విమర్శనశక్తి చాల గొప్పది. దానిని వర్ణింప నా కర్హతలే ‘ దని చెప్పారు .

ఆంధ్రచరిత్రకారులలో వీరభద్రరావుగారు, లక్ష్మణరావుగారు, రామయ్యపంతులుగారు, వీరేశలింగముపంతులుగారు ఒకే శ్రేణికి చెందినవారని విజ్ఞుల భావన .చిలుకూరి వారి ‘’ఆంధ్రుల చరిత్ర ‘’ఆంధ్రులలో జాతీయోద్యమానికి దారి చూపింది .చిలుకూరి వారి చరిత్ర పరిశోధనా రంగం వలన ప్రాచీన ఆంద్ర సౌభాగ్యం ,ప్రాచీన సామ్రాజ్య వైభవం తెరలు తెంచుకొని వచ్చి మధుర నాట్యం చేసింది ‘’అని అన్నాడొక విశ్లేషణ శిఖామణి .ప్రముఖ జర్నలిస్ట్ శ్రీ కుందూరి ఈశ్వర దత్ చిలుకూరివారి మేనల్లుడు .వీరేశలింగం గారి తర్వాత చరిత్రకారులకు చిలుకూరివారే మార్గ దర్శకులు అంటారు .

ఆధారం –తెలుగు వీకీపీడియా మరియు శ్రీ వాసవ్య రచన’’ఆంద్ర శాస్త్ర వేత్తలు ‘’

  సశేషం

  మీ- గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -7-7-19-ఉయ్యూరు

ఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు

40-భారతీయ ,ఆంద్ర సంస్కృతుల చరిత్ర నిష్ణాతులు మేధావి , బహుముఖీన ప్రజ్ఞాశాలి ,ప్రముఖ స్వాతంత్ర్య సమరయోధులు  న్యాయవాది –శ్రీ దిగవల్లి వెంకట శివరావు

దిగవల్లి వేంకటశివరావు గారు ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని తూర్పుగోదావరి జిల్లా కాకినాడలో ఫిబ్రవరి 14 1898 న నియోగి బ్రాహ్మణులైన వెంకటరత్నం, సూర్యమాణిక్యాంబ దంపతులకు జన్మించారు. శివరావుగారు కాలికట్లో ఫస్టు ఫారం చదువుతూవుండగా వారి బావగారికి బదలీ కావడంవల్ల ఫస్టు ఫారం బెంగళూరులో తిరిగి చదవటం ప్రారంభించారు. కాని మళ్ళీ బదిలీ అవుటవల్ల 1910 లో రాజమండ్రి వచ్చేసి అక్కడ మళ్లీ ఫస్టు ఫారం చేరి అక్కడనుండి నుండి ఎస్.ఎస్.ఎల్.సి దాకా వీరెశలింగం పాఠశాలలో చదివారు. 1916 లో మద్రాసు ప్రసిడెన్సీ కళాశాలలో ఇంటర్మీడియట్, బి.ఎ ( 1918 -1920) తరువాత న్యాయ కళాశాలలో బి.యల్ ( 1920-1922) మద్రాసు లోనే పూర్తిచేసి 1922 నుండి విజయవాడలో ప్రముఖ న్యాయవాదిగా ప్రసిధ్ధి చెందారు. వారు న్యాయశాస్త్ర చదువులో జేరేటప్పటికే గాంధీగారు నిరాకరణోద్యమం మొదలైయుండుటయూ దేశ స్వాతంత్ర్య యోధన వారి మనస్సులో బలమైన ఆందోళన కలుగజేసినట్లునూ అతికష్టముమీద వారు న్యాయశాస్త్ర చదువు బి.యల్ పూర్తిచేయట జరిగినట్లు వారు 1966 లో తనకు జరిగిన సన్మాన సభలో చెప్పారు.

వ్యక్తిగత జీవితం

ఆయన తల్లిగారు ద్రాక్షారామం వాస్తవ్యులు ఆలమూరు సూరయ్య గారి కుమార్తె. శివరావుగారి సతీమణి విశాఖపట్టణంకు వాస్తవ్యులు బుధ్ధిరాజు మూర్తిరాజు గారి కుమార్తె కమల. శివరావుగారు వృత్తిరీత్యా 1922నుండి విజయవాడలో ప్రఖ్యాత న్యాయవాది. అంతేకాక వారు చరిత్ర పరిశోధకుడుగా గ్రంథ కర్తగా ప్రసిధ్ధి.[1][2],[3], గాంధీ వాది. గాంధీ ప్రవేశపెట్టిన అనే క సత్యాగ్రహ ఉద్యమములో వారి సేవ విశేషమైనది.[4]. జైలుకు వెళ్ళటానికి ఏరోజుకారోజు సంసిధులైయ్యుండికూడా బ్రిటిష్ ప్రభుత్వ౦ చేసే అన్యాయమును ప్రజలకు కాంగ్రెస్సు కార్యకర్తలకు తెలిసేటట్టు ఉదృతముగా ఆనేక రచనలు కాంగ్రెస్సువాదిగను వ్యక్తిగతముగను చేశారు. నిశతమైన న్యాయవాదిగా వృత్తి రీత్యా వారు ప్రముఖులైనప్పటికి నీ వారు కేవలం వృత్తికే అంకితం అయి ధన సంపాదనే లక్ష్యం చేసు కోలేదు. విద్యార్థిగా చదువుకుంటున్న రోజలనుంచే దేశ చరిత్ర,స్వతంత్ర ఉద్యమాలకు తోట్పడుటకు దోహదం మైన వారి ఉపాధ్యాయుల ప్రసంగాలు, రచనలు, వారి పై ప్రభావం చూపటంవల్లం వారు వృత్తిలో ప్రవేశిస్తూనే ఆకాలంనాటి కాంగ్రెస్సు రాజకీయల్లో పాలుపంచుకుంటూ ఇంకో ప్రక్క ఏమాత్రం సమయం వృధాచేయకుండా వారు సాహిత్యకృషిలో మునిగి తేలుతూ వుండేవారు. చరిత్రకు సంబంధించి ఇంకా వెలుగు చూడని క్రొత్త విషయాలు చదవాలి, వ్రాయాలి అనేది ఆయనకు లక్ష్యంగా వుండేది. అనేక పుస్తకాలు చదివి చారిత్రాత్మకమైన అనే క అపురూపమైన వ్యాసములు, పుస్తకములు వ్రాశారు.[5] వారు నీతి నిజాయితీకి మరోపేరు.[6] అవినీతి ఆటగోడుతనంసహించేవారు కాదు. కల్లాకపటం వారి దరిదాపుల్లోకి రావటానికి సాహచించేవికావు. 1930–1947 మధ్యకాలంలో గాంధీ గారి స్వాతంత్ర్యోద్యమం పిలుపులో వారు సాహిత్య, రాజకీయ, న్యాయవాద పరిజ్ఞానంతో చేసిన కృషి అపారం. ఉపన్యాసాలు ఇవ్వటం ఉపన్యాసాలకి వెళ్ళ టం వారు అరుదుగా చేశేవారు. స్వాతంత్ర్య సమరయోధులుగా ఎటువంటి గౌరవాలు సన్మానాలు స్వీకరించేవారు కాదు. తను వృత్తిరీత్య న్యాయవాదినని,జైలుకు పోలేదని కారణాలు చెప్పి నిరాకరించేవారు. వినపట్టం కొంచంగా తక్కువ కావటంతోనే 1965 లోనే కోర్టుకు వెళ్లడం మానేశారు. అప్పటికి వారికి చాల పెద్ద పెద్ద కేసులు విచారణకుండేవి. ఆత్మగౌరవం వారికి సంధిపడరాని విషయం. కోర్టు మానేసినప్పటికీ వారి సలహాకోసం కక్షిదారులు వస్తూవుండేవారు. అలాగ వారు న్యాయ సలహాలు ఇస్తూ 1980 దాకా విజయవాడలోనే వుండేవారు. వారి సతీమణి కమల 1978 లో పరమదించారు. 1980 లో 83 ఏండ్లు పైబడ్డ తరువారు శివరావుగారు హైదరాబాదులో వారి కుమార్ల వద్ద వుండేవారు. వారు సాహిత్య కృషి మాత్రం మానకుండా జీవితాంతం చదవుతూ వ్రాస్తూ వుండి చివరకు 95పైబడినతరువాత 03-10-1992 న భోపాల్ నగరంలో “a narrative of the campaign in India which terminated the war with Tippusultan in 1792” అనే పుస్తకం చదువూతూనే వారి కుమారుని వద్ద చివరి శ్వాస వదిలారు. వారి సాహిత్య కృషే వారి జీవిత చరిత్రలో చాల పెద్ద పర్వం. వారు దాదాపుగా 40 పుస్తకాలు, 400 వ్యాసాలు వాశారు. వారు వ్రాసిన వ్యాసాలు అనేక పత్రికల్లో ప్రకటితమయ్యేవి అనేక చారిత్రక విషయములు ఎక్కడెక్కడనుంచో త్రవ్వి బహువిధ కృషితో వాటిని తెలుగువారి కోసం సరళమైన తెలుగులో మంచి శైలిలో వెలుగులోకి తీసుకుచ్చారు. శివరావు గారు తన సమకాలికులు, మిత్రుల కంటే దీర్ఘ కాలం జీవించారు వారిజ్ఞాపక శక్తి అపారం. కచ్చితమైన తారీఖులు పేర్లు సంఖ్యలు వారికి కొట్టిన పిండి. వారి చేతివ్రేళ్ళమీద వుండేవి. కట్టల కట్టలుగా వ్రాసుకునియన్న నోట్సుల్లోంచి ఏ విషయంపైన కావలసినా చాల సునాయాసంగా బయటకు తీయగలిగేవారు. మొదటినుంచీ పుస్తకం చదువుతు న్నప్పుడే నోట్సు వ్రాసుకోటం వారికి చిరకాలపు అలవాటు. ఆ విధంగా వారు చరిత్ర పరిశోధన చేసి వ్రాసిపెట్టుకున్నఅనేక నోట్సుల కట్టలు చాలవిలువైన ఖజానాలాంటివి చరిత్రపరిశోధకులకు చాల ఉపయోగ పడగలవి ఇంకా ఉన్నాయి. వారి అముద్రిత గ్రంథములు, వ్యాసములు కూడా చాలవున్నవి. ముఖ్యంగా కథలు గాథలు 5 మరియ 6 భాగములు చాల విలువైనవి. వెంటనే ముద్రింప తగినవి. వారు చేసిన సాహిత్యకృషి వారి పుస్తకాలు వ్యాసాలు చెప్ప గలవు. న్యాయవాది వృత్తి, సాహిత్య కృషి, స్వాతంత్ర్యోద్యమములో జైలుకి వెళ్ళటం అనివార్యమైన స్థితిలో కూడా వారు వివిధరకాలుగా చేసిన కృషి విషేంచి చెప్పదగినవి. వాటిల్లో కొన్ని క్లుప్తంగా

ఆంధ్ర మద్రాసు ప్రావిన్సల పై విపులమైన సమాచారము గాంధీగారి హయామ్ లో కాంగ్రెసు అధిష్ఠానానికి పంపిచారు
స్వాతంత్ర్యోద్యమములో కాంగ్రెసు కార్యకర్తలకు బోధపడేటట్లు కీలక రాజకీయ విషయములు, ప్రజాప్రభుత్వ విధానములు, బ్రిటిషవారు మనదేశంలో చేస్తున్నపక్షపాతపు పరిపాలన, వారు మనప్రజలను మన దేశ నిధులను ఏవిధంగా దోచుకుంటున్నదీ మొదలగు విషయముల గురించి అనేక కరపత్రములు వ్రాశారు
కాంగ్రెస్ జాతీయనాయకులవద్దనుండి ఇంగ్లీషులో వచ్చిన కీలక సమాచార కార్యాచరణ విషయాలను తెలుగులోకి, ఆంధ్రప్రాంతపు కాంగ్రెస్సు నాయకులు తెలుగులో వ్రాసినది ఇంగ్లీషులోకి తర్జమాలు
కృష్ణా జిల్లా కాంగ్రస్ కర్యాచరణకు in charge for publicity గా పనిచేశారు
సహకార సంస్ధోద్యమంలో వారు కృష్ణా జిల్లా సహకార సంసధకు డైరక్టరు గాను బెజవాడ సహకార భాండారు కార్యదర్శిగాను పనిచేశారు
న్యాయవాదిగా వారి సేవలను కాంగ్రెస్ నాయకులగు డా.ఘంటసాల సీతారామ శర్మ, ఎన్.జి.రంగా (ఆచార్యరంగా) గార్లకి వచ్చిన కేసులలో న్యాయవాదిగా వారి తరఫున పనిచేశారు
ఇండియలీగ్ కమిషన్ కు, ఖోసలా కమిషన్ (కృష్ణా రివర్ ) కూ తను వ్రాసిన మేమోరాండ సమర్పించారు.
ప్రజాసేవ సంస్ధల్లో, న్యాయాలయాలలో ఇబ్బంది ఎదుర్కొన్న సందర్భములలో అధికారులతో స్పందించి నివారణకు చర్యలు చేప్పట్టారు
కేవలం తన పుస్తకాలే కాకుండా గొప్ప పండితులైన వేలూరి శివరామ శాస్త్రి గారు, భావకవి బసవరాజు అప్పారావు గార్ల పుస్తకాలు ముద్రంపచేశారు
తనమిత్రులైన వారికోరికపై వారి పుస్తకాల సవరణలకు సహాయ పడ్డారు.
ఆంధ్ర ప్రభుత్వమువారు వారి జ్ఞాపకాలను రికార్డు చేసారు. ఆవిధంగా వారు చేసిన కృషి వివరాలు వారి సాహిత్య కృషితో జతపర్చటమైనది.

“Family History and diary of chronological events” అని పేరుతో ఒక పెద్ద డైరీలో 1815 నుండి వారు తన సొంత విషయాల్తో పాటుగా ఆకాలంనాటి గోదావరి ప్రోవిన్సు, పిఠాపురం జమీందారీ ఎస్టేటు పరిసర ప్రాంతాలకు సంబంధించినవి కూడా వ్రాశారు. ఎందువలనంటే వారి పితామహులైన దిగవల్లి తిమ్మరాజుగారు ఆకాలంలో రాజమండ్రి- కాకినాడ- పిఠాపురం (ఆనాటి రాజమండ్రీ జిల్లా) లో కంపెనీ ప్రభుత్వము వారి వున్నతో ద్యోగి (1820లోఇంగ్లిషు రికార్డు కీపర్ తరువాత 1850 లో హుజూర్ సిరస్తదారు). వారి పితామహుని కాలం నాటివి గోదావరి జిల్లాకి, పిఠాపురం జమీందారీకి సంబంధించిన ప్రభుత్వ రికార్డులు, రెవెన్యూ రికార్డులు నుంచి శివరావు గారు బహుముఖ కృషితో సంపాదించి వ్రాశారు. వారి తండ్రి గారి కాలం 1850 -1908 మరియు తన జీవితకాలం 1898-1992 మధ్య కాలం లోని సంఘటనలు శివరావుగారి డైరీలో వ్రాశారు . 1923 నుండి1947 మధ్యకాలంలో కృష్ణాజిల్లాలో ముఖ్యంగా బెజవాడలో గాంధీమహాత్ముని సహాయనిరాకరణోద్యమము ఉప్పు సత్యాగ్రహము మొదలగు స్వాతంత్ర్య పోరాటమునకు సంబంధించన ఉద్యమాల సంఘటనలు చాలా విపులంగా వ్రాసుకున్నారు. ఆంతేకాక తన డైరీలో “Reminiscences” అని పేరుతో వారికి ప్రీతి కరమైన విషయాల పై విశదంగా అనుభవాలు జ్ఞాపకాలు వ్రాశారు. ఉదాహరణకు వారి రాజమండ్రీలో 1910 -1916 మధ్య అనుభవాలు, మద్రాసులో 1916 – 1922 ప్రెసిడెన్సీ కాలేజీ, విక్టోర్యా హాస్టలు జ్ఞాపకాలు వ్రాసుకున్నారు. వారి సమకాలీకులు విక్టోర్యా హాస్టల్లో నున్న ఇంజనీరింగ్, వైద్య, సాహిత్యము, న్యాయ విభాగపు విద్యార్థులు తెలుగువారు వారి వారి జీవితకాలాంతరమూ శివరావుగారితో ఉత్తర ప్రత్యుత్తరాలు, రాకపోకలు వుండేవి. అటువంటివారి కొందరి పేర్లు చెప్పక తప్పదు: అడవి బాపి రాజు, వెలిదండ్ల హనుమంతరావు L.M&S, డా. చాగంటి సూర్యనారాయణ MBBS, డా. దండు సుబ్బారెడ్డి M.D, యల్లాప్రగడ సుబ్బారావు L.M&S.,Ph.D (U.S.A), గోవిందరాజుల వెంకటసుబ్బారావు, డా అమంచర్ల శేషాచలపతి రావు కె.ఎల్.రావు (కానూరి లక్ష్మణ రావు)M.Sc., Ph.D. (కేంద్ర మంత్రిగా చేశారు) టి. యస్ అవినాశ లింగం (మద్రాసు రాష్ట్ర మంత్రి గాచేశారు), యమ్. భక్త వత్సలం ( మద్రాసు రాష్ట్ర ముఖ్య మంత్రిగా చేశారు ) కోకా సుబ్బారావు ( భారత ప్రధన న్యాయ మూర్తిగా చేశారు) పోతాప్రగడ శ్రీరామారావు, (తణుకులో న్యాయవాదిగా చేశారు )

వంశ చరిత్ర : పుట్టుపూర్వోత్తరాలు

దిగవల్లి అనే గ్రామం కృష్ణాజల్లాలో నూజివీడు తాలూకా లోనున్నది. శివరావు గారి పితామహుడు దిగవల్లి తిమ్మరాజు గారి పూర్వులు దిగవల్లి దగ్గిర కొయ్యూరు గ్రామంలో వుండి, బొమ్మలూరు రమణక్కపేటలో భూములు కలిగనవారు. వారి వంశీయులు సంప్రతీ కరణాలు. అంటే చుట్టుప్రక్కల గ్రామ కరణ సమూహమునకు పెద్ద కరణంగా మిరాస్మీ అనే హక్కు కలిగి గ్రామంలో జరిగే కార్యకలాపై లావజ్మల్ అనబడే ఫీజు వసూలు చేసుకునే హక్కు గల కరణాలు. తిమ్మరాజు గారి జీవిత కాలం 1794 – 1856. వారు చిన్ననాటనే 1807 సంవత్సర ప్రాంతంల్లో కొయ్యూరు గ్రామం వదలి ఏలూరు లోకొంతకాలం వుండి ఇంగ్లీషు, పార్సీ భాషలు చదువుకుని అక్కడనుండి ఉద్యోగాన్వేషణలో రాజమండ్రీకి చేరి ఇంగ్లీషు వారి ఈస్టుఇండియా కంపెనీ ప్రభుత్వంలో మొట్టమొదలుగా 1811 లో రాజమండ్రి డిస్ట్రి క్టు కోర్టులో ‘ఇంగ్లీషు రికార్డు కీపర్’కు అసిస్టెంటుగా ప్రవేశించి తరువాత 1820 లో కాకినాడలో కలెక్టరు కార్యాలయంలో ఇంగ్లీషు రికార్డు కీపర్ గా చేశారు. ఆ తరువాత పిఠాపురంలో శిరస్తదారుగా నియమింపబడ్డారు. వారికి కలేక్టరు రాబర్టసన్ గారు 1922 లో నివాసగృహ నిమిత్తము 8640 చదరవు గజములస్తళమును కాకినాడలో రాబర్టసన్ పేటలో ఇచ్చినట్లు గోదావరి జిల్లా రికార్డులలో ఉంది. ఆస్దలములో తిమ్మరాజుగారు రెండుమండువాల పెద్ద ఇంటిని నిర్మిచుకన్నారు. తిమ్మరాజుగారు 1828 లో కాకినాడలో శ్రీ భీమేశ్వరాలయ గోపురం, 1931 లో ఆ గుడి పూర్తిగా కట్టించి నట్టుగా ఆ గుడిలోని శిలాశాసనం వల్ల తెలుస్తున్నది. 1850 లో తిమ్మరాజు గారు కంపెనీ ప్రభుత్వంలో హూజూర్ సిరస్తాదారుగా నెలకి రూ 250 జీతంపై పనిచేస్తున్నారు. వారు చేసిన పెద్ద ఉద్యోగాల కారణంగా రాజమండ్రీ జిల్లా (తదుపరి గోదావరి జిల్లా) లో ప్రభుత్వపు రికార్డులలో తిమ్మరాజుగారిని గూర్చిన రికార్టు వుంది .పిఠాపురం జమీందారైన రావుసూర్యారావు గారు 1850 లో చనిపోగా తిమ్మరాజుగారిని కంపెనీ ప్రభుత్వం వారు పిఠాపురం సంస్థానంకి కోర్ట్ ఆఫ్ వార్డ్సు (Court of Wards) మేనేజరుగా నియమించారు. ఆవిధంగా వారు1850 లో రెండు ఉద్యోగాలు నిర్వహించారు . 1834 లోవారు జొన్నలగడ్డ కొండయ్య కొత్తపల్లి అమల్దార్ల అన్యాక్రాంత లావాదేవిల వ్యవహారంలో తిమ్మరాజు గారు విచారణ జిరిపి కలెక్టరుకు పంపిన రిపోర్టు (అప్పటి రాజమండ్రీ జిల్లా )గోదావరి జల్లా రికార్డులో చేర్చబడి యున్నది.[7]. ధవళేశ్వరం ఆనకట్ట కట్టే రోజుల్లో తిమ్మరాజు గారి పనిలో లోపం కలిగనదని ఆనకట్ట నిర్మాణ కమీషనర్ వారికి ఒక అణా జుల్మానా విధించగా తిమ్మారాజు గారి అపీలుపై జిల్లా కలెక్టరు విచారణ జరిపించి వారు నిజాయతి పరులని, తెలుసుకుని జుల్మానా రద్దు చేసినట్లుగా జిల్లా రికార్డులో వున్న సంగతి శివరావు గారు బయటకు తీసి వారి కథలు గాథలు పుస్తకంలో వ్రాశారు.[8]. తిమ్మరాజుగారి పనిచేసిన పదవులు కీలకమగుట వల్ల గోదావరి జల్లా రికార్డులలో వారి ద్వారా జరిగిన ప్రభుత్వ వ్యవహారాలలో వారి గురించి ప్రత్యక్షాధారాలు కనబడ తాయని శివరావు గారు చరిత్ర

…

అపవిత్రఃః పవిత్రోవా”

—

ఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు

39-పురాలిపి శాస్త్రవేత్త ,పరిశోధక శిఖామణి –శ్రీ మల్ల౦పల్లి సోమశేఖర శర్మ(శాసనాల శర్మ )

‘’డిగ్రీలు లేని పాడుకాలాన ‘’పుట్టావు అని విశ్వనాథ వారి సానుభూతి పొంది ఆయన కృతిని అంకితం పుచ్చుకొన్న శాసన పరిశోధకులు పురాలిపి శాస్త్రవేత్త విజ్ఞాన సర్వస్వం ద్వారా వెలుగులోకి వచ్చిన శ్రీ మల్లం పల్లి సోమశేఖర శర్మగారు పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా పోడూరు మండలం ‘’మినిమించిలి పాలెం ‘’లో డిసెంబరు 9 వ తేదిన శ్రీమతి నాగమ్మ, భద్రయ్య గార్లకు 1891 లో జన్మించారు. ఈయన గృహ నామమైన మల్లంపల్లి అనే గ్రామం తెలంగాణలోని “పాలకూరు”కి “బమ్మెర”కు సమీపమున నున్న గ్రామం .కాకతీయ పతనానంతరం శర్మ గారి పూర్వీకులు అక్కడ నుంచి గోదావరి మండలానికి తరలి వచ్చారని తెలుస్తుంది. సోమశేఖర శర్మ డిగ్రీలు లేని పండితుడే అయినా నాటికీ నేటికీ ఆంధ్ర చరిత్రకారుల్లో అగ్ర తాంబూలానికి అర్హత సాధించిన పరిశోధక శిఖామణి. సాహిత్యరంగంలోను, రాజకీయ రంగంలోను ప్రసిద్ధి గాంచాడు. బిపిన్ చంద్రపాల్ ప్రసంగాల ప్రభావం ఈయన మీద ఉండటం వల్ల రాజమహేంద్రవరంలో విద్యార్థులు వందేమాతర ఉద్యమం చేపట్టారు.అక్కడే ‘’దేశ మాత ‘’పత్రికలో చేరి చారిత్రక అంశాలపైఅభిరుచి పెంచుకొన్నారు .

.జీవిత విశేషాలు
అప్పటి సాంస్కృతిక కేంద్రమైన రాజమండ్రిలోమెట్రిక్యులేషన్ పరీక్షలో ఉత్తీర్ణుడై పాత్రికేయునిగా తన సారస్వత జీవితం ప్రారంభించారు. కథలు, నాటకాలు, నవలలు, పద్యాలు వివిధ పత్రికలలో ప్రచురించారు. తరువాత శర్మ కార్యాచరణ స్థానం అప్పటి రాష్ట్ర రాజధాని మద్రాసు నగరానికి మారింది. ఆరోజులలో చరిత్ర చతురాననుడుగా ప్రసిద్ధి చెందిన చిలుకూరి వీరభద్రరావుతో శర్మకు పరిచయమైంది. ఆయనకు సాయంగా ప్రాచీన కావ్యాలకు, శాసనాలకు ప్రతులు వ్రాశారు. చిలుకూరి వారి ‘’ఆంద్ర దేశ చరిత్ర ‘’చిత్తుప్రతికి శుద్ధప్రతి రాసిన ఘనత శర్మగారిది .తన అభిరుచికి తగ్గట్లు తనను తాను మలచుకొన్న కర్మిస్టి శర్మగారు. ‘’ఆంధ్రాభ్యుదయ గ్రంథమాల’’స్థాపించి ఆంధ్రవీరులు ,ప్రాచీన విద్యా పీఠాలు,ప్రాచీన ఆంద్ర నౌకాజీవనం మొదలైన పరిశోధన గ్రంథాలు రాసి ప్రచురించారు .ఆనాటి భారతి మాసపత్రిక శర్మగారి రచన లేకుండా వెలువడేది కాదు అంటే అతిశయోక్తికాదు .పత్రికకు, వారికి ఉన్న అనుబంధం అలాంటిది .వారి రచన అంటే పరమ ప్రమాణం అని యాజమాన్యం నమ్మి ప్రచురించేది .మద్రాస్ లోని ‘’ఓరియెంటల్ ఇన్ స్టి ట్యూట్ జర్నల్ ‘’లోనూ విలువైన తెలుగు ,ఇంగ్లిష్ వ్యాసాలు రాశారు .
అనంతరం విజ్ఞాన సర్వస్వం కృషిలో కొమర్రాజు వెంకట లక్ష్మణరావు, గాడిచెర్ల హరిసర్వోత్తమరావు, ఆచంట లక్ష్మీపతి, మరియు రాయప్రోలు సుబ్బారావు వంటివారులకు తోడు నిలచి ఆంధ్ర విజ్ఞాన సర్వస్వం నిర్మాతలలో ఒకడైనారు. అప్పటికి ఆంధ్ర దేశంలో చరిత్ర పరిశోధన ప్రాథమిక దశలోనే ఉండేది. చరిత్ర రచనలకు మౌలిక ఆధారాలైన శాసనాలను రక్షించి, వెలుగులోకి తెచ్చి విశ్లేషించే బృహత్తర బాధ్యతను శర్మ తలకెత్తుకొన్నారు. ఒంటరిగాను, మిత్రుడు నేలటూరి వెంకట రమణయ్యతో కలిసీ నెల్లూరు జిల్లాలోను, రాయలసీమ ప్రాంతంలోనూ అన్వేషణా యాత్రలు సాగించారు. వీరిని ‘’ శాసనాల శర్మ ‘’అని ప్రజలు సాదరంగా గౌరవించేవారు. ఈ అన్వేషణ ఫలితంగా అశోకుని ఎర్ర గుడిపాడు శాసనం, పల్లవ, తెలుగు చోడ, రెడ్డి, విజయనగర రాజుల కాలంనాటి ఇతర శాసనాలు వెలుగులోకి వచ్చాయి.

తాము సేకరించిన శాసనాలను విశ్లేషించి వివిధ అంశాలను వివరిస్తూ ఎపిగ్రాఫియా ఇండియా, భారతి, శారద, ఆంధ్ర పత్రిక వంటి పత్రికలలో వ్యాసాలు వ్రాశారు. ఘంటసాల ప్రాకృత శాసనాల గురించి శర్మ వ్రాసిన వ్యాసం ఆయన మరణానంతరం ప్రచురితమయ్యింది. శాసనాల లిపిని పరిశోధించడంలోనూ అఖిలభారత పరిగణన పొందిన ఆంధ్ర చరిత్రకారుడు శర్మ గారు మాత్రమే అనవచ్చును. ఏ సమస్యనైనా భిన్న దృక్కోణాల నుండి పరిశిలించి సమన్వయ శాస్త్రీయ దృష్టితో చర్చించిన తరువాతనే నిర్ణయాలు వెల్లడించేవారు. అహదహనకర శాసనంలోని ఒక అక్షరాన్ని శర్మ “ఱ”గా గుర్తించగా వేటూరి ప్రభాకర శాస్త్రి దానిని “ష+జ” (‘ష’ క్రింద ‘జ’ వత్తు) అని అన్నారు. ఈ విషయమై వారిద్దరికీ ఆసక్తికరమైన వాదోపవాదాలు నడచాయి. అయితే ఎంతటి పాండిత్యమూ, పట్టుదలా ఉన్నా తన నిర్ణయాన్ని పునఃపరిశీలించి సరిదిద్దుకోవడానికీ, ఎదుటివారి సూచనలను గౌరవించడానికీ ఆయన సిద్ధంగా ఉండేవారు

శాసన పరిశోధనలు
లిపి శాస్త్రంలోనే గాక ఆంధ్ర వాస్తు శిల్ప స్వభావ నిరూపణలో, ప్రతిమా స్వరూప నిర్ణయంలో శర్మ నిష్ణాతులు. అమరావతీ స్తూపము అన్న ఆయన రచన ఇందుకు తార్కాణము. మొగల్‌రాజపురంలోని దుర్గ గుహలో మూలవిరాట్ స్థానంలో అస్పష్టంగా ఉన్న కుడ్య శిల్పాన్ని గుర్తించి అది అర్ధ నారీశ్వర మూర్తి అని సహేతుకంగా నిరూపించారు.

సోమశేఖర శర్మ తన అధ్యయనాన్ని ఎక్కువగా మధ్య ఆంధ్ర యుగ చరిత్రపై సాగించారు. సమస్యా భూయిష్టమైన వేంగి చాళుక్యుల కాల నిర్ణయంపై కూలంకషంగా కృషిచేశారు. కాకతీయులు అన్నా, తెలంగాణమన్నా శర్మకు ప్రత్యేక అభిమానం. ఆ ప్రాంతం రాజవంశాలకు సంబంధించి 80కి పైగా శాసనాలను లఘు వ్యాఖ్యలతో ప్రచురించారు. తన మిత్రుడు నేలటూరు వెంకటరమణయ్యతో కలిసి ఆచార్య యజ్దానీ సంపాదకత్వంలో వెలువడిన ‘Early History of Deccan’లో సమగ్రమైన కాకతీయుల చరిత్రను వ్రాశారు. కాకతీయుల తరువాత సాగిన అంధకార యుగం అనుకొనే సమయం గురించి పరిశోధించారు. క్రీ.శ. 1323-1336 కాలంలో ముసునూరు కాపయ నాయకుడు, ముసునూరు ప్రోలయ నాయకుడు తురుష్క పాలకులతో స్వాతంత్ర్య పోరాటం సాగించడం, కాపయ నాయకుడు ఓరుగల్లును ఆక్రమించడం గురించి శర్మ తన Forgotten Chapter of Andhra Historyలో వివరించారు. ఈ “ముసునూరు యుగం” రాజకీయంగా సువర్ణ ఘట్టమని శర్మ గారు నిరూపించారు.[1]

అయితే సోమశేఖర శర్మ పరిశోధనలలో అగ్రస్థానం వహించే రచన The History of Reddi Kingdom and Kondaveedu and Rajahmundry. అసంఖ్యాకమైన శాసనాలనూ, కవుల కావ్యాలనూ, ముస్లిం చరిత్రకారుల రచనలనూ పరిశోధించి, నమ్మదగిన సమాచారాన్ని నిగ్గుదేల్చి తయారు చేసిన ఉత్తమ రచన ఇది. ఆంధ్ర దేశానికి చెందిన విజయనగర, వెలమ, బహమనీ, ముసునూరు రాజ్యాల చరిత్రనూ, ఆ రాజ్యాల మధ్య సంబంధాలనూ వివరించే ఆంధ్ర చరిత్ర ఇది.

శాసనములను ప్రకటించుటలో , ముఖ్యముగ వారి నిదానము, పాఠనిర్ణయము, సంపూర్ణమైన చక్కని వ్యాఖ్య ప్రతి శాసన పరిశోధకుడును నేర్వవలసి ఉంది. తొందరపాటు అనున ఎరుగరు . పాఠ నిర్ణయమున అక్షర విషయమున చిన్న మార్పును సుచించినవారినైనా పెద్దగా ప్రశంసించుట వారికలవాటు. కేవలము ”’భారతి”’ లో వారు ప్రకటించిన శాసనములు సుమారు 30; ఎపిగ్రాఫియా ఇండికాలోనివి 4-ఆంధ్రపత్రిక రజితోత్సవ సంపుటములు, తెలంగాణా శాసనములు ప్రకటించియున్నారు. ఆంధ్ర దేశమునకు సంబందించిన ముఖ్య శాసనములు కొన్ని ఆంగ్లములో ఇత్రరత్రా ప్రకటించినప్పుడు వాటిని ఆయా వ్యాసకర్తల పేరనే మరల భారతిలో చక్కగా సంస్కరించి ఆంధ్రావని కంద జేయుచుండెడివారు. శాసన పరిశోధనలో ప్రకటించిన శాసనముల సంఖ్య ముఖ్యముకాదు; వానిపాఠనిర్ణయము, వ్యాఖ్య ముఖ్యముగ గమనించదగినవి. శర్మ గారు వ్యాఖ్యలే అందుకు నిదర్శనాలు .

ఆంధ్ర దేశములోని మౌర్య అశోకుని బ్రాహ్మీశిలా శాసనము మొదలుకొని ఇకక్ష్వాక, శాలంకాయన, విష్ణుకుండిన, పల్లవ, తూర్పు చాళుక్య, గాంగవంశ, కాకతీయ, మునుసూరి, రెడ్ది, విజయనగర రాజుల శాసనలిపులన్నింటినీ వారు చక్కగా చదివి పరిష్కరించారు . భారతిలో ప్రకటించిన అశోకుని రాయలసీమ, శాలంకాయన నందివర్మ పెదవేగి, వినయాదిత్యుని కర్నూలు, అరికేసరి కొల్లిపర్రు, దేవేంద్రవర్మకంబికాయ, హస్తివర్మ నర్సింగపల్లి, ముసునూరి ప్రోలనాయకుని విలస శాసనములు ఆయా రాజవంశముల చరిత్రకు చాలా ముఖ్యమైనవి.ఈ శాసనముల ఆధారంగా వారనేక చక్కని చారిత్రక లఘువ్యాసములు భారతిలో రచించారు . అందు కడపటి పల్లనుల కాల నిర్ణయము, వేంగి చాళుక్యులు, వాతాపిచాళుక్యులు, కళింగకదంబులు, త్రిలోచన పల్లవుడు, వడ్డవారము, బౌద్దమత పరిణామము, పాల్కురికి రికి సోమన, జక్కన కవుల కాల నిర్ణయము, కులములుకుల సంఖ్య, చారిత్రక శతకములు, తంజావూరి మహారాష్ట్ర భూపతులు-ఆంధ్ర సాహిత్యము, యూరోపియనులు-ఆంధ్రభాషా చరిత్రసేవ మున్నగువానిలో ఆంధ్రదేశ సంస్కృతికి సంబందించిన వివిధ రంగములలోని విజ్ఞాన విశేషములు కరతలామలకము గావించారు .యూనివర్సిటీ డిగ్రీలకు మించిన యోగ్యతా పత్రాలను అందుకొన్న విజ్ఞానఖని సోమశేఖర శర్మగారు .ఆంద్ర విశ్వ విద్యాలయం లో దశాబ్ద కాలం హిస్టరీ లెక్చరర్ గా చరిత్ర ,శాసన పరిశోధనలపై విద్యార్ధులకు బోధించి అవగాహన కల్పించారు .రెండవసారి కూడా ఆంధ్రా యూని వర్సిటీ లో 1957-63కాలం లో పనిచేసి విద్యార్ధులను చరిత్ర పరిశోధకులుగా తీర్చిదిద్దారు .
‘’ తెలుగు విజ్ఞాన సర్వస్వం ‘’ లో మల్లమపల్లివారు ‘’తెలుగు సంస్కృతి’’ సంపుటానికి సంపాదకత్వం వహించి ,తానూ అమూల్యమైన వ్యాసాలూ రాశారు.

“భారతీయ లిపి శాస్త్రము”, “ఆంధ్రదేశమున మాండలికుల పరిపాలన” అను రెండు గ్రంధములు శర్మగారి రచించాలని అనుకొన్నారు , కాని మల్లంపల్లి సోమశేఖర శర్మ 1963 జనవరి 7వ తేది 72వ ఏట విశాఖ పట్నం లో మరణించారు. అందువల్ల ఆంధ్రులకు అవిలభించె అదృష్టము పోయి౦ది.

సోమశేఖర శర్మ రచనలు
· అమరావతి స్థూపము, ఇతర వ్యాసములు – 1932

· కొన్ని చారిత్రిక వ్యాసాలు ‘ఆంధ్రభారతి’ వెబ్‌సైటులో చూడవచ్చును

· నా నెల్లూరు జిల్లా పర్యటన – శాసనాన్వేషణా యాత్రలలో ఎదుర్కొన్న సమస్యలు, కష్ట నష్టాలు, ప్రజల నమ్మకాలు గురించి.

· Corpus of inscriptions in the Telangana District part IV (Archaeological series) – ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ప్రభుత్వ ప్రచురణ (1973)

· సోమశేఖర శర్మ విరచితము – ఆంధ్రవీరులు – 1920

· రాగతరంగిణి – విచారకరమైన చిన్న కథ – 1916 – మనోరమ ప్రెస్

· విజయ తోరణము – రేడియో నాటికలు

· ఆంధ్ర సంస్కృతి తరంగిణి (Archaeological series) – 1976 – ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ప్రభుత్వ ప్రచురణ

· ఆంధ్రదేశ చరిత్ర సంగ్రహము – ప్రచురణ: ఆధునిక వాఙ్మయ కుటీరము, 22 దివాన్ రామ్ అయ్యంగార్ రోడ్డు, మద్రాసు-7, 1948, 128 పేజీలు – వెల రూ.1-8 [1]

· రెడ్డి రాజ్యాల చరిత్ర (‘హిస్టరీ ఆఫ్ రెడ్డీ కింగ్‌డమ్స్’ ఆంగ్ల రచనకు ఆర్.వెంకటేశ్వరరావు తెలుగు అనువాదం) [2]

· బౌద్ధ యుగము అంశంపై ఆయన రాసిన వ్యాసాలను చారిత్రకవ్యాసములు[2] పుస్తకం రూపంలో 1944లో ప్రచురించారు.

] శర్మగారి పరిశోధనా వ్యాసాలు అత్య౦త విలువను సంతరించుకొన్నాయి .ఇంతటి మహోన్నత మూర్తికి డిగ్రీలు లేకపోవటంవిశేషం . ,ఏ పురస్కారాలు లేకపోవటం శోచనీయం నేను 1963-64లో రాజమండ్రి ట్రెయినింగ్ కాలేజిలో బిఎడ్.చేస్తుండగా శర్మగారి మేనకోడళ్ళు శ్రీమతి ఇవటూరి వరలక్ష్మి ,శ్రీమతి ఇవటూరి శివ లక్ష్మి నాకు క్లాస్ మేట్లు.. శర్మగారు చనిపోయి కొన్ని నెలలే అయినందున ఆ సోదరీమణులు మేనమామగారిని పదే పదే గుర్తు చేసుకొని దుఖి౦చేవారు .వారిద్దరి సౌజన్యం మరువరానిది గా ఉండేది .

ఆధారం –తెలుగు వీకీ పీడియా మరియు శ్రీ వాసవ్య రచన ‘’ఆంద్ర శాస్త్రవేత్తలు ‘’. .

సశేషం

మీ- గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -6-7-19-ఉయ్యూరు

image.png

—

—

ఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు

38-ప్రామాణిక చరిత్ర పరిశోధకులు –భారత చరిత్ర భాస్కర శ్రీ కోట వెంకటా చలం

  చరిత్ర అంటే బ్రిటిష్ వారు చెప్పింది, రాసిందే చరిత్ర అని చాలా కాలం మనం నమ్మాం.చదివాం గుడ్డిగా .కాని అసలైన చరిత్ర అదికాదు అనిఖండి౦చి  ,సహేతుకంగా రుజూవు  చేసి ,పాశ్చాత్య చరిత్ర పరిశోధకులనూ మెప్పించి అనేక చరిత్ర గ్రంథాలు రాసి ప్రచురించి ఒకరకంగా చరిత్ర రచన లో విప్లవం  సృష్టించిన వారు శ్రీ కోట వెంకటాచలం గారు .కృష్ణా జిల్లా మేడూరు దగ్గర  మధునాపురం అగ్రహారం లో 21-4-1885న శ్రీ కోట వెంకటాచలం గారు జన్మించారు .బందరు నోబుల్ కాలేజిలో చదివి స్వాతంత్ర్య ఉద్యమం లో పాల్గొన్నారు . బందరు లో జాతీయ కళాశాల స్థాపనకు ,అభి వృద్ధికి విశేష కృషి చేశారు .

  1924లో బెజవాడలో   స్థిర నివాసం ఏర్పరచుకొని జీవితమంతా యదార్ధ భారతదేశ, ఆంద్ర దేశ చరిత్ర రచనకు అంకితభావం తో కృషి చేశారు .ప్రాచీన హిందూ వైజ్ఞానిక సామాజిక శాస్తాలను క్షుణ్ణంగా అధ్యయనం చేశారు .నలభై ఏళ్ళు ఇలా చరిత్ర  పరిశోధనలో నిమగ్నమై అసలు సిసలు దేశీయ చరిత్ర,  ఆంధ్రుల చరిత్ర రాసి కళ్ళు తిరిగే యదార్దాలను బయట పెట్టి చారిత్రిక పరిశోధకులకు మైండ్ బ్లాంక్ చేశారు .1947లో ‘’ఆర్ష విజ్ఞాన గ్రంథమాల ‘’స్థాపించి ,పదేళ్ళ కాలం లో 12అద్భుత గ్రంథాలు రాసి ప్రచురించారు .అందులో ముఖ్యమైనవి –మానవ సృష్టి విజ్ఞానం ,బ్రహ్మాండ సృష్టి విజ్ఞానం ,ఆంధ్రులెవరు?జంబూద్వీపం ,కలి శక విజ్ఞానం మొదలైనవితెలుగు లో రచించారు .దేశమంతా తిరిగి ఉపన్యాసాలిచ్చి చారిత్రిక సత్యాలకు పట్టాభి షేకం జరిపించారు .1951లో రాజస్థాన్ లోని జైపూర్ లో జరిగిన ఇండియన్ హిస్టరీ కాంగ్రెస్ సభలో కోటవారు ‘’ Xandrames, Sandrocottus and Sandrocyptus’’లపై సాధికార పరిశోధన పత్రం రాసిసంర్పింఛి బ్రహ్మాండమైన ప్రసంగం చేసి ప్రశంసలు పొందారు .1956లో ఏర్పడిన మొదటి సంస్కృత కమిషన్ కు రెస్పాండర్ గా ఉన్నారు.

   ఆంగ్లం లో1- ‘’The history of Vikramaditya and Shalivahana 2-The plot of Indian Chronology ,3-Chronology of Kasmir History 4-Chronology of Nepal history 5-Abe of Buddha 5-Milinda yuga Purana 6-Indian Eras మొదలైన ఆధేన్టిక్  గ్రంధాలురాశారు .  ఆంద్ర ,ఆంగ్లాలలో  23గ్రంథాలు రాశారు .సృష్టి క్రమాన్ని ఆదినుంచి రాసిన చరిత్ర ఘనాపాఠీ కోటవారు .ప్రతి రచనా  తులనాత్మకంగా   .పరి శీలించి పరిశొధి౦చి  పాశ్చాత్యుల అభూతకల్పనలను చీల్చి చెండాడిన చరిత్ర భార్గవ రాముడాయన .చరిత్ర గర్భం లో మరుగు పడిపోయిన అనేక అంశాలను తనకలం ‘’కోల’’తో పైకెత్తి తీసి ఉద్ధరించిన  అపర  అతారమూర్తి శ్రీ వెంకటాచలం గారు .ఆయన చరిత్ర అధ్యయన పరిశోధన ,పరిశీలనాలకు తలలుపండిన చారిత్రకపరిశోధకులు కాదనలేక తలలు వంచి ఉండి పోయారు . పాశ్చాత్య చరిత్రకారులతో ఆంగ్లం లో ఉత్తర ప్రత్యుత్తరాలు జరిపి తనభావాలను వివరించేవారు .హేతుబద్ధమైన ప్రణాళికా బద్ధమైన రచనలే చేశారుకాని తానుపట్టిన కుందేలుకు మూడుకాళ్ళేఅన్నట్లు ఎప్పుడూ ప్రవర్తించలేదు .అందుకే ఆయన చెప్పింది వేదవాక్కుగా శిరో దార్యమై ‘’భారత చరిత్ర భాస్కర ‘’విమర్శకాగ్రేసర ‘’పాకయాజి ‘’బిరుదులు  సార్ధకమైనాయి .  ‘’Indian History in general and ‘’Andhra History in particular  even very recently hve been subject to many manipulations .The entire Chronlogy in fact may be off .But  Pandit Venkatachalam was the only voice decrying the propaganda that was being sowed during colonial rule .Kavi samrat Vishvanadha also raised his hands to support him .’’ అని అందుకే అన్నారు .విశ్వనాధ కోటవారి పుస్తకాలకు ముందుమాటలు రాసి విలువ పెంచారు .

  1957లో వెంకటాచలం గారు ‘’అభినవ విరూపాక్ష పీఠం’’కు పీఠాధిపతు లై ‘’అద్వయానంద  శంకర భారతీ స్వామి ‘’గా ఆశ్రమ నామ దారి అయ్యారు

చల్లా సుబ్బారాయుడు గారు అసలుతండ్రి .కోట నిత్యానందం గారు పెంపుడు తండ్రి .పట్టువదలని రచనా విక్రమార్కులై జీవిత చరమాంకం లో కూడా ‘’మహాభారత యుద్ధకాలం ‘’,’’శంకర పీఠముల చరిత్ర ‘’ప్రామాణికంగా1958-60 కాలం లో  రాశారు .15-11-1959న 74 ఏళ్ళవయసులో చరిత్ర భాస్కర శ్రీ కోట వెంకటాచలం గారు మరణించి చరిత్ర పురుషులయ్యారు.

కోటవారి చరిత్ర ప్రకారం బుద్ధునికాలం క్రీ పూ 1887కాగా పాశ్చాత్యులు క్రీపూ 6వ శతాబ్దం అన్నారు .క్రీపూ 1534కు చెందిన చంద్ర గుప్తమౌర్యునికాలాన్ని క్రీపూ 327కు మార్చారు .ఆదిశంకరాచార్యులకాలం క్రీపూ509ఐతే పాశ్చాత్యులు దాన్ని క్రీ పూ .788కి మార్చారు .క్రీపూ 327అయిన గుప్తుల యుగాన్ని క్రీస్తు తర్వాత యుగంగా తప్పుడు ఆలోచనలతో గామార్చారు .ఉజ్జయిని రాజు విక్రమాదిత్యుడు ,శాలివాహనుడు ,అగ్ని వంశ రాజులను పాశ్చాత్యులు చరిత్రలో చేర్చలేదు .ఇన్ని తప్పులతడకలతో మనకు హిస్టరీ చెప్పారు ప్రశ్నించకుండా ఇంతదాకా మనం డూడూ బసవన్నలలాగా నేర్చుకొన్నాం .ఈచీకటికి వెలుగునిచ్చారు చరిత్ర భాస్కరులు వెంకటాచలంగారు .

  ఆర్యుల దురాక్రమణ సిద్ధాంతాన్ని ఖండించి ‘’అవుట్ ఆఫ్ ఇండియా సిద్ధాంతం ‘’ప్రతిపాదింఛి మ్లేచ్చరాజులు అందులో ముఖ్యంగా యవన రాజులు వైదిక కర్మలను అడ్డుకొని  అక్కడినుంచి భారత వర్షం లోని  వాయవ్యభాగానికి తరిమేశారని  అన్నారు .అదే ఇప్పటి ఆఫ్ఘనిస్తాన్ .అక్కడినుంచి పడమరకు వెళ్లి గ్రీసులోని తూర్పు ,దక్షిణప్రాంతాలను ఆక్రమించి ఉండిపోయారు .దీనినే ఇప్పుడు ‘’అయోనా ‘’అని అంటున్నారు .ఇది యవన శబ్దానికి అపభ్రంశమైన పదం .అలా భారత విజ్ఞానం తూర్పు దేశాలనుంచి పడమటి దేశాలకు వ్యాపించిందని నొక్కి వక్కాణించారు .దీనికి ఉదాహరణలుగా గ్రీకు ,భారతీయ విధానాలు నమ్మకాలు ఒకే లాగా ఉండటమే అన్నారు .

  ప్రామాణిక భారతీయ చరిత్ర రచనకు కోట వారు ఋగ్వేదం, సూర్య సిద్ధాంతం ,బ్రహ్మాండ విష్ణు భవిష్యత్ ,భాగవత పురాణాలు ,కల్హణుని రాజతరంగిణి ,నేపాల్ రాజవంశావలి ,అనేకానేక బౌద్ధగ్రంథాలు అవలోడనం చేశారు .బాలగంగాధర తిలక్ రాసిన ‘’ఆర్కిటిక్ హోమ్’’ గ్రంథాన్ని కూడా సహేతుకంగా ఖండించారు కోటవారు.

  ఇంత గొప్ప చరిత్ర పైశోధకుడైన ఆంధ్రతేజం చరిత్ర భాస్కర శ్రీ కోట వెంకటాచలం గారికి విజయవాడలో కనీసం ఒక శిలా విగ్రహమైనా స్థాపించాలని  అనేకసార్లు నేను అందరికి విజ్ఞప్తి చేసినా  ఎవ్వరికీ పట్టకపోవటం విచారకరం .వీరి కుమారులు డా కోట నిత్యానంద శాస్త్రి గారు 90ఏళ్ళకు పైబడినవారు నాకు చాలా ఆత్మీయులు ,విజయవాడలో ప్రముఖ  వైద్యులు బహు ఆధ్యాత్మిక చారిత్రిక గ్రంథకర్త  .వీరికి సరసభారతి రెండవ సమావేశం లోనే మా తలిదంద్రుల పేరిట సాహితీ పురస్కారం అందజేసి వారి జనకులు వెంకటాచలంగారిని సత్కరించినట్లుగా సంతృప్తి చెందాము . వీరితోపాటు అవధాన సరస్వతి డా పాలపర్తి శ్యామలానంద ప్రసాద్ గారికికూడా పురస్కారం అందజేశాము .

  చాలాకాలం తర్వాత ఇండియన్ హిస్టరీ కాంగ్రెస్ కోటవారి విలువైన సేవలు గుర్తించి సుమారు ఏడు లేక ఎనిమిది ఏళ్ళక్రితం హైదరాబాద్ లో సభ జరిపి కోటవారు చరిత్ర పరిశోధనకు చేసిన సేవలను ప్రస్తుతించి సావనీర్ ప్రచురించి  వారి కుమారులు నిత్యానంద శాస్స్త్రిగారికి పురస్కారం అందించింది .

   సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -6-7-19-ఉయ్యూరు

ఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు 37- శాసన లిపి పరిశోధన పరబ్రహ్మ –డా.పుచ్చా వాసు దేవ పరబ్రహ్మ శాస్త్రి

ఆధునిక

37- శాసన లిపి పరిశోధన పరబ్రహ్మ  –డా.పుచ్చా వాసు దేవ పరబ్రహ్మ శాస్త్రి

పుచ్చా వాసుదేవ పరబ్రహ్మశాస్త్రి’ తెలుగువారు గర్వించదగిన ప్రఖ్యాత చారిత్రక, పురావస్తు పరిశోధకుడు. కాకతీయుల చరిత్రపై అనేక అధ్యయనాలు చేసి పలు గ్రంథాలను రచించారు. ప్రాచీనాంధ్ర దేశ చరిత్ర – గ్రామీణజీవనం ఈయన వ్రాసిన గ్రంథమే.పివి పరబ్రహ్మ శాస్త్రిగా సుపరిచితులు .

జీవిత విశేషాలు

పీవీ పరబ్రహ్మ శాస్త్రి గుంటూరు జిల్లా దుగ్గిరాల మండలం పెదకొండూరు గ్రామంలో పుచ్చా వెంకటేశ్వర్లు, రుక్మిణమ్మ దంపతులకు 1921 జూన్‌లో జన్మించారు. 1938లో ఓల్డ్ మద్రాస్ ప్రెసిడెన్సీలో పాఠశాల విద్యను, 1948లో బీఎస్సీ డిగ్రీని పూర్తి చేశారు. పిఠాపురంలో వ్యాకరణ, తర్క, వేదాల్లో నిష్ణాతులైన వారణాసి సుబ్రమణ్యశాస్త్రి దగ్గర శిష్యరికం చేశారు. 1948లో పోలీస్ యాక్షన్ తర్వాత వరంగల్ జిల్లా జనగాంకు వచ్చి అక్కడ తెలుగు మీడియం హైస్కూల్‌లో హెడ్ మాస్టర్‌గా చేరారు. మూడేళ్ల తర్వాత హైదరాబాద్‌కు వచ్చి కేశవ మెమోరియల్ హైస్కూల్‌లో గణితం, సైన్స్ ఉపాధ్యాయుడిగా సేవలందించారు. 1955లో బెనారస్ హిందూ యూనివర్శిటీ నుంచి సంస్కృతంలో డిగ్రీ పొందారు. 1959లో డిపార్ట్‌మెంట్ ఆఫ్ ఆర్కియాలజీ అండ్ మ్యూజియంలో ఎపిగ్రఫీ అసిస్టెంట్ ఉద్యోగంలో చేరారు. పురావస్తు శాఖలో అసిస్టెంట్ డైరెక్టర్, డిప్యూటీ డైరెక్టర్‌గా వివిధ హోదాలలో పనిచేసిన ఆయన 1981 పదవీ విరమణ పొందారు.[1]

ఆయన ఆంధ్రప్రదేశ్ పురావస్తు శాఖలో 25 సంవత్సరాలపాటు సేవలందించారు. ఆయన 2 వేలకు పైగా శాసనాలను పరిష్కరించారు. శాసనగ్రంథాల రచనతోపాటు చరిత్ర రచన చేసిన ఆయన భారత చరిత్రకారులకు మార్గదర్శకుడిగా నిలిచారు. ఖమ్మంజిల్లా బయ్యారం చెరువు వద్ద లభించిన కాకతీయ శాసనాన్ని పరిష్కరించి, కాకతీయ చక్రవర్తుల వంశక్రమణికను పునర్నిర్మించారు. వరంగల్‌లో లభించిన శాసనం ఆధారంగా రాయగజకేసరి బిరుదు కాకతీయ చక్రవర్తులలో రాణీ రుద్రమదేవికే వర్తిస్తుందని తేల్చిచెప్పారు. గణపతి దేవుడు వేయించిన బయ్యారం చెరువు శాసనం కాకతీయ చరిత్రకు ఒక ముఖ్యమైన ఆధారం. కాకతీయులు ఎలా అవిర్భవించారు, పశ్చిమ చాళుక్యుల సామంతులుగా ఎలా హనుమకొండలో స్థిరపడ్డారనే విషయాన్ని ఈ శాసనం చెప్తుంది. వెయ్యిస్తంభాల గుడి శాసనంలో రెండో ప్రోలరాజు అతడి కుమారుడు రుద్రదేవునికి సంబంధించిన సమాచారాన్ని అంతకుముందు శాసన పరిశోధకులు సరిగా వ్యాఖ్యానించలేదని ఆయన భావించారు. పీవీ శాస్త్రి ఆ శాసనాన్ని పరిష్కరించి కాకతీయ రుద్రదేవుడు క్రీశ 1163లో స్వతంత్ర రాజ్యాన్ని స్థాపించడానికి దారితీసిన పరిస్థితులను వివరించగలిగారు. పరబ్రహ్మశాస్త్రి తెలంగాణ చరిత్రకు ఇచ్చిన అత్యంత ముఖ్యమైన కానుక రుద్రమదేవి మరణానికి సంబంధించిన శాసనాన్ని పరిష్కరించడం. నల్గొండ జిల్లా చందుపట్ల శాసనాన్ని బట్టి రుద్రమదేవి క్రీ.శ.1290 నవంబరులో మరణించారని ప్రకటించారు. కాయస్త అంబదేవుని తిరుగుబాటును అణచడానికి స్వయంగా రుద్రమదేవి కదనరంగానికి వెళ్లింది. ఆ యుద్ధంలోనే 80 ఏళ్ల వయసులో ఆమె మరణించిందని చెప్పారు. కాకతీయులపై పరిశోధనకు కర్నాటకలోని ధార్వాడ్ వర్శిటీ డాక్టరేట్‌ను ప్రదానం చేసింది.

పరిశోధన

కాకతీయుల గురించి, శాతవాహనుల గురించి లోతైన, నికార్సయిన అధ్యయనం చేసిన ఏకైక పరిశోధకుడు పరబ్రహ్మశాస్త్రి. వెలుగుచూడని కాకతీయ వైభవానికి సంబంధించి కొన్ని అంశాలను గుర్తించి అజ్ఞాతంగా ఉన్న శాసనాలను వెలికితీసి ప్రామాణిక గ్రంథాలను రచించారు. తెలంగాణకు గర్వకారణంగా ఉన్న చరిత్రను విశ్వవిఖ్యాతం చేసిన పండితులలో ఈయన అగ్రగణ్యుడు. గ్రామాలకు వెళ్లి అసలు చరిత్ర ప్రజల జీవనవిధానంలోనే ఉందని గుర్తించి అదే తపనతో ఆ సమాచారాన్ని ఒడిసిపట్టుకుని ఏ హంగులూ లేని కాలంలో అద్భుతమైన యజ్ఞం చేశారు. శాసనాలు అన్నీ చదవగలిగిన ఏకైక వ్యక్తి ఈయన ఒక్కరేనని అనేకమందితో గుర్తింపబడ్డారు. చరిత్రనే గాక, లిపి పరిణామాన్ని కూడా వివరించి పండితులను మెప్పించిన మేధావి పరబ్రహ్మ శాస్త్రి.

శాతవాహన వంశ పాలన గురించి కాలక్రమణిక ను నిర్ధారించిన ఘనత పరబ్రహ్మ శాస్త్రి గారిదే . ఈసందర్భం గా ఆయన ‘’I fully claim credit for it .A smal token –trade lisence with ana inskription of the picture and the period of Roman King Tibarious onone side and ofSatavahana ruler Hku Sri on the other clinched the issue ..Icould establish the period of Siri Satavahana ,Satakarni 1,Simukha and the others there on ‘’అని విజయగర్వంగా చెప్పారు .

బ్రాహ్మి ,సంస్కృతం ,తెలుగు కన్నడ శాసనలిపులను పరిష్కరించిన సంస్కృత పిహెచ్ డి ,చరిత్ర డాక్టరేట్ శాస్త్రి గారు .12వ శతాబ్దం వరకు తెలుగు ,కన్నడాలకు ఒకే లిపి ని పరిశోధించారు .గుంటూరు జిల్లా భట్టిప్రోలు లో భద్రపరచిన బుద్ధుని అవశేషాలున్న ‘’క్రిస్టల్ కేస్కేట్స్’’పై ఉన్న లిపిని కూడా పరిశోధించి ఎన్నో కొత్త విషయాలు వెలుగులోకి తెచ్చారు .బాహ్మి లిపి నుంచి తెలుగు లిపి పరిణామం చెందిన విధానాన్ని విపులంగా వివరించారు .హైదరాబాద్ లోని చైతన్యపురి ప్రాంతం లో విష్ణు కుండినుల పాలన నాటి శాసనాలను వెలుగులోకి తెచ్చిన ఘనాపాఠీ పరబ్రహ్మ శాస్త్రి గారు

సన్మానము

2007లో రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఉగాది పురస్కారమందించి గౌరవించి సత్కరించింది .

తెలంగాణ ప్రభుత్వ సారథ్యంలో 2014 అక్టోబరు 21 మంగళవారం ఈయనకు కిన్నెర ఆర్ట్ అసోసియేషన్ ఆధ్వర్యంలో హైదరాబాదు లోని రవీంద్రభారతిలో హైకోర్టు న్యాయమూర్తి జస్టిస్ నూతి రామమోహన్ రావు చేతులమీదుగా ఘన సన్మానం జరిగింది.నిరంతర అన్వేషి, నిత్య శ్రామికుడు, విజ్ఞానఖని డాక్టర్ పుచ్చా వాసుదేవ పరబ్రహ్మ శాస్ర్తి అని హైకోర్టు న్యాయమూర్తి జస్టిస్ నూతి రామమోహనరావు పేర్కొన్నారు. ముఖ్య అతిథిగా హాజరైన రామమోహనరావు మాట్లాడుతూ పరబ్రహ్మశాస్త్రి విజ్ఞానానికి ప్రతీక అన్నారు. పదవీ విరమణ చేసిన తర్వాత కూడా ప్రధాన స్రవంతిలో ఉంటూ శాస్ర్తియ పరిశోధన చేయడం అంత తేలిక కాదని, ప్రామాణికంగా నలుగురూ ఒప్పుకునే స్థితిలో పరిశోధనలు చేయడం, ఇంకా నిత్యాభ్యాసాన్ని కొనసాగించడం గొప్ప లక్షణమని అన్నారు. చరిత్ర కాలగర్భంలో కలిసిపోకుండా వెల్లడించి రాబోయే తరాలకు జ్ఞానాన్ని క్రోడీకరించి అందించడం తెలుగుజాతి గర్వించదగ్గ విషయమని అన్నారు. చరిత్రపై పరిశోధనలు అంత తేలికైన విషయం కాదని, ఎంతో నిబద్ధత, జ్ఞానం ఉండాలని చెప్పారు. ఎంతో ఉన్నతమైన విలువలున్న వారు చాలా మంది సమాజంలో ఉన్నారని, అలాంటి వారిలో ప్రముఖుడైన పరబ్రహ్మశాస్త్రిని సత్కరించడం తెలంగాణ ప్రభుత్వం చేసిన మహత్తర కార్యమని న్యాయమూర్తి ప్రశంసించారు. ప్రభుత్వం వచ్చిన నాలుగు నెలల వ్యవధిలోనే సమాజానికి సేవ చేసిన వారికి ఈ చిరుసత్కారం ఏర్పాటు చేయడం ఎంతో ఔచిత్యంగా ఉందని అన్నారు[2]. వీరు తన జీవిత కాలమంతా శాసన పరిశోధనలో గడిపి ఆంధ్ర చరిత్ర రచనకు ఆకరాలు అందించిన పుచ్చా వాసుదేవ పరబ్రహ్మ శాస్త్రి గారికి జయనామ సంవత్సర బ్రౌన్ పురస్కారాన్ని ప్రకటించారు. శాసనాధారాలతో కాకతీయ వంశానుక్రమణిక, నాణాల పరిశీలనతో శాతవాహన శక కాల నిర్ణయం చేసి పరిశోధకుల మెప్పు పొందారు. సంస్కృతం మీద గల పట్టుతో ఎన్నో బ్రాహ్మీ లిపి శాసనాలను అవలీలగా పరిష్కరించారు. పన్నెండు గ్రంథాలు రచించారు. ఇటీవల వచ్చిన, శాసనాల్లో ఉన్న అన్నమాచార్యుల కీర్తనల పుస్తకానికి సహా సంపాదకత్వం వహించారు.

ఈ సందర్భంగా తెలంగాణ ప్రభుత్వము ఈయనకు లక్ష రూపాయల చెక్కును బహూకరించింది. శాసన లిపి పరబ్రహ్మ  పరబ్రహ్మ శాస్త్రి గారిపై  కేంద్ర ప్రభుత్వం  చిన్న చూపే చూసింది .తగిన గౌరవ పురస్కారాల౦ దించక పోవటం పెద్ద తప్పిదమే  .అనంతరం తనకు జరిగిన సత్కారానికి కృతజ్ఞతలు చెబుతూ పరబ్రహ్మ శాస్త్రి మాట్లాడారు. హైదరాబాద్ చరిత్రకు కుతుబ్‌షాహీలను ఆధారంగా తీసుకుంటామని, వాస్తవానికి అంతకంటే ముందే విష్ణుకుండినుల మూలపురుషుడు మాధవ వర్మకు సంబంధించిన శాసనాలు అందుబాటులో ఉన్నాయని ఆయన చెప్పారు. మాధవవర్మకు సంబంధించిన శాసనాలను ఆధారంగా తీసుకుని హైదరాబాద్ చరిత్ర చెప్పే ప్రయత్నం నేటి పరిశోధకులు చేయాలని సూచించారు. శాసనాలు రాజకీయ చరిత్రకు సంబంధించి మాత్రమే కాకుండా అనేక ఆచారాలు, వ్యవహారాలకు కూడా ఆధారాలుగా ఉన్నాయని పేర్కొన్నారు. వరంగల్ జిల్లా కొండపర్తి గ్రామంలో లభించిన శాసనంలో తమలపాకులు పుచ్చుకోవడం అనే ప్రస్తావన ఉందని, ఎలాంటి న్యాయవ్యవస్థలు లేని సమాజంలో తమలపాకులు పుచ్చుకోవడమే కట్టుబాటుగా ఉండేదని ఈ శాసనం రుజువు చేసిందని అన్నారు.

వీరు పన్నెండు గ్రంథాలు రచించారు. ఇటీవల వచ్చిన, శాసనాల్లో ఉన్న అన్నమాచార్యుల కీర్తనల పుస్తకానికి సహా సంపాదకత్వం వహించారు. సంస్కృతం, తెలుగు భాషల్లో సమాన ప్రతిభా సంపత్తులను సొంతం చేసుకున్న ఆయన ఎన్నో శాసనాలను, నాణాలను పరిశీలించి తెలంగాణ చరిత్రపై కొత్త వెలుగులు ప్రసరింపజేశారు. ఆయన రాసిన కాకతీయాస్ ఆఫ్ వరంగల్ గ్రంథం ఓరుగల్లు పాలకుల చరిత్రకు ప్రామాణికంగా నిలిచింది.

వ్యక్తిగత జీవితం

శాస్త్రి గారి  భార్య పుచ్చా మహాలక్ష్మి, కుమారుడు పీవీ రామ్, ముగ్గురు కుమార్తెలు జయలక్ష్మి, సరస్వతి, మీనా ఉన్నారు. బ్రెయిన్ హెమరేజ్‌కు గురై హాస్పిటల్ లో చికిత్స పొందుతూ-95 ఏళ్ళ వయసులోశాసనలిపి పరిశోధన పరబ్రహ్మశ్రీ పుచ్చా వాసుదేవ  పర బ్రహ్మశాస్త్రి గారు  2016, జూలై 27 సాయంత్రం 5.30 గంటలకు తుదిశ్వాస విడిచి పరబ్రహ్మం లో ఐక్యమయ్యారు .

ఆధారం –తెలుగు వీకీ పీడియా మరియు శ్రీ వాసవ్య  రచన ‘’ఆంద్ర శాస్త్ర వేత్తలు

సశేషం

మీ- గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -5-7-19-ఉయ్యూరు

ఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు

35-తెలుగు –ఇంగ్లీష్ ,ఇంగ్లిష్- తెలుగు నిఘంటు నిర్మాత –పావులూరి శంకరనారాయణ

 నలభై ఏభై ఏళ్ళక్రితం శంకరనారాయణ డిక్షనరీ లేని ఇల్లు ఆంద్ర దేశం లో  ఉండేదికాదు .విద్యార్ధులకు కల్పవృక్షంగా ఉండేది .దీని నిర్మాత శంకరనారాయణ అని అందరికీ తెలుసుకాని ,ఆయన ప్రముఖ గణిత శాస్త్రవేత్త ,తొలి తెలుగు గణితశాస్త్ర గ్రంధ రచయిత పావులూరి మల్లన్న వంశీయుడని చాలా మందికి తెలియదు  .1860లో  పావులూరి శంకరనారాయణ గోదావరి జిల్లాలో జన్మించారు .గణిత శాస్త్రం లో ఎం. ఏ .పాసై ,కొంతకాలం శ్రీకాకుళం లో లెక్కల మేస్టారుగా ఉన్నారు .తర్వాతమద్రాస్ చేరి ,సాహిత్యం పై అభి రుచితో M.R.A.S. డిగ్రీ పొందిన తొలి తెలుగు వాడుగా   రికార్డ్ సృష్టించారు .మద్రాస్ ప  ప్రెసిడెన్సికాలేజిలో లెక్కల లెక్చరర్ గా ,మద్రాస్ యూనివర్సిటీలో పరీక్షాదికారిగా ఉద్యోగించారు .ఈకాలం లోనే తెలుగు –ఇంగ్లిష్ నిఘంటువును తయారు చేసి వెలువరించారు .తమిళభాషలోనూ అపార పాండిత్యం ఉండటం చేత తమిళ –ఇంగ్లిష్ ,ఇంగ్లిష్ –తమిళ డిక్షనరీ కూర్చారు .

 పాథశాల బాలబాలికలకోసం ప్రణాలికా బద్ధం గా తయారు చేసుకొన్న తెలుగు –ఇంగ్లిష్ పదాల సంపుటి ఒక బృహత్ నిఘంటు అవతారం దాల్చి 1897లో ప్రచురణ పొందింది. వెంటనే ఇంగ్లిష్ –తెలుగు  నిఘంటువు కూడా రూపొందించి అచ్చు వేశారు .ఈ రెండు నిఘంటువులు చాలాసార్లు పునర్ముద్రణ భాగ్యానికి నోచుకొన్నాయి ,కాలక్రమం లో శరీర శాస్స్త్ర ,సామాన్య శాస్త్రాలకు చెందిన పదాలను కూడా చేర్చి అనుబంధంగా ప్రచురించారు .బ్రౌన్ నిఘంటువులతర్వాత శంకరనారాయణ  డిక్షనరీలకే అత్యధిక ప్రాచుర్యం లభించింది .

  ఇంగ్లీష్ భాషలో చెప్పే భావాలన్నిటినీ తెలుగులో కూడా తప్పకుండా చెప్పవచ్చు అని నిరూపించిన తొలి నైఘంటికుడు’’ పాలూరి శంకరనారాయణ’.’తాను పావులూరి మల్లన వంశస్తుడనని చెప్పుకోవటం వలన పాలూరి కాస్తా పావులూరిగా మారి ఆయనకు ఒక విశేషణం అయింది .భారత స్వాతంత్ర్య పోరాటం లో తెలుగు ప్రజ కూడా ఇంగ్లిష్ లో ఆలోచించి  ఇంగ్లిష్ లోనే తమభావాలను ప్రకటించాల్సి వచ్చేది .భావావేశం కార్యదీక్ష స్పూర్తి ,ప్రేరణ మొదలైన అంశాలతో నిమిత్తం లేని ఆంగ్లపదాలకు తెలుగు భావార్ధాల అవసరం ఎక్కువైంది .అదే సమయంలో సిపి బ్రౌన్ తెలుగు భాషను నేర్చుకో వాలనుకొన్న ఆంగ్లేయులకు తెలుగు నిఘంటువు కూర్చాడు .తర్వాత కొంత రూపా౦తరాలు చెంది శంకరనారాయణగారి నిఘంటువులు వచ్చి అందరికోరికా తీర్ఛి కరతలామలకాలని పించుకొన్నాయి .

 ఒకరకంగా చెప్పాలంటే సంస్కృతానికి పాణిని ,గ్రీకు భాషకు డయోనిసియస్,,లాటిన్ కు డోనాటనస్  ఆరబిక్ కు ఆల్ ఖలీల్ చేసిన సేవలు యెంత గొప్పవో శంకరనారాయణ గారు ఇంగ్లిష్, తెలుగు లకు అంతటి ఉత్కృష్ట సేవలు చేశారని విజ్ఞుల అభిప్రాయం .ఈయనకు ఖగోళ శాస్త్రం లోనూ లోతైన అవగాహన ఉన్నది  .ఏది ఏమైనా శంకరనారాయణ గారు తెలుగు వారికి చిర స్మరణీయులు.

ఆధారం –శ్రీ వాసవ్య  రచన ‘’ఆంద్ర శాస్త్ర వేత్తలు ‘’

36-మహోన్నత భాషా శాస్త్రవేత్త –డా కోరాడ మహాదేవ శాస్రి

కృష్ణా జిల్లా మచిలీపట్నం లో 29-12-1921న జన్మించిన కోరాడ మహాదేవ శాస్త్రి ,మద్రాస్ పచ్చయప్పకాలేజి లో బి.ఎ .ఆనర్స్ చదివి ,సిమ్లా యూనివర్సిటి రిసెర్చ్ సెంటర్ లో 1944నుండి రెండేళ్ళు పనిచేశారు .ఢిల్లీ లోని ఫెడరేషన్ ఆఫ్ ఇండియన్ చేమ్బర్స్ ఆఫ్ కామర్స్ అండ్ ఇండస్ట్రి లో ఎకనామిక్స్ రిసెర్చ్ అసిస్టెంట్ గా చేరి ‘’ఇండస్ట్రియల్ ప్రాఫిట్స్ ఆఫ్ ఇండియా ‘’గ్రంథం రాశారు.

  భాషా శాస్త్రం పై మక్కువ ఉన్న శాస్త్రిగారు ‘’హిస్టారికల్ గ్రామర్ ఆఫ్ తెలుగు ‘’అనే అంశం పై పరిశోధించి పి.హెచ్. డి.పొంది,డిలిట్ కూడా అయ్యారు .1965-68కాలం లో అనంతపురం  పిజి  సెంటర్  హెడ్ గా ,స్పెషలాఫీసర్ గా ఉన్నారు .తెలుగు భాషా స్వరూపాన్ని వివరిస్తూ విదేశీయులకోసం ‘’డిస్క్రిప్టివ్ గ్రామర్ అండ్ హ్యాండ్ బుక్ ఆఫ్ మోడరన్ తెలుగు ‘’రాసి మహోపకారం చేశారు .బాలప్రౌఢ వ్యాకరణ దీపిక ,ఆంద్ర వాజ్మయ పరిచయం మున్నగు ప్రసిద్ధ గ్రంధాలు రచించారు .’’తెలుగుకు సరైన భాషా చరిత్ర లేదు’’ అని వాపోయేవారు .2005లో ‘’దేశీయ పద వ్యుత్పత్తి నిఘంటువు ‘’రూపొందించగా ద్రావిడ విశ్వవిద్యాలయం ప్రచురించింది .జర్మనీలో తెలుగు నేర్చుకోనేవారికి శిక్షణ ఇచ్చిన భాషా శాస్త్రవేత్త కోరాడవారు .

  అనంతపురం లోని శ్రీ కృష్ణ దేవరాయ విశ్వ విద్యాలయం లో తెలుగు ప్రొఫెసర్ గా సేవలందించి పదవీ విరమణ చేశారు .సునీతి కుమార్ చటర్జీ ,మీనాక్షి సుందరం పిళ్లే,క్షితీష్ చంద్ర చటర్జీ వంటి ఉద్దండులవద్ద శిక్షణ పొందిన మహాదేవ శాస్త్రిగారు అంతటి వారుగా ఎదిగారు .1971లో ద్రవిడియన్ లింగ్విస్టిక్స్ అసోసియేషన్ ఏర్పడటానికి తీవ్ర కృషి చేసిన ముగ్గురిలో శాస్త్రిగారు ప్రధములు .ఎకనామిక్స్, కంపారటివ్ ఫైలాలజి ,తెలుగు లలో 3పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ డిగ్రీలు పొందారు శాస్త్రిగారు .1976-78కాలంలో శాస్త్రిగారు జర్మనీలోని కోల్న్ లో    ఇన్ స్టి ట్యూ ట్ ఆఫ్ ఇండాలజీ లో విజిటింగ్ ప్రొఫెసర్గా ఉన్నారు  .శాస్త్రిగారు అనేక జాతీయ అంతర్జాతీయ మేగజైన్లలో చాలా విషయాలపై విపులమైన పరిశోధన వ్యాసాలూ రాశారు . బ్రౌన్  పురస్కారం అందుకొన్నారు  

   శాస్త్రిగారి భార్య శ్రీమతి సరస్వతి  సుగుణ వివేక వినయాలు మూర్తీభవించిన ఆదర్శ  భారత గృహిణి   –ఈ దంపతులకు ముగ్గురుకుమారులు ఒకకుమార్తె .11-10-2016న 96 ఏళ్ళ వయసులో నడిచే సరస్వతి స్వరూపం శ్రీ కోరాడ మహాదేవ శాస్త్రిగారు  శివమహాదేవ సన్నిధి చేరారు  .

ఆధారం –శ్రీ వాసవ్య  రచన ‘’ఆంద్ర శాస్త్ర వేత్తలు ‘’మరియు ద్రవిడియన్ లింగ్విస్టిక్స్ అసోసియేషన్ వారి 2016నవంబర్ సంచిక 

   సశేషం

  మీ గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -5-7-19-ఉయ్యూరు

—

—

— 

ఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు

33-అరటి మట్టలనుంచి పొటాషియం పెర్మా౦గ నేట్ తయారు చేయించిన ఆర్ధికవేత్త –కాళీ పట్నపు కొండయ్య

ప్రముఖ ఆర్ధిక వేత్త ,మేధావి శ్రీ కాళీపట్నం కొండయ్య 1900లో గోదావరి జిల్లాలో జన్మించారు .విజ్ఞాన ఆర్ధిక చరిత్ర శాస్తాలలో సాటిలేని వాడు అనిపి౦చు కొన్నారు  స్వాతంత్ర్య ఉద్యమం లో పాల్గొనటం వలన  వీటికి పూర్తిగా న్యాయం చేయలేకపోయారు .ఆర్ధికరంగం పై విపులమైన అధ్యయనం చేశారు .రూపాయి మారకం రేటు ఒక షిల్లింగ్ నాలుగు పెన్నీలు ఉండాలా ,లేక ఒకషిల్లింగ్ ఆరు పెన్నీలు ఉండాలా అనే  సమస్యను ఆంద్ర ప్రాంతం లో ఆయన ఒక్కరే పూర్తిగా అవగాహన చేసుకొని జాతీయ దృష్టితో  వివరించిన  మేధావి .

ప్రముఖ పదార్ధ విజ్ఞాన శాస్త్రవేత్త జేమ్స్ జీన్స్ రచించిన ‘’యూని వర్స్ అరౌండ్ అజ్ ‘’గ్రంథంలోని ముఖ్యాంశాలను ‘’విశ్వ రూపం ‘’పేరిట అనువదించి తెలుగు విద్యార్ధులకు మహోపకారం చేశారు .అప్పుడు ఆంద్ర యూని వర్సిటి వైస్ చాన్సలర్ గాఉన్న రాధాకృష్ణన్ వీరి కృషిని మిక్కిలి  ప్రశంసించి ప్రోత్సహించారు .’’విజ్ఞానం ‘’పేర ఒక మాసపత్రిక కొంతకాలం నడిపారు .

పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా నిడద వోలు  లో ‘’కెమికల్స్ లిమిటెడ్ ‘’రసాయన పరిశ్రమ నెలకొల్పి ,అరటి చెట్ల మట్టలనుంచి ‘’పొటాషియం పెర్మంగనేట్’’తయారు చేయించారు .దీనిపై విస్తృత పరిశోధనలు ప్రయోగాలు చేసి విజయం సాధించారు . కవికోకిల దువ్వూరి రామిరెడ్డి విజ్ఞాన శాస్త్ర వేత్తల కోసం ఏర్పాటు చేసిన నగదు పురస్కారం మొట్టమొదటిసారిగా కొండయ్యగారికే ప్రదానం చేశారు .కొండయ్యగారు బెనారస్ హిందూ యూనివర్సిటిలో పరిశోధన చేస్తూ లెక్చరర్ గా కొంతకాలం పని చేశారు .నిడద వోలులో పరిశ్రమ స్థాపనకోసం 1941లో రాజీనామా చేస్తే వైస్ చాన్సలర్ సర్వేపల్లి రాధాకృష్ణన్ ఇష్టపడక కొంతకాలం ఆపేసి నిర్ణయం మార్చుకోమని అర్ధించారు కూడా .కానీ పదవిని త్యజించి తాను  అనుకొన్న పరిశ్రమ స్థాపించి కోస్తా జిల్లాలకు మార్గ దర్శి అయ్యారు  .కొంతకాలానికి ఆర్ధికంగా నష్టపోయి మూసేశారు .పరిశ్రమ దెబ్బతినటానికి కారణాలు వివిధ కోణాలలో విశ్లేషించారు .

భారత స్వాతంత్ర్య సమరంలో పాల్గొన్నా  పేరుకోసం  వెంపర్లాడ లేదు  .’’ముస్లిం దేశాలలో విజ్ఞాన వికాసం ‘’అనే వీరి రచన పరమ ప్రామాణికంగా ఉండి ,ఇప్పటికీ కాలదోషం పట్టలేదు .కొండయ్యగారి మరో రచన ‘’ఆఫ్రికా పంపకం ‘’కు డాక్టర్ పట్టాభి సీతారామయ్య ఉపోద్ఘాతం రాశారు  .1946లో మద్రాస్ యూని వర్సిటి స్నాతకోత్సవం లో ముఖ్యమంత్రి ప్రకాశం పంతులుగారు కొండయ్యగారిని ఆదర్శం గా తీసుకోవాలని విద్యార్ధులకు ఉద్బోధించారు .స్పూర్తి మంతుడు ,కీర్తి మంతుడు శ్రీ కాళీ పట్నం కొండయ్య 1966లో 66వ ఏట మృతి చెందారు .

34-అమెరికాలో బాంక్ ఏర్పరచిన తొలి ఆంధ్రుడు – జాస్తి సతీష్

శ్రీ జాస్తి సతీష్ గుంటూరు లో 1959లో జాస్తి వెంకటేశ్వర్లు దంపతులకు జన్మించి ,ఉన్నత విద్యలో రాణించి 1975లో అమెరికా వెళ్లి ‘’వేన్ స్టేట్ యూని వర్సిటి ‘’లో బిజినెస్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ నుంచి 1984లో  బి.ఎస్ .డిగ్రీ పొందారు.ఫెడరల్ రిజర్వ్ బాంక్ లో ఫైనా౦షియల్ సిస్టమ్స్ అనలిస్ట్ గా  ఉద్యోగం చేసి ‘’బాంక్ ప్రెసిడెంట్ ‘’అవార్డ్ పొందారు .

1988లో ప్రైవేట్ రంగం లో ప్రవేశించి ‘’నేషనల్ బాంక్ ఆఫ్ డెట్రాయిట్ ‘’లో ఇన్వెస్ట్మెంట్  బాంకర్ అయ్యారు .బాంక్ యాజమాన్య సౌజన్యం తో ఎం .బి .ఏ. చేసి ,తనబాంక్ ను మరో బాంక్ ను మరో బాంక్ స్వాధీనం చేసుకోగా కొంతకాలం పని చేసి ,తర్వాత  స్టాండర్డ్ ఫెడరల్ బాంక్ లో చేరి బ్యాంకుల స్థాపనలో పరిశోధనలు చేశారు .అమెరికాలో భారతీయుల యాజమాన్యంలో ఉన్న అన్ని బాంకుల విషయాలను క్షుణ్ణంగా అధ్యయనం చేశారు ‘’’కీ  బాంక్ ‘’లోకూడా పని చేసి నైపుణ్యం సాధించారు .2005లో కొత్త బాంక్ స్థాపనకు ముమ్మర ప్రయత్నాలు చేశారు .మిచిగాన్ రాష్ట్రం లోని ఓక్ లాండ్ కౌంటి పరిధిలో ఉన్న ‘’నోనీ’’నగరం లోఅమెరికా ప్రభుత్వ అనుమతితో  ‘’లోటస్ బాంక్ ‘’ను 2007జూన్ లో  స్థాపించారు .ఒక ప్రవాస ఆంధ్రుడు విదేశాలలో ఒక బ్యాంక్ ను స్థాపించటం ఇదే మొదలు . 16వ ఏటనే అమెరికా వెళ్లి స్థిరపడి, ఆంధ్రుడిగా మొట్టమొదటి బ్యాంక్ స్థాపించిన ఘనత శ్రీ జాస్తి సతీష్ కు దక్కింది .

ఆధారం –శ్రీ వాసవ్య  రచన ‘’ఆంద్ర శాస్త్ర వేత్తలు ‘’

సశేషం

మీ- గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -4-7-19-ఉయ్యూరు

—

—

—

గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్
https://sarasabharati.wordpress.com
http://sarasabharativuyyuru.wordpress.com
http://suvarchalaanjaneyaswami.wordpress.com

Gabbita Durga Prasad
Rtd. head Master   Sivalayam Street
Vuyyuru  521165  Krishan District
Andhra Pradesh
India
Cell :     9989066375
8520805566
Land Line : 08676-232797

1. —
   You received this message because you are subscribed to the Google Groups “SAhitibandhu” group.
   To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send an email to sahitibandhu+unsubscribe@googlegroups.com.
   To view this discussion on the web visit https://groups.google.com/d/msgid/sahitibandhu/CAJfQ0z9Sf9%3DCzv6eK4KmDZ-1Ap67tTWq%2BETa6%3D0SVzXasGghVw%40mail.gmail.com.
   For more options, visit https://groups.google.com/d/optout.

కృష్ణాజిల్లా కౌఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు

31-క్వాసే క్రిస్టలైన్ మిశ్ర ధాతు రూపకర్త –డా.పచ్చా రామ చంద్రరావు

కృష్ణాజిల్లా కౌతవరం లో 1942మార్చి 21న నారాయణ స్వామి దంపతులకు జన్మించిన డా.పచ్చా రామ చంద్రరావు ఉస్మానియా యూనివర్సిటి నుంచి  1959లో బిఎస్ సి ,1961లో ఏం ఎస్ సి డిగ్రీలు పొందారు .బెంగుళూర్ లో ఇండియన్ ఇన్ స్టి ట్యూట్ ఆఫ్ సైన్సెస్ లో1963లో  బి .ఇ.పాసై ,బెనరస్ హిందూ యూనివర్సిటి లో మెటలర్జి ఇంజనీరింగ్ లో మాస్టర్ డిగ్రీ తీసుకొని ,1968 పి.హెచ్. డి.అయ్యారు.ఇక్కడే 1964లో లెక్చరర్ గా చేరి ,రీడర్ గా ప్రొఫెసర్ గా పదోన్నతులు అందుకొన్నారు ..శ్రీమతి సుదారావు ను వివాహమాడారు ఆమె వారణాసిలో ఆంధ్రాబాంక్ ఉద్యోగిని .

   అఖండ మేధావిగా అప్పటికే గుర్తింపు పొందిన రావు గారు లోహాల త్వరిత ఘనీభవ స్థితి దశలను సిద్ధాంత పరంగా ,ప్రయోగాత్మకంగా నిరూపించి విలువైన సమాచారాన్ని సంపాదించారు .స్థిరమైన లోహపు ఉత్పత్తుల నమూనా తయారీ ,స్వాభావిక లక్షణాలకూర్పు సంసిద్ధపరచటం మొదలైన వినూత్న టెక్నిక్ లను అభి వృద్ధి  చేశారు .మొదటగా ‘’క్వాసే క్రిస్ట  లైన్ ‘’మిశ్ర దాతు  రూపకల్పన చేసి పేరుపొందారు .తన పరిశోధనాఫలితాలను దేశ విదేశీయ పత్రికలలో ప్రచురించారు .అనేక అంతర్జాతీయ ,దేశీయ ప్రతిష్టాత్మక సంస్థలు ఆయనకుగౌరవ సభ్యత్వాలు ,గౌరవ పదవులను ఇచ్చి గౌరవించాయి .’’మెటీరియల్స్ రిసెర్చ్ సొసైటీ ఆఫ్  ఇండియా  ‘’లో గౌరవ సభ్యత్వం పొందారు .కలకత్తాలోని ‘’ఇండియన్ ఇన్ స్టి ట్యూట్ ఆఫ్ మెటల్స్ ,ఎలెక్ట్రాన్ మైక్రోస్కోప్ సొసైటీ ఆఫ్ ఇండియా ,ఇండియన్ సొసైటీ ఫర్ అడ్వాన్స్ మెంట్ ఆఫ్ మెటీరియల్స్ అండ్ ప్రాసెసింగ్ ఇంజనీరింగ్ (బెంగుళూరు )మొదలైన ప్రఖ్యాత సంస్థలలో ఆయనకు జీవిత సభ్యత్వం ఉన్నది .

డిఫెన్స్ ఇన్ స్టి ట్యూట్ ఆఫ్ అడ్వాన్స్ డ్ టెక్నాలజీ  (D.I.A.T.)వైస్ చాన్సలర్ అయ్యారు ..హైదరాబాద్ లోని ఇంటర్ నేషనల్ అడ్వాన్షడ్ రిసెర్చ్ సెంటర్  ఫర్పౌడర్ మెటలర్జీ అండ్ న్యు మెటీరియల్స్ లో  రాజా రామన్న  ఫెలోషిప్ పొందారు

 1979లో నేషనల్  మెటల్లర్జిస్ట్స్ అవార్డ్ ,1985లో శాంతి స్వరూప్ భట్నగర్ పురస్కారం ,మాలవీయ మెమోరియల్ ట్రస్ట్ వారి సీనియర్ అకాడెమి అవార్డ్ రావు గారిని వరించాయి .ఇప్పటికీ బెనారస్ హిందూ యూని వర్సిటి లోని స్కూల్ ఆఫ్ మెటీరియల్ సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ ,ఇన్ స్టి ట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ లలో నిరంతర పరిశోధనలు చేస్తూనే ఉన్నారు .తన పరిశోధన ఫలితాలకు 16 పేటెంట్లు పొందిన మహా శాస్త్రవేత్త రావు గారు .

 1993లో గోవాలో జరిగిన ఇండియన్ సైన్స్ కాంగ్రెస్ కు ప్లాటినం జూబిలీ లెక్చరర్ గా ఉన్నారు

32-క్లోజ్ పాక్డ్ స్ట్రక్చర్స్ రూప కర్త – పద్మ భూషణ్ డా .పల్లె రామారావు

30-6-1937న కర్నూలులో కేశవరావు దంపతులకు పుట్టిన డా .పల్లె రామారావు1956లో మద్రాస్ యూని వర్సిటి నుంచి బిఎస్ సి ,ఆనర్స్ ,ఆంధ్రాయూనివర్సిటినుంచి 1957లో ఎం. ఏ .డిగ్రీలు అందుకొన్నారు .1964లో బెనారస్ యూని వర్సిటి నుంచి పిహెచ్ డిపొందారు .అమెరికా వెళ్లి ,పెన్సిల్వేనియా యూని వర్సిటిలో 1991లో డాక్టోరల్ రిసెర్చ్ చేశారు .

  బెంగుళూరు లోని ఇండియన్ ఇన్ స్టి ట్యూట్ ఆఫ్ సైన్సెస్ లో    మెటలర్జీ రిసెర్చ్  అసిస్టెంట్ గా 1960లో చేరి ,రెండేళ్ళు పనిచేసి ,బెనారస్ హిందూ యూని వర్సిటి మెటలర్జికల్ ఇంజనీరింగ్ శాఖలో లెక్చరర్ గా పని చేసి 1967లో రీడర్ ,1975లో ప్రొఫెసర్ అయి  అయిదేళ్ళు  పని చేశారు .1982లో హైదరాబాద్ లోని డిఫెన్స్  మెటలర్జికల్ రిసెర్చ్ లాబ్ కు డైరెక్టర్ ఐ, 9ఏళ్ళు పనిచేశారు .ఖనిజాలనుంచి లోహాలను తయారు చేసే విధానాలను ఆధునిక పరచే ప్రయోగాలు పరిశోధనలు చేశారు .కేంద్ర ప్రభుత్వ సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ డిపార్ట్ మెంట్ కార్యదర్శిగానూ సేవలందించారు .

  లోహ సంగ్రహణ శాస్త్రం –మెటలర్జీ లో విస్తృత పరిశోధనలు చేసిన రామారావు గారు లోహాలు ఏర్పడేప్పుడు వచ్చే బీటలు ,సాగుడు ,పాకటంవంటి లోపాలను గుర్తించి నివారించటానికి ఎక్స్ రే ప్రక్రియను సమర్ధంగా ఉపయోగించారు .లోహాలు ,లోహ మిశ్రమాలలో ఉన్న అతి సూక్ష్మ నిర్మాణాలపైనా ,అడ్వాన్స్డ్ ఇంజనీరింగ్ అభి వృద్ధి విషయం లోనూ అవిరామ పరిశోధనలు చేసి గొప్ప శాస్త్రవేత్తగా గుర్తింపు పొందారు .’’క్లోజ్ పాక్డ్ స్ట్రక్చర్స్ ‘’(D.H.C.P.,F.E.C.-Double hexagonal Close Pcked FaceCentral Cubic )రూపకల్పనలో విశేష కృషి చేసి ,పరిశోధనపత్రాలు వెలువరించారు .’’ట్రాన్సాక్షన్ ఆఫ్ ఇండియన్ ఇన్ స్టి ట్యూట్ఆఫ్ మెటల్స్ ‘’పత్రికకు 1987నుంచి ప్రధాన సంపాదకులుగా పల్లె వారున్నారు .’’బులెటిన్ ఆఫ్ మెటీరియాల్ సైన్సెస్ ‘’పత్రికు అసోసియేట్ ఎడిటర్,చైర్మన్  రావుగారు. ‘’మెటీరియల్ సైన్స్ అండ్ ఇంజనీరింగ్ ‘’పత్రిక అసోసియేట్ ఎడిటర్ కూడా .జర్నల్ ఆఫ్ ప్రెషర్ వెసల్స్ అండ్ పైపింగ్ ,హై టెంపరేచర్ టెక్నాలజీ ,ఇండియన్ జర్నల్ ఆఫ్ ఫాటిగ్యు,సాధన మొదలైన పత్రికల పరిశోధక సంపాదకమండలి సభ్యులు .

   రావు గారి కృషికి తగినట్లు ఇండియన్ నేషనల్ సైన్స్ అకాడెమి ,ఇండియన్ అకాడెమి ఆఫ్ సైన్సెస్ ,ఆంద్ర ప్రదేశ్ అకాడెమి ఆఫ్ సైన్సెస్, ఇండియన్ నేషనల్ అకాడెమి ఆఫ్ ఇంజనీరింగ్ సంస్థలనుంచి ఫెలోషిప్ అందుకొని , పరిశోధనలో తనకు తానె సాటి  అనిపించుకొన్న మేధావి మెటల్లర్జికల్ ఇంజనీరింగ్ లో చేసిన  విశేష కృషికి  ఎన్నో పురస్కారాలు అందుకొన్నారు .1964లో పాండ్యా మెమోరియల్ మెడల్ ,1971లో కామని గోల్డ్ మెడల్ ,1973లో నేషనల్ మెటల్లరిస్ట్స్ డే అవార్డ్ ,1979శాంతిస్వరూప్ భాట్నగర్ అవార్డ్  హోమి జహంగీర్ భాభా అవార్డ్ ,1986లో నేషనల్ లెక్చరర్ అవార్డ్ ,వాస్విక్ అవార్డ్ ,1989లో మెటీరియల్సైన్స్ తరఫున I.N.S.A.ప్రైజ్ పొందిన అరుదైన లోహ సంగ్రహణ శాస్త్రవేత్త రామారావు .

  భారత ప్రభుత్వం రామారావు గారి అవిశ్రాంత పరిశోధనా దీక్షను  గుర్తించి 1989పద్మశ్రీ ,2001లో పద్మభూషణ్ పురస్కారాలు అందించి సత్కరించింది  .కేంద్ర ప్రభుత్వం లో ఏషియన్ డెవలప్ మెంట్ శాఖ కార్య దర్శిగా, శాస్త్ర సాంకేతిక శాఖ కార్య దర్శిగా ,ఉన్నారు .పదవీ విరమణ తర్వాత ,అటామిక్ ఎనర్జీరెగ్యులేటరి బోర్డ్ అధ్యక్షులుగా 1995నుంచి 1998వరకు మూడేళ్ళు సేవలందించారు .1999 ఆగస్ట్ లో హైదరాబాద్ కేంద్ర విశ్వ విద్యాలయ ఉపాధ్యక్షులయ్యారు .జీవిత చరమాంకం స్వస్థలం  కర్నూలు లో గడిపారు .

ఆధారం –శ్రీ వాసవ్య  రచన ‘’ఆంద్ర శాస్త్ర వేత్తలు ‘’

  సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -4-7-19-ఉయ్యూరు

ఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు

30-నూనె గింజలలో వంధ్యత్వ సమస్య పరిష్కరించిన –శ్రీ మతి మూల్పూరి సుజాత

  కెమికల్ టెక్నాలజీ పరిశోధన సంస్థ డిప్యూటీ డైరెక్టర్ మూల్పూరి జనార్ధనరావు దంపతులకు కృష్ణాజిల్లా ఉయ్యూరుదగ్గర వల్లూరుపాలెం లో 19-10-1961 జన్మించిన శ్రీమతి మూల్పూరి సుజాత హైదరాబాద్  యూని వర్సిటి లో ప్లాంట్ సైన్సెస్ లో ఎం. ఎస్. సి. చేసి అత్యున్నత గ్రేడ్ సాధించి బంగారు పతకం అందుకొన్నారు .1996లో పి.హెచ్ .డి.పొందారు .ఐ ఏ ఎస్ తో సమానమైన అగ్రికల్చరల్ రిసెర్చ్ సర్వీస్ పరీక్షరాసి ఐసి ఎ ఆర్ అనుబంధ సంస్థ అయిన నూనెగింజల పరిశోధనా సంస్థలో శాస్త్ర వేత్తగా చేరి చమురు  గింజల పై ప్రత్యేక పరిశోధనలు చేశారు .

  బయో టెక్నాలజీ ,టిస్స్యు కల్చర్ , .జెనెటిక్స్ శాస్త్రాలద్వారా వీటి అధ్యయనం చేసి ,నూనె గి౦జల లోని వంధ్యత్వ సమస్య పరిష్కారానికి విపరీతమైన కృషి చేశారు .పొద్దు తిరుగుడు, గడ్డిపూలు ,కుసుమ నూనె   గి౦జలపై పత్యేక పరిశోధనలు చేసి ‘’స్టేబుల్ మేల్ స్టెరిలిటి సిస్టం ‘’ను అభి వృద్ధి చేశారున  .ఈ పరిశోధనకు అంతర్జాతీయ గుర్తింపు లభించి విశేష కీర్తి లభించింది ,జెనెటిక్ ఇంజనీరింగ్ ద్వారా నూనె గింజలలో ‘’ఇన్ సె క్ట్ రెసిస్టన్స్ ‘’అంటే చీడ పీడలను తట్టుకొనే శక్తి ని అభి వృద్ధి చేసి ,రైతులకు గొప్ప మేలు చేకూర్చారు .

  సుజాత గారి పరిశోధనా కృషికి’యునెస్కో బయో టెక్నాలజీ యాక్షన్  ఫెలోషిప్’’,నెదర్లాండ్ ప్రభుత్వ ఫెలోషిప్ లు లభించాయి .  .పరిశోధనలకోసం ఇంగ్లాండ్ ,అమెరికా నెదర్ లాన్స్ ,ఇజ్రాయిల్ మొదలైన దేశాలలో పర్యటించి అక్కడి వ్యవసాయ విశ్వ విద్యాలయాలను చూశారు .భారత్ –నెదర్లాండ్ దేశాలు నూనె గింజల పై బయో టెక్నాలజీ రంగం లో చేస్తున్న కృషిలో ముఖ్య భూమిక పోషించారు .భారత్ –సెర్బియా దేశాలమధ్య వైజ్ఞానిక సహకార ఒప్పందం లో భాగం గా నొవిసాద్ నగరం లో జరిగిన ప్రత్యేక వైజ్ఞానిక సదస్సుకు ఆహ్వానం అందుకొని హాజరయ్యారు .పొద్దు తిరుగుడు విత్తనాలపై పరిశోధనకు ఆప్రభుత్వానికి చేయూత నిచ్చారు .విలువైన రిసెర్చ్ పేపర్స్ స్వయంగా, ఇతర శాస్త్రవేత్తలతో కలిసీ రాసి ప్రచురించారు

     శాస్త్ర  వేత్తలు ఎప్పటికప్పుడు రైతుల సమస్యలు కష్ట నష్టాలు తెలుసుకొంటూ,  వారికి లాభ సాటి వ్యవసాయానికి తోడ్పడాలని ఆమె సూచించేవారు .భారత వ్యవసాయ పరిశోధనా సంస్థ ఐన I.C.A.Rలో చేసిన పరిశోధన విజయాలకు ప్రతిష్టాత్మకమైన ‘’పంజాబ్ రావు దేశముఖ్ మహిళా శాస్త్ర వేత్త అవార్డ్ ‘’శ్రీమతి మూల్పూరి సుజాతగారికి 2004లో లభించి,16-7-2005 న అందుకొన్నారు .ఈ అవార్డ్ పొందిన మొదటి ఆంద్ర మహిళాశాస్త్ర వేత్త కావటం ఆంధ్రులకు గర్వకారణం .

  సశేషం

మీ –గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -3-7-19-ఉయ్యూరు .

విత్తన స్వేచ్చ, ఆహార సార్వభౌమాదికారాల కోసం ఉవ్వెత్తున ఉద్యమించిన -వందనా శివ-(వ్యాసం ) గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్

 01/07/2019 విహంగ మహిళా పత్రిక

1952నవంబర్ 5న డెహ్రాడూన్ లో అరణ్య సంరక్షకుడైన తండ్రికి ,ప్రకృతిపైప్రేమతో రైతుఅయిన తల్లికి వందనా శివ జన్మించింది .నైనిటాల్ లో సెయింట్ మేరీస్ కాన్వెంట్ హైస్కూల్ ,డెహ్రాడూన్ లోని కాన్వెంట్ ఆఫ్ జీసస్ అండ్ మేరీ లలో విద్యనేర్చింది .చండీఘర్ లోని పంజాబ్ యూని వర్సిటిలో చదివి ఫిజిక్స్ లో 1972లో బిఎస్ సి.డిగ్రీ పొందింది .కొద్దికాలం భాభా అటామిక్ సెంటర్ లో పనిచేసి కెనడా వెళ్లి గ్లూఫ్ యూని వర్సిటి లో చదివి ఫిలాసఫీ ఆఫ్ సైన్స్ లో మాస్టర్ డిగ్రీ 1977లో అందుకొన్నది .’’చేంజెస్ ఇన్ ది పీరియాడిసిటి ఆఫ్ లైట్ ‘’పై పరిశోధన వ్యాసం రాసి 1978లో పశ్చిమ ఒంటారియో యూని వర్సిటి నుండి ఫిలాసఫీ ఆఫ్ ఫిజిక్స్ ను కేంద్రంగా చేసుకొని ఫిలాసఫీలో పిహెచ్ డి పొందింది .’హిడెన్ వేరియబుల్స్ అండ్ లోకాలిటి ఇన్ క్వాంటం థీరీ’’అని ఆమె రాసి పరిశోధన గ్రంథం మంచి పేరు తెచ్చింది .బెల్ సిద్ధాంతానికి బాహ్య విషయంగా గణితం ఫిలాసఫీ లలోని నిగూడార్ధాలపై కేంద్రీకరించి రాసిన డెజేర్టే షన్ ఇది.తర్వాత బెంగళూరు వచ్చి ఇండియన్ ఇన్ స్టిట్యూట్ ఆఫ్ సైన్స్ , ఇండియన్ ఇన్ స్టి ట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ లలో సైన్స్ , టెక్నాలజీ , పర్యావరణ విధానాల అంతర్ సంబంధాలపై తీవ్రమైన పరిశోధన చేసింది .

వ్యవసాయం- ఆహారం –మేధోహక్కు లపై ప్రత్యేక దృక్పధం:

వందనా శివ వ్యవసాయం ఆహారం లలో వచ్చిన ఆధునీకరణ అభి వృద్ధి లపై విస్తృతంగా రాసిందీ ప్రసంగించింది .’’మేధోహక్కు ,జీవ వైవిధ్యం ,జీవనీతి ,జెనెటిక్ ఇంజినీరింగ్ మొదలైన ముఖ్యవిషయాలపై వందనా శివ క్రియాశీలకంగా పోరాటం జరిపింది .ఆఫ్రికా ఆసియా ,లాటిన్ అమెరికా ,ఐస్లాండ్ స్విట్జెర్లాండ్ ఆస్ట్రేలియా దేశాలలోని లోని ‘’గ్రీన్ మువ్ మెంట్ ‘’ఉద్యమానికి సహకరించింది .జెనెటిక్ ఇంజినీరింగ్ ద్వారా వ్యవసాభి వృద్ధి జరగరాదని ఈ సంస్థ ముఖ్యపోరాటం .

పరిశోధన సంస్థ స్థాపన – నవ ధాన్య సృష్టి –బీజ విద్యాపీఠ్:

1982లో సైన్స్ ,టెక్నాలజీ ,జీవావరణం లకోసం ఒక రిసెర్చ్ ఇన్ స్టి ట్యూట్ ను నెలకొల్పింది దీనితో 1991’’నవ ధాన్య ‘’సృష్టి చేసింది .దీన్ని ఒక ఉద్యమంగా చేబట్టి జీవ వైవిధ్యం ,సమగ్ర సంపూర్ణత ,స్థానిక విత్తనాభి వృద్ధి ,సేంద్రియ వ్యవసాభి వృద్ధి ,న్యాయమైన వాణిజ్యం ల కోసం అహరహం శ్రమించింది .’’నవధాన్య ‘’ అంటే కొత్త ధాన్యం అనికాదు ‘’తొమ్మిది రకాల విత్తనాలు’’లేక నూతన బహుమతి అని అర్ధం చెప్పింది వందనా శివ .తన రిసెర్చ్ సంస్థకు రైతులను ఆహ్వానించి వీటిపై అవగాహన తరగతులు నిర్వహించి వారు అమలు చేయటానికి ప్రోత్సహించింది .మొదటి సారిగా దేశం మొత్త౦ మీద 40విత్తన బ్యాంకులను నెలకొల్పి ప్రాంతీయ విభాగాలలో అందుబాటుకు తెచ్చి వైవిధ్య వ్యవసాయానికి దారి చూపించింది .డెహ్రాడూన్ వాలీ లో 2004లో ఇంగ్లాండ్ లోని షుమేకర్ కాలేజి తో కలిసి ‘’బీజ విద్యా పీఠ్’’అనే అ౦తర్జాతీయ కాలేజీని ఏర్పాటు చేసింది .

మేధో హక్కులపోరాటం –వేపను కాపాడిన శివకు వందనం:

మేధోహక్కులను కాపాడటానికి ,జీవవైవిధ్యానికి ఆమె రిసెర్చ్ సంస్థ తీవ్రంగా కృషి చేసింది.వేప, బాస్మతి బియ్యం, గోధుమలపై జరుగుతున్న ‘’బయో పైరసీ’’ని చాలెంజ్ చేసి ప్రభుత్వాల దృష్టికి తీసుకువెళ్ళి వాటిపై మనకున్న హక్కులను కాపాడింది .బయో డైవర్సిటి,ఐపిఆర్ లేజిస్లేషన్ ప్రభుత్వ సంస్థలలో పని చేసి సహకరించి సాధించింది .

రచనాశివం:

.1984లోనే పంజాబ్ లో హింసాత్మక సంఘటనలు ,భోపాల్ లో గాస్ లీక్ తో జన నష్టం లను చూసి ఆమె వ్యవసాయం పై కృషి ప్రారంభించింది . యుఎన్ యూని వర్సిటీలో చదువుతూనే ‘’ది వయోలెన్స్ ఆఫ్ ది గ్రీన్ రివల్యూషన్ ‘’పుస్తకం రాసింది .రసాయనిక ఎరువులు అతిగావాడి సస్యాభి వృద్ధి సాధిస్తే జీవావరణ పర్యావరణాలు దెబ్బతిని మనుషుల ఆరోగ్యమూ పాడైపొతుందని ,సుమారు 1400రకాల క్రిమిసంహారక పురుగు మందులుప్రపంచం మొత్త౦ మీద మనఆహారాలలో చేరి హాని కలిగిస్తున్నాయనీ కారణం స్ప్రే ద్వారా చల్లే మందులో 1శాతం మాత్రమే క్రిములను సంహరిస్తుందనీ మిగిలినదంతా ఆహార పదార్ధాలలో చేరుతుందనీ ,వీటివల్ల కిడ్నీ సమస్య, కేన్సర్, గుండెపోటు సహజమైపోతాయని హెచ్చరించింది .ఇన్ని వైవిధ్య విషయాలపై తీవ్రంగా పోరాడుతూ కృషి చేస్తున్నాకూడా వందనా శివ తన అభిప్రాయాలు ప్రజలకు చేరువ అవటానికి పుస్తకాలు రాసింది .1969లో మొదటిపుస్తకం ‘’ స్టేయింగ్ అలైవ్’’లో మూడవ ప్రపంచ ౦ పై మహిళలకు గొప్ప అవగాహనకలిగించింది .1990లో ‘’వుమెన్ అండ్ అగ్రికల్చర్ ‘’అనే రిపోర్ట్ ను ఎఫ్ .ఏ.ఓ .కోసం రాసి అందులో ‘’ఇండియాలో ఎక్కువమంది వ్యవసాయదారులు స్త్రీలే ‘’అని చెప్పింది .

ప్రస్తుతం ఢిల్లీలో ఉంటున్న వందనా శివ వేదిక్ ఈకాలజి ,అనదర్ స్టోరి ఆఫ్ ప్రోగ్రెస్ ,క్రియేటింగ్ ఫ్రీడం ,పావర్టి ది ట్రు కాస్ట్,చిప్కో ,ఈకో ఫెమినిజం సీడ్స్ ఆఫ్ డెత్ ,మొదలైన 20కి పైగా విలువైన పుస్తకాలు రాసింది .

పదవీ వందనం:

ఖాట్మండులో లో ఏర్పాటైన ‘’మౌంటేన్ డెవలప్ మెంట్ ఇంటర్నేషనల్ సెంటర్’’ లో స్త్రీలకూ ఒక ప్రత్యేక విభాగాన్ని ఏర్పాటు చేయించింది .’’వుమెన్స్ ఎన్విరాన్ మెంటల్ అండ్ డెవలప్ మెంట్ ఆర్గనైజేషన్ ‘’బోర్డ్ లో ఆమె సభ్యురాలు .2010లో వందనాశివకు ‘’సిడ్నీ పీస్ ప్రైజ్ ‘’అందజేసినప్పుడు ఆమె చేసిన’’మేకింగ్ పీస్ విత్ ఎర్త్ ‘’ ఉపన్యాసం పుస్తకంగా వెలువడింది .ఇందులో జీవవైవిధ్యాన్ని ,జాతులకు, ప్రకృతికిఉన్న సంబంధాన్నీ చర్చించింది .ఇది భారత దేశాన్ని గూర్చి రాయబడినా,ప్రపంచం లోని అన్ని ప్రాంతాలవారికీ వర్తించే విషయం .

వందనా శివ సమర్ధతకు తగిన పదవులెన్నో అలంకరించింది .ఇంటర్నేషనల్ ఫోరం ఆన్ గ్లోబలైజేషన్ ,వుమెన్స్ ఎన్విరాన్మెంట్ అండ్ డెవలప్మెంట్ ఆర్గనైజేషన్ ,థర్డ్ వరల్డ్ నెట్ వర్క్ మొదలలైన ప్రభుత్వ ,ప్రభుత్వేతర సంస్థలలో సభ్యురాలు సలహాదారు మెంబర్ ..ఇటలి లోని టస్కని రీజియన్ ఏర్పాటు చేసిన ‘’ఫ్యూచర్ ఆఫ్ ఫుడ్’’కమిషన్ కు చైర్మన్ .స్పెయిన్ ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసిన ‘’సైంటిఫిక్ కమిటీ ‘’సభ్యురాలు ..W.T.Oకు వ్యతిరేకంగా ఏర్పడిన ఇండియన్ పీపుల్ కాంపైన్ స్టీరింగ్ కమిటీ మెంబర్ .’’వరల్డ్ ఫ్యూచర్ కౌన్సిల్ ‘’లో కౌన్సిలర్ .భారత ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసిన ‘’ఆర్గానిక్ ఫార్మింగ్ ‘’కమిటీ సభ్యురాలు .2007లో ‘’స్టాక్ ఎక్స్చేంజ్ ఆఫ్ విజన్స్ ‘’ప్రాజెక్ట్ పాల్గొని సలహాలిచ్చింది .

మరిరెండు ముఖ్య ఉద్యమాలు:

వందనా శివ అంటే అందరికి ముందు గుర్తుకు వచ్చేవి విత్తనాస్వేచ్చ మేధో హక్కుపరిరక్షణ .

విత్తన స్వేచ్చ -.విత్తనాలవిషయం లో కార్పోరేట్ పేటెంట్ లను ఒప్పుకోరాదని విత్తన స్వేచ్చ రైతులకే ఉండాలనీ ,ఇంటలెక్త్యువల్ ప్రాపర్టీ రైట్స్ తప్పక ఉండాలని ,బయోపైరసి ని అరికట్టాలని ఉద్యమించింది .అమెరికా లోని డిపార్ట్ మెంట్ ఆఫ్ అగ్రికల్చర్ తో 10సంవత్సరాలు ‘’వేప చెట్టు ‘’పైరసీ పై పోరాటం చేసి ఆహక్కు భారత దేశానిదే అని మెడలు వంచి ఒప్పించింది . గోల్డెన్ రైస్ –బయో సింతసైజ్ బీటా కేరొటీన్ అనే విటమిన్ ఎ ను నస్టపరచే జెనటిక్ ఇంజనీరింగ్ తో తయారైన గోల్డెన్ రైస్ ఆరోగ్యానికి హాని అని ప్రపంచవ్యాప్తంగా వేలాది బాలబాలికలకు కంటి జబ్బులువచ్చి బాధపడుతున్నారని ఆ బియ్యాన్ని బహిష్కరించాలని తీవ్రపోరాటం చేసింది .

రైతులు మొన్సాటో, కార్గిల్ అనే గుత్త సంస్థల విత్తనాలను అత్యదిక ధర పెట్టికొని ,అవి పండక అప్పులపాలౌతున్నారని వందనాశివ నెత్తీ నోరూ మొత్తుకొని చెప్పి ‘’ది.కార్పోరేట్ హైజాక్ ఆఫ్ అగ్రికల్చర్ ఇన్ ఇండియా ‘’పుస్తకం రాసింది .జీవావరణ పర్యావరణ రక్షణకు స్త్రీలు బాగా ముందు ఉండాలని, ‘’ఈకో ఫెమినిజం ‘’అందుకే నేడు అవసరమని నొక్కి చెప్పి దాన్ని వ్యాప్తిచేసింది .

డాక్యుమెంటరీ వందనం:

వందనా శివ పై ఫ్రీడంఎహిడ్ ,రోష్ని ,ఈజ్ యువర్ ఫుడ్ సేఫ్ మొదలైన అనేక డాక్యుమెంటరి సినిమాలొచ్చాయి .నీటి స్వచ్ఛతపై ఆమెకున్న మమకారానికి ప్రతీకగా –గంగా ఫ్రం ది గ్రౌండ్ అప్ ,బ్లూ గోల్డ్ ,వరల్డ్ వాటర్ వార్స్,ఫ్లో ఫర్ లవ్ ఆఫ్ వాటర్ డాక్యుమెంటరీలు తీశారు .విత్తన స్వేచ్ఛ పై ‘’దివరల్డ్ అకార్డింగ్ టు మోన్సాంటో,ఫెడప్ వంటివి తీశారు .దలైలామా రినైసెన్స్ డాక్యుమెంటరి లో ఆమె ఒకపాత్ర ధరించింది .డిమైన్ వంటి ఫ్రెంచ్ సినిమాలలోనూ ఉన్నది .

పురస్కారవందనం:

వందనా శివ 1993లోపొందిన ‘’ రైట్ లైవ్లి హుడ్ అవార్డ్’’నోబెల్ ప్రైజ్ కు ప్రత్యామ్నాయం అని భావిస్తారు ,2003లో టైమ్స్ మేగజైన్ ఆమెను ‘’ఎన్విరాన్ మెంటల్ హీరో ‘’అని అభి వర్ణించింది . 2010సిడ్నీ పీస్ ప్రైజ్ ,2012లో మిరోడి అవార్డ్ ,2016లో ఫుకూకా ఏషియన్ కల్చర్ ప్రైజ్ లభించాయి .

-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్

—

” ఆషాఢస్య ప్రథమ దివస్ -మే

వప్రక్రీడా పరిణత గజ ప్రేక్షణీయం దదర్శ.”(మేఘ సందేశం )

భావం ఆషాఢమాసం లో మొదటి రోజున కొండమీద మేఘాలు మత్తేభం లాగా ఢీకోట్టినట్లున్నాయి 

  ఈ రెండుపాదాలు శ్లోకం లో చివరి రెండు పాదాలు వీటికి పైన ఉండే మొదటి రెండుపాదాలు –

తస్మిన్నద్రౌ – కతిచిదబలా -విప్రయుక్తః స కామీ
నీత్వా మాసాన్ – కనకవలయ – భ్రంశరిక్తప్రకోష్ఠః  ”

ప్రియురాలిని వదిలి వెళ్ళాక విరహ బాధ అనుభవిస్తున్న యక్షుడు చిక్కి శల్యమయాడు .కుబేరుని కొలువులో ఉండే అతని చేతి బంగారు కడియాలు చేతులనుంచి జారిపోతున్నాయి  కుబేరుని ఆగ్రహానికి గురై ఒక ఏడాది మానవుడిగా  రామగిరిలో ఉంటూ భార్యకు మేఘం ద్వారా సందేశం పంపాడు ఇదే మేఘ సందేశం .

  మీ -గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -3-7-19-ఉయ్యూరు .

—

ఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు

29-తమలపాకుతోటల పెంపకం లో విప్లవం సృష్టించిన –చలసాని సుబ్బారావు

కృష్ణా జిల్లా భట్లపెనుమర్రు లో జన్మించిన చలసాని సుబ్బారావు ,అదేజిల్లా పెనమలూరు మండలం కానూరు లో స్థిరపడ్డారు .విద్యా గంధం లేకపోయినా తనదైనమార్గం లో అధ్యయనం చేసి అఖండవిజయాలు సాధించి రైతులకు స్పూర్తిప్రదాత అయ్యారు .అన్నిరకాల వ్యవసాయ ఉత్పత్తులలో అధిక దిగుబడి సాధించి రికార్డ్ సృష్టించారు .

   1945-46లో తమలపాకుల తోటలను పెంచటం ప్రారంభించి ,తుఫాన్ వలన తీవ్ర నష్టాలు పొందారు .పోగొట్టుకున్నదాన్ని పోగొట్టుకొన్న చోటే సాధించాలన్న సంకల్ప బలం తో ,పెంపకం, యాజమాన్యం లలో ఉన్న లోపాలను అధ్యయనం చేసి పూర్తి జాగ్రత్తలు తీసుకొని మళ్ళీ తమలపాకు తోటలుపెంచి గణనీయమైన దిగుబడులు సాధించి ,ఎగుమతులు కూడా చేబట్టి ‘’తమలపాకు రారాజు’’అనిపించుకొన్నారు .

 అంతేకాదు సీజన్ తో నిమిత్తం లేకుండా అన్ని రోజుల్లో అన్ని రకాల కూరగాయలు అత్యధిక దిగుబడులతో పండించి ఆశ్చర్యపరచారు  .తక్కువ ఖర్చు అధిక దిగుబడి ఆయన స్లోగన్ ధ్యేయం కూడా .తన పరిశోధనలన్నిటినీ వ్యవసాయక్షేత్రం లోనే చేసి ,భూమినీ ,వాతావరణాన్ని పరిశోధక గ్రంథాలుగా భావించి పరిశోధనలు చేసిన  లాబ్ లో కాలుపెట్టని భూమి పుత్రుడైన శాస్త్రవేత్త .సృజనాత్మక  కృషి తో  ఆదర్శ రైతుగా గుర్తి౦పబడి జాతీయ స్థాయికి ఎదిగారు .

   చెరుకు ఉత్పత్తి లో నూ విప్లవ మార్గాలను అనుసరించి అధికదిగుబడులు సాధించిన యదార్ధ కృషీవలుడు సుబ్బారావు గారు .1992లో హెక్టార్ కు 133.37టన్నుల చెరుకు పండించి అవార్డ్ పొందారు .వరి లోనూఅద్వితీయ కృషి చేసి అదే ఏడాది ఎకరానికి 39 బస్తాల రికార్డ్ దిగుబడి సాధించారు .బాస్మతి రకం వరిని కూడా ఎకరానికి 35బస్తాలు పండించిన రైతు వీరుడాయన .

  ఏ పంట సాగు చేసినా దాని అంతు చూసి అత్యధిక దిగుబడి సాధించట౦ ఆయనకు నల్లేరు పై బండి నడక అయింది. ఆయన వ్యవసాయ క్షేత్రాలను సందర్శించటానికి ,సలహాలు పొందటానికి రాష్ట్రం నలుమూలలనుండి వ్యవసాయ దారులు వచ్చేవారు .1980లో జిల్లా ఆదర్శ రైతు అవార్డ్ , 1990లో ఆంధ్రప్రదేశ వ్యవసాయ విశ్వ విద్యాలయం వారి బంగారుపతకం ,కేంద్ర ఫెర్టిలైజర్స్ అండ్ కెమికల్స్ వారి ఆదర్శ రైతు పురస్కారం ,1994లో పెద్దిరెడ్డి తిమ్మారెడ్డి అగ్రికల్చరల్ ఫౌండేషన్ అవార్డ్ అందుకొన్నారు .విజయవాడ వ్యవసాయ మార్కెట్ ,’’ఉత్తమ కర్షక ‘’అవార్డ్ ,కృష్ణాజిల్లా కిసాన్ మేళా,కృష్ణా పారిశ్రామిక వ్యవసాయ ప్రదర్శన అవార్డ్ మొదలైనవెన్నో ఆయన్ను వరించాయి .భూసారం కాపాడటం  నీటిపోదుపు ,కంపోస్ట్ ఎరువువాడకం మొదలైన మెలకువలతో ఇన్ని అద్భుత విజయాలు సాధించారుఆదర్శ  రైతుపెద్ద చలసాని సుబ్బారావు గారు .

  సశేషం

  మీ –గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -3-7-19-ఉయ్యూరు

ఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు

2-‘’హెమ’’వర్జీనియా పొగాకు వంగడ రూపకర్త-డా .వెలువలి వెంకట రమణారావు

తూర్పు గోదావరి జగన్నాధ పురం లో 13-10-1935 న జన్మించిన వెలువలి వెంకట రమణారావు ఆంధ్రా యూనివర్సిటి నుంచి వృక్షశాస్త్ర పట్టభద్రులు .1973లో గుజరాత్ లో ‘’ప్లాంట్ బ్రీడింగ్ ‘’పై ప్రత్యెక పరిశోధన చేసి ,ఫస్ట్ క్లాస్  పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ డిగ్రీ అందుకొన్నారు .

   రాజమండ్రి లోని సెంట్రల్ టొబాకో రిసెర్చ్ ఇన్ స్టి ట్యూట్ లో ,టెక్నికల్ శాఖలో అసిస్టెంట్ సైంటిస్ట్ గా 1955లో చేరారు .పనిచేసిన 41 సంవత్సరాలలో 7 సార్లు పదోన్నతి పొంది ప్రిన్సిపల్ సైంటిస్ట్ గా ,శాఖాధిపతి గా  ఎదిగారు .పొగాకు రంగం లో అవిశ్రాంత కృషి చేసి 1996 అక్టోబర్ లో పదవీ విరమణ చేశారు .తర్వాత గుజరాత్ అగ్రికల్చరల్ యూని వర్సిటి లో ఇన్విజి లేటర్ గా ,జాతీయ అంతర్జాతీయ వైజ్ఞానిక పత్రికా సంపాదకులుగా ఉన్నారు .

  రమణారావు గారు 1968లో రాజమండ్రి నుంచి ,మేలురకం వర్జీనియా పొగాకు విత్తనాలను కర్ణాటకలోని ‘’బైలె కుప్పె’’గ్రామానికి తీసుకు వెళ్లి సాగు చేసి నాణ్యత పెంచారు.దీనితో కర్నాటక రైతులు అంతర్జాతీయ ప్రమాణాలకు అనుగుణంగా మేలురకపు సిగరెట్ పొగాకు ఉత్పత్తిలో అగ్రగాములై మనదేశానికి విదేశీ మారక ద్రవ్యాన్ని అత్యధికంగా సాధించి పెట్టారు .పొగాకుకు వచ్చే బూడిద రంగు తెగులు నివారణకు జపాన్ నుంచి తెప్పించిన రెండు జన్యువులను మన పొగాకులో ప్రవేశ పెట్టి  విజయం సాధించారు .అలాగే’’ సీతాఫలం’’ తెగులు నివారణకు ‘’వేమర్ -50’’అనే విత్తనం లోని జన్యువును ప్రయోగించి ,అనేక మేలుజాతి  వంగడాలను రూపొందించారు  .

  1969లో మనరాష్ట్రం తరఫున ఒరిస్సా వెళ్లి అక్కడ వర్జీనియా పొగాకు సాగు కు శ్రీకారం చుట్టారు .అక్కడి రైతులు ఈ పొగాకు ను అత్యధికంగా పండించి ఇబ్బడిముబ్బడి లాభాలు పొందారు .మన  రాష్ట్రానికీ ,కర్ణాటక రాష్ట్రానికీ కలిపి 10 రకాల మేలు జాతి వంగడాలు రూపొందించిన ఘనత  వెలువలి వారిదే .వీరు జాతీయ అంతర్జాతీయ సైన్స్ మేగజైన్ లలో 32పరిశోధనా పత్రాలు రాసి ప్రచురించారు .2005మార్చిలో రష్యాలోని అజార్ బైజాన్ సందర్శించి , వర్జీనియా పొగాకు ఉత్పత్తి పెంపుదలకు ,మార్కెటింగ్ కు అవకాశాలను విశ్లేషించారు .

  రమణారావు గారి ప్రతిభకు తగిన గౌరవ పురస్కారాలు లభించాయి .రాజమండ్రి లోని ‘’ది ఇండియన్ సొసైటీ ఆఫ్ టుబాకో సైన్స్ ‘’1955లో ఫెలోషిప్ ఇచ్చి గౌరవించింది . ఈ సంస్థ కార్య దర్శిగా ఉన్న1990- 1993కాలం లో రాజమండ్రిలో పొగాకు సదస్సు నిర్వహించారు .వేప చెట్టు గుణాలు ,విశేష ప్రయోజనాలు తెలియ జేయటానికి బెంగుళూరు లో ‘’వరల్డ్ నీమ్ కాన్ఫరెన్స్ ‘’నిర్వహించారు .1976నుంచి ‘’ఇండియన్ సొసైటీ ఆఫ్ జెనెటిక్స్ అండ్ ప్లాంట్ బ్రీడింగ్ ‘’సంస్థలో సభ్యులుగా ఉన్నారు .

  వ్యవసాయ సైన్స్ తో పాటు రావు గారికి చిత్రలేఖనం పైనా విశేష అభిరుచి ఉంది .ఇందులో చేసిన కృషికి దామెర్ల రామారావు ఆర్ట్ స్కూల్ వారు వెండిపతకం బహూకరించారు .లలిత సంగీతం లోనూ ప్రావీణ్యం ఉన్న వీరికి ఆంధ్రా యూని వర్సిటి  వెండికప్పు ,వెండిపతకం అందజేశారు .ఢిల్లీ లోని కృషి అను సంధాన పరిషత్ వారు స్కాలర్ షిప్ ఇచ్చారు .1971లో గుజరాత్ లోని ఆనంద్ అగ్రికల్చరల్ కాలేజి లో పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ విద్యార్ధుల వక్తృత్వ పోటీలో మొదటి బహుమతి పొందారు .’’హెమ’’అనే మేలురకం వర్జీనియా పొగాకు వంగడం రూప కల్పన చేసినందుకు ‘’డా.జి.ఎస్.మూర్తి అవార్డ్ ను రావుగారు 1992లో అందుకొన్నారు .పొగాకు వ్యవసాయం లో ఇంతటి అద్భుత కృషి చేసిన వెంకటరమణారావు గారి గురించి మనకెవ్వరికీ పెద్దగా తెలియకపోవటం ఆశ్చర్యమే .

  సశేషం

ఆధునిక ఆంధ్రశాస్త్ర రత్నాలు

1. 27-‘’సుగర్ కేన్ టెస్టింగ్ రిఫ్రాక్టో మీటర్’’ సృష్టికర్త –భాగవతుల విశ్వనాథ్

  భారతీయ వ్యవసాయరంగం లో అత్యుత్తమ శాస్త్రవేత్త శ్రీ భాగవతుల విశ్వనాథ్ 1-1-1889 న విశాఖ పట్నం లో జన్మించారు .తండ్రి జోగారావు .14 వ ఏట మెట్రిక్ పరీక్షలో లెక్కల్లో ఒకేఒక్కమార్కు తక్కువై తప్పారు .సైన్స్ లో 80 మార్కులొచ్చాయి .పరిశోధనపై ఆసక్తితో జపాన్ వెళ్లి ఒక ఏడాది పరిశోధన  విషయాలపై అవగాహన పెంచుకొన్నారు .

  ఇండియాకు తిరిగొచ్చి ,కలకత్తా లో ప్రముఖ రసాయనిక  శాస్త్రవేత్త డా ప్రఫుల్ల చంద్ర రే(పి.సి.రే.) గారిని చేరి ఉత్తమ శిక్షణ పొందారు .జపాన్ అనుభవం తో మాంగనీస్ మొదలైన ఖనిజ విశ్లేషణ లో ఘనాపాఠీ అయ్యారు .ఖనిజాల ఎగుమతులను అధ్యయనం చేసి ,దానికి సంబంధించిన వ్యాపార సంస్థను నెలకొల్పి  సాగక దెబ్బ తిన్నారు .తర్వాత మద్రాస్ ప్రభుత్వ అగ్రికల్చరల్ డిపార్ట్ మెంట్ లో కెమికల్ అసిస్టెంట్ ఉద్యోగానికి దరఖాస్తు చేయగా ,తగిన విద్యార్హతలు లేకపోయినా ,రసాయనిక శాస్త్రం లో చేసిన కృషిని తెలుసుకొని నిబంధనలు సడలించి ఉద్యోగం ఇచ్చారు .ఇక్కడితో ఆయన పరిశోధన దిశ కొత్త మలుపు తిరిగింది .నిరంతర పరిశోధన చేస్తూ ,మొదటి  ప్రపంచయుద్ధం లో డెప్యుటేషన్ పై ఇరాక్ సందర్శించారు .  తిరిగొచ్చి మళ్ళీ ఉద్యోగం లో చేరగానే ప్రభుత్వ వ్యవసాయ శాఖలో రసాయనిక శాస్త్ర వేత్తగా నియమి౦ప బడ్డారు .ఇక్కడ పని  చేస్తూ భూసార పరిరక్షణపై గణనీయ పరిశోధనలు చేశారు .ఢిల్లీలోని అగ్రికల్చరల్ రిసెర్చ్ ఇన్ స్టి ట్యూట్ లో    ఎర్త్ సైన్సెస్ విభాగ హెడ్ అయ్యారు .ఇక్కడ 1934నుండి 11ఏళ్ళు 1944 వరకు ఉండి,అత్యంత ప్రతిష్టాత్మకమైన ఈ పదవి పొందిన తొలి భారతీయుడిగా గుర్తింపు పొందారు .తొలి తెలుగు వాడూ అయినందున మనకూ గర్వకారణమే .రిటైర్ అయ్యాక దేశం లోని అనేక ప్రాంతాలలోని వ్యవసాయ రంగాలలో అత్యున్నత పదవులలో రాణించారు .

   తర్వాత 1944-47 కాలం లో ఉమ్మడి మద్రాస్ స్టేట్ అగ్రికల్చరల్ డిపార్ట్ మెంట్  డైరెక్టర్  గా ,బెనారస్ హిందూ యూని వర్సిటి అగ్రికల్చరల్ డిపార్ట్ మెంట్ ప్రొఫెసర్ గా ,అగ్రికల్చరల్ కాలేజి ప్రిన్సిపాల్ గా,రాజస్థాన్ ప్రభుత్వ వ్యవసాయ శాఖ డైరెక్టర్ సలహాదారుగా  సేవలందించారు  విశ్వనాద్ . దేశం లోనే ప్రసిద్ధ వ్యవసాయ శాస్త్రవేత్త గా గుర్తింపు పొందారు .కేంద్రం లో  కె.ఎం. మున్షీ మంత్రిగా ఉన్నకాలం లో ప్రారంభమైన ‘’వనమహోత్సవాలు ‘’కార్యక్రమం లో భాగస్వాములయ్యారు .కేంద్ర ప్రభుత్వ అధీనం లో ఉన్న అనేక ప్రణాళిక కమీషన్ లలో ,సలహా సంఘాలలో గౌరవ సభ్యులుగా ఉన్నారు .భూ వినియోగం మొదలైన అంశాలపై పలు మార్గ దర్శక సూచనలు చేశారు .24 వ ఇండియన్ కాంగ్రెస్ వ్యవసాయ విభాగానికి అధ్యక్షత వహించి ,వ్యవసాయ శాస్త్రవేత్తలకు మార్గ దర్శనం చేశారు .జర్మనీ ప్రభుత్వం కూడా వీరి నుండి వ్యవసాయ అభి వృద్ధికి సూచనలు తీసుకొన్నది .

    తన సమర్ధతకు తగిన ఉన్నతపదవులెన్నో భాగవతులవారికి దక్కాయి .ఫుడ్ అండ్ అగ్రికల్చరల్ శాఖ లోని బోర్డ్ ఆఫ్ అగ్రికల్చరల్ రిసెర్చ్ కి గౌరవ రీజినల్ అగ్రికల్చరల్ ప్రొడక్షన్ కమీషనర్ గా ,కార్యదర్శిగా 1950-51కాలం లో పని చేశారు .ప్లానింగ్ కమిషన్ లో అగ్రికల్చరల్ ప్రోగ్రాం కు గోరవ సలహాదారుగా ,1951-52లో ,ఇండియన్ కౌన్సిలాఫ్ అగ్రికల్చరల్ రిసెర్చ్ వారి సాయిల్ సైన్స్ కమిటీకి అధ్యక్షులుగా 1952నుంచి 56 వరకు నాలుగేళ్ళు ఉన్నారు .భూసారపరిరక్షణలో ,వ్యవసాయ పైశోధన  రంగం లో అవిశ్రాంత కృషికి చాలా  సంస్థలు వీరిని ప్రోత్సహించాయి .ఇండియన్ నేషనల్ సైన్స్ అకాడెమి ,,ఇండియన్ అకాడేమిఆఫ్ సైన్స్ మొదలైన సంస్థలలో ఫౌండేషన్ ఫెలోగా ఉంటూ పరిశోధనలు చేశారు .

 సాయిల్ సైన్స్ ,ఫెర్టిలైజర్ ప్లాంట్ ,యానిమల్ న్యుట్రిషన్ ,షుగర్ కేన్ రిసెర్చ్ రంగాలలోనూ విశేష పరిశోధనలూ చేశారు .వ్యవసాయ ఉత్పత్తులను  ,వ్యర్ధ పదార్ధాలను ఆర్ధికం గా ఎలా సద్వినియోగ పరచాలో అద్వితీయంగా వివరించారు .తగిన శాస్త్రవేత్తలతో కలిసి దేశం లోనే మొదటి సారిగా ‘’సాయిల్ మ్యాప్ ఆఫ్ ఇండియా ‘’తయారు చేసి కీర్తి శిఖరాలను అధిరోహించారు .చెరకు అధిక దిగుబడి ఉత్పత్తికి విశేష పరిశోధనలు చేశారు .చెరుకు గానుగ ఆడటానికి పక్వ స్థితిలో ఉన్నదో లేదో పరీక్షించే ‘’షుగర్ కేన్ రిఫ్రాక్టో మీటర్ ‘’తయారు చేసి విప్లవాత్మకమార్పుకు నాంది పలికారు .

 జొన్న పంట దిగుబడి పెరగటానికి ,సింధటిక్ రబ్బర్ ఉత్పాదన లో భాగవతులవారి  కృషి అద్వితేయమైనది .రసాయనిక ఎరువుల వాడకం తగ్గించి ,భూసారం పెంచి ఇతోధికంగా పంట దిగుబడి సాధించటానికి రైతులకు అనేక నూతన విషయాలను సూచించి ఆచరి౦ప జేసి అధిక దిగుబడిలో ఇండియా ‘ అగ్ర భాగాన నిలిచింది .భాగవతులవారికి బ్రిటిష్ ప్రభుత్వ౦ 1935లో ‘’కింగ్స్ సిల్వర్ జూబిలీ మెడల్ ‘’1936లో ‘’కింగ్స్ మెడల్ ‘’ అందజేసింది .ఆంధ్రా యూని వర్సిటి ‘’డాక్టర్ ఆఫ్ సైన్స్ అవరిస్ కాజ్ ‘’గౌరవ డిగ్రీ అందించింది .కేంద్ర ప్రభుత్వం రావు బహదూర్ ,C.I.E.గౌరవ పురస్కారాలిచ్చింది .

  భాగవతులవారు ‘’The Effect of Manufacturing crop of negative and Re productivecapacity of the seed ‘’పరిశోధన వ్యాసం మంచి పేరు తెచ్చింది .ఇది జర్మని భాషలోకి అనువాదం పొందింది జొన్న ,వరి లపై కూడా రచనలు చేశారు .విజయనగరం లో ఒక రసాయనిక పరిశ్రమ స్థాపించారు.ఇలాంటి పరిశోధకవ్యాసాలు 100కు పైగా రాశారు .దేశానికి పూర్తిగా అంకితమైన వీరుఆంధ్ర రాష్ట్ర౦ లో నూ సేవలందిస్తూ ,బాపట్ల అగ్రికల్చరల్ కాలేజి స్థాపనలో ఎంతో సహాయం చేశారు .ఇన్ని విధాలుగా భారత వ్యవసాయ రంగం లో తనదైన ముద్ర వేసిన వీరికి చరిత్రలో తగిన స్థానం లభించకపోవటం ఆశ్చర్యంగా ఉంది .శ్రీ భాగవతుల విశ్వనాథ్  ఢిల్లీ లో 75 ఏట 1-2-1964న మరణించారు .

ఆధారం –శ్రీ వాసవ్య  రచన ‘’ఆంద్ర శాస్త్ర వేత్తలు ‘’

  సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -1-7-19-ఉయ్యూరు

—

—

గురు –శిష్య -2

గురు –ఎపి లో పాలన ఎలా ఉందిరా ?

శిష్య –అదుర్స్ గురు –ముప్పై యుటర్న్ లు ,పది మానభంగాలు ,పదహారు దోపిళ్ళు ,అన్తెవేగంగా కూల్చివేతలూ  గా దినదిన ప్రవర్ధమానంగా ఉంది .

గురు –అరేయ్ ఆయనోచ్చి పాపం నెల కూడా కాలేదు .అప్పుడే బేరీజు వేసి ఇన్ని అభా౦ డాలా ?నాకేం నచ్చలేదు .

శిష్య –రచ్చ రచ్చ గా ఉన్నా నీకు చీమకుట్టినట్లైనా లేదా ?

గురు –నాకు అంతా బాగా ,ప్రశాంతంగా నే కనిపిస్తోందే .

శిష్య –కళ్ళు మూసుకొన్నావా ?అరకంటి తో చూస్తున్నావా ?నాకేమీ నీ ధోరణి అర్ధం కాటం లేదు గురవా .

గురు-సరేకాని నవరత్నాల పంపిణీ బాగా జరుగుతోందా ?

శిష్య –ఇంకా సాగినట్లు లేదు .ఆఫీసర్లు బుర్రలు పగలకొట్టుకు౦టున్నారు ,జుట్లు పీక్కుంటున్నారు .వీటికి మనీ ఎక్కడ అని !మోడీ ఏమీ ‘’చేపేట్లు’’లేడు .పైగా ఇప్పటికే ‘’కుర్రాయన ‘’మీదసానుభూతిపోయి కారాలు మిరియాలు నూరుతున్నాడని అనుకొంటున్నారు .ప్రస్తుతం నవ రత్నాల బదులు రూపాయికి ఒకటిచ్చే ‘’నవరత్న ఆయిల్ పాకెట్స్’’ ప్రజలకు ఇస్తే చిరంజీవి యాడ్ లో చెప్పినట్లు ‘’చల్లచల్లగా కూల్ కూల్ గా’’ ఉంటారేమో?

గురు –అరే!అప్పుడే యు టర్నా? కొత్త జంట ఎలా నడుస్తున్నార్రా ?

శిష్య –అంటే జగన్ కెసిఆర్ లనేగా నీ ఉద్దేశ్యం .ఆరు కౌగిలింతలు ,పదహారు ఇకిలింతల్లా ఉంది వాళ్ళ అన్యోన్యం .

గురు-కాళేశ్వరం పై తాజా వార్తలే౦ట్రా?

శిష్య –ఆ  ఏముంది గురవా !మసి పూసి మారేడుకాయ .బుడ్డాడిని బుట్టలో వేసుకొని ఆటలాడే చాణక్యం .మనకు బొక్క ,వాళ్లకు నక్క తొక్కుడు .మనకు నష్టం వాళ్లకు బోల్డు లాభం .

గురు –ఎక్కడున్న ఆస్తులు అక్కడి వాళ్ళవే అన్నాడట గులాబీ సామి ?

శిష్య –అవును గురూ .అందుకే భవిషత్తులో గోదారి -శ్రీశైలం అనుసంధానం తమదే అంటే ‘’అన్నీ మూసుకు కూర్చోవాల్సిందే ‘’అని గోలగా ఉంది ఆంధ్రాలో .

గురు –మరి ఆంధ్రాజనం గాజులు తొడుక్కుని కూర్చుంటారా ?

శిష్య –కూర్చోరు .ఇప్పుడిప్పుడే’’ సన్నాయి నొక్కుడు ‘’ప్రారంభమైంది .దీనికి సరైన నాయకత్వం కావాలి.

గురు –‘’అమిత’’ బలుడు’’ షా’’ కొత్తపాచికలే౦టిరా?

శిష్య –గులాబీ దండుపై చాణక్య ప్రయోగం లో ఉన్నాడని ,గులాబీ లో ఒకబాచ్ అధినేతకు తెలియకుండా ,ఆయన చెంత చేరి చెవిలో జోరీగల్లా రొద పెడుతున్నారని  గులాబీ నేత లూప్ హోల్స్ అన్నీ వాళ్ళే అందిస్తున్నారని ,అందులో మొన్నటి ఇంటర్ పరీక్షాఫలితాలు విద్యార్దులమరణాలు కూడా ఉన్నాయని మీడియాలో జోరుగా ఊహాగానాలు హల్ చల్ చే     స్తున్నాయి .పైగా మోడీని పిలవకుండా కాళేశ్వరం ఓపెన్ చేయించి శనీశ్వరం చుట్టి౦చు కున్నాడని బలంగా అనుకొంటున్నారు .

గురు –మేనల్లు డే౦  చేస్తున్నాడు ?

శిష్య –సమయం కోసం కాచుక్కూచున్నాడని చెవులు కొరుక్కుంటున్నారు .

గురు –ఇక్కడ అలాంటి ప్రమాదం లేదుకదా ?

శిష్య –ఓరి నాపిచ్చ గురూ ! కింగ్ మేకర్ ఢిల్లీలో చక్రం తిప్పుతూ  ఇక్కడొక కన్ను వేసి ఉంచుతూ  టైంకోసం ఎదురు చూస్తున్నాడని అంటున్నారు .

గురు –అరే!ఇంకా నెలలు నిండని పసిగుడ్డు పాలన .అప్పుడే అంత ప్లాన్ వేస్తారా ?

శిష్య –మనకు కొత్తేమీకాదుకద గురూ ,నమ్మిన  నాదెండ్ల  అన్న ఎన్టి వోడిని ముంచేసింది మర్చావా ?అధికారం దక్కించుకోవటం లో  ఉచ్చనీచాలు ఉండవు గుర్వా.

గురు –సరేరా .  మోడీ సెంట్రల్ లో ,జగన్ రాష్ట్రం లో అన్ని సీట్లు ఎలా సంపాదించారని నాకు ఇంకా అనుమానంగానే ఉందిరా !

శిష్య –నీకేనేమిటి ?ప్రజలు కూడా అసలు మేము వాళ్లకు వోట్లు వేయనేలేదు  ఎలాగెలిచారబ్బా ఇన్ని సీట్లు ?అని ఇప్పుడు లబోదిబో మంటున్నారట .

 గురు –అదేరా నాకూ మిలియన్ డాలర్ల సందేహం .

శిష్య –ఒకప్పుడు అమెరికా ప్రెసిడెంట్ నిక్సన్ ఇలాగే భారీ మెజారిటీ సీట్లు, వోట్లతో గెలిచాడట .ఎలెక్షన్ అయిన కొన్నినెలలకు’’  వాటర్ గేట్ కుంభ కోణం ‘’బయటపడి ,తలవాచి, పరువు గంగలో కలిసి  రాజీనామా చేసిన ఉదంతం ఇప్పుడు బాగా వైరల్ అయింది గురూ .ఏ బొక్కలో ఏ పాము ఉందో ఎవరికి ఎరుక ?

 గురు –ఒకేదేశం ఒకే ఎన్నిక బ్రహ్మాస్త్రం ప్రయోగించాడు గదరా మోడీ ?

శిష్య –అవును గురూ .2022-23లో ఒకేసారి దేశం లో ఎన్నికలు అన్నాడు పిఎం .జ్యోతిష్కులు  పంచా౦గ కర్తలు  టివిలలో ‘’శని ప్రభావం అధికంగా ఉన్న సమయం లో దేశం లో  ప్రదాని,ముఖ్యమంత్రులు ప్రమాణ స్వీకారాలు చేశారు .ఇది మూన్నాళ్ళ ముచ్చటే .అయిదేళ్ళూ అధికారం లో ఉండరు .శని మార్పుకు కూడా కారకుడు .కనుక ఏదో ఒక కారణం తో మధ్యంతర ఎన్నికలు దేశం లోనూ , మనరాష్ట్రంలోనూ వస్తాయని ఢంకా బజాయించి చెబుతున్నారు .అయినా మోడీకి కేదార్ నాథ్ గుహ ,జగన్ కు స్వరూపానంద స్వామి ఉన్నారు .భయమేల గురు ?అయినా మళ్ళీ నాతోనే రహస్యాలన్నీ చెప్పించి చల్లగా జారుకొంటున్నావు గురూ .

  మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -1-7-19-ఉయ్యూరు

ఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు

27—మర్చెంట్ బాంకింగ్ లో సిద్ధహస్తుడైన ఆర్ధిక శాస్త్రవేత్త –పి.వి .నరసింహం

కృష్ణా జిల్లా మచిలీపట్నం లో శ్రీ పి.వి.నరసింహం 1941లో జన్మించారు .1963లో ఆంధ్రా యూని వర్సిటి నుండి ఆర్ధికశాస్త్రం లో ఎం .ఏ.డిగ్రీ పొందారు .ఇక్కడే ఎకనామిక్స్ లెక్చరర్ గా చేరి ,ఆర్ధిక శాస్త్రం లో పరిశోధనలో మునిగిపోయారు .

  కొద్దికాలానికే రిజర్వ్ బాంక్ లో చేరి అంచెలంచెలుగా ఎదుగుతూ ,పరిశోధనలలో పండిపోయారు .13 ఏళ్ళు రిజర్వ్ బాంక్ లో సేవలందించి తనపరిశోధన లలో నిష్ణాతులై ,రిసెర్చ్ ఆఫీసర్ గా ,డిప్యూటీ డైరెక్టర్ గా ఎదిగారు .తర్వాత ఇండ స్ట్రియల్ డేవలప్ మెంట్ బాంక్ (I..D. B.L.)లో1977లో  చేరి రిసెర్చ్ డివిజన్ ,,ప్లానింగ్ కార్పోరేట్ ,ఫైనా౦షియల్  భాగాలలో ఉత్కృష్ట సేవలందించారు .

  మర్చెంట్ బాంకింగ్ డివిజన్ చీఫ్ జనరల్ మేనేజర్ అయి ఎక్సి క్యూటివ్ డైరెక్టర్ అయ్యారు .ఈ పదవులలో ఉంటూ మానవ వనరుల అభి వృద్ధికి ,పెట్టుబడి దారుల సంబంధాలను మెరుగు పరచటానికి ,ట్రెజరీ అండ్ ఫండింగ్ ప్రక్రియల నైపుణ్యానికి అద్వితీయమైన కృషి చేశారు నరసింహం గారు .తర్వాతకాలం లో ఇండస్ట్రియల్ కార్పోరేషన్  ఆఫ్ ఇండియా లిమిటెడ్ (I.F.C.I)ప్రెసిడెంట్ గా 16-7-1998 న పదవీ బాధ్యతలు చేబట్టి తన విశేష ప్రతిభా విశేషాలు ప్రదర్శించారు .దీని అనుబంధ సంస్థలకు గౌరవ సభ్యులుగా ఉంటూ సలహా సంప్రదింపులతో వాటి అభి వృద్ధికీ తోడ్పడ్డారు .ఆర్ధిక శాస్త్రవేత్తగా ,బాంకింగ్ రంగ నిష్ణాతులుగా పి.వి. నరసింహం ప్రపంచ ప్రఖ్యాతి పొందారు .

  సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -1-7-19-ఉయ్యూరు

ఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు

26-ప్రోపిలిన్ గ్లైకాల్  తయారు చేసిన కెమికల్ ఇంజనీర్ –దాసరి మోహన ప్రసాద్

1980లో విశాఖలో జన్మించిన దాసరి మోహన ప్రసాద్ ఆంధ్రా యూనివర్సిటి నుంచి ఇంజనీరింగ్ పట్టభద్రులై ,అమెరికా వెళ్లి కెమికల్ ఇంజనీరింగ్ లో పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేషన్ చేసి పిహెచ్ డి అయ్యాడు .ఆహోరాత్రాలుగా మూడున్నర ఏళ్ళు పరిశోధన చేసి నూతన ఆవిష్కరణలు చేశాడు .

అందులో ముఖ్యమైనది గ్లిజరిన్ నుంచి ప్రోపిలిన్ గ్లైకాల్ తయారు చేసే ప్రక్రియ ముఖ్యమైనది దీనితో ప్రపంచ ప్రసిద్ధ  శాస్త్ర వేత్తల సరసన చేరాడు .అమెరికాలో గ్లిజరిన్ ఉత్పత్తి అత్యధికంగా ఉన్నా వాడకం బాగా తక్కువై నిల్వలు ఎక్కువైపోయాయి .ఆయన దృష్టి దీనిపై పడి,పర్యావరణానికి ఎలాంటి హాని కలిగించకుండా గ్లిజరిన్ నుంచి ప్రోపిలిన్ గ్లైకాల్ తయారు చేసి  తర్వాత భారీ గా ఉత్పత్తికి తోడ్పడ్డాడు .దీని కెమికల్ ఫార్ముల – C₃H₈O₂ అమెరికా ప్రభుత్వం ఈ ఆవిష్కరణకు దాసరి పసాద్ గారికి పలురకాల అవార్డ్ లు రివార్డ్ లు అందించి గౌరవింఛి పేటెంట్ ను మంజూరు చేసింది .

  దాసరి సాధించిన ప్రోపిలిన్ గ్లైకాల్ కు అమెరికాలోనే కాక అనేక దేశాలలో గొప్ప డిమాండ్ ఉంది .విమాన పైభాగాలపై మంచు పేరుకు పోకుండా అప్పటిదాకా ఇథలిన్ గ్లైకాల్ వాడేవారు  .కాని ఇందులో పర్యావరణానికి హానికలిగించే విషపదార్దాలున్నట్లు గుర్తించారు .దాసరిప్రసాద్ తయారు చేసిన ప్రోపిలిన్ గ్లైకాల్  లో విషపదార్ధాలు లేకపోవటంతో ఇప్పడు దీనినే వాడుతూ పర్యావరణ రక్షణ కల్పిస్తున్నారు .అంతే కాక ఇది జీవ సంబంధ ఉత్పత్తి .సోయాబీన్ ఆయిల్ ను దీనికి ఉపయోగిస్తున్నారు అంటే ఆర్గానిక్ ప్రొడక్షన్ కనుక ఏ ఇబ్బందులు ఉండవు .దాసరి మేధా శక్తిని గుర్తించి ‘’ది ప్రేసి డేన్షియల్ గ్రీన్  కెమిస్ట్రి  అవార్డ్ ‘’అందజేశారు.

    ప్రోపిలిన్ గ్లైకాల్ ను  వాహనాల బ్రేక్ ఫ్లూయిడ్ లలో ,సౌందర్య సాధనాలలో ,ఆహార ఉత్పత్తులలో ,లిక్విడ్ సోప్ తయారీలోకూడా  వాడుతున్నారు .శీతలీకరణాన్ని (ఫ్రీజింగ్ )నివారించటానికి’’ యాంటి ఫ్రీజర్ ‘’గా భారీ ఎత్తున  ఉపయోగిస్తున్నారు  .అనేక రకాల పోలిమేర్స్ తయారీలో ,బిల్డింగ్ మెటీరియల్స్ లో ,లేజర్ ప్రింటింగ్ లో టోనర్ గా ,ఫార్మకాలజిలో ,చర్మవ్యాదులకుపయోగించే ఆయింట్ మెంట్ లలో ఎక్కువగా ప్రోపిలిన్ గ్లైకాల్ వాడకం ఉన్నది .. ఆధారం –శ్రీ వాసవ్య  రచన ‘’ఆంద్ర శాస్త్ర వేత్తలు ‘’

  సశేషం

   మీ –గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -30-6-19-ఉయ్యూరు

ఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు

25-టెలికాం పితామహ –డా.త్రిపురనేని హనుమాన్ చౌదరి

కృష్ణా జిల్లా అంగలూరు గ్రామం లో 18-10-1931న జన్మించిన త్రిపురనేని హనుమాన్ చౌదరి హైదరాబాద్ లో స్థిరపడినా తన స్వగ్రామాన్ని మరచిపోలేదు .కామ్రెడ్ చౌదరిగా ప్రసిద్ధుడైన త్రిపురనేని హనుమాన్ చౌదరి టెలికమ్యూనికేషన్ రంగంలో ముఖ్యమయిన కృషి చేసారు.ఈయన టెలీకం పరిశ్రమలో భీష్మ పితామహులు. టెలికం పరిశోధకులు.

పూణెలో (1974-75), ఆంధ్ర ప్రదేశ్ లో (1978-83) టెలీఫోన్స్ శాఖ ప్రధానాధికారిగా ఉంటూ దేశవ్యాపితంగా ఎస్.టీ.డీ , ఐ.ఎస్.డీ ల వ్యవస్థకు అంకురార్పణ చేశారు. ఈయన కృషి ఫలితంగా ఈ రోజున దేశంలో ఒక కోటి ఇరవై ఐదు లక్షలకు పైగా ఎస్.టి.డి, ఐఎస్‌డి, ఈ-మెయిల్, వీడియో కాన్ఫరెన్సు, ఐఎస్‌డీ ఎన్ లైన్లు విస్తృతమయ్యాయి. “నాట్” గురించి పార్లమెంటు సభ్యులకు, వివిధ రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలకు, కేంద్ర మంత్రులకు అవగాహన కల్పించారు. విదేశీ సంచార్ నిగం లిమిటెడ్ తొట్టతొలి చైర్మన్ గా, మేనేజింగ్ డైరక్టరుగా దేశ వ్యాప్తంగా టెలీ కమ్యూనికేషన్ ల శకానికి నాంది పలికారు.

1989 లో టెలీ కమ్యూనికేషన్స్ మేనేజిమెంటు అండ్ స్టడీస్ సెంటరు నెలకొల్పారు. నేషనల్ టెలీకాం పాలసీ ఎన్.టీ.పీ కి సంబందించిన డ్రాప్టు పాలసీని 1989 లో రూపొందించారు. సెంటరు తరపున ఒక హౌస్ జర్నల్ ను నెలకొల్పి దానికి ఎడిటర్ గా కొంతకాలం వ్యవహరించారు. ఇండియన్ టెలిగ్రాఫ్ యాక్ట్ 1885 ను సవరించి దానికి ప్రత్యామ్నాయంగా టెలికం లా కు రూపకల్పన చేసి 1992 లో ప్రవేశపెట్టేందుకు కృషి జరిపారు.

టెలికం రెగ్యులేటరీ అధారిటీ ఆఫ్ ఇండియా (ట్రాయ్) బిల్ ను డ్రాఫ్టింగ్ చేసిన ఈయన ప్రైవేటు రంగంలో టెలికం పరిశ్రమ ఆవిర్భావానికి కీలక పాత్ర పోషించి, దేశీయ టెలికం వ్యవస్థకు నూతన శకం ఆవిర్భవింపజేశారు. జాతీయ, అంతర్జాతీయ టెలికం సదస్సులు అనేకంలో పాల్గొని టెలికం పరిశ్రమను ప్రపంచవ్యాప్తంగా నూతన పోకడలను అంకితం చేశారు. ఇంటర్నేషనల్ టెలికం యూనియన్ (జెనీవా) కు గౌరవ సభ్యులు. అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల ఏషియన్ టెలికం మహాసభలో (సింగపూర్,హాంకాంగ్,జెనీవాలలో 2001,02,03లలో) పాల్గొని మనదేశపు టెలికం రంగపు కీర్తి పతాకాన్ని ఎగురవేశారు. దాదాపు 20 దేశాలలో జరిగిన టెలికం సదస్సులలో ప్రధాన వక్తగా పాల్గొని, ఎప్పటికప్పుడు టెలికం అభివృద్ధి పథకాలను సూచించారు.

ఇంటెల్ సాట్ (వాషింగ్టన్) ,ఇన్మార్ సాట్ (లండన్) లకు గవర్నర్ గా వ్యవహరించారు. గయానా, యెమెన్ మొదలైన వర్ధమాన దేశాలకు ప్రణాళికలను రచించి తెలికం ఇంటర్నేషనల్ టీం కు నేతృత్వం వహించారు. 1995 లో దక్షిణాఫ్రికా ప్రభుత్వానికి, 2000లో నేపాల్ ప్రభుత్వానికి టెలికం సలహాదారుగా దిశానిర్దేశం చేశారు.

తెలుగుదేశం ప్రభుత్వం హయాం (1997-04) లో రాష్ట్ర ఐటీ రంగ అభివృద్ధిలో కీలక పాత్ర పోషించారు. ఆంధ్రప్రదేశ్ ఎలక్ట్రానిక్స్ డెవలప్‌మెంట్ కార్పొరేషన్ కు చైర్మన్ గా యున్నారు. భారతీయ విద్యా భవన్ కు (హైదరాబాదు శాఖ) ఛైర్మన్ గా, “ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఎలక్ట్రానిక్స్ అండ్ టెలీకమ్యూనికేషన్స్ ఇంజనీర్స్” కు జాతీయ స్థాయిలో అధ్యక్షునిగా, న్యూయార్క్ సంస్థకు గౌరవ సభ్యులుగా పనిచేసారు. సిటిఎమ్‌ఎస్ కు డైరక్టరుగా పనిచేశారు.

రచించిన గ్రంథములు
· India, understrain, India, U.P

· India Explorations, In True Conscience.

అవార్డులు
· ఎల్.వి.రామయ్య అవార్డు గ్రహీత.2017లో భారత ప్రభుత్వం పద్మశ్రీ పురస్కారమిచ్చి గౌరవించింది .

హోమియో పతి వైద్యం లోతులుతరచి ఈనాడు పత్రికలోచాలాకాలం ధారావాహికంగా ఆ వైద్య విధానం గురించి రాసి పుస్తకరూపం లో ప్రచురించారు హోమియో కిట్ రూపొందించారు .తెలుగు విద్యార్ధి మాసపత్రికలో జాబులు జవాబులు శీర్షిక నిర్వహిస్తున్నారు .జాతీయ మేధావుల సంస్థ గా ‘’ప్రజ్ఞా భారతి’’స్థాపించి ,చైర్మన్ గా ఉంటూ జాతి భవిష్యత్తుకు దిశా నిర్దేశనం చేస్తున్నారు 89 ఏళ్ళ వయసులో కూడా చాలా చలాకీగా టివి కార్యక్రమాలలో గోస్టులలో,చర్చావేదికలలో పాల్గొంటున్న అనుక్షణ క్రియాశీలి హనుమాన్ చౌదరి .

సశేషం

మీ –గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -30-6-19-ఉయ్యూరు

గురు -శిష్యా! ఏపీ కి ఉపముఖ్యమంత్రులు ఎందర్రా ?

ఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు

24-ఉయ్యూరు కెసీపి షుగర్ ఫాక్టరీ నిర్మాత-వెలగపూడి రామ కృష్ణ

శ్రీ వెలగపూడి రామ కృష్ణ 1896లో గుంటూరు జిల్లా రేపల్లె తాలూకా నగరం మండలం లోని బెల్లం వారి పాలెం లో 1896లో జన్మించారు .వీరి పూర్వీకులు ప్రకాశం జిల్లా తేళ్ళపాడు గ్రామస్థులు.ఆక్స్ ఫర్డ్ విశ్వ విద్యాలయం లో బిఎసి ,ఎం ఏ .లు చదివారు .ఇండియాకు తిరిగివచ్చాక దక్షిణ భారత దేశం లోనే పేరుపొందిన ఐ ఏ ఎస్ ఆఫీసర్ గా కీర్తిపొందారు .

కృష్ణా జిల్లా  గుడివాడ దగ్గర సిద్ధాంతం లో వేలాది ఎకరాల భూస్వామి ,ఉయ్యూరులోనూ భూములున్న  శ్రీ అడుసుమిల్లి గోపాలకృష్ణయ్య అనే సంపన్న వ్యవసాయ దారుడు 1932లో ఉయ్యూరులో సుగర్ ఫాక్టరీ నిర్మించారు . ఆయన నిర్వహణలో ఫాక్టరీ నడిచినా   టెక్నికల్ అనుభవం  లేనందున కుంటినడకే నడిచింది .రైతులకు, ఆయనకూ కూడా నిరాశే మిగిల్చింది .  రామకృష్ణ గారు ఉమ్మడి మద్రాస్ రాష్ట్ర ఇండస్ట్రీస్ డైరెక్టర్ గా ఉన్నప్పుడు  రాష్ట్రం  పారిశ్రామిక రంగం లో పురోగమించాలన్న తలంపుతో ఉయ్యూరులో తనభార్య శ్రీమతి దుర్గాంబ తండ్రి అంటే తన మామగారు స్థాపించిన షుగర్ ఫాక్టరీ అనుకొన్న లక్ష్యాలను సాధించటం లో విఫలమై వెనకడుగు లో ఉండగా  వెలగపూడి రామకృష్ణగారు  ఉయ్యూరు షుగర్ ఫాక్టరీని మామ గారి కోరికపై  నిర్వహణ బాధ్యతలు1941లో చేబట్టి కెసీపి లిమిటెడ్ గా నామకరణం చేశారు   లాభాలలో నడిపించి ఆసియా ఖండం లోనే అతిపెద్ద షుగర్ ఫాక్టరీ గా తీర్చి దిద్దారు .ఈవిధంగా రామకృష్ణగారు మద్రాస్ రాష్ట్రం లో తోలి పారిశ్రామిక వేత్తగా గుర్తింపుపొందారు .ఫాక్టరీ సామర్ధ్యాన్ని600 T.C.D.కి పెంచారు .ప్రస్తుతం కెపాసిటి న 7,500 T.C.D.కే పెరిగింది .ఇలా దినదిన౦గా  గణనీయమైన అభి వృద్ధి సాధించింది కేసిపి ., చెరుకు రైతులలో విశ్వాసం పెంచి చెరుకు నాటటానికి తగిన ప్రోత్సాహకాలు రైతులకు అందించారు

వెలగపూడి వారి ప్రోత్సాహం తోనే తణుకులో సర్వారాయ షుగర్ ఫాక్టరీ ,ఆంధ్రా సుగర్స్ , డెక్కన్ సుగర్స్ చక్కర పరిశ్రమలు ఏర్పడి వాణిజ్యరంగం లో కొత్త పుంతలు తొక్కాయి  మద్రాస్ లో సెంట్రల్ వర్క్ షాప్ ఏర్పాటు చేశారు .కెసీపి సిమెంట్ ఫాక్టరీ మాచర్లలో నెలకొల్పారు షుగర్ లో ఎంత పేరుందో కెసీపి సిమెంట్ కూ అంత నాణ్యతా గిరాకీ ఉంది .ఇతర దేశాలలో షుగర్ ఫాక్టరీలను కూడా ఉయ్యూరు కెసీపి నిర్మించి గొప్ప పేరు సంపాదించింది

..కృష్ణా కమ్మర్షియల్ ప్రాడక్ట్స్ అంటే కె .సి.పి.పంచదార ఉత్పత్తిలో ప్రముఖ స్థానం పొందింది .ఇక్కడి షుగర్ క్రిస్టల్స్ నాణ్యత మరే పంచదారకూ లేదు .దీనికి అనుబంధంగా సోడా గాస్ ,రెక్టిఫైడ్ స్పిరిట్ ,ఉత్పత్తిలోనూ పేరు పొందింది .ఉయ్యూరు సోడా వాటర్ తాగినవారికి ఇంకెక్కడి సోడా నచ్చనే నచ్చదు.కన్ఫెక్షనరి అంటే’’పంచదార  బిళ్ళలు’’కూడా ప్రసిద్ధి చెందాయి . కొంతకాలం తర్వాత బిళ్ళలవీటి ఉత్పత్తి ఆగిపోయింది ‘.ప్రస్తుతం అసిటిక్ యాసిడ్ ప్లాంట్ గణనీయమైన లాభాలు గడిస్తోంది .

రామకృష్ణగారి మరణం తర్వాత రామ కృష్ణగారి ఇద్దరు కుమారులు శ్రీ మారుతీ రావు  శ్రీ లక్ష్మణదత్ .కుమార్తె శ్రీమతి రాజేశ్వరి .కొన్నీల్లు ఫాక్టరీలను సమర్ధవంతంగా నడిపారు .తర్వాత  అన్నదమ్ముల వాటాలలో ఉయ్యూరు చల్లపల్లి, షుగర్ ఫాక్టరీలు శ్రీ మారుతీ రాగారికి  మాచార్ల సిమెంట్ ఫాక్టరీ మద్రాస్ సెంట్రల్ వర్క్ షాప్ శ్రీ దత్తుగారికి లభించాయి .మారుతీ రావుగారు గొప్ప టెక్నీషియన్ .మాన్ పవర్ తగ్గించి ఫాక్తరీని ఆధునికత జోడించి సమర్ధంగా నడిపారు . రైతులు డబ్బుకోసం ఫాక్టరీ చుట్టూ తిరుగకుండా  బాంకులలో రైతులపెర అకొంట్ లు తెరిపించి  సరాసరి నగదు ఆ అకౌంట్ లలో జమ అయ్యేట్లు చేశారు .ఇది రైతులకు వరప్రదాయిని అయింది.  ఉయ్యూరులో ఒక పారిశ్రామిక విప్లవమే వచ్చినట్లైంది .మారుతీ రావు  గారి మరణం తర్వాత  ఉయ్యూరు కెసీపి బాధ్యతలు ఆయనభార్య శ్రీమతి ఇర్మ్ గార్డ్ చేబట్టారు .శ్రీ దత్తు ఫిక్కీ అధ్యక్షులయ్యారు  దత్తుగారి భార్య ముక్త్యాలరాజా కుమార్తె శ్రీమతి ఇ౦దిరాదత్తు.ప్రపంచ తెలుగు ఫెడరేషన్ అధ్యక్షురాలు .వెలగపూడి రామకృష్ణగారమ్మాయి  శ్రీమతి రాజేశ్వరీ రామకృష్ణన్ జయపూర్ చక్కర కర్మాగారానికి మేనేజింగ్ డైరెక్టర్ .వీరికుమారుడు శ్రీ ఆర్ ప్రభు తమిళనాడు ఊటీ (నీలగిరి )పార్లమెంటరీ స్థానానికి 5 సార్లు ఎన్నికై ,ఒకసారి కేంద్ర మంత్రిగా కూడా ఉన్నారు .

వెలగపూడి రామకృష్ణ గారు జయపురం సంస్థానానికి దివాన్ గా పని చేశారు . మద్రాస్ ప్రభుత్వం లో అభి వృద్ధికమిషనర్ .గా సేవలందించారు .జిల్లాకలేక్టర్ గా ,లేబర్ కమీషనర్ గా ,పరిశ్రమల కమీషనర్ గా ,పార్లమెంట్ సభ్యునిగా ప్రజా సేవలో పునీతులయ్యారు .

వదాన్యులైన రామకృష్ణగాఋ   జన్మించిన చోట ఆయన బహుముఖీన సేవలకు గుర్తింపుగా ’’నగరం ‘’లో  ‘’వెలగపూడి రామకృష్ణ మెమోరియల్ కాలేజి’’ఏర్పాటైంది.తెనాలిలో విఎస్ ఆర్ ,అండ్ యెన్ వి ఆర్ కాలేజి స్థాపించారు .విజయవాడలో వెలగపూడి రామకృష్ణ సిద్ధార్ధ ఇంజనీరింగ్ కాలేజి స్థాపన జరిగింది .మద్రాస్ లో ఆంధ్రా చేంబర్ ఆఫ్ కామర్స్ ఆయన పేరిట నిర్మించారు .ఇంతటి పారిశ్రామిక దిగ్గజం శ్రీవెలగపూడి రామ కృష్ణ గారు 72వ 1968 ఏప్రిల్ 18న మరణించారు .

తణుకు కు చెందిన పండిత శ్రీ పెనుమెచ్చ సత్యనారాయణ రాజుగారు ‘’ తెలుగు రాజు కృతులు ‘కావ్యాన్ని మంజరీ ద్విపదలో మనోహరంగా రాసి  తన మిత్రుడు వెలగపూడి  రామకృష్ణగారి  58 వ జన్మ దినోత్సవం సందర్భంగా ‘’  రామ కృష్ణము ‘’పేరుతొ పద్యాలు రాసి  అంకితమిచ్చారు . దీనికి ప్రముఖ శాస్త్రవేత్త రక్షణశాఖ కు సలహాదారు ,ఉస్మానియా యూని వర్సిటి వైస్ చాన్సలర్  రాజుగారికి తన చిన్నతనం లో శిష్యుడు ,రాజా విక్రమ దేవవర్మగారి సౌజన్యంతో ఆంద్ర విశ్వ విద్యాలయ౦  లో ప్రొఫెసర్ గా పని చేసిన  డా శ్రీ సూరి భగవంతం గారు ,ప్రముఖ పత్రికా సంపాదకులు శ్రీ నార్ల వెంకటేశ్వరరావు గారు ముందుమాటలు రాశారు .

రామకృష్ణగారిపై  రాజు గారు రాసిన కొన్ని పద్యాలు రుచి చూద్దాం .

‘’గోదావరీ తీర కేదారములుపోవ –ఇంద్రావతీ భూములిచ్చినావు

‘’కాకరపర్రు’’లోనున్న గృహంబు ను వీడ –కోటపాడు న ఇల్లు కూర్చినావు ‘’

యుద్ధకాలమున౦దు ఉద్యోగ మొనగూర్చి –దోసిళ్ళతో సొమ్ము పోసినావు

నరసిన నా తల నరసి సోడా గ్యాసు –నేజెన్సి యిచ్చి పోషించు చుంటి

విన్ని  యుపకారములు చేయుచున్న కతన –నస్మదీయాంధ్ర కృతి కన్య నాత్మసఖుడ

వైన నీ కిచ్చినాడ  నేన౦కితముగ-ప్రేమతో శ్రీ వెల్గ పూడి రామకృష్ణ

‘’ఆరాధనంబుతో నీరాజనంబిచ్చి –యావేదనంబును నందజేసి

విజయంపు శ్రీతోడ రుజుభావమందించి –చంపకమాలినీ చరితమొసగి

పండిత రాట్చాటుభావాల గైసేసి –సరస రసాలంపు జవుల జూపి

భీమేశు శతకంబు నామెత గావించి-విక్రమ శతకంబు విశద  పరచి

ప్రేమతోడ జ్ఞానాంజలి పెట్టి దీని –‘’రామ కృష్ణము ‘’గావించి రామకృష్ణ

దేశదేశాల నీ కీర్తి తేజరిల్ల –నంకితము జేయుచుంటి నీకందుకొనుము ‘’

‘’పుత్రుని ‘’రామకృష్ణ ‘’యని ముద్దిడు కొంచును  నీదు పేరుతొ

బుత్రిక తెల్గురాట్కృతి ని మోదముతో నిడి నీకు  ,జన్మ తా

పత్రయ మీగ గంటి,భవ బంధములన్నియు ద్రెంచుకొంటి,స’

న్మిత్రమ ! రామ కృష్ణ కనుమీ !ధనధాన్య చిరాయుతున్నతుల్ ‘’

‘’ఏబది యెన్మిదైన భవదీయ జయంతికి నంకితంబుగా –నేబడది యైదు వత్సరము  లించ జనించిన నా’’ కుమారికన్’’

కూబర వృత్త రీత గుణ గుంఫిత రత్న మయూఖ దీపికన్ –నీ బహుమాన హస్తమున నేనిడితిన్ గొను రామ కృష్ణుడా ‘’

‘’ఢిల్లీ కోటలుదాటి నీదు గుణ మల్లీ వల్లికల్ హిందూ భూ –వాల్లభ్యధ్వజ దండమండన కళాపాండిత్య మార్జి౦చు టల్

సల్లాపామృత,రామ కృష్ణ !సతిగా సౌహిత్య సాహిత్య సం-పల్లావణ్య  వతిన్  కృతీంది నిడితిన్ బాణిం గ్రహింపం గదే’’

‘’దుర్గా౦బా ‘’దరహాస చంద్రికలలో దూగాడుచున్ గూడ శ్రీ –స్వర్గంగా లహరీ ప్రభావ కవితా భామా రమా కేళిమై

దుర్గా గంగలతోడి ఈశుడటు సంతోషంబు రేకెత్తగన్  -దిర్గన్ వచ్చును ‘’రామకృష్ణ ‘’గైకొ నీ తెల్గు రాట్పు త్రికన్ ‘’

ఇతి శివం

పండిత పెను మెచ్చ సత్యనారాయణ .

ఇలా రామకృష్ణగారు ఇన్ని మంచిపనులు చేశారని ,ఆయనకు ఒక కృతి అ౦కిత మివ్వబడిందనీ ఈ నాటి వరకు నాకే కాదు ఇక్కడి వారెవరికీ తెలియదు .రాజుగారి కావ్యాన్ని మా అబ్బాయి శర్మ లింక్ ద్వారా నిన్న పంపాకే నాకు తెలిసింది .

ఆధారం తెలుగు వీకీపీడియా  కొంత నాకు తెలిసిందీ ,మిగిలినది రాజు గారి కావ్యం .

సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -29-6-19-ఉయ్యూరు

ఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు

23-చిప్ మేకర్ –మండవ సురేంద్ర బాబు

ఆంద్ర రాష్ట్రం లో 1960లో పుట్టి న మండవ సురేంద్ర బాబు తిరుచ్చి రీజినల్ ఇంజనీరింగ్ కాలేజి లో ఇంజనీరింగ్ పట్టభద్రులై ,చండీ గడ్ లోని సెమి కండక్టర్ కాంప్లెక్స్ లో ఉద్యోగం లో 1983లో చేరి మూడేళ్ళు పని చేస్తూ పరిశోధన రంగం లో అడుగుపెట్టారు .సెమి కండక్టర్ పరిశోధనలో 17 ఏళ్ళ విశేష అనుభవం పొంది సిర్రజ్ లాజిక్ సంస్థలో ఇంటిగ్రేటెడ్ చీఫ్ డిజైనింగ్ పని చేస్తూ ,డిజిటల్ సిగ్నల్ ప్రాసెసింగ్ తయారీ  విభాగ మేనేజర్ అయ్యారు .జిలాగ్ సంస్థలో ఆయన చేసిన పరిదోధనలకు మూడు పేటెంట్ లు పొందారు .

 కెనడాలో పిహెచ్ డి పొంది ,అట్టావాలో బెల్ నార్తాన్ రిసెర్చ్ సంస్థలో   చీఫ్ రిసెర్చ్ ఆఫీసర్ పదవి పొంది  కెనడాలోని మాట్రాక్స్ సంస్థ నుండి ‘’చిప్ మేకర్ ‘’మొదలైన గౌరవ పురస్కారాలెన్నో అందుకొని ప్రపంచ ప్రఖ్యాత శాస్త్రజ్నునిగా గుర్తింపు ను అందుకొన్నారు .

   1997లో  సిర్రజ్ లాజిక్స్ సంస్థను వదిలి ,మరో ఇద్దరు శాస్త్ర వేత్తలతో కలిసి ‘’ సెంన్టిల్లం ‘’సంస్థను స్థాపించారు .ఈ కొత్త సంస్థ 2000 మే నాటికి పబ్లిక్ ఇస్స్యు లో మంచి పేరు పొందింది .బ్రాడ్ బాండ్ లో సురేంద్రబాబు గారికి, ఆయన సంస్థ సెంటిల్లం కు గొప్ప పేరు ప్రఖ్యాతులు లభించాయి .

ఆధారం –శ్రీ వాసవ్య  రచన ‘’ఆంద్ర శాస్త్ర వేత్తలు ‘’

మీ –గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -28-6-19-ఉయ్యూరు

ఆధునిక ఆంధ్ర శాస్త్ర రత్నాలు

22-ఎలెక్ట్రానిక్ దిగ్గజాలైన ప్రవాసాంధ్రులు-  ప్రభాకర్,,అప్పారావు  –

బండారు ప్రభాకర్ ,ఎం.అప్పారావు లు ప్రవాస ఆంధ్రులు .ఎలెక్ట్రానిక్స్ దిగ్గజాలు .ఇద్దరూకలిసి ట్రాన్సిస్టర్ రూపకల్పన చేసి చరిత్ర సృష్టించారు .ప్రభాకర్ విజయవాడకు చెందినవాడు .హైదరాబాద్ వెళ్లి ఒక పబ్లిక్ స్కూల్ లో చదివి  ఖర్గపూర్ ఐ ఐ టి లో చదువు అయ్యాక అమెరికా లోని కాలిఫోర్నియాకుయూని వర్సిటి లో పదార్ధ విజ్ఞాన శాస్త్రం లో పిహెచ్ డి సాధించాడు  అదే యూని వర్సిటీ లో పని చేస్తూ y ఆకారం లో ఉండే నానో ట్యూబుల విద్యుత్ ధర్మాలను గుర్తించే అనేక పరిశోధనలుచేశాడు .ఆ పరిశోధనా ఫలితం గా కొత్త సాధనాలు రూపొందించాడు .

  ఎం.అప్పారావు కూడా ఆంధ్రుడే .ఇక్కడ చదువు పూర్తి చేసి ముంబై యూని వర్సిటి లో ఉన్నత విద్య తర్వాత అమెరికా  వెళ్లి కెంటకి యూని వర్సిటి నుంచి పిహెచ డి పొందాడు . .మాసా చూసేట్స్ ఇన్ స్టి ట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ లో సాలిడ్ స్టేట్ ఫిజిక్స్ లో ప్రొఫెసర్ గా చేరి పని చేస్తున్నాడు .సౌత్ కారోలీనా లోని   ఈక్లెమెన్స్ యూని వర్సిటి లో ఎన్నో పరిశోధనలు చేశాడు .

  కాలిఫోర్నియాలోని ప్రభాకర్ ,సౌత్ కరోలీనా లోని అప్పారావు కలిసి ఒక గ్రాడ్యుయేట్ విద్యార్ధిని సాయంగా పెట్ట్టుకొని  ‘’నానో టెక్నాలజీ ‘’లో గొప్ప కృషి,పరిశోధన  చేశారు.ప్రపంచం లోనే అతి చిన్నదైన ట్రాన్సిస్టర్ ని నానో ట్యూబ్ లతో తయారు చేసి ప్రపంచాన్ని నివ్వెర పోయేట్లు చేశారు .నానో ట్యూబులు వెంట్రుక  కన్నా సన్నంగా ఉంటాయి .దీని నిర్మాణంతో ‘’అల్ట్రా మినియేచర్  ఎలక్ట్రానిక్ ‘’పరికరాల తయారీకి మార్గం సుగమమైంది .వై ఆకార నానో ట్యూబులతో తయారైన ఈ బుల్లి  ట్రాన్సిస్టర్ కు సంబంధించిన వివరాలు విశేషాలను ఈ జంట శాస్త్ర వేత్తలు 2005 సెప్టెంబర్ ‘’నేచర్ మెటీరియల్స్ ‘’మాసపత్రికలో ప్రచురించారు .

  సాధారణంగా ట్రాన్సిస్టర్ సైజు తగ్గినకొద్దీ  వాటిలో వాడే చిప్స్ సంఖ్య విపరీతంగా పెరుగుతుంది .కానీ నానో టెక్నాలజీ తో తయారైన ఈ ట్రాన్సిస్టర్ అనూహ్య రూపం లో అతి సూక్ష్మ౦గా  ఉండటమే కాక అత్యంత సమర్ధవంతంగా పని చేసింది .ఈ జంట ప్రవాసాంధ్ర శాస్త్రవేత్తలు ‘’ఐరన్ –టైటానియం ‘’రేణువుల కోసం ప్రత్యెక తరహా రసాయనాలు వాడి ,వినూత్న నానో ట్రాన్సిస్టర్లు   తయారు చేసి ,ప్రపంచం లో ఎలెక్ట్రానిక్స్ దశను, దిశనూ మార్చి అభి వృద్ధిలో మార్గ దర్శుకు లయ్యారు .వీరిద్దరూ ఆంధ్రులవటం మనకు గర్వకారణం .

ఆధారం –శ్రీ వాసవ్య  రచన ‘’ఆంద్ర శాస్త్ర వేత్తలు ‘’

   సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్  -28-6-19-ఉయ్యూరు

ఆధునిక ఆంద్ర శాస్త్ర రత్నాలు-21-లైట్ కా౦బట్ ఎయిర్ క్రాఫ్ట్ రూప శిల్పి –కోట హరినారాయణ

21-లైట్ కా౦బట్ ఎయిర్ క్రాఫ్ట్ రూప శిల్పి –కోట హరినారాయణ

శ్రీ కోట హరినారాయణ 1943లో  బరంపురం  లో జన్మించిన తెలుగు వాడు .బెనారస్ హిందూ యూని వర్సిటి నుంచి మెకానికల్ ఇంజనీరింగ్ పట్టభద్రులు .బెంగుళూరులోని ఇండియన్ ఇన్ స్టి ట్యూట్ ఆఫ్  సైన్సెస్ లో పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేషన్ చేసి , బొంబాయి  ఐ .ఐ.టి.లో పిహెచ్ డి చేశారు .న్యాయశాస్త్రమూ చదివి పట్టా చేబట్టారు .విద్యాభ్యాసం అంతా స్వదేశం లోనే చేసిన ఆంద్ర శాస్త్ర వేత్త కోట .

  1967లో హిందుస్థాన్ ఏరో నాటిక్స్ లో ఉద్యోగం పొంది1970లో రక్షణ పరిశోధన ,అభి వృద్ధి సంస్థ  D.R.D.O.లో చేరి సుమారు 12ఏళ్ళు కీలకపదవులలో రాణించారు .1982లో మళ్ళీ H.A.L. లో చీఫ్ డిజైనర్ గా నాసిక్ లో పని చేశారు .మిగ్ విమాన ఆయుర్దాయం పెంచే ప్రాజెక్ట్ లో కీలక పాత్ర పోషించారు .దాని సామర్ధ్యాన్ని బాగా పెంచి  బరువును కూడా బాగా  తగ్గించారు .దీనితో మిగ్-21 విమానాల విడిభాగాల ఉత్పత్తి మనదేశంలోనే చేయటానికి సాధ్యపడింది  .

  కోట గారు 1985లో బెంగుళూరు లోని ఏరోనాటికల్ డెవలప్ మెంట్ ఎస్టాబ్లిష్ మెంట్ A.D.E;కి  డైరెక్టర్ అయ్యారు .అప్పటికే ఆయన పరిశోధన ప్రభావం వలన తేలిక రకం యుద్ధ విమానాలు అంటే లైట్ కా౦బట్ ఎయిర్ క్రాఫ్ట్ L.C.A.మనదేశం లో నిర్మించే ప్రాజెక్ట్ కు ప్రభుత్వం గ్రీన్ సిగ్నల్ ఇచ్చింది .ఈ ప్రాజెక్ట్ డైరెక్టర్ గా హరినారాయణ గారిని  నియమించి పూర్తి బాధ్యతలను అప్పగించింది .ఎల్ సి ఏ కి రూపకల్పన చేసి వివిధరకాల ఫ్లైట్ పరిక్షలునిర్వహించి  దిగ్విజయంగా  పూర్తి చేశారు .దీనితో పూర్తిగా స్వదేశీ పరిజ్ఞానం తో భారత దేశం లో ప్రపంచ దేశాలకు దీటుగా మొదటి యుద్ధవిమాన౦ లైట్ కా౦బట్ ఎయిర్ క్రాఫ్ట్ తయారై౦ది .ఇదంతా కోటవారి శాస్త్ర సాంకేతిక సామర్ధ్యానికి, ముందు చూపుకు నిదర్శనం  .1995లో ఆయనను ప్రముఖ శాస్త్ర వేత్తగా గుర్తించారు .ఇండియా చైనాయుద్ధం లో వోడిపోవటానికి ఇలాంటి యుద్ధ విమానాలు లేకపోవటమే కారణం .పాకిస్తాన్ యుద్ధం లో గెలవటానికిఇలాంటి  యుద్ధ విమానాలే కీలకమయ్యాయి  .L.C.A.నిర్మాణం తో భారత్ యుద్ధ విమా న రంగం లో అగ్రరాజ్యాల స్థాయికి చేరింది .2002లోవీటి నిర్మాణానికి ప్రభుత్వం వెయ్యి కోట్ల రూపాయల నిధి మంజూరు చేసింది .తేజస్ ప్రోగ్రాం లోకూడా వీరి పాత్ర గణనీయంగా ఉంది .కోటగారు హైదరాబాద్ యూని వర్సిటి వైస్ చాన్సలర్ గా కూడా పని చేశారు .డిఫెన్స్ రిసెర్చ్ డెవలప్ మెంట్ ఆర్గనై జేషన్ నుంచి ‘’డిస్టింగ్విష్డ్ సైంటిస్ట్  అవార్డ్ ‘’అందుకొన్నారు .2002లో భారత ప్రభుత్వం పద్మశ్రీ పురస్కారమిచ్చి గౌరవించింది .

   ఆధారం- శ్రీ వాసవ్య రచన ‘’ఆంద్ర శాస్త్ర వేత్తలు ‘’

  సశేషం

మీ- గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -27-6-19-ఉయ్యూరు

ఇవాళ నా పుట్టిన రోజు

—

‘’అర్జున టాంక్ ‘’రూప శిల్పి –దొనకొండ హనుమన్న

అనంతపురం జిల్లా  తిమ్మనచర్ల గ్రామం లో జన్మించిన దొనకొండ హనుమన్న అనంతపురం లో ఇంజనీరింగ్ పూర్తి చేసి ,వరంగల్ రిజినల్ ఇంజనీరింగ్ కాలేజి లో మెషీన్ టూల్ డిజైనింగ్ లో ఎం .టెక్ .అయ్యారు .మొదట పూనాలోని ఒక విదేశీ కంపెనీలో ఇంజనీర్ గా ఉద్యోగం ప్రారంభించి ,అనేక పరీక్షలు రాసి పూనా దగ్గర అహ్మద్ నగర్ లోని కేంద్ర ప్రభుత్వ రక్షణ శాఖకు చెందిన ‘’కంట్రోలరేట్ ఆఫ్ ఇన్స్పెక్షన్ ఆఫ్ వెహికల్స్ ‘’విభాగం లో గ్రేడ్ టు సీనియర్ సైంటిఫిక్ ఆఫీసర్ గా  నియమితులై పని చేశారు .వెహికల్ ఇంజనీరింగ్ లో గొప్ప పరిశోధన అధ్యయనం చేసి ప్రవీణులయ్యారు .

               సైనికులు కొనుగోలు చేసే వాహనాలు ,వాటిపని తీరు ,నైపుణ్యం లను క్షుణ్ణంగా పరీక్షించారు .నాలుగేళ్ల ఈ పరీక్షానుభవం పరిశోధనలకు దారి చూపింది .ఈ అనుభవంతో మద్రాస్ లోని సీనియర్ సైంటిఫిక్ గ్రేడ్ వన్ ఆఫీసర్ గా పదవీ బాధ్యతలు చేబట్టారు .అప్పుడు తయారౌతున్న ‘’వైజయంతి టాంక్ ‘’ ను పర్య వేక్షించి కొన్ని మార్పులు చేశారు.1980  డిసెంబర్ లో  ‘’కాంటాక్ట్ వెహికల్ రీ సెర్చ్ అండ్ డెవలప్ మెంట్  ఎస్టాబ్లిష్ మెంట్ ‘’లో  ‘’గ్రేడ్ సి’’శాస్త్రవేత్తగా  చేరారు .ఇదొక సువర్ణ అవకాశంగా మారింది .తన సునిసిత మేధవలన చకచకా గ్రేడ్ లను అధిగమించి హనుమన్న తన   అవక్ర విక్రమాన్ని ప్రదర్శించి ‘’స్పెషల్ గ్రేడ్ శాస్త్ర వేత్త ‘’గా గుర్తింపు పొందారు .ఇది అత్యంత కష్టతరమైన ప్రాసెస్ ఆయినా అవలీలగా సాధించారు. అంకితభావం తో ఆయన చేసిన అవిరళ కృషికి తగిన గుర్తింపుగా కేంద్ర ప్రభుత్వం ‘’విశిష్ట శాస్త్ర వేత్త ‘’పురస్కారం అందించి గౌరవించి సత్కరించింది .ఆ సంస్థలో ఉన్న 51ఉపశాఖలలో మొత్తం 6వేల మంది శాస్త్ర వేత్తలు ఉండగా ,కేవలం 20మందికి మాత్రమే ఈ ప్రతిష్టాత్మక అవార్డ్ లభించటం విశేషం .అందులో ఆంధ్రులైన హనుమన్నగా రికి రావటం మరింత విశేషం .

  అప్పడే భారత ప్రభుత్వం శత్రు  విచ్చేదక మల్టి పర్పస్ స్పెషల్ యుద్ధ టాంక్ ‘’అర్జున ‘’నిర్మించే ప్రయత్నం లో  రూప కల్పన చేస్తూ ఆ ప్రాజెక్ట్ ముఖ్య బాధ్యతను హనుమన్నగారికి అప్పగించింది .దీనినిర్మాణ౦  లో అనితరసాధ్య ప్రతిభను ,అంకిత భావాన్ని  ప్రదర్శించి దిగ్విజయంగా పూర్తి చేసి తన సమర్ధతను, టాంక్ సమర్ధతను చాటి ,అపూర్వ సత్కారం అందుకొన్న శాస్త్ర సాంకేతిక శాస్త్ర వేత్త హనుమన్నగారు .అత్యుత్తమ టాంక్ గా అర్జున టాంక్ గుర్తి౦పబడి భారత ప్రభుత్వ యుద్ధ టాంక్ లలో మణి రత్నమే అయి  ,అపూర్వ విజయాలు సాధించిపెట్టింది .ఈ విజయవంత మైన ప్రాజెక్ట్ తర్వాత మరొక 124 టాంక్ ల నిర్మాణానికి అనుమతి పొందటం మరో విశేషం .

   35ఏళ్ళు సుదీర్ఘ పర్యవేక్షణ నిరంతర పరిశోధన అనంతరం హనుమన్నగారు  చాలా ఆలస్యంగా 52వ ఏట పిహెచ్ డి అందుకొన్నారు .వీరి కృషికి లెక్కలేనన్ని అవార్డ్ లు రివార్డ్ లు లభించాయి .కేవలం స్వదేశీ పరిజ్ఞానం తో అపూర్వమైన అర్జున ట్యాంక్ రూపకల్పన చేసి నిర్మించి భారత దేశ యుద్ధ పరికరాలలో   విశిష్టమైన అర్జున టాంక్ ను చేర్చారు .ఆనాటి క్రీడి అయిన అర్జున పరాక్రమంతో, ఈ నాటి  అర్జున  టాంక్ వీర విహారం చేస్తూ రూపశిల్పి దొనకొండ హనుమన్నఅకు౦ఠిత దీక్షకు సేవతత్పరతకు శోభాయమానమై నిలిచింది.

ఆధారం –శ్రీవాసవ్య రాసిన ‘’ఆంద్ర శాస్త్రవేత్తలు ‘’

   మీ –గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -26-6-19-ఉయ్యూరు

బందరు లో ‘’ఆంధ్రా  సైంటిఫిక్ కంపెనీ’’ స్థాపకులు –అయ్యగారి రామమూర్తి

తూర్పు గోదావరి జిల్లా అమలాపురం దగ్గర పాలగుమ్మి లో 20-10-1895న జన్మించిన శ్రీ అయ్యగారి రామమూర్తి రాజమండ్రి ఆర్ట్స్ కాలేజీ పట్టభద్రులు .తరువాత్ కృష్ణాజిల్లా మచిలీపట్నం, పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా ఉండిలలో సైన్స్ టీచర్ గా పని చేశారు .సైన్స్ ను డ్రై సబ్జెక్ట్ గా కాకుండా తగిన పరికరాలను ఇన్నో వేటివ్ గా తయారు చేసి వాటి తో బోధించి సబ్జెక్ట్ పై విద్యార్ధులకు మంచి అవగాహన కల్పించేవారు ,

1924,25 రెండేళ్ళు బందరు హిందూ హైస్కూల్ సైన్స్ మేస్టర్ గా పని చేశారు .విద్యార్ధులలో శాస్త్ర విజ్ఞానం పై  అభిరుచి ,ఆసక్తి  అనురక్తి కలిగించారు . ప్రయోగ శాలలో ఉన్న పరికరాలతో ప్రయోగాలు చేసి చూపిస్తూ వారితోనూ చేయిస్తూ గొప్ప స్పూర్తి కలిగించారు .ఆనాడు ఏమాత్రమూ శాస్త్ర ,సాంకేతిక పరిజ్ఞానం అందుబాటులో లేదు .కాని ఆసక్తికల అయ్యవారు అయ్యగారి  రామమూర్తి  అనేక విద్యుత్ పరికరాలను అందుబాటులో ఉన్న పదార్దాలనుపయోగించి తయారు చేసి అందరికీ ఆశ్చర్యం కలిగించారు .అనేక అధ్యయనాలు ,పరి శోధనలు చేసి బందరు లాంటి  పట్టణం లో సైన్స్ పరికరాల ఉత్పత్తి చేసే కంపెనీ ఉంటె బాగుంటుంది అనే ఆలోచనకు వచ్చారు .అప్పటికే పాఠశాలల డిప్యూటీ ఇన్ స్పెక్టర్ గా ఉన్న ఆయన దానికి 1926లో రాజీనామా చేసి  బందరులోనే ‘’ఆంధ్రా సైంటిఫిక్ కంపెని ‘’స్థాపించారు .ఆంద్ర రాష్ట్రం లోనే ప్రప్రధమంగా సైంటిఫిక్ ఎక్విప్ మెంట్ కంపెనీ ‘’మచిలీ బందరు ‘’లో ఏర్పడింది అంటే ఆయన ముందు చూపు అర్ధమౌతోంది . కొద్ది స్థలం లో మాత్రమె రూపు దిద్దుకొన్న ఈ కంపెనీ తర్వాత సువిశాలమైన ప్రాంగణం లో అన్ని హంగులతో నిర్మితమై  అందరి అవసరాలు తీర్చింది .ఇక్కడ తయారైన విద్యుత్ పరికాలకోసం  విదేశాలనుండి కూడా   ఆర్డర్స్ వచ్చేవి  అంటే అంతటి డిమాండ్  ఉండేదన్నమాట  .

క్రమంగా దీన్ని  ప్రభుత్వం తీసుకొనగా , యుద్ధ పరికరాలకు కావలసిన యంత్ర సామగ్రిని కూడా సమ కూర్చే సమర్ధమైన సంస్థగా ఎదిగింది .సామాన్య  సైన్స్ టీచర్ రామమూర్తిగారి  దార్శనికత కు ఆంధ్రా సైంటిఫిక్ కంపెనీ అద్దం పడుతుంది  ఫిజికల్ బాలన్స్ లు కెమికల్ బాలెన్స్ లు స్ప్రింగ్ బాలెన్స్ లు లెన్సులు  మిర్రర్లు ,ఇంక్లైండ్  ప్లేన్లు  బున్సెన్  బర్నర్స్  విద్యుత్ పరికరాలు ,కెమికల్స్ ,బ్యూరేట్స్ పిపెట్స్  క్లానికల్ ఫ్లాస్క్లు ,  రౌండ్ బాట్టండ్ ఫ్లాస్క్స్  శోధననాలికలు అనబడే అన్ని రకాల టెస్ట్ ట్యూబ్స్  వగైరా సైంటిఫిక్ ఎక్విప్మెంట్ అంతా అన్ని స్కూల్స్ ,కాలేజీ వాళ్ళు ఇక్కడే కొనేవారు . ఆంధ్రా సైంటిఫిక్ కంపెనీ ని సందర్శించటానికి స్కూల్, కాలేజీ విద్యార్ధులు తండోప తండాలుగా వచ్చేవారు .తరవాత కొంతకాలం మూతపడినట్లు జ్ఞాపకం . అప్పుడే లోబెజవాడలో  వివిధ పేర్లతో  సైన్స్ ఎక్విప్ మెంట్ కంపెనీలు వచ్చాయి .  కాంగ్రెస్ ఆఫీస్ దగ్గరున్న కంపెనీలో ఎక్కువగా కొనేవాళ్ళం .

రామమూర్తిగారు సైంటిఫిక్ కంపెనీతో ఆగలేదు. ఆయన ఆలోచనలను  వివిధ విషయాలపై కేంద్రీకరించారు .బందరులోని చిలకలపూడిలో రసాయనాలు  అంటే కెమికల్స్ తయారు చేసే ‘’నేషనల్ కెమికల్స్ ‘’ సంస్థ ను కూడా స్థాపించి నడిపారు .దీనితర్వాత బందరులో  ‘’ఆంధ్రా గ్లాస్ ప్రాజెక్ట్ ‘’సంస్థను నెలకొల్పటానికి దీర్ఘకాల ప్రణాళిక సిద్ధం చేసి సూత్రప్రాయంగా ప్రారంభించారు . ఈ రెండుకంపెనీలు ప్రారంభ దశలో ఉండగానే  దురదృష్ట వశాత్తు అయ్యగారి రామమూర్తిగారు అస్తమించారు .వీరి మృతితో అవి మూతపడ్డాయి .

రామమూర్తిగారి మేధస్సు అద్వితీయం ఎ.ప్పటికప్పుడు నూతన పరికరాలను తయారు చేయటం ఆయనకు హాబీ  ,వ్యసనం  .సముద్ర వాతావరణమున్న బందరులో ‘’సోడా యాష్ ఫాక్టరీ ‘’నిర్మించాల్సిన అవసరం ఉందని అన్ని వివరాలతో ప్రాజెక్ట్ రిపోర్ట్ తయారు చేసి ,తానొక్కడి వలన అదిసాధ్యంకాదని ,కేంద్ర ప్రభుత్వం చొరవ తీసుకొని ఏర్పాటు చేయాలని ఎంతో  ఆశతో కేంద్రానికి పంపారు .అది బుట్ట దాఖలై ఆయనకు ,అందరికి నిరాశ మిగిల్చింది .బందరులో ఒకప్పుడు గొప్ప ఓడ రేవు ఉండేదని  ఇక్కడినుంచే డక్కామజ్లిస్ మొదలైన సున్నితమైన వస్త్రాలు విదేశాలకు ఎగుమతి అయ్యేవని కనుక మళ్ళీ ఇక్కడ పోర్ట్  నిర్మించాలని నిర్మాణాత్మక సలహాలు  విధి విధానాలు వ్రాత పూర్వకంగా రాష్ట్ర ప్రభుత్వానికి సమర్పిస్తే అదీ  ప్రభుత్వానికి బధిర శంఖారావమే అయింది  .అనేక మంది ముఖ్యమంత్రులు హడావిడిగా శంఖుస్థాపన చేయటం వారు  పదవి నుంచి దిగాక  పోర్ట్   ఎవరికీ పట్టని విషయమే అయింది .ఈ మద్య చంద్రబాబు కూడా పోర్ట్ కు శ్రీకారం చుట్టినా ,ఆయన పాలనకు స్వస్తి జరిగింది ,మళ్ళీ బందరు పోర్టు తంతు మామూలే అయింది .

ఆనాటి భారత ఉపరాస్ట్ర పతి డా సర్వేపల్లి రాదా కృష్ణ బందరు ఆంధ్రా సైంటిఫిక్ కంపెనీ కి 1953 జనవరి 4న జరిగిన రజతోత్సవాలకు హాజరై .శ్రీ అయ్యగారి రామమూర్తిగారి అవిరళ  కృషిని  అవిశ్రాంత పరిశోధన లకు ముగ్ధులై ప్రశంసల వర్షం కరిపి౦చి ఆ మహనీయుని సేవలను ప్రజల ముందు౦చి  ,  ఆహూతులకు ఉత్తేజం కలిగించగా వారి హర్షధ్వానాలతో  ప్రాంగణం మారు మ్రోగింది .అయ్యగారి రామమూర్తి అమర్ రహే .

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -26-6-19-ఉయ్యూరు

—

స్ట్రక్చరల్ ఇంజినీర్ –పట్నాయకుని ఇందు భూషణ్

విజయనగరం జిల్లా పార్వతీపురానికి సమీప గ్రామం నిడుగల్లు లో పట్నాయకుని ఇందు భూషణ్ జన్మించారు .ఆంద్ర విశ్వ విద్యాలయం నుంచి ఇంజనీరింగ్ డిగ్రీ పొంది ,కాన్పూర్ ఐ ఐ టి నుంచి ఎం .టెక్  అందుకున్న ఘనులు .1970లో ఆస్ట్రేలియా చేరి అక్కడే ఉండిపోయి మాతృభాష తెలుగుకు అవిరళ కృషి చేశారు .

  ఆస్ట్రేలియా లోనిస్త్రక్చారాల్ ఇంజనీరింగ్ ప్రొఫెసర్ గా ,మెల్ బోర్న్ ఇన్ స్టి ట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ లోను పనిచేసి అనేక పరిశోధనలో నిమగ్నమయ్యారు .స్ట్రక్చరల్ ఇంజనీరింగ్ విభాగానికి కొత్త ఊపిరులూదారు .తన పరిశోధనలు నూతన ఆవిష్కరణలు చేస్తూనే మాతృభాష తెలుగు పై ప్రేమాభిమానాలు పెల్లుబికి 1991లో తెలుగు అసోసియేషన్ స్థాపించారు .ఆస్ట్రేలియాలో జన్మించిన తెలుగు పిల్లలను ప్రత్యేకంగా దృష్టిలో ఉంచుకొని తెలుగు విద్యా బోధనకు నడుం కట్టారు .ఆస్ట్రేలియా లోని ‘’ఎథినిక్ రేడియో సర్వీస్ ‘’లో రోజూ ఒక గంట సేపు తెలుగు కార్యక్రమాలు ప్రసారం చేయించే కార్యక్రమం చేబట్టి దిగ్విజయంగా కొనసాగిస్తున్నారు .మెల్ బోర్న్ లో ఉన్న 400 తెలుగు కుటుంబాలకు ,ఇతర ఆస్ట్రేలియన్ల కు తెలుగు నేర్పడం లో తన శాస్త్ర సాంకేతికతను అద్భుతంగా విని యోగిస్తున్నారు

   తెలుగు వారి అభి వ్రుద్ధికోసం ఆస్ట్రేలియాలో ‘’తెలుగు విద్యాలయం ‘’నెలకొల్పిన మార్గ దర్శి క్రాంత దర్శి ఇంజనీరింగ్ విద్యా భూషణ్ గారు .దౌన్ అండర్ ప్రాంతం లో ఉంటూ తెలుగు భాషా మాధుర్యాన్ని పంచుతున్న పట్నాయకుని ఇందుభూషణ్ గారికి జేజేలు .

హైబ్రిడ్ ఇంజన్ రూప శిల్పి –కర్రి విశ్వనాథ్

కర్రి విశ్వనాథ్అనకాపల్లిలో జన్మించి ,హైదరాబాద్ ఉస్మానియాలో మెకానికల్ ఇ౦జ నీరింగ్ పూర్తీ చేశారు .ఆస్ట్రేలియా  వెళ్లి పిహెచ్ డి ,,ఎంఏఐ ఎస్ టిఇడి,ఎంఏ ఐ ఏ ఎఫ్ సి ,ఏం ఎస్ ఏ ఏం యి ,ఏం ఐ ఐ వంటి అనేక డిగ్రీలు ఆర్జించారు  .ఉస్మానియాలో చదువుతూనే ఇంజనీరింగ్ రంగం లో పరిశోధనలు చేసి నూతన ఆవిష్కరణకు శ్రీకారం చుట్టారు .

 ‘’ఇ౦టలిజేంట్ కార్ ప్రోగ్రాం ‘’లో కర్రి ఆలోచనలు కొత్త ప్రక్రియలకు దారి చూపటం తో ఆయన పేరు ప్రఖ్యాతులు బాగా ప్రచారం పొంది,అంతర్జాతీయ పరిశోధకులుగా గుర్తింపు పొందారు .ఇంధన సమస్యలు తీర్చటానికి ‘’దీజెల్ –హైడ్రోజెన్ ‘’మిశ్రమం తయారు చేశారు .పర్యావరణాన్ని రక్షిస్తూ   అత్యంత  శక్తివంతంగా పని చేసే ‘’హైబ్రిడ్ ఇంజన్ ‘’ నిర్మాణ బృంద నాయకులుగా, రూప శిల్పిగా  విఖ్యాతులయ్యా రు .ఈ ఇంజన్ వలన ఇంధన వినియోగం 70శాతం తగ్గి, ఇంజన్ సామర్ధ్యం 20 శాతం పెరిగి వాడకం దారుల పాలిటి కల్ప వృక్షమే అయింది .ఈ పరిశోధన ‘’హైబ్రిడ్ ఎకానమి’’కి నాంది పలికింది .

  కేవలం ఒక స్పూన్ డీజెల్  ఉపయోగించి ఇంజన్ ను హైడ్రోజెన్ తో నడిపిస్తే దాని శక్తి సామర్ధ్యం 20 శాతం పెరుగుతుందని శ్రీ కర్రి ప్రయోగపూర్వాకం రుజువు  చేసి ప్రపంచాన్ని ఆశ్చర్యం లో ముంచేశారు .హైడ్రోజెన్ లో డీజల్ కలపటం అనేది అంతర్జాతీయంగా నూతన విషయంగా ఖ్యాతి పొంది విశ్వనాథ విజయానికి ప్రపంచం శిరసు వంచింది .ఇది ‘’పునర్వినియోగ  ఇంధన పరిశోధన’’కు మార్గ దర్శనం చేసి ‘’డాక్టర్ వి.పి.’’గా జగత్ ప్రసిద్ధులయ్యారు . ‘’కర్రి సృష్టి’’ ఇంధన ‘’వర్రీ’’లను దూరం చేసింది .అంతర్జాతీయ స్థాయిలో’’ ప్రగతి చోదక చక్రంగా ‘’ హైడ్రోజెన్ –డీజెల్ ‘’ఇంజన్ సృష్టి కర్త   40 ఏళ్ళ వయసు మాత్రమే ఉన్న ఆంద్ర శాస్త్రవేత్త  శ్రీ కర్రి విశ్వనాథ్ కు దక్కటం మనకు గర్వకారణం .పర్యావరణం కాపాడటం లో ఇంజన్ సామర్ధ్యం పెంచటం లో ఈ కృషి  అత్యంత  విలువైనది మన దేశానికి మన రాష్ట్రానికి కీర్తికారణమైనది .

ఆధారం –శ్రీ వాసవ్య రాసిన ‘’ఆంద్ర శాస్త్రవేత్తలు ‘’

  మీ –గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -25-6-19-ఉయ్యూరు

సాంకేతికశాస్త్ర వేత్త- చంద్రు పట్ల తిరుపతి రెడ్డి

శ్రీ చంద్రు పట్ల తిరుపతి రెడ్డి ఉస్మానియా యూని వర్సిటీ నుంచి మెకానికల్ ఇంజనీరింగ్ డిగ్రీ పొంది ,బొంబాయి లో ఇండియన్ ఇన్ స్టి ట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ  డిజైన్ అండ్ మాన్యు ఫాక్చరింగ్ లో మాస్టర్స్ డిగ్రీ సంపాదించి ,మొదటగా హిందూస్థాన్ మెషిన్ టూల్స్ లో ఉద్యోగం లో చేరి ,ఐఐటి ఫాకల్టిలో పని చేశారు .

  అమెరికా వెళ్లి ఆస్టిన్ లో ఉన్న టెక్సాస్ యూని వర్సిటీ నుండి పిహెచ్ డిఅందుకొన్నారు తర్వాత తనకు అభిమానమైన మెకానికల్ ఇంజనీరింగ్ లో పరిశోధనలు నిర్వహించారు .ఇంజనీరింగ్ కోర్సు కు మూడు పాఠ్య గ్రంథాలు రాశారు .ఇవి పరమ ప్రామాణికంగా ఉండటం వలన అనేక విదేశీ భాషలలోకి అనువాదం పొంది ప్రాచుర్యం పొందాయి .ఇంజనీరింగ్ లో రెడ్డిగారు ఆవిష్కరించిన రెండు కొత్త పరికరాలకు పేటెంట్ లు పొందారు .ఆయన ప్రతిభను గుర్తించి అమెరికన్ సొసైటీ ఆఫ్ మెకానికల్ ఇంజనీర్స్,అమెరికన్ సొసైటీ ఆఫ్ ఇంజనీరింగ్ ఎడ్యుకేషన్ , సొసైటీ ఆఫ్ మాన్యుఫాక్చరింగ్ ఇంజనీర్స్ మొదలైన ప్రామాణిక సంస్థలు ఆయనకు గౌరవ సభ్యత్వమిచ్చిఘనంగా  సత్కరించాయి .

  తిరుపతి రెడ్డిగారు న్యు జెర్సీ లోని రోవాన్ యూని వర్సిటి లో మెకానికల్ ఇంజనీరింగ్ ప్రొఫెసర్ గా చాలాకాలం పని చేశారు .ఈ యూనివర్సిటిలో మెకానికల్  ఇంజనీరింగ్ వి  భాగానికి  దిశా, దశ కల్పించిన ఘనత రెడ్డి గారిదే .ఈ యూని వర్సిటీ లో అంతర్జాతీయ ఖ్యాతి  గడించిన  ప్రొఫెసర్స్ ఎందరో ఉన్నారు .కాని 2006సెప్టెంబర్ లో మహా ప్రతిష్టాత్మకమైన ‘’లిండ్ బ్యాంక్ ఎక్స్ లెన్సి’’   ’’అవార్డ్ ను తిరుపతి రెడ్డిగారికి అందించి అరుదైన గౌరవం కల్పించారు .శాస్త్ర బోధనలో అత్యంత నిపుణులకు మాత్రమే  ఈ అవార్డ్ ను’’క్రిస్టియన్ ఆర్. మేరి ఆఫ్ లిండ్ బ్యాంక్ ఫౌండేషన్ ‘’వారు అందించే ప్రతిష్టాత్మకమైన పురస్కారం ఇది  ,సుమారు 40సంవత్సరాలు  రోవాన్ యూని వర్సిటీ సుదీర్ఘ సేవలు అందించి, బహుముఖ వ్యాప్తికి తోడ్పడి తనకు, తన ఇంజనీరింగ్ విభాగానికి కీర్తి ప్రతిష్టలు సాధించిపెట్టిన ఆంద్ర సాంకేతిక దిగ్గజం  రెడ్డి గారు  .

  రెడ్డి గారు రాసిన ‘’యాన్ ఇంట్ర డక్షన్ టు ఫైనిట్ ఎలిమెంట్స్ ‘’గ్రంథం 2006నాటికే మూడు సార్లు పునర్ముద్రణ భాగ్యం పొందింది అంటే దాని విలువ ఏమిటో అర్ధమౌతుంది .ఇదిస్పానిష్ ,కొరియా భాషలలోకీ  మరికొన్ని విదేశీ భాషలలోకి అనువాదం పొందింది .  రెడ్డి గారిమరో దొడ్డ రచన ‘’క్వాలిటి అండ్ రిలియబిలిటి’’గ్రంథం 2007లో లో ప్రచురితమైంది.

      సాంకేతికంగా గానే కాక సాహిత్య రంగం లోనూ ఆయన ప్రతిభ విశేషమైనదే .తన అనుభవాలకు కవితా రూపమిచ్చి ‘’మనోగతం ‘’కవితా సంపుటి వెలువ రించారు .వీరి సాహితీ సేవకు గుర్తింపుగా ‘’డెట్రాయిట్ తెలుగు అసోసి ఏషన్’’సాహితీ పురస్కారం అందించి సత్కరించింది .వంశీ ఇంటర్నేషనల్  దాశరధి కృష్ణమాచార్యుల  అవార్డ్ లను 2004లో ,తానా ఇంజనీరింగ్ అవార్డ్ 2005లోనూ అందుకొన్న ప్రతిభామూర్తి .సిలికాన్ లోయ లోతులు తరచి ,కంప్యూటర్ యవనికనూ  శోధించి ,శాస్త సా౦కేతిక శాఖల కు మెరుగులు దిద్ది ,సాహితీ జగత్తులోనూ విహరించిన బహుముఖ ప్రతిభాశాలి శ్రీ చంద్రు పట్ల తిరుపతి రెడ్డి గారు .

ఆధారం –శ్రీ వాసవ్య రాసిన ‘’ఆంద్ర శాస్త్రవేత్తలు ‘’

 మీ –గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -25-6-19-ఉయ్యూరు

నా దారి తీరు -128

మా కుటుంబం

ఇప్పటిదాకా నా చదువు ఉద్యోగం ,స్కూల్స్, అభి వృద్ధికి  సాహిత్యానికి చేసిన కృషి నాకు గుర్తున్నంతవరకు రాశాను .కొందరిపేర్లు మరచి పోయి ఉండచ్చు. కొన్ని సంఘటనలు మరుగున పడి ఉండచ్చు  .కచ్చితమైన తేదీలు నెలలు సంవత్సరాలు రాయక పొయి ఉండవచ్చు .అందుకే ఎక్కువగా వాటి జోలికి వెళ్ళలేదు .అయితే ఇవన్నీ యదార్ధ సంఘటనలే .వీటికి సాక్షంగా ఉన్న విద్యార్ధులు తమ మనోభావాలను నాతో పచుకొంటున్నారు  నిన్నటి 127వ ఎపిసోడ్ లో నా రిటైర్మెంట్ ఫంక్షన్ కు వచ్చినవారిలో మా బావమరది ఆనంద్ కూడా ఉన్నాడని రాయటం మర్చిపోయాను .అలాగే గండ్రాయి హైస్కూల్ అని రాయటానికి బదులు ముప్పాళ్ళ అని  బాలమురళి మేనల్లుడి పేరు పారుపల్లి రంగనాద్ అనటానికి బదులు పారుపూడి రంగనాద్ అనీ రాశాను .ఇలా నా లైఫ్ స్టోరీ  నెట్ లో రాస్తున్నానని ఈ మధ్యనే మా ఇంటికి వచ్చిన శ్రీ  పసుమర్తి ఆంజనేయ శాస్త్రి గారికి చెబితే  ‘’అవన్నీ ఎలా జ్ఞాపకం ఉన్నాయి ప్రసాద్ గారూ ‘’ అని ఆశ్చర్యపోయారు  .నా పోస్ట్ లను రెగ్యులర్ గా చదివే మా అన్నయ్యగారబ్బాయి రామనాద్ నిన్న మాఇంటికి వచ్చి ‘’ఇన్ని విషయాలు సంఘటనలు వ్యక్తులు నీకు గుర్తున్నాయి అంటే చాలాగ్రేట్ బాబాయ్’’అన్నాడు .ఇవన్నీ నేను రాయాల్సినవి నేను మాత్రమే రాయగలిగినవి .శేర్షిక పెట్టి లాప్ టాప్ లో    రాయటం మొదలు పెడితే  అలా ప్రవాహంలాగా రాసుకొంటూ పోవటమే తప్ప ఏ ఆధారమూ చేతిలో ఉండదు .బహుశా సరస్వతి మాత అనుగ్రహమే ఇది .మా శ్రీ సువర్చలా౦జ నేయ స్వాముల కరుణాకటాక్షమే .మా తలిదండ్రుల చల్లని దీవెనలే  తప్ప నా గొప్పతనం మాత్రం కాదు .ఆ అనుభవాలు అలా రాయించాయి నా చేత  .వాటి వైలక్షణం ,ప్రత్యేకతా కూడా కావచ్చు .

మా ఇంటిపేరు గబ్బిట.మాది ఆంగీరస, అయాస్య, గౌతమ త్రయార్షి ప్రవరాన్విత గౌతమస గోత్రం .కృష్ణ యజుర్వేద శాఖ .తెలగాణ్య  శాఖ బ్రాహ్మణులం.

మా ముత్తాత గారు శ్రీ దక్షిణామూర్తి శాస్ట్రీ గారు వారి భార్య కనకమ్మ వారికీ మా తాత గారుజన్మిచారు

మా తాతగారు గబ్బిట దుర్గాపతి శాస్త్రిగారు .ఏలూరు ప్రక్కన దెందులూరు మండలం లో రామారావు గూడెం అగ్రహారీకులు .అక్కడ మాకు ఒక చిన్న శ్రీ ఆ౦జనెయ  స్వామి దేవాలయం ఉండేది.పొలం వ్యవసాయగొడ్లు గోదా పాడి పంటా పాలేర్లు నిఘామాన్లు ఉండేవారు .మా నాయనమ్మ నాగమ్మ గారు ఉయ్యూరుకు చెందిన గుండు లక్ష్మీ నరసి౦హావదానులగారి కుమార్తె .మా తాతగారితో మా నాయనమ్మ గారి వివాహం ఉయ్యూరు లో ధూమ్ ధాం గా జరిగిందట .సదస్యం నాడు బ్రాహ్మణులకు మాతాతగారు వాళ్ళు బంగారు నాణాలు ఇచ్చారట .ఈ దంపతులకు మానాన్న గారు మృత్యుంజయ శాస్త్రిగారు జన్మించటం, కొద్దికాలానికే మాతాతగారు చనిపోవటం   ఆస్తి అంతా ఆయన అన్నదమ్ముల విభాగాలలో ఆయనకు కొంత దక్కటం  మా మామ్మగారు ఉయ్యూరువచ్చి పుట్టింట్లో ఉండటం జరిగింది .మా నాయనమ్మగారికి ఒక అక్కయ్య,  ఇద్దరు చెల్లెళ్ళు ఉండేవారు .మామామ్మగారి తండ్రి వీరిలో ఎవరికి ముందుగా మగపిల్లాడు పుడితే వారికి తన యావదాస్తీ రాసిస్తానని చెప్పి ,ముందుగా మా మమ్మగారికి మానాన్నగారు జన్మించటం చేత దౌహిత్రుడైన ఆయనకు తనకున్నఉయ్యూరు కాటూరు వీరవల్లి లలో ఉన్న  పొలాలు ఉయ్యూరులో ఉన్న పెంకుటిల్లు డొడ్డి  , వగైరా అంతా  రాసి మాట నిలబెట్టుకొన్నారు .ఇలామాకు రామారావు గూడెం అగ్రహార భూములు, ఉయ్యూరులోనిగుండు లక్ష్మీనరసి౦హావదానులగారి ఆస్తి సంక్రమించాయి .ఈ యనే  ఉయ్యూరులో రావి చెట్టుబజారులో ఉన్న స్థలం లో శ్రీ సువర్చలాన్జేయస్వామిని ప్రతిష్టించి దేవాలయ నిర్మాణం చేసి, ధూప దీప నైవేద్యాలకు ఏర్పాటు చేశారు .ఆయన మరణం తర్వాత మానాన్నగారువంశాపాం పర్య ధర్మకర్తగా ఉన్నారు  ఆయన చనిపోయాక నేను   వంశపారంపర్య ధర్మకర్తలుగా వ్యహరిస్తున్నాను .మానాన్న  గారిని పెంచి పెద్దను  చెసి చదువు చెప్పించి  మా ఇంటికి ఉత్తరపు వైపునే ఉన్న గుండువారి ఆడబడుచు అయిన మా అమ్మ గారు భవానమ్మగారి నిచ్చి వివాహం చేశారు  .మా అమ్మగారి తమ్ముడు గుండు గంగయ్యగా ప్రసిద్ధుడైన గంగాధర శాస్త్రిగారు మా మేనమామ .మా అమ్మ పచ్చని పసిమి .మామామయ్య నల్లని నలుపు .

మా నాన్నగారు ఉయ్యూరులో నూతక్కి నుంచి వచ్చి స్థిరపడిన నూతక్కి శాస్త్రులుగారు లేక చెరుకుపల్లి శాస్త్రులుగారు అని పిలువబడే చెరుకుపల్లి న్లక్ష్మీ నరసింహ శాస్త్రిగారి వద్ద వేదం శాస్త్రాలు నేర్చి తెలుగులో విద్వాన్ అయి ఉయ్యూరు సిబియెం స్కూల్ లో కొంతకాలం పని చేసి అనతపురం జిల్లా హిందూపూర్ లోని యిసియెం హై స్కూల్ లో సీనియర్ తెలుగుపండిట్ గా 22 ఏళ్ళు పని చేసి ఆ సర్వీస్ తో కృష్ణా జిల్లా బోర్డ్ హైస్కూల్ జగ్గయ్యపేట కు శ్రీ కాకాని వెంకటరత్నంగారి పూనికతో ట్రాన్స్ ఫర్ అయి, తర్వాత ఉయ్యూరు కు బదిలీ అయి ఇక్కడే రిటైర్ అయ్యారు . మా నాన్నగారు జిల్లాలోనే గొప్ప తెలుగు పండిట్ అనీ వేద ప్రమాణం లో ఘటికులని ,మంత్రార్ధ వివరణలో మేటి అనీ అందరూ చెప్పుకోగా వినే వాడిని .

మా అమ్మకన్న 12మంది సంతానం లో మా అన్నయ్య  లక్ష్మీ నరసింహశర్మకు పోలసానిపల్లి  పుల్లాభొట్లవారి ఆడబడుచు శ్రీమతి కమల వదినతో వివాహం జరిగి  వేదవల్లి ,రామనాధ బాబు కూతురు కొడుకును కన్నారు   హోస్పేట రైల్వే స్టేషన్ మాస్టర్ గా పని చేసి అకస్మాత్తుగా హార్ట్ అటాక్ తో మా అన్నగారు మా రాంబాబు పుట్టిన పదిహేను రోజులకే చనిపోయాడు .ఆ కుటుంబ బాధ్యత అంతా మా అమ్మానాన్న  వహించారు .అలాగే మా అన్నయ్యకంటే పెద్దదైన వేదవల్లి అక్కయ్య  వివాహమైనతర్వాత రాజమండ్రిలో చనిపోయిందని మా అమ్మ చెప్పటం వలననే తెలిసింది .మగవాళ్ళలో నేనూ ,మా తమ్ముడు కృష్ణమోహన్ ,

ఆడవాళ్ళలో మా పెద్దక్కయ్య లోపాముద్ర చిన్నక్కయ్య  దుర్గా మిగిలాం .                పెద్దక్కయ్యను ఏలూరుకు చెందిన హిందీ నాటకరంగ నటులు రోషనార ,చంద్రగుప్త వంటి నాటకాలలో పాత్రధారి  పాత వేంకటేశ్వరమాహాత్మ్యం సినిమాలో భ్రుగుమహర్షి ,నిర్దోషి సినిమాలో వేషధారి ,లా పుస్తకాలను లాయర్లకు అందజేసే గాడేపల్లి  పండిట్ రావు అని పిలువబడే గాడేపల్లి  సూర్యనారాయణ సత్యవతి దంపతుల  పెద్ద కుమారుడు  గాడేపల్లి  కృపానిధి బావగారి  గారికిచ్చివివాహం చేశారు .వీరికి సత్యకళ,జయలక్ష్మి శ్రీనివాస్  సంతానం .బావగారు మద్రాస్ కార్పోరేషన్ లో హెల్త్ డిపార్ట్మెంట్ లో పని చేస్సి రిటైరయ్యారు .కార్పోరేషన్ ఇచ్చిన స్వంతిల్లు షినాయ్ నగర్ లో ఉంది  .కళను టెలిఫోన్ డిపార్ట్మెంట్ లో పనిచేసే చంద్రశేఖర్ కిచ్చి పెళ్లి చేయగా బాలాజీ జన్మించాడు .చంద్ర శేఖర్ రిటైరయ్యాడు .బాలాజీ ప్రైవేట్ జాబ్ చేస్తున్నాడు .జయ కు మా అన్నయ్యగారి అబ్బాయి రామనాథ్ కిచ్చి మేనరికం పెళ్లి చేశాము .వీళ్ళకు కళ్యాణ్ కొడుకు .బాబు ఉయ్యూరు విఆర్ కే ఏం హైస్కూల్ లో సైన్స్ టీచర్ గా  పని చేసి ఈ ఏప్రిల్ లో రిటైరయ్యాడు .కళ్యాణ్ కు    రెండేళ్ళక్రితం పెళ్లై, కెసీపి లో ఉద్యోగిస్తున్నాడు .మేనల్లుడు శీను మద్రాస్ లోనే ప్రైవేట్ ఉద్యోగం చేస్తూ పెళ్లి చేసుకొని సెటిలయ్యాడు .మా పెద్దబావగారు సుమారు 20ఏళ్ళక్రితం ,మా పెద్దక్కయ్య 2008లో చనిపోయారు .

మా అన్నయ్యగారమ్మాయి  వేదవల్లి ని చిరివాడ వేలూరు వెంకటేశ్వర్లుగారి పెద్దబ్బాయి శ్రీ రామకృష్ణ కిచ్చి మేమే వివాహం చేశాం .ఆతను గరివిడి ఫెర్రో ఎల్లాయ్స్  లో అకౌంటెంట్ . రిటైర్ అయి పదేళ్ళు అయినా ,ఆయన మీద ఉన్ననమ్మకంతో అంకితభావం తో చేసిన సేవకు  ఇప్పటిదాకా ఉద్యోగం లో ఉంచారు .మా అమ్మాయి వేదవల్లి కి పెళ్లిచేసేనాటికి పియుసి తప్పింది తర్వాత స్వయం కృషితో డిగ్రీ ,బి ఎడ్ పాసై అక్కడే స్కూల్ లోసోషల్ టీచర్ గా   పని చేసి రిటైర్  అయి  అయిదారేళ్ళు అయింది .ప్రివేట్ గా లా చదివి లా ప్రాక్టీస్ కొంతకాలం చేసింది . వీళ్ళ పెద్దబ్బాయి  రవి ఎంబి ఏ చేయగా   గుంటూరు కుచెందిన ఏం ఎస్ సి పాసైన  గాయత్రితోవివాహం జరిపించగా ఒక కొడుకు పుట్టాడు .రవి మంచి ఉద్యోగం తో హైదరాబాద్ లో కుటుంబం తో సెటిల్ అయ్యాడు . రెండవవాడైన హరి మన భీమవరం లో బిటెక్ చదివిపాసై అమెరికా వెళ్లి  ప్రస్తుతం ర్యాలీ దగ్గరున్న కారీ లో స్వంత ఇల్లు ఏర్పాటు చేసుకోగా  వాడికీ వివాహం చేయగా ఇద్దరబ్బాయిలు కలిగారు .ఇదీ మా అన్నయ్య ,పెద్దక్కయ ల  కుటుంబ విశేషాలు .

మా చిన్నక్కయ్య దుర్గను చిరివాడ కు చెందిన  ,శతావధాని శ్రీ వేలూరి శివరామ శాస్త్రి గారి తమ్ముడు  మిల్లు కృష్ణమూర్తి గా ప్రసిద్ధులు అయిన శ్రీ వేలూరి కృష్ణమూర్తిగారి రెండవకుమారుడు ఉయ్యూరు పాలిటెక్నిక్ లో ఎల్ సియి చదివిపాసైన శ్రీ వేలూరి వివేకానంద గారికిచ్చి వివాహం చేశారు .మా బావగారు మొదటగా ఒరిస్సాలోని హీరాకుడ్ డాం వద్ద సూపర్వైజర్ గా చేరి క్రమంగా ప్రమోషన్స్ పొంది పాట్నా ,జమ్తారా ,మొదలైన చోట్ల సెంట్రల్ వాటర్ కమిషన్ లో అసిస్టెంట్ ఇంజనీర్ ,అయి హైదరాబాద్ కు చేరి డివిజనల్ ఇంజనీర్ గా రిటైరయ్యారు .వీరికి అశోక్ పెద్దకొడుకు . ఉయ్యూరులో మా ఇంట్లోనే ఉండి ఒకటవ క్లాస్ ను౦ఛి ఎస్ ఎస్ ఎల్సి వరకు చదివి  బందరు గుంటూర్ లలో డిగ్రీ పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేషన్ చదివి స్టేట్ బాంక్ ఆఫ్ ఇండియా లో ఉద్యోగం పొంది , శ్రీమతి సంద్యారాణి ని పెళ్ళాడి  సిద్దిపేటలో చాలాకాలం పనిచేసి తర్వాత హైదరాబాద్ చేరి ,ఓల్డ్ బోయిన్ పల్లి లో  స్వంత గృహం ఏర్పాటు చేసుకొన్నాడు   .వీళ్ళ అమ్మాయి భార్గవి ఏం ఏ .బి ఎడ్, ఏం ఎడ్ .ప్రైవేట్ స్కూల్ లో హైదరాబాద్ లో పని చేస్తోంది .ఈమె భర్త విశ్వనాధ సత్యనారాయణగారి తమ్ముదు వెంకటేశ్వర్లుగారి కుమారుడదు ఉయ్యూరులో నా శిష్యుడు అయిన శ్రీనివాస్  కుమారుడు మురారి  .వీరికి ఇద్దరబ్బాయిలు .అశోక్ కొడుకు ప్రత్యూష్ బిటెక్ చేసి వివాహమై ప్రస్తుతం  ఆస్ట్రేలియాలో ఇద్దరు మగపిల్లలతో భార్యతో కాపురమున్నాడు .

మా చిన్నక్కయ్యవాళ్ళ చిన్నకొడుకు పేరు నాన్నగారిపెరే మృత్యుంజయ శాస్త్రి  .ఇక్కడ గ్రాడ్యుయేషన్ చేసి రిజర్వ్ బాంక్ లో   కొంతకాలం పని చేసి , శ్రీమతి విజయలక్ష్మిని పెళ్ళాడి స్నేహితుల ప్రోత్సాహం సహకారం  తో సుమారు 25ఏళ్ళక్రితం అమెరికావెళ్లి  మిచిగాన్ యూనివర్సిటిలో చదివి సుమారు 20ఏళ్ళనుంచి కాలిఫోర్నియాలో  ఫ్రీమాంట్ నగరం లో సెటిల్ అయి స్వంత ఇల్లు ఏర్పాటు చేసుకొన్నాడు .విజయకూడా అక్కడ ఉద్యోగాస్తురాలే.  వీరికి కృష్ణ, వీణ సంతానం  .కృష్ణ చదువుపూర్తి చేసి మంచి కంపెనీలో ఉద్యోగిస్తున్నాడు .వీణ నృత్యం లో అరగేట్రం కూడా చేసి గ్రాడ్యుయేట్ అయి ఉద్యోగం చేస్తోంది .

మా చిన్నక్కయ్యవాళ్ళ ఒక్కగానొక్క అమ్మాయి పద్మ . వీణలో ప్రసిద్ధురాలు .గ్రాడ్యుయేట్ .హైదరాబాద్ లో గణపవరపు రామకృష్ణ అనే రియల్ ఎస్టేట్ నడిపే అతని కిచ్చిపెళ్లి  చేశారు .వీరికి రవళి అనే అమ్మాయి రవి తేజ అనే కొడుకు కవలలు .రవళి  బిటెక్ చేశాక ఒక సాఫ్ట్ వేర్ ఉద్యోగితో పెళ్లి చేశారు వీరికే ఒక స్వంత కంపెనీ కూడా ఉంది ఒక కొడుకు కూడా పుట్టాడు  జరిగి  రవి తేజ  కూడా బిటెక్ చేసి ప్రస్తుతం  హైదరాబాద్ లోనే పనిచేసి ఈమధ్యనే బెంగుళూర్ లో బెంగుళూరు లో పని చేస్తున్నాడు .మా అచిన్నక్కయ్య శ్రీమతి దుర్గ 12-4-18 న హైదరాబాద్ లో మరణించింది .

మాతమ్ముడు కృష్ణమోహన్  విజయవాడ బందర్ లలో డిగ్రీ చదివి పూనా వెళ్లి కెమిస్ట్రీలో ప్రైవేట్ గా  ఏం ఎస్ సి చేసి ,అక్కడ  ఆర్డినెన్స్  ఫాక్టరీలో చేరి శ్రీమతి సునీతను పెళ్ళాడి ఆమెకూడా ఉద్యోగం చేస్తూ సుమారు 15ఏళ్ళక్రితం హైదరాబాద్ చేరి ఇక్కడి డిఫెన్స్ కంపెనీలో పని చేసి రిటైర్ అయ్యాడు .కర్మాన్ఘాట్ లో ఒక ఇల్లు ,సోమాజీ గూడా లో ఒక ఫ్లాట్ ఉన్నాయి  ఒక కూతురు అనూరాధ ,కొడుకు రాజ శేఖర్  .రాజు బికాం చదివి  అమెరికా వెళ్లి సెటిల్ కాలేక  తిరిగొచ్చి హైదరాబాద్ లోనే ఉద్యోగం లో చేరి ప్రస్తుతం అందరూ సోమాజీ గూడాలోనే ఉన్నారు .వీడికి ఇద్దరు అబ్బాయిలు. ఒకడు ఏం బి బిఎస్ చదువు తున్నాడు. రెండోవాడు మొన్ననే ఇంటర్ పాసయ్యాడు .

మా నాన్నగారు 1961లో మా అమ్మగారు 1982లో మరణించారు .మానాన్నగారు ఉండగానే మా అన్నయ్య శర్మ మరణం జరిగింది  . ఈ రెండు శోకాలు భరిస్తూ కుంగి కుమిలిపోతూ సంసారాన్ని మా అమ్మగారు జాగ్రత్తగా నడిపి మమ్మల్ని పెంచారు ప్రయోజకులను చేశారు  . మా నాయనగారు చనిపోవటం వలన మా నాయనమ్మగారు నా చేతులమీదుగా చని పోయారు .

నాసంతానం

మా  అమ్మగారి చెల్లెలు మనవరాలు (కూతురి కూతురు ) అంటే మా పద్మావతక్కయ్య, శ్రీ తూటుపల్లి ప్రకాశ శాస్త్రి దంపతుల కూతురు శీమతి ప్రభావతితో నా పెళ్లి 21-2-1964న నూజి వీడుదగ్గర వేలుపు చర్లలో జరిగింది .అప్పటికి ఆవిడ చదువు 8వ తరగతి

.మా పెద్దబ్బాయి పుట్టగానే మా నాన్నగారి పేరు మృత్యుంజయ శాస్త్రి పేరు పెట్టాం .ఉయ్యూరు హైస్కూల్ లో చదివి టెన్త్ టాపర్ గా మండలం లో మొదటివాడుగా వచ్చి ,ఇంటర్ మా ఊళ్లోనే చదివి ,కర్నూల్ సిల్వర్ జూబిలకాలేజి లో సీట్ రావటం తో అక్కడ బిఎస్ సి చదివి పాసయ్యాడు ..తర్వాత బాంక్ పరీక్షల్లో పాసై స్టేట్ బాంక్ లో ఉద్యోగం వచ్చినా  చేరకుండా గుజరాత్ లోని ఆనంద్ వెళ్లి ఇర్మాలో (Institute Of Rural Manege ment )చదివి కొద్దికాలం అక్కడే ఉద్యోగం చేసి ,తరవాత ‘’టి .సి .ఎస్ .‘’ లో మద్రాస్ లో ఉద్యోగించి ,హైదరాబాద్ బదిలీ అయ్యాడు .

ములగలేటి శివరామకృష్ణ శర్మ శ్రీమతి ఆదిలక్ష్మి గార్ల ఏకైక కుమార్తె  బికాం చదివిన శ్రీమతి సమత తో వివాహం జరిపించాం.ఇంటికి పెద్దకోడలుకనుక  ఒకటికి రెండు సార్లు అందరం చూసి  ఆమెనే నిశ్చయించాం .తర్వాత మా కోడలు  బిఎడ్ , తెలుగు ఏం ఏ పాసై   ప్రస్తుతంహైదరాబాద్ లో  ఢిల్లీ పబ్లిక్ స్కూల్ లో తెలుగు టీచర్ గా పని చేస్తోంది .మల్లాపూర్ లో స్వంత ఫ్లాట్ కొన్నారు .మా పెద్దమనవడు సంకల్ప్.అక్కడే చదివి ,బిటెక్ తంజావూర్ దగ్గర శాస్త్ర యూని వర్సిటిలో చదివి ,టిసిఎస్ లో జాబ్ సంపాదించి ‘’గేట్’’కూడా దూకి  అమెరికాలో మా అమ్మాయి వాళ్ళు ఉంటున్న షార్లెట్ లోని నార్త్ కరోలినాయూని వర్సిటిలో ఏం ఎస్ చేసి 2017మేలో మేమిద్దరం అక్కడ ఉండగా గ్రాడ్యుయేషన్ అయి, జూన్ లో చికాగోలో ఉద్యోగం సంపాదించి అక్కడే పని చేస్తున్నాడు  .రెండవమనవడు భువన్ సాయి తేజ  ఈ ఏడాదే ఇంటర్ పాసై  ఎం సెట్ లో కంప్యూటర్ కోర్స్ కు కావలసిన రాంక్ సాధించి కౌన్సిలింగ్ కోసం ఎదురు చూస్తున్నాడు .వీడిది మాం—–ఛి కంప్యూటర్ బ్రెయిన్ .

మా రెండో అబ్బాయి శర్మకు మా అన్నగారిపేరు లక్ష్మీ నరసింహ శర్మ పెట్టాం .ఉయ్యూరులో టెన్త్ ,ఇంటర్  పాసై  బెజవాడ లయోలాకాలేజ్ లో బిఎస్ సి హాస్టల్లో ఉండి చదివి , ఎంఎస్ సి సీట్ సంపాదిస్తాను అంటే రెండు వేలు ఇచ్చి పంపితే ఉత్తర భారతం అంతా తిరిగి హర్యానాలో ని ‘’రొహ్ టక్ ‘’ లో ఉన్న  మహర్షి దయానంద యూని వర్సిటి  లో సీట్ సాధించి నెలరోజులతర్వాత ఉత్తరం రాశాడు .తర్వాత ఉయ్యూరువచ్చి ,అన్నీతీసుకు వెళ్లి ,అక్కడే హాస్టల్ లో ఉండి చదివి మాస్టర్ డిగ్రీ తీసుకొన్నాడు .

తర్వాత ఉయ్యూరు విశ్వశాంతిలో కొన్నాళ్ళు లెక్కలమేస్టారుగా పని చేస్తూ ,రోజూ బెజవాడ వెళ్లి NI Tలో కంప్యూటర్ కోర్స్ నేర్చి  భీమవరం కాలేజీలో, హార్స్లీహిల్స్ లో పని చేసి హైదరాబాద్ చేరి రాజ్యలక్ష్మి మిల్స్ లో పని చేశాడు .బెజవాడకు చెందిన ఒరిస్సాలోని జైపూర్ లో బల్లర్షా పేపర్ మిల్స్ లో పని చేస్తున్న  శ్రీ కోట రామలింగేశ్వర శాస్త్రి ,శ్రీమతి భువనేశ్వరి ద౦పతుల ఏకైక కుమార్తె  ఎం.కాం.పాసైన   శ్రీమతి ఇందిరకు ఇచ్చి   శర్మ  పెళ్లి చేశాం .ఈమె మాతామహుడు ‘’ఫైవ్ పండిట్స్ తెలుగు గైడ్’’రాసిన శ్రీనోరి శ్రీనాధ సోమయాజులుగారు .తెలుగుపండిట్ గా మేడూరు హెడ్ మాస్టర్ గా పనిచేసి ,రిటైరయ్యాక బెజవాడ దగ్గర తాడిగడప లో సెటిలయ్యారు .ఉపనిషత్తులకు బ్రహ్మ సూత్రాలకు భగవద్గీతకు సరళమైన వ్యాఖ్యానం తెలుగులో రాసిన జ్ఞాని ఆయన .తర్వాత శర్మకు  ఐ బి ఏం లో పర్మనెంట్ ఉద్యోగం రావటం  రెండేళ్ళు బెంగుళూరులో పని చేయటం మేము ఒకనెల అక్కడికి వెళ్లి ఉండి మైసూర్, హలీబేడ్ ,శ్రావణ బెల్గోలా,ఒకప్పుడు అంటే  50ఏళ్ళక్రితం మేమున్న హిందూపూర్ చూడటం  నేను హోసూర్ వెళ్లి అక్కడి డా  వసంత్ మొదలైన తెలుగు పరిరక్షణ సమితివారితో కొన్ని గంటలు గడపటం జరిగింది .మా వాడు ఇప్పుడు హైదరాబాద్ లోనే ఐబిఎం కు ఇంట్లోనుంచే పని చేస్తున్నాడు .మా శర్మకు హర్ష సాయి కొడుకు. హర్షితాంజని కూతురు. మా మనవడు హర్ష టెన్త్ క్లాస్ లో ఉండగా ఒక స్నేహితుడు  టు వీల  ర్ ఎక్కి౦చు కొని యాక్సిడెంట్ చేయటం  బ్రెయిన్ కి చాలాతీవ్రగాయాలవ్వటం  .వెంటనే హాస్పిటల్ లో చేర్చటం మేజర్ సర్జరీజరిగి ప్రాణగండం తప్పటం  తర్వాత  ఏడాది టెన్త్ రాసి పాసవటం ఈ ఏడాది  ఇంటర్ కూడా పూర్తవటం అంతా కూడా వండర్ ,మిరకిల్  .ఈ విషయాలు మీకు తెలుసు .మనవరాలు హర్షిత టెన్త్ పాసై ఇప్పుడు ఇంటర్ సెకండ్ యియర్ లో ఉంది .

మా మూడవ అబ్బాయి నాగ గోపాల కృష్ణ మూర్తి .మా నాయనమ్మగారు నాగమ్మ గారి పేరు కలిసి వచ్చేట్లు పేరు పెట్టాం .ఉయ్యూరులో టెన్త్ చదివిపాసై ,బెజవాడ ఐ .టి.ఐ.లో చేరి మిణకలేక  , ఒక  హాస్పిటల్ లో చేరి వైద్యం నేర్చి స్వయంగా  R.M.P.అయి ,మైలవరం దగ్గర కొన్నేళ్ళు పని  చేశాడు .మంచిప్రాక్టీసు ,పేరు ఉండేది .

హైదరాబాద్ బిహెహ్ యి ఎల్ లో పని చేసి రిటైర్ అయిన శ్రీ బొమ్మకంటి సుబ్రహ్మణ్య శాస్త్రి ,శ్రీమతి దేవి దంపతుల రెండవ కుమార్తె శ్రీమతి రాణి నిచ్చి వివాహం చేశాం .తర్వాత వాళ్ళు ఉయ్యూరులో సెటిల్ అయ్యారు .ప్రస్తుతం మా స్థలం లో వాటర్ ప్లాంట్ పెట్టి నడుపుతున్నారు .మామనవాడు గౌతమ్ శ్రీచరణ్ ఇక్కడే టెన్త్ ,నారాయణలో ఇంటర్ చదివి ప్రస్తుతం పరిటాలలోని అమృత సాయి అటానమస్ కా   లేజిలో  కంప్యూటర్ కోర్స్ లో బిటెక్ సెకండ్ ఇయర్ చదువుతున్నాడు రోజూ ఉయ్యూరును౦చి కాలేజి బస్ లో వెళ్లి వస్తాడు . వీడిదీ గొప్ప కంప్యూటర్ బ్రెయినే . మనవరాలు రమ్య ఈ ఏడే టెన్త్  పాసయి నారాయణ కాలేజిలో ఇంటర్ లో చేరింది .

మా నాలుగవ అబ్బాయి వెంకటరమణ .టెన్త్ పాసై ,ఐటి ఐ లో చేరి మానేసి హైదరాబాద్ వెళ్లి మా అబ్బాయిలు శాస్త్రి శర్మల దగ్గర ఉంటూ అక్కడ కో ఆపరేటివ్ సంస్థలో పని చేసి త్రిఫ్ట్ సొసైటీ నడిపే విధానం బాగా అవగతం  చేసుకొని ఉయ్యూరు వచ్చి పోస్టాఫీస్ ఎదురుగా 17 ఏళ్ళక్రితం ‘’జాగృతి పొదుపు సహకార సంస్థ ‘’స్థాపించి  బ్రాంచీలు కూడా ఏర్పాటు చేసి లాభ సాటిగా నిర్వహిస్తూ ఎం .డి . గానూ సంఘం లోనూ  మంచి పేరుపొందాడు .

రమణ కు గుంటూరు లోని దుగ్గిరాల కృష్ణమూర్తి దంపతుల మూడవ అమ్మాయి శ్రీమతి మహేశ్వరి తో వివాహం జరిపించాం.

అందరిలో ఆఖరుగా విజయదశమినాడు పుట్టిన మా అమ్మాయి విజయలక్ష్మి టెన్త్ ఇక్కడే చదివిపాసై గుంటూరు గర్ల్స్ పాలిటేక్నిక్ లో కంప్యూటర్ అండ్ అకౌంటింగ్  లోడిప్లోమా చదివి పాసైంది .ఖర్గపూర్ ఐ ఐ టి లో లెక్కల ప్రొఫెసర్ శ్రీ కోమలి సూర్యనారాయణ శాస్త్రి గారి పెద్దకుమారుడు  అక్కడే బిటెక్ చదివి పాసైన శ్రీ సా౦బావధానికి ఇచ్చి వివాహం చేశాం .అవధాని గారుఅప్పుడు  హైదరాబాద్ లో ప్రైవేట్ కంపెనీలో ఉద్యోగం చేస్తున్నారు .

పెళ్ళైన ఏడాదికే అమెరికాలోని మాసా చూసేట్ రాష్త్రం  ఆమ్ హార్ట్ లో స్కాలర్షిప్ తో చేరి  యూనివర్సిటీలో చదివాడు .మా అమ్మాయి కూడా వెళ్ళింది .తర్వాత టెక్సస్ రాష్ట్రం లోని హూస్టన్ లో ఉద్యోగం లో చేరి పని చేశాడు .అక్కడే మా పెద్దమనవడు శ్రీకేత్  పుట్టాడు .వాడు పుట్టిన మూడునెలలకు మమ్మల్నిద్దర్నీ అమెరికా కు 2002 జూన్ లో తీసుకువెళ్ళారు ఆరునెలలు అక్కడ ఉన్నాం . మా ఉయ్యూరుకు చెందినమా అప్పలకొండమామయ్య కూతురు శ్రీమతివావిలాల లక్ష్మి దంపతులతో పరిచయం జరిగింది .స్పేస్ సెంటర్ వగైరాలు చూశాం .తర్వాత మా వాళ్ళు మిచిగాన్ స్టేట్ లోని డెట్రాయిట్ కు చేరారు .మా కవల మనవలు అశుతోష్ ,పీయూష్ లు 2005లో  పుట్టినప్పుడు అక్కడే ఉన్నాం .అప్పుడు అక్కడ తెలుగు కుటుంబాలతో సందదేసందడి .మూడోసారి మా వాళ్ళు అదే రాష్ట్ర౦ లోని  స్టెర్లి౦గ్ హైట్స్ లో ఉన్నప్పుడు 2008లో వెళ్లాం .ఇక్కడా చాలా మంది తో మంచికాలక్షేపం , శ్రీమైనేనిగారితో ఫోన్ సంభాషణ ఉండేది .నాలుగోసారి నార్త్ కేరోలీన షార్లెట్ లో స్వంత ఇల్లు కొనుక్కున్నప్పుడు 2012 ఏప్రిల్ లో వెళ్లాం .సత్యసాయి భజనలతో పులకి౦చా౦ .  ఇక్కడే ఈల విద్వాంసుడు శ్రీ కొమరవోలు శివప్రసాద్  మృదంగ విద్వాంసుడు శ్రీ ఎల్లా వెంకటేశ్వరారావుగార్లతో పరిచయం కలిగింది . ఇక్కడే మా చిన్నబావ గారి అన్నగారు వేలూరి ముకుందం గారబ్బాయి పవన్ కుటుంబం ఉంది  ముకు౦దం గారు చనిపోతే, ఆకుటుంబ బాధ్యత అంతా మా అక్కా బావ తీసుకొని ఇద్దరు ఆడపిల్లల పెళ్ళిళ్ళు చేశారు .పవన్ ను మా మేనల్లుడు శాస్త్రి అమెరికా తీసుకువెళ్ళి చదివించాడు .ఇప్పుడతను బాంక్ ఆఫ్ అమెరికాలో పెద్ద ఉద్యోగి . భార్య రాధ కూడా ఎంప్లాయి .ఈ కుటుంబంతో మంచి సాన్నిహిత్యమేర్పడింది  .ఐదవసారి2017 ఏప్రిల్ లో షార్లెట్ కే వెళ్లాం. ఈ సారి ససభారతి స్థాపన అయిదు కార్యక్రమాల నిర్వహణ ,నేను రాసిన ‘’షార్లెట్ సాహితీ మైత్రీ బంధం ‘’   పుస్తకావిష్కరణ  అక్టోబర్ 1ఆదివారం మధ్యాహ్నం 2-30నుంచి రాత్రి 7-30వరకు అయిదుగంటలు ‘’దసరా సరదా వేడుకలు ‘’నిర్వహణ ,వ్యాస జయంతి  శంకరజయంతి ,కృష్ణాష్టమి వేడుకలు సుందరకాండ పారాయణ రుద్రాభిషేకాలు సత్యనారాయణ స్వామి వ్రతలు  తో ఊపిరి సలపని కార్యక్రమాలు జరిపించాం .మా పెద్దమనవడు శ్రీ కేత్ హైస్కూల్ లో 12వ క్లాస్ కు వచ్చాడు .కవలమనవలు ఆశుతోష్ ,పీయూష్ లు 8పూర్తి చేసి హైస్కూల్ లో 9లో చేరారు.మా అల్లుడు అవధాని బాంక్ ఆఫ్ అమెరికాలో పని చేస్తూ కొన్నిటికి కన్సల్టెంట్ గా ఉన్నాడు .ఇవీ మా సంతాన విశేషాలు

http://www.familyecho.com/?p=START&c=166x3z3oxjo&f=965188546844566143

సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గా పసాద్ -24-6-19-ఉయ్యూరు  .

—

నా దారి తీరు -127

ప్రధానోపాధ్యాయునిగా పదవీ విరమణ

ప్రధానోపాధ్యాయునిగా 11సంవత్సరాలు పని చేసిన నేను 7ఏళ్ళు ఆడ్డాడలోనే పనిచేశాను .మిగిలిన నాలుగేళ్ళలో మొదటి సారిగా ప్రమోషన్ పొందిన వత్సవాయి ,తర్వాత మంగళాపురం ,చిలుకూరివారి గూడెం ,మేడూరులలో పని చేశాను .కనుక లా౦గెస్ట్ ఇన్నింగ్స్ అడ్డాడలోనే నన్నమాట .కావాలనే మేడూరు నుంచి అడ్డాడ మ్యూచువల్ ట్రాన్స్ ఫర్ పై వచ్చాను .నేను చేరేనాటికి స్కూల్ లో కరెంట్ లేదు ,చేరిన మర్నాడే వచ్చిన స్వాతంత్ర్య దినోత్సవానికి ఎగరెయ్యటానికి జాతీయ జెండా కూడా లేదు .అలాంటి స్కూల్ ను అన్ని విధాలా  ఏ రకంగా  అభి వృద్ధి చేసిందీ 107వ ఎపిసోడ్ నుంచి  ప్రొద్దున రాసిన 126వ ఎపిసోడ్ వరకు 20 ఎపిసోడ్ లలో రాశాను .అంత రాయాల్సి వచ్చింది అన్నమాట .21వ ఎపిసోడ్ అయిన ఈ 127ఎపిసోడ్ లో నా పదవీ విరమణ   విశేషాలు రాస్తున్నాను .

ఆకస్మికంగా వచ్చి సమసిపోయిన సంక్షోభం

అది1998 మార్చి నెల మొదటివారం అని గుర్తు .మార్చి 21నుంచి పదవతరగతి పబ్లిక్ పరీక్షలు ప్రారంభమౌతాయి .మార్చి మొదటివారం లో ఒక రోజు నేను ఉదయం 9-30కు స్కూల్ కు వచ్చేసరికి విద్యార్ధినీ విద్యార్ధులంతా స్కూలు బయట రోడ్డు మీద గుమికూడి ఉన్నారు .నేను మామూలుగా నా రూమ్ లోకి ప్రవేశించి అటెండర్ గురవయ్యను విషయం ఏమిటి అని అడిగాను .అతడు ‘’అయ్యగారూ !మొన్న మీరున్నప్పుడు ఆడపిల్లలకు ఇద్దరు టెన్త్ క్లాస్ కుర్రాళ్ళు లవ్ లెటర్ రాశారని ఆపిల్లలు  మీకు కంప్లైంట్ ఇస్తే  మీరు డ్రిల్ మాస్టారుగారినీ ,వీరభద్రరావు గారినీ ఎంక్వైరీ చేయమని చెప్పారు .వాళ్ళు విచారణ చేసి  వాళ్ళు తప్పు చేసినట్లు నిర్ధారించి మీకు చెబితే వాళ్ళతో క్షమాపణ పత్రం రాయించుకొని జాగ్రత్త చేశారు .కాని నిన్న సాయంత్రం నుంచి స్టూడెంట్స్ అంతా గుసగుసలాడుకొని స్కూల్ బాయ్ కాట్ చేయాలని   నిర్ణ యించుకోన్నారని అందుకే ఎవరూ లోపలి రాలేదని తెలిసింది ‘’అన్నాడు .

అప్పుడు నేను సెకండ్ బెల్ కూడా కొట్టించి గేటు బయటికి వెళ్లి స్కూల్ ప్రారంభమౌతుంది ,అసెంబ్లీ జరపాలి లోపలి రమ్మని చెప్పాను .మొహాలు మొహాలు చూసుకున్నారుకాని ఎవరూ లోపలి వచ్చే సూచన కనిపించలేదు .ఆడపిల్లలతో మీకేమీ భయం లేదు నేనున్నాను ధైర్యంగా లోపలి రండి అని చెప్పగా వచ్చారు .అసెంబ్లీ పూర్తి చేసి యధా ప్రకారం స్కూల్ ప్రారంభించి  టీచర్స్ ను క్లాసులకు పంపించా  .అటెండెన్స్ ను హాజరు  పట్టీలోకాకుండా కాగితం మీద తీసుకోమని చెప్పా  .అలాగే చేశారు వాళ్ళు . డ్రిల్ మాస్టర్ , వీరభద్రరావు లను నా రూమ్ కు పిలిపించి మాట్లాడి విషయం అడిగా .వాళ్ళు చెప్పారు .లవ్ లెటర్ రాసిన ఇద్దర్నీ కొట్టామని చెప్పారు .అందుకే బాయ్ కాట్ చేస్తున్నారని చెప్పారు .

నేను కొందరు మగపిల్లలను లోపలకు రమ్మనమని అటెండర్ తో కబురు చేయించా .వాళ్ళు వచ్చారు .వాళ్ళ నోటితోనే విషయం రాబట్టాను . ఆ ఇద్దరు మేస్టార్లు తమకు అపాలజీ చెబితేనే స్కూల్ లో అడుగు పెడతాం అన్నారు .నేను టీచర్స్ తో ఆపని చేయించలేను చేయించనుకూడా.ఇది డిసిప్లిన్ కు సంబంధించిన విషయం .ఇప్పటిదాకా ఇన్నేళ్ళు మిమ్మల్ని ఎలా చూశామో ఏమేమి చేశామో మీకోసం మీకు తెలుసు .పబ్లిక్ పరీక్షలు దగ్గరకొస్తున్నాయి .మీకు నంబర్లు హాల్ టికెట్స్ ఇస్తేనే పరీక్షకు కూర్చోగలరు లేకపోతె ఇంతే సంగతులు .ఒకవేళ మీరు పరీక్ష ఏదోరకంగా రాసినా టిసిలు ఇచ్చేటప్పుడు  కాండక్ట్ సర్టిఫికెట్లు ఇచ్చేటప్పుడు ఈ ఉదంతం తో ఏదైనా  చెడ్డగా నేను రాస్తే మీకు కాలేజిలో ఎవరూసీట్ ఇవ్వరు. ఉద్యోగాలలో చేర్చుకోరు .ఇప్పటి దాకా స్కూల్ వాతావరణం చాలాబాగుంది .ఇప్పుడు దాన్ని చెడగొట్టి కలుషితం చెయ్యవద్దు.కావాలంటే మీ పెద్దవాళ్ళను తీసుకు రండి మాట్లాడతాను ‘’అని అనునయంగా చెప్పాను .కొంత మనసు మారిందని పించినా కాకమీదున్నారు కనుక ‘’లేదు సార్! ఆ ఇద్దరు టీచర్లు మాకు క్షమాపణ చెప్పాల్సిందే ‘’అన్నారు .నేను మొండిగా ‘’వాళ్ళతో అపాలజీ చెప్పించే సమస్యే లేదు. కావాలంటే నేనే వాళ్ళతరఫున క్షమాపణ చెబుతా .లేదు కాదు కూడదు అంటే ఈక్షణ౦ లోనే నేను రాజీనామా చేసి వెళ్లి పోతా .మీ ఇష్టం అయినా మీ పెద్దలకోసం కబురు పంపాను వాళ్ళ సమక్షం లో నే తేలుస్తా ‘’అన్నాను ‘’సార్!మీరు మాకు దేవుడు లాంటివారు .మిమ్మల్నిఅపాలజి చెప్పమని అంటే మా మూర్ఖత్వం .మీరు కొడతారు తిడతారు అంతకంటే చాలా ఎక్కువగా మా బాగు కోరి చదువు చెబుతారు .మీరు రిజైన్ చేస్తే ,మేమూ ఈ స్కూల్ లో చదవం కూడా ‘’అన్నారు .

కాసేపటికి తలిదండ్రులు ఒకపాతికమంది వచ్చారు .మొదట్లో వాళ్ళూ  చాలా ఉద్రేకంగా మా టీచర్స్ పై మాట్లాడారు .వాళ్ళు క్షమాపణ చెప్పాల్సిందే అన్నారు .నేను ము౦దు గాస్వరం తగ్గించి మాట్లాడి విషయం  చెప్పి మా టీచర్స్ క్షమాపణ చెప్పే ప్రసక్తి లేదు ఇది స్కూల్ డిగ్నిటీకి ,టీచర్ ప్రొఫెషన్ కు .సంబందిన్చినవిషయం ఇందులో రాజీ లేదు .కావాలంటే వాళ్ళతరఫున నేను అపాలజీ చెబుతా .అదీ మీకు నచ్చకపోతే ఈ క్షణం లో రాజీనామా చేసి వెళ్ళిపోతా ‘’అన్నాను .వాళ్ళు అందరూ ముక్త కంఠం గా ‘’హెడ్ మాస్టారూ!మీరు ఎంతకస్టపడి పని చేస్తున్నారో ఎన్నెన్ని కార్యక్రమాలు చేస్తున్నారో మాకూ తెలుసు .ప్రతి విషయం లోనూ మా సలహా కోరుతున్నారు .మేమూ ఉడతాభక్తి స్కూల్ అభి వృద్ధికి మా వంతు కృషి చేస్తున్నాం .మీరు మా పిల్లల బాగు కోరేవారు .మీరు మా పిల్లల్ని తిట్టండి కొట్టండి నరికి చంపండి .మిమ్మల్ని ఏమీ అనం .మీరంటే మాకు అంత గౌరవం .కాని ఆ టీచర్స్ అపాలజీ చెప్పాల్సిందే ‘’అని మళ్ళీ మొదటికే వచ్చారు  .అప్పుడు బీరువా తీయించి ఆ ఇద్దరు కుర్రాళ్ళ మీద ఇదివరకున్న కంప్లైంట్లు   నేను ఇచ్చిన వార్ని౦గులు ,డిసిప్లిన్ కమిటీలో ఆ ఇద్దరు టీచర్లు ఉండటం వారిచ్చిన రిపోర్ట్ లు    నేను ఆ పిల్లలతో  రాయించితీసుకొని భద్రంగాఉంచిన     అపాలజీ లెటర్స్ అన్నీ ఉన్న ఫైల్ తీసి అన్నీ చదివి వినిపింఛి ‘’ఇప్పుడు చెప్పండి .మేము క్షమాపణ చెప్పాలా ?’’అన్నాను .అందులో ఉన్న సంజీవరావు గారనే స్కూల్ కమిటీ మెంబర్ పిల్లలతో ‘’దొంగ నాకొడుకుల్లారా బాగా చదువుకోమని స్కూల్ కు పంపుతుంటే ఈ లత్తుకోరు వేషా లేన్ట్రా .చీల్చి పారేస్తాను ‘’అని ఆ ఇద్దరుకుర్రాళ్ళను అందరి ఎదుటా నాలుగు పీకి ‘’సార్!మా వాళ్ళదే తప్పు .మేము సిగ్గుపడుతున్నాం ఇలాంటి దొంగనాకోడుకుల్ని కన్న౦దు కు .మళ్ళీ ఇలా జరక్కుండా మేము జాగ్రత్త పడతాం. మీకు ,స్కూల్ కు ఏ చెడుపేరు రాకుండా చూస్తాం ‘’అన్నారు .హమ్మయ్య అనుకోని తీవ్రంగా పట్టిన మబ్బు యిట్టె విడిపోయినందుకు అందరం సంతోషించాం .ఒక గంటతర్వాత అందరూ స్కూల్ లోకి వచ్చారు. యధాప్రకారం స్కూల్ నడిచింది .ఇక ఎవరిపైనా ఎవరికీ కోపం ద్వేషం లేవు. అందరం కలిసి పని చేశాం. స్టాఫ్ మీటింగ్ పెట్టాను .అంతానన్ను సపోర్ట్ చేసి ఇన్ ష్టి ట్యూషన్ గౌరవం  టీచర్ల మర్యాదా  కాపాడినందుకు ప్రత్యేకంగా అభినందనలు చెప్పారు .ఎవ్వరిమీదా ఏ రకమైన కక్ష సాధింపు చర్యలూ మేము తీసుకోలేదు .మర్నాటి నుంచి విద్యార్ధులంతా మా టీచర్స్ తోనూ చాలా గౌరవంగా ఉన్నారు .హెడ్ మాస్టర్ గా నా వ్యక్తిత్వం ఇంతటి సంక్షోభం నుండి బయట పడేసినందుకు భగవంతుడికి కృతజ్ఞతలు చెప్పుకొన్నాను .ఇలా బయటపడకపోతే రచ్చరచ్చ అయి స్కూల్ పరువు మాపరువు ఇప్పటిదాకా మేమంతా కస్టపడి సాధించిన పేరు ఒక్క దెబ్బతో తుడిచి పెట్టుకు పోయేవి .

రిటైర్ మెంట్

1998 ఏప్రిల్ మే నెలలో వేసవి సెలవలలో మేము కేదార్ బద్రీ మొదలైన యాత్రలు చేసి వచ్చామని ము౦దేరాశాను. జూన్ 27నా పుట్టినరోజు కనక రిటైర్ మెంట్ డేట్ కూడా  అప్పుడే అవ్వాలి .కొన్నేళ్ళ క్రితం అందరికీ రిటైర్ మెంట్ డేట్ ఆనెలలచివరి రోజునే అనే జివో రావటం వలన ఆనెల జీతం పూర్తిగా ఇచ్చి చివరి రోజున సాగనంపటం జరుగుతోంది .వేసవి సెలవలతర్వాత జూన్  13స్కూల్ రిఓపెనింగ్ జరిగింది .అప్పటికే రికార్డ్ లన్నీ సిద్ధం చేయటం ,కాష్ లెక్కలన్నీ తయారు చేసి పాస్ బుక్స్ అప్ డేట్ చేయటం ,లెక్కలు ,సైన్స్  లైబ్రరి ,డ్రిల్ మాస్టార్ ల వద్ద ఉన్న స్టాక్ అంతా అప్ డేట్ స్టాక్ రిజిస్టర్ల లో  వాళ్ళు సంతకాలు చేశాక నేను కొంతర్ సైన్ చేయటం  జరిగిపోయాయి .స్కూల్ స్టాఫ్ ఒక రోజు నాకు వీడ్కోలు పార్టీ ఇచ్చారు నేను మరో రోజు వాళ్లకు పార్టీ ఇచ్చాను .

జూన్ 30న లాంచనంగా స్టాఫ్ విద్యార్ధుల సమక్షం లో రిటైర్ మెంట్ జరిగింది .కమిటీ ప్రెసిడెంట్ శ్రీ రామబ్రహ్మంగారు ,కృష్ణా జిల్లా హెడ్ మాస్టర్స్ అసోసియేషన్ నుంచి శ్రీరాజుగారుశ్రీ ఆదినారాయణ గుడివాడి ఉపవిద్యా శాఖాధికారి శ్రీ టి శ్రీరామ మూర్తిగారు ఆహ్వానితులుగా విచ్చేశారు .హైదరాబాద్ నుంచి మా పెద్దమేనల్లుడు ఛి వేలూరి అశోక్,ఉయ్యూరులోని మా అన్నయ్యగారబ్బాయి రామనాద్ మా పెద్ద, రెండవ రెండవ అబ్బాయిలు శాస్త్రి శర్మలు కోడళ్ళు సమత ,ఇందిర,మామూడు నాలుగుఅబ్బాయిలు మూర్తి రమణ  ఉయ్యూరును౦చి కార్లలో  అడ్డాడ వెళ్లాం  .కామన్ హాల్ లో మీటింగ్ .స్టాఫ్ తరఫున నూతనవస్త్రాలు పూలదండ శాలువా కప్పారు .మా మేనల్లుడు నాకు బట్టలుపెట్టాడు .ఆదినారాయణ రాజుగార్లు శాలువాలు కప్పారు .స్టాఫ్ అంతా చాలా బాగా మాట్లాడారు .విద్యార్ధినీ విద్యార్ధులూ తమ అనుభవాలను బాగా పంచుకొన్నారు .డి.వై .యి. వో గారు నాకు రావాల్సిన ప్రావిడెంట్ ఫండ్   60 వేల రూపాయల చెక్కు నాకు అందించి నాగురించి మంచిమాటలు చెప్పారు  .ఒకా ఆత్మీయ సమావేశంగా కార్యక్రమ౦ దాదాపు రెండు గంటలు జరిగింది .మా తలి దండ్రుల పేరిట ఏటా టెన్త్ లో స్కూల్ ఫస్ట్ వచ్చిన    విద్యార్ధికి 500రూపాయలు ఇస్తానని  రిజల్ట్స్ రాగానే నాకు కార్డ్ రాస్తే  పంపిస్తాననీ  చెప్పి  ఆ ఏడు 1998 మార్చిలో స్కూల్ ఫస్ట్ గా ,అన్నిట్లోనూ అద్భుత ప్రావీణ్యం చూపిన  మా స్కూల్ లోనేను పని చేస్తున్నప్పుడు  6వ క్లాస్ లోచేరి పదవక్లాసు దాకా చదివి పాసై  ఇంటర్ లో చేరిన మా అందరికి అత్యంత ఇష్టమైన ఆల్ రౌండర్   కుమారి చీలి నాగ లక్ష్మికి మొదటి సారిగా అయిదువందల రూపాయల నగదు పారితోషికం ఉపవిద్యాశాఖాదికారి గారి చేతులమీదుగా ఆఅమ్మాయి తండ్రిగారు శ్రీ వెంకటేశ్వరరావు(రిటైర్డ్ సోషల్ మాస్టర్ ) గారి సమక్షం లో ఇప్పించాను .తర్వాత నాలుగైదు సంవత్సరాలు స్కూల్ ఫస్ట్ కు నగదు బహుమతులు ఇచ్చాను .ఆతర్వాత నేనే చొరవ తీసుకొని ఉత్తరాలురాసి , ఫోన్లు చేసినా స్కూల్ నుంచి రెస్పాన్స్ రాకపోతే ఇవ్వటం ఆపేశాను .ఆతర్వాత నేను మేడూరు  హెచ్ ఎంగా ఉన్నప్పుడు లేక్కలమేస్టార్ అయిన శ్రీ ప్రసాద్ హెడ్ మాస్టర్ అయి మా ఇంటికి వచ్చి ఆహ్వానిస్తే వెళ్లి అక్కడ స్కూల్ టాపర్ కి అయిదువందలు ఇచ్చి నాలుగేళ్ళు  కంటిన్యు చేశాను .తర్వాత వాళ్ళూ నాకేమీ ఇన్ఫర్మేషన్ ఇవ్వకపోవటం తో ఆగిపోయింది .అలాగే ముప్పాళ్ళ లోని ఓల్డ్ స్టూడెంట్ బాబ్జీ అనే బెజవాడ ఫిజిక్స్ లెక్చరర్  ప్రస్తుతం ప్రిన్సిపాల్   ఆగస్ట్ 15  జండా పండగ స్కూల్ లో తన బాచ్ విద్యార్ధులతో చేయిస్తూ నన్ను ఆహ్వానిస్తే వెళ్లి టెన్త్ టాపర్ కు అయిదువందల రూపాయలు ఇచ్చి నాలుగేళ్ళు ఆ హెడ్మాస్టర్ నాకు ఫోన్ చేసి చెప్పగానే  బాబ్జీ తో  డబ్బు పంపించి ఇప్పించాను .తర్వాత అదీ ఆగిపోయింది .

నా తర్వాత స్కూల్ లో సీనియర్ అయిన లెక్కలస్టారు శ్రీ యెన్ .సీతారామ రాజుగారికి బాధ్యతలు , స్కూల్ తాళాలు అప్పగించాను .అడ్డాడ విద్యార్ధులు అప్పుడప్పుడు బస్సుల్లో కనిపిస్తుంటారు .వాళ్ళంతా గొప్ప అభిమానం చూపిస్తారు .పాము సురేష్ ఫేస్ బుక్ లో పకరిస్తున్నాడు  .మద్రాస్ లో ఉన్ననాగ లక్ష్మి మూడేళ్లక్రితం ఫోన్ చేసి మాట్లాడిని .అమెరికాలో ఉన్న కోడూరి పావని రేగ్యులరా ఫోన్ చేసే మాట్లాడేది   నా సర్వీస్ లో బాగా కస్టపడి ,స్కూల్ కు  నాకూ మంచి పేరు సాధించిన అడ్డాడ హైస్కూల్ ను మరవటం కష్టం .అందుకే దీనిపై అంతఇష్టంగా 21 ఎపిసోడ్ లు రాసి సంతృప్తి చెందాను .

సశేషం

మీ –గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -23-6-19-ఉయ్యూరు

—

—

గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్
https://sarasabharati.wordpress.com
http://sarasabharativuyyuru.wordpress.com
http://suvarchalaanjaneyaswami.wordpress.com

Gabbita Durga Prasad
Rtd. head Master   Sivalayam Street
Vuyyuru  521165  Krishan District
Andhra Pradesh
India
Cell :     9989066375
8520805566
Land Line : 08676-232797

—
You received this message because you are subscribed to the Google Groups “SAhitibandhu” group.
To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send an email to sahitibandhu+unsubscribe@googlegroups.com.
To view this discussion on the web visit https://groups.google.com/d/msgid/sahitibandhu/CAJfQ0z9aKX2qsKj5XTMU4rj7vqerKdV8yBdZuEpbxfpi9vVfyw%40mail.gmail.com.
For more options, visit https://groups.google.com/d/optout.

Anand mavayya vacchadu

Show quoted text

నా దారి తీరు -126

పెన్షన్ పేపర్లు తయారు చేసి సమర్పించటం

 1998 జూన్ 30కి నాకు 58 ఏళ్ళు నిండుతాయి కనుక జూన్ నెలాఖరుకు నా రిటైర్ మెంట్ .అప్పటికే నా కంటే జూనియర్స్ నాకంటే ఎక్కువ జీతః తీసుకొంటున్నట్లు తెలిసి ,ఆ వివరాలుసేకరించి   కంపారటివ్ స్టేట్మెంట్ తయారు చేయించి   వాళ్ళుపొందుతున్న జీతాల  ఆర్డర్ కాపీలు సంపాదించి వాటినకళ్ళు జత చేసి జిల్లాపరిషత్ కు పంపాను .దీనికంతకూ మంచి సహకారం అందించాడు జూనియర్ అసిస్టెంట్ బాబు .అతనే బందరు వెళ్లి చెయ్యాల్సిన పని అంతా చేసి సాంక్షన్ చేయించాడు .ఈ తేడా లకోసం బిల్ చేయటానికి నేను పని చేసిన ఇతర స్కూళ్ళ నుండి నాన్  డ్రాయల్ సర్టిఫికెట్లు పొందాలి .ఆ స్కూళ్ళ హెడ్ మాస్టార్లకు అఫీషియల్ గా లెటర్స్ పంపించి తెప్పించి  బిల్స్ చేసి జిల్లాపరిషత్ కు పంపి సాంక్షన్ చేయించాము .పెంజేండ్ర హెడ్మాస్టర్ శ్రీ వి రఘురాములు అంతకు ముందు పామర్రులో మేమిద్దరం అసిస్టెంట్స్ గా పని చేసినప్పటినుంచి పరిచయం . ఇప్పుడు నాకంటే ఎక్కువ జీతం డ్రా చేస్తున్నట్లు మాటల సందర్భంగా చెప్పాడు .తనదగ్గరున్నసాంక్షన్ ఆర్డర్స్ నాకు పంపటం తో ఇదంతా అమలు జరగటానికి వీలైంది .

          అలాగే కుటుంబ నియంత్రణ ఇన్సెంటివ్ లకోసమూ పని చేసిన అన్ని స్కూళ్ళ నుండి నా డ్రాయల్స్ తెప్పించాలి ఆయా స్కూల్స్ హెడ్ మాస్టర్స్ సౌజన్యం వలన  అవీ సకాలం లో రావటం బిల్స్ చేసి సాంక్షన్ చేయించుకోవటం జరిగింది .22ఏళ్ళ ఆటోమాటిక్ ఇంక్రిమెంట్ ,హెడ్ మాస్టర్స్ స్కేల్ ఫిక్సేషన్ ,ఈ స్కేల్ లో రావాల్సిన చివరి ఇంక్రిమెంట్  కూడా పరిషత్ విద్యాశాఖాదికారి గారితో సకాలం లో మంజూరు చేయించాము .ఇక పెన్షన్ పేపర్స్ తయారు చేసి జిల్లాపరిషత్ కు ,డి.యి .వో .గారికి పంపాలి  .దీనికీ మా గుమాస్తా చకచకా ఫారాలు పూర్తీ చేయించి పంపించేశాడు .అప్పటిదాకా పెన్షన్ ఫిక్సేషన్ చివరి పదినెలల ఆవరేజ్ పే మీద లెక్కించి ఇవ్వటం  ఉన్నది. అలాగే పేపర్స్ తయారు చేసి సబ్మిట్ చేశాం .పంపిన తర్వాత ప్రభుత్వం తో ఉద్యోగ సంఘాల నిరంతర పోరాటం వలన పెన్షన్ ను చివరినెల లో తీసుకొన్నబేసిక్ పే పైనే ఫిక్స్ చేయాలి అని ఆర్డర్ వచ్చింది .మా గుమాస్తా బాబు అత్యంత వేగంగా డియివో ఆఫీస్ కు వెడితే ,నా పెన్షన్ పేపర్స్ హైదరాబాద్ పంపకుండా అక్కడే ఉన్నట్లు తెలుసుకొని ,వాటిని తీసుకొచ్చి టెన్ మంత్స్ ఆవరేజ్ ను ,లాస్ట్ మంత్ పే ఆధారంగా మార్చి మళ్ళీ డియివోఆఫీసులో సబ్మిట్ చేసి  వాళ్ళ చేతిలో మామూళ్ళు పెట్టి ఇక ఆలస్యం కాకుండా హైదరాబాద్ పంపేట్లు చేశాడు .అతడు ఇంత స్పీడ్ గా పని చేయటం వలననే  నాకు పెన్షన్ లాస్ట్ మంత్ పే మీద ఫిక్స్ అయి వచ్చింది .ఇలా చేయనివారికి మామూలుగా టెన్ మంత్ ఆవరేజ్ పే మీద పెన్షన్ సాంక్షన్ అయింది .నామిత్రుడు శ్రీ పి.ఆంజనేయ శాస్త్రి గారికిఇలా జరిగి ,ఈమధ్యనే అందరికీలాస్ట్ మంత్ పే మీదనే ఇవ్వాలని జి వో ఇస్తే ఇప్పుడు ఎరియర్స్ తో సహా పొందారు .నాకుమాత్రం నేను రిటైర్ అయిన రోజునుంచే అమలైంది .ఇదంతా ఒక పెద్ద ప్రహసనం ,ప్రాసెస్ .పెన్షన్ పేపర్స్ తయారు చేయటానికి డియివో ఆఫీసులోఒకరిద్దరు   బెజవాడ బందరు గుడివాడ ఉయ్యూరు మొదలైన చోట్ల కొందరు అనుభవజ్ఞులు ఉంటారు వీరి చేతిలో రెండు వందలుపెట్టి ఇన్ఫర్మేషన్ అంతాఇస్తే , ఇకమనం సంతకాలు పెట్టటం తప్ప మరే పనీ ఉండదు .చలామంది ఇలాంటి వారి తోనే చేయిస్తారు .వీళ్ళు చేస్తే డియివోఆఫీస్ లోకూడా ‘’కొర్రీలు’’ పడవు .వెంటనే సాంక్షన్ కోసం పైకి పంపేస్తారు .లేకపోతె ‘’వర్రీస్’’ తప్పవు .కనకవల్లి వాసి ,ఉయ్యూరు ,పెనమకూరు లలో నాతొ పని చేసిన  తెలుగుమేస్టారు శ్రీ వెంపటి శర్మగారికి చాలాకాలం పెన్షన్ సాంక్షన్ కాకపొతే ఉపాయం చెబితే ,మొదట్లో భీష్మి౦చినవాడు తర్వాత దారికొచ్చి పెన్షన్ పొందగలిగాడు  .

   సుమారు 40ఏళ్ళక్రితం మా  ఇంటిప్రక్కన ఉన్న  మా పెంకుటింట్లో కాపురమున్న శ్రీ మల్లాది రామకృష్ణయ్యగారు ఉయ్యూరు సమితిలో ఎలిమెంటరి స్కూల్ మేస్టర్ గా పని చేస్తూ కాపురమున్నారు.చాలా అభిమానవంతులు .నలుగురు మగపిల్లలు .వారందర్నీ బాగా చదివించారు. జీతాలకోసం డి.యే .కోసం స్ట్రైక్ లు జరిగితే ,ఆయన పరిస్థితి గమనించి అందరం సాయం చేసి మేము బియ్యం డబ్బూ కూడా  ఇచ్చి పస్తులు ఉంచకుండా చూశాము .దీనికి ఆకుటుంబం ఎంతోకృతజ్ఞతాభావం తో ఉండేవారు .అద్దె కూడా ఇచ్చినప్పుడే తీసుకోనమనేది మా అమ్మగారు . ఆ తర్వాత ఆయన రిటైర్ అవటం పెద్దబ్బాయి శాస్త్రి ఎ .జి.ఆఫీస్ లో ఆఫీసర్ అవటం మిగతావారంతా కూడా హైదరాబాద్ లో మంచి ఉద్యోగాలలో సెటిల్ అవటం జరిగింది .ఇప్పటికీ వాళ్ళ ఇళ్ళకు మేము వెళ్ళటం ,వాళ్ళు మా ఇంటికి రావటం జరుగుతోంది. ఫోన్ లో మాట్లాడుకోవటమూ ఉంది .మల్లాదిమేస్టారు ముందుగా ,తర్వాత భార్య శ్రీమతి వెంకట లక్ష్మి గారు కూడా  చనిపోయారు .వాళ్ళ రెండో అబ్బాయి రామకృష్ణ శాస్త్రిని మేమంతా ‘’ఎంఆర్కే’’అంటాం  రెండు నెలలక్రితం హార్ట్ ఎటాక్ తో చనిపోయాడు . తర్వాత వాడు సత్యం .చివరివాడు  వెంకటేశ్వర్లు .తరచుగా ఫోన్ చేసి మాట్లాడుతాడు .ఇటువైపువస్తే ఉయ్యూరువచ్చి చూసి వెడతాడు .

  మల్లాది మేస్టారి పెద్దబ్బాయి శాస్త్రి  ఏజీ ఆఫీసు లో ఆఫీసర్ గా ఉండటం, అతని దృష్టికి నా పెన్షన్ పేపర్ల సంగతి తీసుకు రావటం తో కానీ ఖర్చు లేకుండా ఏజీ ఆఫీసులో నా పెన్షన్ సాంక్షన్ అయి అక్టోబర్ నుండి చేతికి వచ్చింది  .కృతజ్ఞతా భావాలకు ఇవన్నీ పరాకాష్ట లు .మనుషులమధ్య డబ్బు సంబంధంకంటే మానవీయ విలువల సంబంధం ఉంటె ఎన్ని అద్భుతాలైనా జరుగుతాయి .కొన్ని దశాబ్దాల క్రితం మా ఇంట్లో నెలకు 6 రూపాయలకు  అద్దెకున్న కుటుంబం లో అందరూ కస్టపడి పైకొచ్చి అందరికీ ఆదర్శంగా ఉన్నారు .లేమిలోంచి కలిమిలోకి ఎదగటం అందునా హైదరాబాద్ లో అసాధ్యాన్ని సుసాధ్యం చేసి చూపారు .మా అమ్మగారన్నా, మేమన్నా ఆకుటుంబానికి ఆరాధనా భావం .మాకు వారంటే విపరీతమైన అభిమానం .వారి సౌజన్యం మాకు ఆకర్షణ  .మల్లాది వారి వంటి కుటుంబాలు అత్యంత  అరుదుగా ఉంటాయి .

            సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -23-6-19-ఉయ్యూరు

—

నా దారి తీరు -125

            తీర్ధ యాత్ర

కృష్ణా పుష్కరాలు

గురుడు కన్యారాశిలో ప్రవేశించినప్పుడు కృష్ణానదికి పుష్కరాలు వస్తాయి .కృష్ణానదికి  1992లో పుష్కరాలు వచ్చినప్పుడు  అడ్డాడలో పని చేస్తున్నాను .ఆదివార౦ నాడు  ఉదయమే ఉయ్యూరులో 4గంటలకే లేచి స్నానం సంధ్య ,పూజ పూర్తి చేసి  ,రెండు రౌండ్లు కాఫీ తాగి ,ఇంట్లో తయారు చేసుకొన్నా టిఫిన్ బాక్స్ లో  పెట్టుకొని  మంచినీళ్ళతో సహా మేమిద్దరం బస్ ఎక్కి నాగాయలంక లో రేవులో ,పెదకళ్ళేపల్లి ,శ్రీకాకుళం ,అవతలి ఒడ్డున గుంటూరు జిల్లాలోనిచిలుమూరు  రేవు లలో పవిత్ర పుష్కర స్నానం చేసి,దేవాలయ దర్శన౦ చేసి ,వీలున్నప్పుడు తెచ్చుకొన్నది తిని, లేక పళ్ళు తిని సాయంకాలందాకా ఇలా గడిపి రాత్రికి ఇంటికి చేరేవాళ్ళం .మరో రోజు ముక్త్యాల వెళ్లి స్నాన దర్శనాలు చేశాం .ఒక రోజు బెజవాడ కృష్ణాస్నానం చేశాం .  ఇలా ఆ 12 రోజుల్లో వీలైనన్ని రోజులు కృష్ణా పుష్కరస్నానం చేశాం .రాత్రి ఇంటికి వచ్చే వండుకొని భోజనం చేయటం. పగలెక్కడా హోటల్ లో భోజనం కాని టిఫిన్ కానీ చేసేవాళ్ళం కాదు.1980 కృష్ణా పుష్కరాలకు మాకు దగ్గరలో ఉన్న  తోట్లవల్ల్లూరు  ఐలూరు వెళ్లి పుష్కర స్నానాలు చేశాం. మా చిన్నక్క శ్రీమతి దుర్గ , బావ శ్రీ వివేకాన౦ద్ గారు హైదరాబాద్ నుంచి వస్తే వల్లూరులో అందరం కలిసి పుష్కర శ్రాద్ధం కూడా పెట్టాం అప్పుడు మా ఇంటి పురోహితులు శ్రీ కోట కృష్ణ మూర్తిగారు .ఈ పుష్కరం లోనే బెజవాడ లో శ్రీ చిట్టిబాబు వీణకచేరీ చూశాం ఆయనతో మాట్లాడాం .ఆయన కచేరీ ‘’రసపుష్కరం లో వోలలాడినట్లుంది’’అని బస్ టికెట్ వెనకాల ఎవరినో పెన్ను అడిగి రాసి ,సభాధ్యక్షులు శ్రీ నూకల చిన సత్యనారాయణ గారికిస్తే  ఆయన చదవలేక ‘’ఈ మేష్టారు ఏదో గొప్పగా రాశారు ఆయనే వేదికపైకి వచ్చి చదివితే బాగుంటుంది ‘’అని నన్ను ఆహ్వానిస్తే  ఆమాటతోపాటు మరికొన్ని మాటలు కూడా చెప్పగా చిట్టిబాబుగారు రెండు చేతులూ ఎత్తి నమస్కరించారు .అదే మొదటిసారి చివరి సారీ ఆయన్ను చూడటం  . ,శ్రీ జంధ్యాల సుబ్రహ్మణ్య శాస్త్రి గారి హరికథా గానం కూడా మధ్యాహ్నం జరిగితే విన్నాం .అలాగే శ్రీబాలమురళిగారి మేనల్లుడు  పారుపూడిరంగనాథ్ ? అన్నమయ్య కీర్తనలూ విన్నాం .ఆయన తానె నాకు బాలమురళి మేనల్లుడిని అని చెప్పి బాగా మాట్లాడారు .అక్కడే తిరుమల దేవస్థానం వారు నిర్మించిన శ్రీవారిఆలయాన్నీ స్వామినీ దర్శించాం .2016పుష్కరాలు ప్రారంభానికి ముందు ఎవరో స్వామీజీ పుష్కరఘడియలు రావాల్సిన ఆగస్ట్ 12కంటే ముందే వచ్చాయని  కృష్ణా పుష్కర స్నానం చేశారని పేపర్లో చదివి మా అమ్మాయి వాళ్ళ అమెరికా ప్రయాణం సరిగ్గా12వ తేదీ నే అవటంతో ఆగస్ట్ 8న కారులో ఉయ్యూరులో ఉదయమే బయల్దేరి  ముక్త్యాల వెళ్లి కృష్ణా పుష్కరస్నానం   మా అమ్మాయి విజ్జి  మనవళ్ళు శ్రీకేత్ ఆశుతోష్ ,పీయూష్  నేనూ చేసి మా శ్రీమతి అప్పటికి కంటి ఆపరేషన్ చేయించుకోవటం వలన పుష్కర పవిత్ర జలం చల్లి స్నానమంత్రాలన్నీ నేనే చెప్పి పుష్కర కృష్ణా నీటిని బాటిల్స్ లో పట్టుకొని  శ్రీ ముక్తేశ్వర స్వామి ని దర్శించి తెచ్చుకొన్న టిఫిన్ తిని ,కోటిలింగాల క్షేత్ర దర్శనం చేసి ,దారిలో తిరుమలగిరి వెంకటేశ్వర స్వామి దర్శనమూ చేసి ,పరిటాల శ్రీ బృహత్ ఆంజనేయ దర్శనం చేసి ఫెర్రి వెళ్లి గోదావరి కృష్ణా  సంగమ క్షేత్రం చూసి మొదటి సారి చూసి చంద్రబాబు అకు౦ఠిత దీక్ష కు జేజేలు పలికి ,సంగమ జలాలు పట్టుకొని రాత్రికి ఇంటికి చేరాం  .10 ఉదయం అందరం కారులో హైదరాబాద్ వెళ్లి ,12ఫ్లైట్ కు మా అమ్మాయి వాళ్ళను  అమెరికాకు పంపించాము .

  మా అబ్బాయి శర్మ కోడలు ఇందిరా మనవడు హర్ష మనవరాలుహర్షిత  ఒక ఆదివారం  వాళ్ళకారులో సుమారు 150కిలోమీటర్ల దూరం లోఉన్న బీచుపల్లి వెళ్లి గలగలపారే  కృష్ణా నదిలో పుష్కర స్నానం చేసి నేనే పోరోహిత్యం వహించి  శ్రీ బీచుపల్లి ఆంజనేయ స్వామిని దర్శించి ,భోజనం చేసి మధ్యాహ్నం అలంపురం లో శ్రీ జోగులా౦బ  దర్శించి రాత్రి 9కి మా వాళ్ళు ఉండే బాచుపల్లి చేరి పుష్కర స్నాన ఫలితం తెలంగాణా లో పొందాం .ఏర్పాట్లు ఏవీ సరిగ్గలేవు .ఉచిత భోజనాలులేవు ఆంధ్రాలోలాగా. రోడ్లు కనాకష్టం. టోల్స్ తీసేస్తానన్న కేసి ఆర్ మాట నిలబెట్టుకోలేదు  బాదుడేబాదుడు. ఇలా ‘’బాచుపల్లి టు బీచుపల్లి ‘’యాత్ర చేశాం .

     గోదావరి పుష్కరాలు

గురుడు సింహ రాశిలో ప్రవేశించినప్పుడు గోదావరి నదికి పుష్కర శోభ వస్తుంది .2003 కు వచ్చిన పుష్కరాలకు మాత్రం మేమిద్దరం హనుమకొండలో మా పెద్దబ్బాయి శాస్త్రి అత్తారింటికి వెళ్లి మా రెండవ మనవడు భువన్ ను చూసి మేమిద్దరం ,మా వియ్యపురాలు శ్రీమతి ఆదిలక్ష్మి గారు ఒకరోజు బస్ లో ఉదయమే 5గంటలకు  దక్షినకాషి లేక రెండవ కాశి కాళేశ్వరం వెళ్లి గోదావరి ,ప్రాణహిత నదుల సంగమం లో  పుష్కరస్నానం  అక్కడి శ్రీ కాళేశ్వరస్వామిని దర్శింఛి సాయంత్రానికి తిరిగివచ్చాం .మర్నాడు మేము ముగ్గురం అలాగే బస్ లో ధర్మపురి వెళ్లి గోదావరీ పుష్కరస్నానం చేసి  శ్రీ లక్ష్మీ నరసింహస్వామిని దర్శించి ,రాత్రికి ఇంటికి చేరాం ,విపరీతమైన జనసమ్మర్దం బస్సులు సమయానికి లేకపోవటం తో ప్రయాణాలు విసుగెత్తాయి .ఒకసారి మా బామ్మర్ది ఏలూరులో ఉన్నప్పుడు అందరం కొవ్వూరు వెళ్లి పుష్కరస్నానం చెఇ రాజమండ్రి చూసి ఇంటికి చేరాం .

            2015గోదావరి పుష్కరానికి మేమిద్దరం, మా మూడోకోడలు శ్రీమతి రాణి ,మనవడు చరణ్ ,మనవరాలు రమ్య కారులో ఉదయం 5గంటలకే బయల్దేరి మొదట రావులపాలెం దగ్గర గౌతమీ నదీ స్నానం చేసి ,వసిష్ట నదీ దర్శనమూ చేసి, వెంట తెచ్చుకొన్న టిఫిన్ తిని కాఫీ తాగి ,సరాసరి కోటిపల్లి వెళ్లి అక్కడా గోదావరిలో మధ్యాహ్నం 12-30 కు దేవతలంతా నదిలో కొలువై ఉంటారన్న నమ్మకం తో పుష్కర స్నానం చేసి ,రద్దీ ఎక్కువగా ఉండటం తో శ్రీ సోమేశ్వరస్వామిని దర్శించకుండానే కొంతదూరం ప్రయాణం చేసి ఒకరి పాక ముందున్న అరుగులపై మేము తెచ్చుకొన్న భోజనం ఆరగించి డ్రైవర్ కూ మాతోపాటే అన్నీ పెట్టి ,ద్రాక్షారామ౦ ,పాలకొల్లు లలో  లో స్వామి దర్శనం చేసుకొని ,రాత్రికి ఇంటికి చేరాం

  కేదార్ నాథ్ బదరీనాథ్ యాత్ర

ఇదీ అడ్డాడలో పని చేసినప్పుడే జరగటం తమాషా .చాలసార్లుమా  చిన్నక్కయ్యా,బావా కేదార్ నాథ  బదరీనాథ యాత్రలకు వెడదామనటం ఆలాగే అనటం  తో సరిపోయింది .1998జూన్ నెలాఖరికి నా రిటైర్ మెంట్ .కనుక అందరం వేసవి లో తప్పక  వెళ్ళాలనుకొన్నాం. మేమిద్దరం వాళ్ళిద్దరూ. మా బావే అన్నీ కనుక్కోవటం బుక్ చేయటం చేశారు’’ రావు ట్రావెల్స్’’వాళ్ళు బాగా చూపిస్తారని ఆయన తెలుసుకొని దానికి బుక్ చేశారు హైదరాబాద్ నుంచి ఢిల్లీ మనం చేరితే పికప్ చే సుకోవటం దగ్గర్నుంచి అన్నీ చూపించి మళ్ళీ ట్రెయిన్ ఎక్కి0చేదాకా వాళ్ళదే బాధ్యత .యాత్ర మే నెల మొదటివారం లో ప్రారంభమౌతుంది .కనుక మేము హైదరాబాద్ కు ముందే ఆ అబ్బాయి శర్మా వాళ్ళింటికి చేరాం .కావలసినవన్నీ తీసుకొన్నాం చలిను౦చి  రక్షణకు ఏర్పాట్లు చేసుకోన్నాం  ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ఎక్స్ ప్రెస్ లో బయల్దేరాం .దారిలో తినటానికి తిఫిన్లకు అన్నీ సిద్ధంగా ఉన్నాము .వేసవికాలం కూలింగ్ వాటర్ కోసం మిల్టన్ వాటర్ పాట్ ఉంచుకోన్నాం .ఢిల్లీ చేరగానే రావు ట్రావెల్స్ వాళ్ళు స్టేషన్ కొచ్చి పికప్ చేసుకొని ఒక బెంగాలీ డార్మేటరిలో  ఉంచారు .భోజనం కొన్నాం కాని చేపలకంపు ఉప్పుడుబియ్యం అవటం తో లోపలి పోలేదు .చపాతీ ఇస్తే తిన్నాం .రాత్రి 9 గంటలకు  రావు ట్రావెల్స్ వాళ్ళ వాన్ వచ్చింది ఇందులోనే మా ప్రయాణం .వంట వడ్డన ఏర్పాట్లన్నీ ఉన్నాయి .రావుగారు  మిలిటరిలో పని చేసి రిటైరయ్యాక టూరిజం లో ప్రవేశించి ఇలా టూర్స్ నడుపుతున్నారు .తెలుగువాడే మాతో చాలామర్యాదగా మంచి తెలుగులో మాట్లాడారు .రాత్రి 10గంటలకు కొబ్బరికాయకొట్టి మా అందరికి స్వీట్లు పెట్టి హాపీ జర్నీ చెప్పి మమ్మల్ని పంపారు .ప్రయాణీకులం 13మందే ఉన్నాం .అన్ని రకాల భాషలవాళ్ళు ఉన్నారు తెల్లారేసరికి రుషీ కేశ్ చేరాం  అక్కడగంగ ఒడ్డు ఆపి ,  టిఫిన్ కాఫీ తయారు చేసి ఇచ్చారు గంగాస్నానం చేసి దేవాలయాలు   నాకు చాలా ఇష్టమైన స్వామి శివానంద ఆశ్రమం చూసి ,మధ్యాహ్నభోజనం పెడితే తిని సాయంత్రం ప్రయాణం సాగించి ,రాత్రికి ఒక చోట డార్మేటరిలో బస చేసి మళ్ళీ ఉదయమే అయిదింటికి బయల్దేరి దారిలో పెట్టిన కాఫీ టిఫిన్లు లాగిస్తూ ,అలక్ నందా  భాగీరధీ నదుల సంగమ స్థానం  దేవప్రయాగ ,దాటి  దారిలో మాకు పూజలు చేయించే పండిట్ ను ఎక్కించుకొని గౌరీ కుండ్ చేరి పోనీలను 600రూపాయలకు మాట్లాడుకొని మంచు దారిలో ఇనుప సీటుపై ముడ్డి మంట ఎత్తుతుంటే,ఒరిగిపదడిపోతామనే భయంతో, గుర్రాల జీన్లుపట్టుకొని నడుస్తూకాలినడకన వాటి యజమానులు  చల్ చల్ మంటూ అదిలిస్తూ 14కిలోమీటర్లు ప్రయాణం చేసి కేదార్ నాథ్ చేరాం. రాత్రి ఒక హోటల్ లో మకాం .చలికి వణికి పోతున్నాం .వెళ్ళగానే కమ్మని కాఫీ ఇచ్చారు చాలాబాగుంది. తాగితే కొంత అలసట తగ్గింది .వెంటనే మంచు దిబ్బలదారి లో కేదారనాధుని దర్శించి అక్కడ గుడిలో నేను రెండుగంటలు మహాన్యాసం నమక చమకాలు ఉపనిషత్తులు చదువుతూ దేవుడి ఎదురుగా కూర్చున్నా. జనం బాగానే ఉన్నారు .హోటల్ రూమ్ కు వచ్చి పడుకొన్నాను.  రజాయిలు అన్నీ ఉన్నాయి కరెంట్ ఇంకా సరిగ్గా లేదు చీకటి . పళ్ళు అదిరిపోతున్నాయి చలికి .మాతోపాటే  పండిట్ కూడా  ఉన్నాడు  .నిద్రలేదు .నాలు గింటికే లేచివేన్నీళ్ళు లేకపోతె ఆ చన్నీరే చల్లుకొని స్నానం అయి౦దని పించాం .పండిట్ వచ్చి అందరికీ దర్శనానికి పూజకు డబ్బులు కట్టించుకొని దర్శనం అభిషేకం చేయించి ప్రసాదం ఇచ్చి ,మళ్ళీ మాతో బయల్దేరాడు.పోనీలవాళ్ళు మమ్మల్ని గుర్తుపెట్టుకొని  వాళ్ళ పోనీలపై కూర్చోపెట్టుకొని మధ్యాహ్నం 12కు గౌరీరీకుండ్ చేర్చారు .బస్సులు వాన్లు చాలాదూరం లో పార్క్ చేసి ఉంచుతారు .అక్కడికి చేరి ఎక్కాము   వెళ్ళేటప్పుడు గౌరీకుండ్ లోనే తినటానికి అన్నీ కట్టించి ఇచ్చాడు కుక్.కానే దేన్నీ తినలేదు మేముమాత్రం  .మా బావ గారుపోనీ ఎక్కకుండా నడిచి ఎక్కి నడిచి దిగారు .గౌరీకుండ్ లో హిమాలయ సౌందర్యం అద్భుతం .ప్రవరుడు హిమాలయం వచ్చినప్పుడు పెద్దనగారు రాసిన ‘’అటజనికాంచె భూమిసురుడు ‘’పద్యం కళ్ళకు కడుతుంది. అత్యున్నత హిమ శృంగాలు జలపాతాలు సెలయేళ్ళు మంచు దారులు  మనతోపాటే ప్రవహిస్తూ వచ్చే గంగానది పర్వత సానువులపై గోదుమపంట ,అనేక రకాల వృక్షజాతులు ఫల పుష్పజాతులు కనువిందు చేస్తాయి . దేవ భూమి అనే నమ్మకం నిశ్చయంగా కలుగుతుంది .ఆకలి దాహమూ ఉండవు .ఇక్కదిగాలి చాలు అనిపిస్తుంది .అందుకే మహర్షులు ఇక్కడ తపస్సు చేసేవారు .

   సాయంత్రం బయల్దేరి పండిట్గారింట్లో  బస చేసి మాబస్సువాళ్ళు  పెట్టిన భోజనం  తినాలనిలేకపోయినా కుక్కుకొని ,పడుకొని ఉదయాన్నే లేచి వాన్ ఎక్కి దేవప్రయాగ చేరి అలకనంద భాగీరధి సంగమ స్నానం చేసి , నేనూ మాబావా ప్రక్కనే చిన్నగ గుట్టమీదా అగస్త్యమహర్షి ప్రతిష్టించిన అగస్త్యేశ్వరస్వామికి అభిషేకం చేసుకొని ,టిఫిన్ తిని ,కాఫీ తాగి  మళ్ళీ బయల్దేరి సాయంత్రానికి బద్రీ నాథ్ చేరి అక్కడ కర్నాటక సత్రం లో దిగి ‘’ఉష్ణ కుండం ‘’కు నడిచివెళ్ళి అక్కడ స్నానం తో వొంటి నొప్పులన్నీ మటుమాయంకాగా ,నారద ప్రతిష్టిత శ్రీబద్రీ నాథ స్వామిని కనులారా దర్శించి రూమ్ కు చేరుకోగా నేనుమాత్రం వాన్ లోనే కూర్చొని ఎదురుగా కళ్ళముందు అద్భుతంగా కనిపించే  ‘’నీల కంఠ పర్వత’’ శోభను సాయం వేళ దర్శిస్తూ సాక్షాత్తు కైలాసమే చూస్తున్నానన్న అనుభూతిపొంది నాదగ్గరున్న ఉపనిషత్తులు స్తోత్రాలు మహాన్యాసం నమకచమకాలు చదువుతూ కూర్చుని రాత్రి 10గంటలకు రూమ్ కు   చేరి పడుకొన్నాను .మర్నాడు ఉదయం బ్రహ్మకపాలం లో నేనూ మాబావా పిండ ప్రదానం చేశాం .అక్కడి లకానంద నదిలో గడ్డకట్టే చలిలో స్నానం చేశాం అదొక దివ్యానుభూతి .మళ్ళీ బద్రీ విశాల్ దర్శనం చేసి రూమ్ కు చేరి అందరం భోజనం చేసి మధ్యాహ్నం వాన్ లో బయల్దేరి దారిలో హనుమాన్ ఘాట్ ,జ్యోతిర్మఠం దర్శించాము శ్రీ శంకర భగవత్పాదులు దేశం లో నాలుగు వైపులా ఏర్పాటు చేసిన పీతాలలో ఇది చాలాముఖ్యమైనది .ఈ ప్రాంతం అంటా బార్డర్  సెక్యూరిటీ ఫోర్స్ అధీనం లో ఉంటుంది. ప్రక్కనే చైనా  .ఇక్కడ హిందువులకు మఠం లేకపోతె వారిని ప్రక్కదేశాలవారు తమమతం లోకి మార్చవచ్చు .అందుకే  ఇది చాలా స్ట్రాటజిక్పాయింట్ .  రాత్రిఒక చోటాగి మరునాడు ఉదయం మళ్ళీ ప్రయాణం సాగించి సాయంకాలానికి గంగానది అప్పటిదాకా హిమాలయ పర్వతాలలో ప్రవహించి భూమికి చేరిన హరిద్వారం చేరాం .గంగా స్నానం చేయగానే అందరికి కమ్మటి పూరీలు బంగాళా దుంప కూర  తయారు చేసి వేడివేడిగా ఇచ్చాడు మా వెంటవచ్చిన మలయాళీ కుక్ .ఆరగా ఆరగా కడుపునిండా తిని కాఫీ త్రాగి దేవాలయ దర్శనం చేసి రోప్ వె లోపైకి  వెళ్లి ధ్రిల్ ఫీల్ అయి శ్రీ మానసాదేవి అమ్మవారిని దర్శించి ఆకాశం నుంచే హరిద్వార్ సౌందర్య వీక్షణ చేసి  కిందకువచ్చి గంగా హారతి చూసి, మేమూ ఇచ్చి , అనూరాధా పోద్వాల్ గంగాహారతి పాటలు విని పులకించి పోయాం    మళ్ళీ వాన్ లో బయల్దేరి మర్నాడు ఉదయం ఢిల్లీ చేరి రూమ్ లో ఉన్నాము .నేను తీసుకువెళ్ళిన హోమియో మందులను  తలతిరుగుడు  విరేచనాలు  జ్వరం  ఆకలి లేకపోవటం మలబద్ధకం దగ్గు జలుబు వచ్చిన వారికి ఇచ్చి ఉపశమనం కలిగించి తృప్తి చెందాను వాడినవారంతా  రిలీఫ్ ఫీల్ అయి ధాంక్స్ చెబుతుంటే మహదానందం కలిగేది .

               జైపూర్ ఆగ్రా మధుర బృందావన్ సందర్శనం

 మర్నాడు రావు ట్రావెల్స్ వారితో కారు ఏర్పాటు చేయించుకొని ,రాజస్థాన్ రాజు జై సింగ్  1727లో కట్టిన  రాజధాని   పింక్ సిటీగా గుర్తింపుపొందిన జైపూర్ చేరి ,అక్కడి డైరెక్టర్ విశ్వనాథ్ ‘’సిరివెన్నెల’’ సినిమా తీసిన గోవింద్ దేవి దేవాలయం , జంతర్ మంతర్ సిటీ పాలెస్ ,హవామహల్  సరస్సులో ఉన్న రాజమహల్ మొదలైనవి చూసి హోటల్ భోజనం కక్కాలేక మి౦గా లేక కతికి,రాత్రి హోటల్ లో పడుకొని ఉదయమే కారులో ఆగ్రా వెళ్లి ఎన్నో ఏళ్ళనుంచి చూడాలని  కలగంటున్న  తాజ్ మహల్ చూసి ,ఆగ్రాఫోర్ట్ ,హిమాదుద్దౌలా ,అక్బర్ సమాధి ఫతేపూర్ సిక్రీ  కూడా చూసి ,తర్వాత సరాసరి శ్రీ కృష్ణ  జన్మ స్థానం  మధుర లో శ్రీ కృష్ణ పరమాత్మ దర్శనం చేసి ,బృందావన విహారమూ పూర్తిచేసి  మళ్ళీ ఢిల్లీ చేరి హోటల్ లో ఉన్నాము .మర్నాడు ఢిల్లీ లో రెడ్ ఫోర్ట్ ,కుతుబ్ మినార్ లోటస్ టెంపుల్ వగైరాలు చూసి మా బావగారి బంధువులఇంటికి వెళ్లి ,మర్నాడు కన్నాట్ సర్కస్ కు వెళ్లి  ఆంధ్రా భవన్ లో ఉయ్యూరు దుర్గా ఫోటో స్టూడియో చలంగారబ్బాయి అక్కడ కనిపిస్తే అక్కడి హోటల్ తన బావదే అని చెప్పి మాకు దగ్గరుండి భోజనం వడ్డించి కొసరి కొసరి తినిపించాడు .దాదాపు ఇరావై వెరైటీలు అన్నీరుచిగా శుచిగా ఉన్నాయి .కొని తింటే భోజనం 35 రూపాయలే .అక్కడున్న .అప్పటి లోక్ సభ మెంబర్ శ్రీ వద్దే శోభనాదీశ్వరరావు దగ్గరకు తీసుకు వెళ్లగా ఆయన మాకు హైస్కూల్ లో జూనియర్  మా బజారు లోనే ఉంటాడుకనుక బాగా పరిచయమూ ఉండటం  వలన  బాగా మాట్లాడి  ఏదైనాకావాలంటే చెప్పండి అన్నాడు మాకేమీ వద్దని చెప్పి ,రూమ్ కు చేరి మళ్ళీ ఎపి ఎక్స్ప్రెస్ ఎక్కి హైదరాబాద్ చేరి రెండుమూడు రోజులు ఉండి ఉయ్యూరు చేరాము .ఇంత స్పీడ్ గా ఊపిరి పీల్చకుండా   మాతో కలిసి యాత్రా సందర్శనం చేసిన మీ అందరికి ధన్యవాదాలు .ఈ స్పీడ్ కు కారణం ఈ యాత్రా విశేషాలన్నీ సుమారు 30అరఠావుతెల్లకాగితాలపై పూసగుచ్చినట్లు వివరించి రాసి అమెరికాలో ఉన్న మా అమ్మాయి విజయలక్ష్మి కి సుమారు 20 ఏళ్లక్రితమే పంపాను  .ఇక్కడ అందరికీ చదివి వినిపించాను .దీనినే నేనురాసిన, శ్రీ మైనేని గోపాలకృష్ణ శ్రీమతి సత్యవతి దంపతులు (అమెరికా)స్పాన్సర్ చేయగా సరసభారతి ప్రచురించి మైనేనిగారి మెంటార్ తెనాలికి చెందిన అడ్వొకేట్ శ్రీ కోగంటి సుబ్బారావు గారికి అ౦కిత మిచ్చిన  ‘’దర్శనీయ క్షేత్రాలు ‘’పుస్తకం లో చివర ‘’యాత్రా సాహిత్యం ‘’గా ప్రచురించాము. చాలామంది చదివి ఇన్స్పైర్ అయి ఫోన్ చేసి జాబులు రాసి ,కలసినప్పుడుకూడా  నన్ను అభినందించారు .కనుక మళ్ళీ చెప్పి విసుగు తెప్పించటం ఇష్టం లేక అలాఅలా పైపైనే కథ నడిపించాను .

 సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -22-6-19 –ఉయ్యూరు

—

 నా దారి తీరు -124

ఉయ్యూరులో  ధార్మిక ప్రవచనం

నేనూ ,నా బోధనా, స్కూలు ,చదువు రాత లతో సమయం సరిపోయేది .మా సువర్చలాన్జనేయస్వామి ఆలయ నిర్మాణం పునః ప్రతిష్ట లతో కొంతకాలం గడిచింది .ధనుర్మాసం లో ఉదయం దేవాలయం లో పూజ .నేను సుందరకాండ పారాయణ ,ఎవరు విన్నా వినకున్నా స్వామినే శ్రోతగా చేసుకొని నెలరోజులు చేసేవాడిని .ఇలాగడిచింది కొంతకాలం .మా గుడికి వెళ్ళేటప్పుడు దారిలో ఉన్న విష్ణ్వాలయం కి వెళ్లి పంచపట్టాభిరామస్వామిని, శ్రీ రాజ్యలక్ష్మీ వేణుగోపాలస్వామిని దర్శించి వెళ్ళటం అలవాటు .అక్కడి పూజారులు మా గుడిలోనూ పని చేసినవాళ్ళు .కొందరు నా శిష్యులు కూడా. ఒకరోజు ఇక్కడిపూజారి ఛి వేదాంతం రమణాచార్యులు ‘’మాస్టారూ !విష్ణ్వాలయం లో మీ ప్రవచనం ఏర్పాటు చేయమని చాలామంది అడుగుతున్నారు .మీరు ఒప్పుకుంటే మైక్ లో అనౌన్స్ చేస్తాను ‘’అన్నాడు .అడగకుండా వచ్చిన సదవకాశం .సరే అన్నాను .

ఒక  ధనుర్మాసం  లో రోజూ సాయంత్రం 6-30నుండి 8గం లవరకు శ్రీమద్రామాయణం ధార్మిక ప్రవచనం ప్రారంభించాను .సరిగ్గాఆరున్నరకు ప్రార్ధనతో ప్రారంభం చేసేవాడిని .ఎవరు వచ్చినా రాకపోయినా దేవుళ్ళూ ,పూజారి రమణ ఉన్నారుగా అని నమ్మకం .క్రమంగావినే వాళ్ళూ పెరిగారు  ‘’గాస్ పంతులు’’గా అందరికీ పరిచయంగా ఉన్న  సూరి వెంకటేశ్వర్లు అనే రమణ  వెంట్ర ప్రగడ వారి మహాలక్ష్మీ గాస్ కంపెనీలో మేనేజర్ గా ఉండేవాడు .సాయంత్రం డ్యూటీకాగానే స్నానం చేసి నిత్య శ్రోతగా మారాడు .ఆడవాళ్ళు బాగానే వచ్చేవారు. కొందరు మగవారు రెగ్యులర్ శ్రోతలుగా ఉండేవారు .ఒక రోజురమణ  ‘’బాబాయ్ !నీ పురాణం వింటుంటే మీ మేనమామ గంగయ్యగారి పురాణం వింటున్నట్లుగా ఉంది. అంతకంటే స్పష్టంగా కూడా ఉంది ‘’అన్నాడు .అతడు సూరి శోభనాచలపతిగారబ్బాయి .మా ఇంటి సందుకు ఎదురిల్లు .ఇతని అన్నగారు’’ గోవా వీరుడు రామం ‘’.రమణ నేను ఒకరినొకరం ‘’బాబాయ్ అని పిల్చుకోవటం అలవాటు .ఒక శ్రోతకు నచ్చింది కదా  పురాణం అని సంతోషించాను .జనం మీద నా  దృష్టి ఉండేదికాదు .నాన్ స్టాప్ గా చెప్పటమే పని .పేపర్లలో రామాయణం పై వచ్చిన విశేషాలను ఆధ్యాత్మ రామాయణం, రామాయణ కల్పవృక్షం లనుంచి కూడా సందర్భానికి తగినట్లు విశేషాలను తెలిపేవాడిని .కొంచెం సైంటిఫిక్ ఆస్పెక్ట్ జత చేసి చెప్పేవాడిని .ధనుర్మాసం చివరి రోజున నాకు పూజారి శాలువ కప్పి సత్కరించి కొంత నగదు కూడా ఇచ్చిన జ్ఞాపకం .

  మరుసటి ఏడు వేదాంతం దీక్షితులు పూజారి .అతడు కూడా ప్రవచనం చెప్పమని కోరాడు భాగవతం పై ప్రవచనం చేశాను .తర్వాత మరో ఏడాది  సుందరకాండ ,ఇంకో ఏడు జైమిని భారతం చెప్పాను .మళ్ళీ రమణ వంతు వచ్చి చెప్పమని కోరితే ‘’ఆముక్తమాల్యద ‘’చెప్పి గోదా దేవి చరిత్రను ఉయ్యూరు లో మొట్టమొదటిసారిగా పూర్తి వివరాలతో చెప్పి రికార్డ్ సృష్టించాను .అప్పటికే మా దేవాలయం లో ధనుర్మాసం ఉదయాన శ్రీతిరుప్పావై పఠించటంప్రారంభించి అప్పటి నుంచి ఇప్పటిదాకా ధనుర్మాసం నెలరోజులు తిరుప్పావై కులశేఖర ఆల్వార్ రాసిన ముకుందమాల చదువుతూనే ఉన్నాను .ఇప్పటికీ ధనుర్మాసం నెలరోజులూ ఇవన్నిటితోపాటు  సుందరకాండ పారాయణ చేస్తున్నాను .ధనుర్మాసం నెలలో కనీసం మూడు సార్లు అయినా పారాయణ చేస్తాను .ఇక్కడేకాదు అమెరికా వెళ్ళినా ఈ మధ్య అలాగే చేస్తున్నాను . గడచిన  2019ధనుర్మాసం తో సహా ఇప్పటికి నేను సుందరకాండను 64సార్లు పారాయణ చేసినట్లు గుర్తు .భక్తులు కోరితే కొందరికి 9రోజులు కొందరికి 5రోజులు పారాయణ చేసి కల్యాణం కూడా జరిపించాను .దాదాపు 2002వరకు  విష్ణ్వాలయం లో   పురాణ ప్రవచన చేసినట్లు జ్ఞాపకం .ఆతర్వాత అమెరికా వెళ్ళటం ,ఇతరకార్యక్రమాలవలన ఆపేశాను .

  సాహితీ మండలి కార్యక్రమాలకు పామర్రునుంచి తెలుగుమేస్టారు శ్రీ నల్లూరి బసవలింగం గారు వచ్చిపాల్గొనేవారు ,ప్రసంగించేవారు పద్యాలురాసి వినిపించేవారు ఆయన ను ‘’అపర ఘంటసాల ‘’అనేవాడిని .అదే బాణీలో అంతే కమ్మగా పాటలు, పద్యాలు పాడి జనరంజకం చేసేవారు .మంచి హరికథకులు .కూడా చాలాచోట్ల హరికథాగానమూ చేసేవారు .భీష్మ సినిమాలో ఘంటసాల పద్యాలు అద్వితీయంగా పాడేవారు .కరుణశ్రీ జాషువా పద్యాలు వీనులవిందుగా పాదేనేర్పు ఆయనది .పింగళి సూరన కళాపూర్ణోదయం ఆయనకు వాచో విదేయం .చేతిలో పుస్తకం అక్కరలేకుండా అనర్గళంగా పద్యాలు వచనాలు అందులోని సౌందర్య  కథా విశేషాలు అలవోకగా  తడబాతులేకుండా చెప్పేవారు .రేడియోలో దీన్ని ధారావాహికంగా చెప్పారు .మాసాహితీ మండలిలోనూ చెప్పారు. చాలా చోట్ల చెప్పారు .ఆయనకు ఆయనే సాటి నవ్వు ముఖం నల్లగా ఉన్నా సరదామనిషి కన్నడం లో దిట్ట కన్నడం నేర్పేవారు .దీనికి ప్రభుత్వం డబ్బు ఇచ్చేది. వేసవి సెలవులలో బెంగుళూరు వెళ్లి అక్కడ కూడా బోధించేవారు .నాకు పరమమిత్రుడు .ఉయ్యూరువస్తే మా ఇంటికి వస్తే  భోజనం చేయకుండా పంపించే వాళ్ళం కాదు.వచ్చినదగ్గర్నుంచి వెళ్ళేదాకా పాట లేక పద్యప్రవాహం జరగాల్సిందే .కమ్మని హాస్యం తో ప్రసంగించేవారు .పిట్టకథలు బగా చెప్పేవారు .బందరు స్పాట్ వాల్యుయేషన్ సెంటర్ లో తెలుగుపండితులకు ఆయన సమక్షం లో సందడే సందడి.అడ్డాడ హైస్కూల్ కు బసవలింగం గారిని ఆయన రిటైర్ కాకము౦దూ , రిటైర్ అయ్యాకా పిలిపించి సత్కరించాము .ఉయ్యూరు సాహితీమండలిలోనూ మా తలిదండ్రుల స్మారక పురస్కారం అందేశాము .అరుదైన వ్యక్తి ఆయన .

  అలాగే ఉయ్యూరు దగ్గర పెద వోగిరాలకు చెందిన శ్రీ వోగిరాల వెంకట సుబ్రహ్మణ్యం గారు గన్నవరం దగ్గర పెదవుటపల్లి లో ఉండేవారు .ఆయన చింతలపాటి సోదరులు దివి సీమలో కోసూరు  మొవ్వ చల్లపల్లి కూచిపూడి లలో  భారతీయ సాహిత్యపరిషత్ ఆధ్వర్యంలో సాహిత్య కార్యక్రమాలు జరుపుతూ నన్ను ఆహ్వానించేవారు .ఒక సారిఅలా వెళ్లి  వస్తుంటే బస్సులో సుబ్రహ్మణ్యం  గారితో పరిచయమేర్పడి ఆయన మరణించేదాకా కొనసాగింది  .ఆయనను మండలికి పరిచయం చేసి పురస్కారమిచ్చి గౌరవి౦చా౦ ..ఆయన రాసిన భక్తిశతకాలకు నాతొ ముందుమాటలు రాయించేవారు. ఒకశతకాన్ని ఆనాటి శాసన సభ్యులు గద్దె రామమోహనరావు గారు ఆ ఊళ్లోనే ఆవిష్కరించారు .ఆసభకు నన్నూ రమ్మంటే వెళ్లి మాట్లాడాను .ఒకరకంగా ఆయన మాకు  ఫామిలీ ఫ్రెండ్ అయ్యారు .ఆయన భార్య పిల్లలు బాగా పరిచయస్తులయ్యారు .వారింట్లో వివాహాలకు మేము మా ఇంట్లో పెళ్లిళ్లకు గృహప్రవేశానికి ఆయనా భార్య పిల్లలు  హాజరవటం తప్పని సరి .నాకంటే పెద్దవారైనా ఆయనకు నేను అంటే  విశేషమైన గౌరవం ఉండేది .మా ఇంటికి వస్తే జామపళ్ళు రేగిపళ్ళు తేకుండా ఉండేవారుకాదు .వారి అబ్బాయిలూ అంతటి అభిమానం గా ఉండేవారు .సుమారు పదేళ్ళక్రితం సుబ్రహ్మణ్యం గారు మరణించారు .తెల్లపంచే తెల్లచొక్క ఖండువా తెల్లజుట్టు ,చేతిలో సంచి ఆయన  ప్రత్యేకత .

  మరొక విశేష వ్య క్తి ఉయ్యూరు ఆంధ్రాబాంక్ లో చీఫ్ అకౌంటెంట్ గా ,మేనేజర్ గా పని చేసిన శ్రీ జానకి రామశర్మగారు  ఇంటిపేరు గుర్తు లేదు .విశ్వనాథ వారు అంతేవాసి .వారి సాహిత్యాన్ని ఔపోసనపట్టినవారు. అనర్గళంగా   మాట్లాడగలవారు .పద్యాలు రాయటం లో ఆయన శైలి విభిన్నం .అందీ అందకుండా ఉండేది. సాహితీమండలికి ఆయన ఆభరణం .రిటైరయ్యాక తెనాలిలో స్థిరపడ్డారు .మా ప్రత్యేక కార్యక్రమాలకు ఆహ్వానిస్తే శ్రమపడి వచ్చేవారుకూడా .

  ఉయ్యూరుకు చెందిన శ్రీ కూచిభొట్ల శ్రీరామ చంద్రమూర్తి గొప్ప సాహిత్య జ్ఞానమున్నవారు .ఆయన్ను శ్రీనాధుడు అనేవాడిని .అ౦తాతనకే తెలుసుననే భావన ఉండటం వల్ల దూరమయ్యారు  .యువకులలో త్రినాథ్ అనే మా హైస్కూల్ శిష్యుడు కూడా వచ్చేవాడు .అతన్ని కవిత్వం రాయమని బలవంతపెడితే తప్ప రాసేవాడు కాదు. మాట్లాడమని ఎన్నో సార్లు చెబితేనే మాట్లాడేవాడు .ఇవాళ ఉయ్యూరు హై స్కూల్ లెక్కలమేస్టారుగా బాగా రాణిస్తున్నాడు .మంచి వక్త కూడా అయ్యాడు .అలాగే సురేష్ ?అనే కుర్రాడు రెగ్యులర్ గా వచ్చి సహాయమూ చేసేవాడు . రాదా కృష్ణ  కుంటికాలు ఉన్నా కర్రలు  చేతుల్లో ఉన్నా , నడవటం కష్టమైనా క్రమం తప్పకుండా వచ్చి పాల్గొని తర్వాత  ఆయనే సంస్థను పూర్తిగా నిర్వాహించే స్థాయి సంపాదించాడు .గరికపర్రు కో ఆపరేటివ్ బాంక్ లో పని చేసి రిటైర్ అయిన శోభనాద్రిగారు కూడా మాలో కలిసిపోయి సుదీర్ఘమైన కవితలు వినిపించేవారు .మా గురువుగారు శ్రీ గరుడాచలం గారూ హాజరయ్యేవారు .అలాగే గరికపర్రు అప్పర్ ప్రైమరీ హెడ్ మాస్టర్ శ్రీ రంగారామానుజం గారు రెగ్యులర్ కస్టమర్. మధ్యలో నిద్రపోయినా చివరిదాకా ఉండేవారు .తర్వాత అధ్యక్షులుగా పని చేశారు .తెలుగు లెక్చరర్ గా  పశ్చిమ గోదావరిజిల్లాలో పని చేసిరిటైర్ అయ్యాక ఉయ్యూరు లో బిల్డింగ్ కట్టుకొని స్థిరపడ్డ శ్రీ పి.విజయసారధి ని సంస్థకు నేనే పరిచయం చేశాను .ఆయన మంచి ఉపన్యాసకులు .అన్నీ బాగా ప్రిపెరై చక్కగా మాట్లాడేవారు .ఇంతమంది  సాహిత్యకారులకు సాహితీమండలి  వేదికగా నిలిచింది .తర్వాతవచ్చిన శ్రీ భవానీశంకరరావు, శ్రీ గిరిరెడ్డిచురుకుగా పాల్గొని తర్వాత సంఘ బాధ్యతలూ చేబట్టారు .కృష్ణా జిల్లా రచయితల సంఘ సమావేశాలకు మేమందరం కలిసే వెళ్ళేవాళ్ళం .మా వంతు పాత్ర నిర్వహించేవాళ్ళం

  పెన్షనర్స్ అసోసియేషన్

బసవాచారి గారు చనిపోయాక పెన్షనర్స్ అసోసియేషన్ నిర్వీర్యమై పోయింది .అప్పుడు శ్రీ కే.కోటేశ్వర శర్మగారు అనే రిటైర్డ్ క్రాఫ్ట్ మాస్టర్ గారు అధ్యక్షులయ్యారు .నేను  రిటైర్ అయ్యాక .రిటైరీలందరం శ్రీ వీరమ్మ తల్లి దేవాలయం అరుగులమీద సాయంకాలలో చేరేవాళ్ళం .పిచ్చాపాటీ మాట్లాడుకొంటూ కొంతకాలం గడిపి పెన్షనర్స్ అసోసియేషన్ ను బలపరచాలని నిర్ణయించి శర్మగారికి సాయంగా శ్రీ కృష్ణమూర్తి గారనే హెల్త్ డిపార్ట్మెంట్ లో క్లార్క్ గా రిటైరైన కృష్ణ మూర్తిగారిని  సెక్రెటరి,  నేను వైస్  ప్రెసిడెంట్  శ్రీ పారుపూడి శ్రీరామమూర్తి మొదలైనవారు సభ్యులుగా ఒక కమిటీ ఏర్పాటు చేసి బాగానే కృషి చేశాం. శర్మగారికి కృష్ణమూర్తిగారికి రూల్స్ బాగా తెలుసు .సభ్యత్వ చందా వసూలు చేయించి రసీదులు రాయించి ,ప్రతి సమావేశం లో జమాఖర్చులు చెప్పి౦చి పకడ్బందీగా నడిపాం .శర్మగారు ఏదో తన పుట్టిన రోజు అనో పిల్లలపుట్టినరోజు అనో దాదాపు ప్రతినెలా వాళ్ళింట్లో మంచి అల్పాహార విందు ఇచ్చేవారు .మేమూ వీలైనప్పుడల్లా అలానే చేసేవాళ్ళం .పెన్షనర్ల ఫిక్సేషన్  అరియర్స్ వగైరాలకోసం ఎలిమెంటరి టీచర్స్ రంగరామానుజం గారి దగ్గరకు చేరేవారు .ఆయన్ను మాలో కలుపుకొని సాగాం .నిలవడబ్బు పోస్టాఫీస్ లో జాయింట్ అకౌంట్ తెరచి జమ చేయి౦ చేవాళ్ళం .ఇలా చేయకపోతే నేను ఊరుకోనేవాడిని కాదు . రాష్ట్ర సంఘానికి మా సంఘాన్ని అనుబంధంగా మార్చాం .వారి నుంచి డైరీలు పొందేవాళ్ళం .

 పెన్షనర్స్ వాయిస్ మాసపత్రిక

   బసవా చార్యులుగారు నడిపిన ‘’రిటైరీ’’మాసపత్రిక ఆయన మరణం తో ఆగిపోయింది .దాన్ని ‘’పెన్షనర్స్ వాయిస్ ‘’అనే మాసపత్రికగా మార్చి నేను దాని ఉపసంపాదకుడిగా శర్మగారు సంపాదకుడుగా కొంతకాలం బాగానే నడిపాం .నేను ఎడిటోరియల్స్ కొన్ని ముఖ్యసాహిత్య వ్త్యాసాలు రాసేవాడిని .శర్మగారు సమస్యలపై చర్చించి రాసేవారు మేదూరుకు చెందినా జ్ఞాన వయో వృద్ధులు శ్రీమాధవరావుగారు ఆధ్యాత్మిక విషయాలు రాసేవారు ఆయన మంచి సలహాదారు నేను అంటే బాగా అభిమాన౦ గా ఉ౦డేవారు నిరుడే చనిపోయారు  .నాలుగైదేళ్ళు బాగానే నడిచి౦ది పత్రిక .కానీ చందాలు సకాలం లో రాకపోవటం ప్రింటింగ్ ఖర్చు,పోస్టల్ చార్జీలు పెరగటం చందాదారులు పెరగకపోవటం వలన శర్మగారు ఆర్ధికంగా చాలా బాధ పడ్డారు .ఆయనే  బెజవాడ వెళ్లి పత్రిక ప్రింట్ చేయించి తెచ్చి అందరికి ప౦ పేవారుఇచ్చెవారు .తలకు మించినభారం అవటం ,పేపరు రు రెన్యు చేయకపోవటం తో పత్రిక ఆగిపోయింది .కాని పెన్షనర్స్ కు ఆశాజనకంగా నడిపాం నడిపినన్నాళ్ళు’’అదో తుత్తి’’ .

  పెన్షనర్స్ కో ఆపరేటివ్ సొసైటీ

మా అబ్బాయి రమణ హైదరాబాద్ లో త్రిప్ట్ కో ఆపరేటివ్ సొసైటీలో పని చేసి అనుభవం సంపాదించి ఉయ్యూరు లో ;;జాగృతి పొదుపు సహకార సంస్థ ‘’ప్రారంభించాడు .బాగానే నడుస్తోంది .వాడిని ఒకసారి పెన్షనర్స్ సమావేశానికి పిలిచి కో ఆపరేటివ్ సొసైటీ గురించి చెప్పించాను .చాలాబాగుంది మనం కూడా పెడదాం అని అందరూ అన్నారు .సరే అని ఒక ఆదివారం మా ఇంట్లోనే సమావేశం ఏర్పాటు చేసి శర్మగారినే దానికి ప్రెసిడెంట్ గా కృష్ణమూర్తిగారు  అకౌంటెంట్ గా నేను వైస్ ప్రెసిడెంట్ గా కమిటీ ఏర్పాటు చేసి ప్రతినెలాసభ్యులు 100రూపాయలు కట్టాలని అకౌ౦ట్స్ అన్నీ ఖచ్చితంగా ఉండాలని కమిటీ ఎవరికి లోన్ ఇవ్వాలో నిర్ణయి౦చి తీర్మానం చేస్తేనే  డబ్బు ఇవ్వాలని హామీ దారు ఉండాలని బై లాస్ అన్నీ రాసి ప్రారంభించాం .ఒకరకంగా బయటివారిదగ్గరకు డబ్బుకోసం ఎక్కువవడ్డీ తో డబ్బు తీసుకోవటానికి పోకుండా  ఇదొక సువర్ణ అవకాశం రిటైరీలకు .మూడేళ్ళు బాగానే జరిగింది .నేనూ లోన్ తీసుకొన్నాను అమెరికా వెడుతూ .నిల్వ సొమ్ము పోస్టాఫీస్ లో జాయింట్ అకౌంట్ ఖాతాలో ఉంచాం .తర్వాతతర్వాత శర్మగారు మాకు చెప్పకుండా ఎవరికి పడితే వారికి లోన్లు ఇచ్చి, వాళ్ళు కట్టక మేము ఆయన్ను నిలదీస్తే నోటమాటరాక ‘’పరపతి సంఘం పరపతి తిరపతి ‘’అయింది .చూసి చూసి చెప్పి చెప్పి విసిగెత్తి అందర్నీ ఎలర్ట్ చేసి ముందుగా నేను కట్టినడబ్బు అంతా తీసేసుకొన్నాను .తర్వాత ఒకరి తర్వాత ఒకరు లాగేశారు .కట్టేవారు లేరు అప్పులూ లేవు .చివరికి లెక్కలన్నీ తేల్చి ఎవరికీ నష్టం రాకుండా చూసి కో ఆపరేటివ్ సొసైటీని మూసేశాం .కాని మా అబ్బాయి జాగృతి దినదిన ప్రవర్ధమానంగా ఇప్పటికీ మంచి లాభాలతో విస్తృతంగా వ్యాపించి నడుస్తోంది .

  శర్మగారు ఆర్దికబాధలు తట్టు కోలేక ఆత్మ హత్య చేసుకొన్నారు .దీనితో పెన్షనర్స్ అసోసియేషన్, పెన్షనర్స్ వాయిస్ ,కో ఆపరేటివ్ సొసైటీ అన్నీ ఆగిపోయాయి .తర్వాత పెన్షనర్స్ అసోసియేషన్ రామానుజంగారి ఆధ్వర్యం లో నేనూ కొంతమంది కలిసినిలబెట్టి కొంతకాలం లాక్కోచ్చాం .ఎక్కడ తప్పటడుగు వేసినా ప్రశ్నించే నా నైజానికి రామానుజంగారు జీర్ణించుకోలేక నన్ను దూరం చేసి తొట్టిగాంగ్ ను దగ్గర చేర్చుకొని పెన్షనర్స్ డే నాడు లావిష్ గా ఖర్చు చేసి జమా ఖర్చులు చెప్పకుండా నడిపారు ,అనేక అక్రమాలకూ పాలుపడ్డారనే అభియోగంతో ప్రభుత్వం ఎంక్వైరీచేసి  అరెస్ట్ చేసి జైలు పాలు చేసినసంగతి నేను అమెరికాలో ఉండగా ఎపార్లద్వారా తెలిసింది   .నిర్దుష్టంగా ఉండకపోతే ఏ సంఘమూ నిలవదు అని గ్రహించాలి .ఆయనతర్వాత ఇప్పుడు పెన్షనర్స్ కు సంఘం ఉందొ లేదో నాకు తెలీదు .

   సశేషం

మీ –గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ – 21-6-19-ఉయ్యూరు

—

— 

నా దారి తీరు -123

అడ్డాడ లో పని చే  స్తుండగా ఆతర్వాతా  చేసిన వివిధ సాహితీ ,సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలు

సాహితీ మండలి

అడ్డాడ హై స్కూల్ లో  చేరటానికి ముందే 1987లో మాకు ఉయ్యూరు హైస్కూల్ లో గురువుగారు, నాకు ఎనిమిదవతరగతి క్లాస్ టీచర్ ,ఆతర్వాత నేను ఆ స్కూల్ లో పని చేసినప్పుడు నాతోపాటు సోషల్ మాస్టర్ గా, ఇంచార్జి హెడ్ మాస్టర్ గా పనిచేసి రిటైర్ అయ్యాక పెన్షనర్స్ అసోసియేషన్ ఏర్పాటు చేసి పెన్షనర్స్ కోసం ప్రత్యెక మాసపత్రిక నడిపిన  నేన౦టే అమిత ఆప్యాయత చూపించే  శ్రీ లంకా బసవాచారి మాస్టారు గారు ఎందుకు ఎలా ఆలోచించారో తెలీదుకాని ఒక రోజు మా ఇంటికి వచ్చి ‘’ప్రసాదూ !మనం ఒక సాహిత్య సంస్థ నడపాలి  నెలలో ప్రతి మూడవ ఆదివారం సాయంత్రం సభ జరపాలి .నీలాంటి వారి సాయం ఉంటె బాగుంటుంది ‘’అన్నారు .’’మంచి ఆలోచన మాస్టారూ !మీ నాయకత్వం లో కలిసి పని చేద్దాం.’’అన్నాను .ఆయనే ఊళ్ళో  అందరి ఇళ్ళకు వెళ్లి చెప్పటం ,అందరం మూడవ ఆదివారం సాయంత్రం 4గంటలకు ఉయ్యూరు విష్ణ్వాలయం లో ఆయన అధ్యక్షతన సమావేశం జరపటం మొదలు పెట్టాము .సభ అరిగే ఆదివారం ఉదయం మళ్ళీ ఆయనే అందరిళ్ళకు వెళ్లి గుర్తు చేసేవారు .అంత నిబద్ధత ఉండేది ఆయనలో .ఇంత సాహిత్యాభిలాష ఉందని అప్పటిదాకా తెలీదునాకు .అయితేనేమి ఒక సంస్థకు బీజం నాటారు .అప్పుడు నా సహాధ్యాయి మా గురువుగారబ్బాయి శ్రీ వేమూరి దుర్గయ్యనే దుర్గాప్రసాద్ ,నేనూ ,శ్రీ తుమ్మోజు రామలక్ష్మణాచార్యులు ,శ్రీ పీసపాటి కోటేశ్వరరావు మేమందరం మునసబు గారుఅనిపిలిచే శ్రీ గూడపాటి కోటేశ్వరావు ,మా అన్నయ్యగారి అబ్బాయి   రామనాధబాబు ,శ్రీ అప్పలాచార్యులు ,విష్ణ్వాలయం పూజార్లు ,కెసీపి ఉద్యోగులు , శ్రీ సూరపనేని రాధాకృష్ణ ,వెంట్రప్రగడ సోదరులు ,ఆంధ్రాబాంక్ లో పని చేసిన ఆయన ,ప్రభుత్వ ఆసుపత్రి డాక్టర్ శ్రీ దగ్గుబాటి శ్యామసు౦దరరావు  ప్రముఖ గాంధేయవాది స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు  శ్రీ మల్లాది శివ రామ శాస్త్రి ,అప్పలా చారి తండ్రిగారు ,మొదలైన సుమారు ఇరవై మంది దాకా హాజరయ్యేవాళ్ళం .కొన్ని నెలలు మా మాస్టారు అందరికీ బిస్కెట్లు తెచ్చి ఇచ్చేవారు .వీలయితే టీ కూడా .మొదట్లో ఎవరో ఒకరిని ఇష్టమైన విషయం మీద మాట్లాడమనే వారు   సంఘానికి రెండు మూడేళ్ళ  దాకా పేరు కాని ,సభ్యత్వ రుసుముకాని కార్యవర్గం కాని లేదు  .రుసుం వసూలు మాస్టారికి అసలు ఇష్టమే ఉండేదికాదు. దానివలన తగాదాలొస్తాయనేవారు .ఆయనమాట మాకు సుగ్రీవాజ్ఞ.ఒక కాగితం మీద సమావేశానికి హాజరైన సభ్యుల సంతకాలు తీసుకొనేవారు .అందరం అప్పటికి ఒకటి రెండుసార్లు మాట్లాడే ఉన్నాం .కనుక దీన్ని గాడిలో పెట్టాలనే ఆలోచన నాకు వచ్చింది .

ఒక సారి సమావేశం లో నేనే ‘’ఎవరు ఏ విషయం మాట్లాడాలో ముందే తెలియజేయాలి అప్పుడు ప్రిపరేషన్ కు సమయం బాగా ఉంటుంది . గంట గంటన్నర లో కార్యక్రమం పూర్తవ్వాలి .ప్రతినెలా మనలో ఒకరం అందరికీ ఆతిధ్యమివ్వాలి .ఇక్కడ జరిగే  కార్యక్రమాలు  నమోదు చేయటానికి మినిట్స్ పుస్తకం ఉండాలి .మాస్టారికి వయసు మీద పడుతోంది ఆయనకు శ్రమ ఇవ్వకుండా  ఎవరు ఏ విషయంపై మాట్లాడేది మొదలైన కార్యక్రమవివరాలు కార్డ్ పై రాసి అందరికి పోస్ట్ లో పంపాలి .సంస్థకు ఒక పేరు పెట్టాలి .ఉత్సాహవంతులు అధ్యక్షులుగా  కార్యదర్శిగా ఉండాలి .మాస్టారు మనకు సుప్రీం కనుక ఆయన కన్వీనర్ గా ఉండిమనకు మార్గ దర్శనం చేయాలి ‘’అని చెప్పాను .అందరు బాగుందిబాగుంది తక్షణం అమలు చేద్దాం అన్నారు .సంస్థకు అనేక పేర్లు ఆలోచనలోకి వచ్చినా ‘’సాహితీ మండలి ‘’పేరును ఖాయం చేశాం .బహుశా ఈ ఆలోచనా నాదేనని గుర్తు .మొదటి అధ్యక్షుడిగా దుర్గయ్య ను కార్యదర్శిగా పీసపాటి ని ఎన్నుకొని షురూ చేశాము .నేనే సుమారు 50కార్డులు కొని ఇచ్చి పని ప్రారంభి౦పచేశా .

మరికొ౦తకాలం తర్వాత నాకే ఆలోచన వచ్చి ‘’ఏదో డ్రైగా కార్యక్రమాలు జరుగుతున్నాయి క ,పాత సాహిత్యమేపెత్తనం చేస్తోంది కనుక మార్పు రావాలి ‘’అని చెప్పి శ్రీ శ్రీ ఆరుద్ర ,తిలక్ మొదలైన వారి కవిత్వాలపైనా కరుణశ్రీ ,జాషువా ,దేవులపల్లి మొదలైన వారి కవిత్వం పైనా మాట్లాడే ఏర్పాట్లు చేశాం .రామకృష్ణమాచార్యులు ఆముక్తమాల్యద, మను, వసు చరిత్రలపై అధారిటీ. ఆయన మాట్లాడుతుంటే కొత్త లోకం లో విహరిస్తున్నట్లు  ఉండేది  .ఆయన నా అభిమాన సాహితీవేత్త  .మా తలిదంద్రుల పేరిటమొదటిపురస్కారం ఆయనకే అందించాను పీసపాటి నీతి శతకాలలో దిట్ట .గూడపాటి క్షేత్రయ్యపై లోతైన అవగాహన ఉన్నవాడు ,రాధాకృష్ణ పద్యనాటకాలపై బాగా మాట్లాడేవాడు .మల్లాది వారు తాము చేసిన అవధానాలు బెజవాడ కనకడుర్గమ్మపై  రాసిన సుప్రభాతం విని పించేవారు .డా శ్యాం సుందర్ ఆరోగ్య విషయాలపై మంచి అవగాహన కల్పించేవారు .ఆంధ్రాబాంక్ ఆయన విశ్వనాథకు అంతేవాసి .కల్పవృక్షం పై ప్రసంగించేవారు ఇలా అన్ని రకాల సాహిత్యం పరవళ్ళు తొక్కింది .ప్రతినెలా మూడవ ఆదివారం కార్యక్రమాలు చాల ఉత్సాహవంతంగా జరుగుతున్నాయి .ఎప్పుడొస్తుందా అని ఎదురు చూసేవాళ్ళం

మళ్ళీ నాకే ఆలోచనవచ్చి ‘’సంక్రాంతికి ,ఉగాదికి కవి సమ్మేళనం ‘’నిర్వ హిద్దాం యువకవులకు అవకాశం కలిగిద్దాం ‘’అని చెప్పాను .అలాగే కవి సమ్మేళనాలు జరిపాం మొదటి ఉగాది కవి సమ్మేళనం మా పాత పెంకు టింట్లోనే హాలు అంతా నిండిపోయిన కవులతో జరిగింది .హైస్కూల్లో నాకు హెడ్ మాస్టర్ ,నేను సైన్స్ మాస్టర్ అయినప్పుడుకూడా హెడ్ మాస్టర్ అయిన శ్రీ కేవిఎస్ ఎల్ నరసింహారావు ,టెలిఫోన్ ఎక్చెంజిలోపని చేసిన ఒక ఆయన కుమార్తె ,కెసీపి లో కెమిస్ట్ శ్రీ టివి సత్యనారాయణ మొదలైనవారంతా విచ్చేసి కవిత్వం చదివి అందరికి ఆనందం పంచారు .బొబ్బట్లు పులిహోర టీ  లతో నేను ఆతిధ్యమిచ్చాను .ఇలా సాహితీమండలి జైత్రయాత్ర జరుగుతోంది .మళ్ళీ నేనే ‘’ఒక వ్రాత పత్రిక ను అందరి రచనలతో తెస్తేబాగుంటుంది ‘’అని సూచించాను .ఆబాధ్యత  ఆచార్యులు పీసపాటి గార్లకు అప్పగించిన జ్ఞాపకం .బాగానే తయారైంది .తర్వాత మా గురువుగారు ,మా మాస్టారు మా సారధి సచివులు శ్రీ బసవా చారి గారు గుండె జబ్బుతో మరణించారు. మాకు ఆశనిపాతం అయింది .ఆయన దినవారాలయ్యాక వారి స్మృతి నివాళిగా ఒక వ్రాత ప్రతి తెచ్చే బాధ్యత నాకు అప్పగించారు .దాదాపు 70పేజీల పుస్తకంగా ఫోటోలు నివాళి గీతాలు వ్యాసాలూ తో  సహా మంచి పుస్తకం రూపొందించాను .దీనికి ఆచార్యులు పీసపాటి గొప్ప సహకారం అందించారు .సాహితీ మండలి కార్యక్రమం లో ఎవరు ఏ విషయం పై ప్రసంగిస్తారో ముందే తెలుస్తోందికనుక నేను ప్రతి విషయం పైనా కొత్తకోణాలలో ఆధునిక విశ్లేషకుల అభిప్రాయాలను సేకరించి కనీసం అరగంట అయినా ప్రధాన వక్త తర్వాత మాట్లాడేవాడిని .ఇదంతా నోట్స్ గా నాదగ్గర ఉండేది .మంచి వ్యాసాలూ రాయటానికి ముడి సరుకుగా ఉపయోగపడేది .అంతేకాదు ఆనేలలో అప్పటిదాకా జరిగిన ముఖ్య సాహితీ విశేషాలు రచయితల పుట్టినరోజులు  మరనిన్చినవిషయాలు వారిప్రతిభా నూతన పుస్తకావిష్కరణలు అన్నీ నోట్ చేసుకొని చెప్పేవాడిని కనుక రొటీన్ కు భిన్నంగా నావేల్టి గా ఉండేది .మండలి లో ప్రసంగించిన ప్రతివిషయం పైనా నా దగ్గర నా నోట్స్ ఉండేది .అంత కృషి చేసేవాడిని నూతనత్వం ఉండాలని నా తపన .

మాస్టారుగారి మృతికి ముందే శ్యామసు౦దరరావు గారు కారం చేడు వెళ్ళిపోవటం మిగిలినవారు ట్రాన్స్ ఫర్ అవటం తో నెలవారీ సమావేశాలకు హాజరు పలచబడింది .మరోరెండు స్పెషల్ వ్రాతప్రతులు తెచ్చిన గుర్తు .ఒకటి బీరువాల రెడ్డిగారు అని పిలువబడే ,మంచి సాహిత్యాభి రుచి వేలకొలది పుస్తకాల స్వంత గ్రంధాలయం ఉన్న శ్రీ కట్టుకోలు సుబ్బారెడ్డి రూపొందించారు .ప్రతి ఏడాది మార్చిలో శ్రీ బసవాచారి గారి స్మారక ఉపన్యాసం ఏర్పాటు చేయాలని చెప్పినా ఎవరి చెవికీ ఎక్కలేదు .హాజరు పెంచటానికి కృషీ జరుగలేదు . సభావేదిక కూడా విష్ణ్వాలయం నుంచి కొంతకాలం మా శ్రీ సువర్చలాన్జనేయసామి గుడికి అక్కడినుంచి ఉయ్యూరు హై స్కూల్ కు ,ఆతర్వాత కాలేజీ గ్రౌండ్ కు చివరికి ఎసి లైబ్రరీకి మారింది .హైస్కూల్ లో సభలు జరిపేటప్పుడు హెడ్మాస్టర్ శ్రీ పి.వెంకటేశ్వరరావు ,కాలేజీలో ప్రిన్సిపాల్ శ్రీరాయుడుగారు మంచి సపోర్ట్ ఇచ్చారు .మా శిష్యుడు ,మా గురువుగారు డ్రాయింగ్ మాస్టారు శ్రీ శేషగిరిరావు గారబ్బాయి ఫణి చేత గణిత అష్టావధానంఅరంగేట్రం చేయించి  మంచి పేరుపొందాం .దీనికి టివి, రెడ్డిగార్లు స్పాన్సర్లు .శాసనసభ్యులు శ్రీ అన్నే బాబూరావుగారి సమక్షం లో సర్వభాషా కవి సమ్మేళనం నిర్వహించాము .సాహితీ మండలి అధ్యక్షులుగా ఆచార్యులుగారు, గూడపాటి,రాదాకృష్ణ  ,ఏ సాహిత్య పరిజ్ఞానమూ లేని కాటూరు నివాసి మైనర్ గారు అనబడే శ్రీ వేమూరి కోటేశ్వరావు చాలాకాలం అధ్యక్షులయ్యారు ..  2008లో మూడవసారి అమెరికా వెళ్ళినప్పుడు శ్రీ మైనేని గోపాలకృష్ణగారి బావగారు డా రాచకొండ నరసింహ శర్మగారు అమెరికాలో ఉన్నారు .తరచూ మాట్లాడేవారు. సరసభారతికి 10వేల రూపాయల చెక్కు నాకు అందజేశారు .రాగానేఆంధ్రాబాంక్ లో అకౌంట్ తెరచి డిపాజిట్ చేశాను  .నేను కన్వీనర్ గా శ్రీ కాట్రగడ్డ వెంకటేశ్వరరావు కార్యదర్శిగా చాలామంచి కార్యక్రమాలు నిర్వహించాం .సాహితీమండలి 100వ సమావేశాన్ని అత్యంత వైభవోపేతంగాజరిపాం .గుడివాడ కాలేజి సంస్కృత శాఖాధ్యక్షులు శ్రీ చిలకమర్తి దుర్గాప్రసాదరావు గారిని ఆహ్వానించి సన్మానించి విశ్వనాధపై మహత్తర ప్రసంగం చేయించాం .2008 డిసెంబర్ లో ఉయ్యూరు వాస్తవ్యులు  ప్రముఖ అంతర్జాతీయ ఆర్ధిక శాస్త్రవేత్త శ్రీ ఆరిగపూడి ప్రేమ్ చ౦ద్ గారిని ఆహ్వానించి  పట్టుబట్టలు పెట్టిఘన సన్మానం చేశాం .దీనిఖర్చు అంతా మా శ్రీ మైనేని గోపాలకృష్ణ గారిదే .ఇందులో మిగిలినడబ్బు 20వేలరూపాయలు మచిలీపట్నం లో కొత్తగా ఏర్పాటైన కృష్ణా విశ్వ విద్యాలయం తెలుగు శాఖ కు శ్రీమైనేని గారి పేరిట విరాళం అంద జేశాం .కృష్ణా జిల్లా రచయితల సంఘం అధ్యక్షులు శ్రీ గుత్తికొండ సుబ్బారావు స్పాన్సర్ చేసిన శ్రీ విహారి గారి ‘’సుందరకాండ ‘’ఆవిష్కరణ సభ నిర్వహించాం .డా మాదిరాజు రామలింగేశ్వరరావు గారు ,డా గుమ్మా సాంబశివరావు ,డా జివి పూర్ణచంద్ వంటి వారిని ఆహ్వానించి ఆపుస్తకం పై ప్రసంగాలు చేయించాము .ఆహ్వాని౦పబబడిన  ప్రాసంగీకులైన  అతిధులకు మా తలిదంద్రులపేరర పురస్కారం నగదుకానుక నూతనవస్త్రాలు అందజేశాను  ఇలా పురాస్కార౦  అందుకొన్నవారిలో శ్రీమతి వి శ్రీ ఉమామహేశ్వరి ,శ్రీ గంధం వెంకాస్వామి శర్మ ,శ్రీ యాజ్ఞావల్క్యశర్మ ,శ్రీమతి బెల్లంకొండ శివకుమారి డా మడక సత్యనారాయణ మొదలైనవారెందరో ఉన్నారు

ఎసి లైబ్రరీ నిర్మాణం

ఉయ్యూరు  లైబ్రరీకి శ్రీ మైనేనిగారు ఇచ్చిన భూరి విరాళం తో నేను కన్వీనర్ గా   వారి అన్నగారు  శ్రీతాతయ్యగారు కోశాధికారిగా మా శిష్యుడు వైవిబి రాజేంద్రప్రసాద్ కోరగా పని చేసి దక్షిణభారతం లోనే మొట్టమొదటి ఎసి లైబ్రరీని కట్టించాము .2004 జులైలో దీని ప్రారంభోత్సవానికి మంత్రులు జిల్లాపరిషత్ చైర్మన్ ,శాసన సభ్యులు హాజరయ్యారు .దీనిఖర్చు అంతామైనేనిగారిదే .ఆయనా అమెరికానుంచి వచ్చారు .దాదాపు రెండులక్షల రూపాయల ఖరీడదుకల విలువైన పుస్తకాలు సిప్పింగ్ లో మైనేనిగారు మా ఇంటికి పంపారు .వీటిని జాగ్రత్త చేసి ప్రారంభోత్సవంనాడు లైబ్రరీకి అందజేశాను .

గ్రంధాలయ వారోత్సవాలు తోడ్పాటు

అప్పటినుంచి లైబ్రరీలో జరిగే ప్రతికార్యక్రమమాన్ని నా సహకారం తో మిర్వహించారు లేడీ లైబ్రేరియన్. శ్రీమతి సుజాతగారు రేడియో ఆర్టిస్ట్ శ్రీ ఎబి ఆనంద్ ,శ్రీ గుత్తికొండ శ్రీ పూర్ణచంద్ ,,శ్రీ సామల రమేష్ బాబు ,శ్రీ పువ్వాడ తిక్కన సోమయాజి ,శ్రీ కాటూరి రవీంద్ర త్రివిక్రం మొదలైన వారిని ఆహ్వాని౦పజెసి  లైబ్రరీ వారోత్సవాలు ఘనంగా నిర్వహింప చేయించాను. ఆర్దికసాయమూ అందించాను .

కృష్ణాజిల్లా రచయితల సంఘం లో

కృష్ణా జిల్లా రచయితల సంఘం లో చురుకుగా పాల్గొన్నాను. వారు ప్రచురించిన అన్ని పుస్తకాలో నా చేత విలువైన ఆర్టికల్స్ రాయించారు శ్రీ పూర్ణచంద్ .అందులో ‘’కృష్ణా జిల్లా సంస్థానాలు సాహిత్య సేవ ‘’హై లైట్ .తర్వాత ‘’తెలుగు మణిదీపాలు ‘’లో ఘంటసాలపై రాసిన సుమారు ఇరవై పేజీల వ్యాసం ముఖ్యమైనది . జనం రావటం లేదుకనుక మండలి కార్యక్రమాలు  ఆపేద్దామని గూడపాటి చాలా సార్లు అంటే మంచి చర్యలు తీసుకోవాలికాని దుకాణం మూసేస్తే ఎలా ?అని వాదించేవాడిని .చాలా సార్లు చెప్పి చూశా .సాహిత్య గంధం లేని వాళ్ళు ప్రెసిడెంట్ సేక్రేటరిగా ఉంటె సంస్థ కు గౌరవంకాదని పిలిచిన అతిధికి కనీసం ఖర్చులకోసం కొంతనగదు ఇచ్చి శాలువాకప్పటం కనీస ధర్మమని పోరాడాను .ఒంటెత్తు పోకడలతో విసిగి వేసారి వెళ్ళటం క్రమగా తగ్గించి 2009నవంబర్ 24’’సరసభారతి సాహిత్య సాంస్కృతిక సంస్థ ‘’ఏర్పాటు చేయటం ఆతర్వాత దాని ప్రగతి మీకు తెలిసిన విషయమే మరికొన్ని విషయాలు తర్వాత తెలుసుకొందాం .

సశేషం

మీ –గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -20-6-19-ఉయ్యూరు

—

—

నా దారి తీరు -122

అడ్డాడ హైస్కూల్ లో ఆడపిల్లల  ‘’జిల్లా లెవెల్ గ్రిగ్ మెమోరియల్ గేమ్స్’’ నిర్వహణ

 నిజంగా ఇదొకఅద్భుతం .అడ్డాడ హై స్కూల్ చరిత్రలో సువర్ణాధ్యాయం .అసలే ఎకనమికల్ గా ఎకడమికల్ గా బాగా వెనుకబడిన హైస్కూల్.ఎలాగో అలా తంటాలుపడి ,అందరి సహకారంతో జిల్లాలోనే మంచి పేరు పొందిన స్కూల్ గా తీర్చి దిద్దాము .మా డ్రిల్ మాస్టర్ శ్రీ  నాగేశ్వరరావు రెండుమూడేళ్ళనుంచి ‘’సార్!ఉపాధ్యాయులు  బాలబాలికలు ఆటలలో జిల్లా లెవెల్ లో ఎన్నో ప్రైజులు సంపాదించాం .అద్దాడ అంటే ఆటల్లో మేటి అని గుర్తింపు వచ్చింది మంచి గ్రౌండ్ ఉంది .సహకరించే స్టాఫ్ ఉంది .మనం జిల్లాస్థాయి ఆడపిల్లల ఆటల పోటీ నిర్వహణ తీసుకొందాం .దాన్ని అద్భుతంగా నిర్వహిద్దాం .అన్ని రకాల సహకారం మనకు లభిస్తుంది ‘’అని చెవిలో జోరీగలాగా రొద చేస్తూనే ఉన్నాడు .చూద్దాం చూద్దాం అని వాయిదా వేస్తున్నాను .సరిగ్గా నిర్వహించక పొతే ఇప్పుడు స్కూలు పొందిన కీర్తి వైభవం మట్టి కొట్టుకు పోతుందని బెరుకు .తర్వాత ఇందులో ఏదో మిగుల్చుకున్నారని లాభపడ్డారని నెపం వేసేవాళ్ళు ఎక్కువ .అప్పటికే చాలా స్కూళ్ళు ఆ అపవాదు తో తలదిన్చుకోలేని స్థితికలిగింది .కనుక ‘’అడుసు త్రోక్కనేల కాలు కడుగనేల ‘’?అని పించింది .డ్రిల్ మాస్టర్ తోపాటు స్పోర్ట్స్ మన్ అయిన స్టాఫ్ సెక్రెటరి శ్రీ డి వీరభద్రరావు  ,సైన్స్ మాస్టర్ శ్రీ వెంకటేశ్వరరావు ,లేడీ టీచర్స్ ,ఆడపిల్లలు కూడా ఒత్తిడి చేశారు .కనుక దీనిపై ఆలోచించాల్సిన సమయం వచ్చిందిఅని పించింది .ప్రాధమిక అడుగులు వేయాలని నిశ్చయించాను .

   స్టాఫ్ మీటింగ్ ఏర్పాటు చేసి ఈ ప్రపోజల్ ను అందరి ముందు ఉంచాను .అందరూ తప్పకుండా మనం నిర్వహిద్దాం ఎలాంటి సహాయ  సహకారాలకైనా సిద్ధం అని ముక్తకంఠం తో చెప్పారు .స్కూల్ కమిటీ ప్రెసిడెంట్ శ్రీ అడుసుమిల్లి రామబ్రహ్మం గారిని పిలిపించి విషయమ౦ చెప్పాం .’’మంచి ఆలోచన తప్పకుండా చేద్దా౦ నా వంతు కృషి నేను చేస్తాను ‘’అని హామీ ఇచ్చారు .తరువాత స్కూల్ అసెంబ్లీ లో విద్యార్ధులకు వివరించి చెప్పాను .వాళ్ళు అందరూ  ఏమాత్రం సందేహించకుండా ‘’చేసేద్దాం  చుట్టుప్రక్కల ఊళ్లకు వెళ్లి పెద్దవారందరినీ కలిసి  ఆర్ధిక సహాయం చేయమని మేమంతా అడుగుతాం  మీతో కలిసి నడుస్తాం’’అని భరోసా ఇచ్చారు .సరే వాతావరణం బాగానే ఉంది .కనుక డియివో కాన్ఫరెన్స్ లో ప్రపోజల్ పెట్టి ఔను అనిపించుకోవాలని నిర్ణయించాము .అయితే మా నాగేశ్వరరావు ‘’సార్!మనం ఎవరికీ పోటీ గా ఉండద్దు అందరూ  మనకే  ఇచ్చేట్లు తెరవెనుక నా ప్రయత్నం గా ఇతర డ్రిల్ మాస్టర్స్ తో నేను మాట్లాడుతాను  ‘’అన్నాడు సరే అన్నాను .బహుశా 1996లో జనవరి లో బాలికల ఆటలపోటీలు అడ్డాడ హైస్కూల్ నిర్వహిస్తుంది ‘’అని డియివో గారితో ప్రపోజల్ చేయించాం .శుభం భూయాత్ .

        నిర్వహణ

  ఆడపిల్లల జిల్లాస్థాయి ఆటలపోటీలు ను ‘’గర్ల్స్ మీట్’’అంటారు .ఇవి గ్రిగ్ మెమోరియల్ పోటీలు .ప్రతి ఏడాది జరుగుతాయి .మగపిల్లలకు వివిధ జోన్ లలో అంటే పటమట జోన్ ఆకునూర్ జోన్ గుడివాడ కైకలూర్ నాగాయలంక ఉయ్యూరు నందిగామ ,జగ్గయ్యపేట బందరు  మైలవరం తిరువూరు  మొదలైన  చోట్ల  బాయ్స్ కు ఉపాధ్యాయులకూ జరుగుతాయి .ఫైనల్స్ మాత్రం సెంట్రల్ జోన్ లో బాయ్స్ కు టీచర్స్ కు జరుగుతాయి స్పోర్ట్స్ కూడా సెంట్రల్ జోన్ లోనే .

  కానీ ఆడపిల్లలకు జిల్లా అంతా ఒకే యూనిట్ .అంటే ఒకే ఒక్క చోట మూడురోజులు జరుగుతాయి .బాడ్మింటన్ త్రోబాల్  సాఫ్ట్ బాల్  ,టేన్నికాయిట్అనే రింగు ఆట , షటిల్,కబాడీ ఖోఖో మొదలైన వాటిల్లో పోటీలు ఉంటాయి .జిల్లాలోని వివిధస్కూల్స్ నుంచి పాల్గొనే జట్లకు వసతి  టిఫిన్ భోజన సదుపాయాలూ ఉచితంగా సమకూర్చాలి .ప్రైజ్ లు,జ్ఞాపికలు  అందేయాలి  .సహాయపడిన డ్రిల్ మాస్టర్లకు కూడా ఇవన్నీ సమకూర్చాలి .కోర్ట్ లు వేయాలి .బాల్స్ నెట్ లు ,రింగులు ,ఖోఖో పోల్స్ ,సున్నం తాళ్ళు వాలంటీర్లు వీరందరికీ పైవారికి లాగానే భోజనాలు మధ్యమధ్యలో టీ కాఫీలు  సాయం వేళ స్నాక్స్ అందించటం  మంచి నీటి సౌకర్యం టాయిలెట్స్ సమకూర్చటం అన్నీ సక్రమంగా చేస్తేనే సక్సెస్ లేకపోతె బండబూతులు తినాలి .ఇవన్నీ దృష్టిలో పెట్టుకొని ఏర్పాట్లు చేయాలి .టిఫిన్లు భోజనాలలో ఏమాత్రం కక్కుర్తి పనికి రాదు ఏ క్లాస్ గా అన్నీ ఉండాలి అని నా ,మా అభిప్రాయం .మూడు రోజులకు  కనీసం ఖర్చు 30వేలరూపాయలు అని అంచనా వేశాం .ఇంతడబ్బు సమకూర్చుకొని రంగం లోకి దిగాలి .ఇవన్నీ ఎప్పటికప్పుడు చిన్న కమిటీ వేసుకొని అందరం కలిసిఆలోచించాం .అందరం ఇక వెనక అడుగు ప్రశ్నే లేదు ము౦దుకు దూకటమే అనుకొన్నాము .

          ముందుగాస్టాఫ్ మెంబర్లు అందరూ జీతం లో కట్ చేసుకొనే విధం గా తలొక వెయ్యి రూపాయలు విరాళంగా అందజేశారు .రసీదు పుస్తకాలు ప్రింట్ చేయించి రసీదులిచ్చాం .రామబ్రహ్మ౦గారు ,కమిటీ మెంబర్లు కూడా డబ్బు ఇచ్చారు .డా శ్రీ అప్పారావు గారు అడ్డాడ వారే పామర్రులో హాస్పిటల్ నడుపుతున్నారు మంచి వితరణ శీలి ఆయనా  విరాళం ఇచ్చి  అక్కడ కలవాల్సినవారి పేర్లు మాకు చెప్పి కలవమన్నారు అలాగే కలిశాం. అందరూ ఉడతాభక్తి సాయంచేశారు .స్కూల్ విద్యార్దులంతా తలొక పది రూపాయలు వసూలు చేసి లీడర్ల ద్వారా అందించారు .ప్రతిరోజూ సాయంత్రం మూడున్నరకు నలుగురైదుగురు మేస్టార్లు నేను, విద్యార్ధి విద్యార్ధినీ నాయకులు సైకిళ్ళమీద చుట్టుప్రక్కల  పెంజేండ్ర,కొమరవోలు ఐనంపూడి రిమ్మనపూడి .గొల్వేపల్లి ,మొదలైన గ్రామాలకు వెళ్లి పెద్దలనుకలిసి కరపత్రాలు ఇచ్చి విషయం చెప్పటం వారు వెంటనే స్పందించి డబ్బు ఇవ్వటం, లేక మర్నాడు విద్యార్ధులతో పంపించటం చేశారు .అప్పుడు చదువుతో పాటు అన్ని యాక్టివిటీస్ లో నంబర్ వన్,ఆడపిల్లల లీడర్ మాత్రమేకాక స్కూల్ లీడర్ కూడా అయిన కె.పావని ఇచ్చిన సహకారం చేసిన సేవ మరుపురానివి .ఇప్పుడా అమ్మాయి అమెరికాలో ఉంటోంది భర్త ఇద్దరుపిల్లలతో. 2017లో అమెరికాలో ఉన్నప్పుడు  తరచుగా ఫోన్ లో మాట్లాడేది .గొప్ప సంస్కారం ఉన్నామ్మాయి .అలాగే చీలి నాగలక్ష్మి  సోషల్ మాస్టర్  శ్రీ వెంకటేశ్వరరావుగారమ్మాయి . ఆటా పాటా చదువు అన్నిట్లోనూ దూసుకుపోయేది  .మగపిల్లల పేర్లు పెద్దగా గుర్తులేవు ఒకరేమిటి అందరూ గొప్పగా కృషి చేశారు సేవలు అందించి తాము చదుకున్న చదువుకొంటున్న విద్యా సంస్థ ఋణం తీర్చుకొన్నారు .అడ్డాడ కు చెందినహార్ట్ స్పెషలిస్ట్ వియవాడ లో ఉన్నారని తెలిసి స్టాఫ్ముగ్గురం వెళ్లి  కలిసి చెప్పాం .వారూ గొప్పగా స్పందించారు .అడ్డాడ  డాక్టర్ గారు ఖమ్మం లో ఉంటె లెటర్ రాస్తే డబ్బు పంపారు ఆయన ప్రతిఎదాడీ స్కాలర్షిప్ లు ఇస్తారుకూడా .   రైస్ మిల్ యజమానులు డబ్బెకాకుండా నాణ్యమైన బియ్యం ఇచ్చారు .కూరాగాయలు వచ్చాయి .పాడి పంటకు కొదవేలేదు. నాణ్యమైన నెయ్యి కూడా వచ్చింది  .చేతిలో డబ్బు కు ఇబ్బంది లేకపోవటం తో అన్ని పనుల్లోనూ అత్యున్నతమైన నాణ్యతే లక్ష్యంగా పనిచేశాము .

   బిల్డింగ్ లకు వెనక  గాడిపొయ్యితవ్వించి కట్టెలు సేకరించి గాస్ పొయ్యి  గాస్ సిలెండర్లు కూడా ఏర్పాటు చేయించాం .మా క్రాఫ్ట్ మాస్టర్ శ్రీ కే మల్లికార్జునరావు వంటలో స్పెషలిస్ట్ . వంట వాళ్ళనుపిలి పించటం వడ్డించటం ,ఏ పూటకు ఆపూట వెరిటీ మార్చటం  ,స్వీట్లు హాట్లు ,గడ్డపెరుగు తాజాకూరలు అన్నీ అదుర్స్ గా ఏర్పాటు జరిగింది .వాలంటీర్లు జగ్గులు పట్టుకొని నిరంతరం క్రీడాకారులకు అతిధులకు మంచి నీళ్ళు అందిస్తూ  రిఫరీలకు  ఆరగాఆరగా కాఫీలు అందిస్తూ సేవ చేశారు .వివిధ స్కూల్స్ ను౦చి ఆటలలో పాల్గొనటానికి వచ్చినఆడపిల్లలకు మా స్కూల్ పై అంతస్తులో రూమ్ లు ఇచ్చాం .స్నానాలకు వేడినీరు సరఫరా చేశాం . ఏ ఇబ్బందీ లేకుండా చేశాం .అదనపు లెట్రిన్ సౌకర్యం కలుగ  జేశాం .ఎవ్వరూ ఏ ఇబ్బందీ పడరాదని మా అభి ప్రాయ౦ .అందరూ హోమ్లిగా ఫెల వ్వాలని ఆరాటం .లేడీ టీచర్స్ వంట పనీ ఆటలు ఆడే ఆడపిల్లల  విషయం లో శ్రద్ధ బాగా కనపరచారు .స్కూల్ అంతా ఒక యూనిట్ గా సమైక్యతత తో పని చేశాం .

  ఆటలపోటీలు ఇంకో నాలుగు గు రోజుల్లో ప్రారంభం అవుతాయనగా మా  డ్రిల్ మాస్టర్ నాగేశ్వరరావు  స్టాఫ్ సెక్రెటరి  వీరభద్రరావు నా దగ్గరకు వచ్చి ‘’సార్!మనం అనుకోన్నదానికన్నా డబ్బు బాగానే వచ్చింది .ఇంతవరకు ఏ జోన్ లోనూ పెట్టని విధంగా మనం అడేవారికి, అతిధులకు అందరికి ‘’నాన్ వెజ్ ‘’, ఉడికించిన కోడి గుడ్డు  కూడా పెడితే బాగుంటుందని పిస్తోంది .మీరు ఒకే అంటే ఏర్పాట్లు ప్రారంభిస్తాం ‘’అన్నారు .’’నేను తినక పోయినా ఇంతమందికి మీరు ఇలా పెడతామంటే నాకేమీఅభ్యంతరం లేదు .అందులో ఫ్రెష్ గా ఉన్నవాటిని తెప్పించి చేయించి వడ్డించండి .అడ్డాడ భోజనం అంటే ‘’అడ్డడ్డా’అదుర్స్’’అనిపించేట్లు జాగ్రత్త తీసుకోండి గో ఎహెడ్’’అన్నాను సంతోషంగా మూడు రోజులు  నాన్ వెజ్ తో మోతమోగించారు .నేనుమాత్రం ఉయ్యూరు నుంచి తెచ్చుకొన్న కారియర్ భోజనమే చేశా .బ్రతిమిలాడితే ఇక్కడ వంటలో చేసిన స్వీట్స్  లేక గారేలను రుచి చూశా  .

   డ్రిల్ మాస్టర్ ను  సైన్స్ వెంకటేశ్వరరావు ను బెజవాడ పంపించి మంచి నాణ్యమైన బహుమతులు కొని పించి తెప్పించాను .ఆటవస్తువులు నెట్లూ బాల్స్ అన్నీ నాణ్య   మైనవే తెచ్చారు .ఆడుతున్నప్పుడు ,బహుమతులు తీసుకొంటున్నప్పుడు పిల్లలలో ఆనందం సంతృప్తి కళ్ళల్లో మెరిసింది. అంతకంటే కావాల్సి౦దేమిటి ?

  కోర్టులు వేసిన డ్రిల్ మాస్టర్లకు అన్నీ దగ్గరుండి నిర్వహించిన వెంట్రప్రగడ యెన్. డి .ఎస్ .విష్ణు అని అందరి నోళ్ళలో నానే నిరంతర కృషీవలుడు డ్రిల్ మాస్టర్లలో పెద్దన్నగా భావింపబడే శ్రీ విష్ణు వర్ధనరావు సహకారం మరువలేనిది .అలాగే గుడివాడ పెంజే౦ డ్ర మొదలైన స్కూల్స్ నుంచి వచ్చిన ఆట రిఫరీలైన స్త్రీ పురుషులను  అత్యంత గౌరవంగా  చూశాం .చుట్టు ప్రక్కల ఉన్న హై స్కూల్స్ ప్రదానోపాధ్యాయుల సలహాలు సేవలు అందుకొని వారినీ యధాశక్తి గౌరవిన్చాం .ఆటలు చూడటానికి వచ్చినవారికీ సంతృప్తిగా భోజనాలు పెట్టాం  .మూడు రోజుల ఆటలు తో స్కూల్ పండుగ వాతావరణం నే తలపించింది .మూడు రోజులు  మూడు నిమిషాల్లాగా గడిచిపోయినట్లు అందరూ అనుకొన్నారు .చివరి రోజు డియివో శ్రీ హనుమంత రెడ్డిగారికి  పరిషత్ చైర్మన్ గారికీ ?ఘన సత్కారం చేశాం  ‘’ విష్ణు’’గారికి విశిష్ట సన్మానం చేయాలని మా డ్రిల్ మాస్టర్ తో చెప్పి డియివో గారి చేతులమీదుగా చేయించి మురిసిపోయాం ఆయన వద్దన్నా మేము వినలేదు .ఆయనకు నాపై అత్యంత గౌరవం .ఆయన స్పోర్త్మన్ స్పిరిట్ అంటే నాకు మహా ఇష్టం .ఎక్కడ ఆటలపోటీలు ఏరూపం లో జరిగినా విష్ణు గారి పాత్ర లేకుండా ఉండదు .విష్ణు ఉంటె ప్రతిదీ పకడ్బందీ గా జరుగుతుందని నమ్మకం .అదీ ఆయన స్పెషాలిటి .డియివో గారు నాకు కూడా సన్మానం చేసినట్లుగుర్టు .మాస్టాఫ్ అంతటికీ ప్రత్యేక అభిందనలు చెప్పాము. విద్యార్ధి వాలంటీర్ల సేవలను గుర్తించి ప్రోత్సాహకాలిచ్చినట్లున్నాం .ఇంతమంది సమస్టి కృషి తో జిల్లాస్థాయి బాలికల ఆటల పోటీలను రంగరంగ వైభవంగా నిర్వహించి ‘’నభూతో ‘’అనిపించి అడ్డాడ హై స్కూల్ కీర్తి కిరీటం లో అరుదైన మాణిక్యాన్ని చేర్చాం .

   మూడురోజుల ఆటలపండగ పూర్తి అవగానే దీనికోసం  ఏర్పాటు చేసిన కమిటీతో స్టాఫ్ మీటింగ్ రోజున లిఖితపూర్వకంగా లెక్కలను చెప్పించి ,జమా ఖర్చు వివరాలను అందరికీ వినిపించి  ,అందరూ ఆమోదించాక సర్క్యులేట్ కూడా చేయించి అందరి సంతకాలు తీసుకొన్నాను .దీనితోఆటలపోటీల  చాప్టర్ క్లోజ్ .సుమారు 36 వేలరూపాయలు రాబడి . ఖర్చులు సుమారు 32 వేలరూపాయలు అని,మిగిలిన 4వేలరూపాయలు కామన్ గుడ్ ఫండ్ లో జమ చేశామని జ్ఞాపకం .దీనితర్వాత  నా హయాం లో మరోమేజర్ కార్యక్రమం ఏదీ జరగలేదని గుర్తు .మళ్ళీ అడ్డాడ హైస్కూల్ లో ఇంతటి భారీ కార్యక్రమం కూడా ఎవ్వరూ చేబట్ట  లేదనే తెలిసింది .ఇదంతా అందరి కృషి సహకారం  సేవ ,అంకితభావ ఫలితమే .

   సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -20-6-19-ఉయ్యూరు

—

సిటీకేబుల్ లో సరసభారతి పుస్తకపరిచయం

—

గురు పౌర్ణమి సందర్భంగా గురు పురస్కారంగా 14-7-19 ఆదివారం -సాయంత్రం 6గం .లకు లకు హైదరాబాద్ త్యాగరాజ గాన సభలో నోరి చారిటబుల్ ట్రస్ట్ అందించే కళాసుబ్బారావు అవార్డు