రొమాంటిక్ ఉద్యమ హీరో లార్డ్ బైరన్ జీవిత చరిత్ర -2

22

గ్రీస్‌లో బైరన్ మరణం కంటే, కళ యొక్క భవిష్యత్తు గమ్యానికి మరియు లక్ష్యానికి అంతకంటే అందమైన చిహ్నం మరొకటి లేదు. కవిత్వానికి, ప్రజల ఆశయాలకు మధ్య ఉన్న పవిత్ర అనుబంధం — ఆలోచన మరియు ఆచరణల కలయిక (ఇది ఇప్పటికీ చాలా అరుదు) — దేవుడు తన బిడ్డలందరి కోసం నిర్దేశించిన హక్కులను సాధించడంలో అన్ని దేశాల మధ్య ఉండే గొప్ప ఐక్యత — ఇలా యూరప్‌లోని ప్రగతిశీల వర్గానికి నేడు మతంగా, ఆశాకిరణంగా ఉన్న అంశాలన్నీ ఈ దృశ్యంలో అద్భుతంగా ప్రతిబింబిస్తున్నాయి. లయ, ప్రాసల విషయంలో వేగవంతమైన, సహజసిద్ధమైన, శక్తివంతమైన, సుదూర తీరాలకు ఎగిరే గరుత్మంతుడి వంటి కవి బైరన్. ఆయన రచనల్లో అప్పుడప్పుడు అజాగ్రత్త, అతిగా వాడుక భాషను వాడటం, తన మాతృభాష విషయంలో ఒక రకమైన ‘అభిజాత్యపు నిర్లక్ష్యం’ వంటి లోపాలు ఉండవచ్చు. కానీ, ఇటువంటి చిన్న చిన్న లోపాలను పట్టుకుని, అతి సూక్ష్మంగా విమర్శిస్తూ, ఆయనను తక్కువ చేసి మాట్లాడటం అర్థరహితం. మనిషి కంటే వేసుకున్న దుస్తులకే ఎక్కువ ప్రాధాన్యత ఇచ్చేవారు మాత్రమే ఇలాంటి అల్పమైన విమర్శలు చేస్తారు. ఆయన రాసిన పదాలు విమర్శలకు తావు ఇవ్వవచ్చు, అదే సమయంలో అవి విమర్శలకు అతీతంగా కూడా ఉంటాయి. మిస్టర్ మోర్లీ అన్నట్లుగా, “ఆయనలోని మాంత్రిక శక్తి ఇప్పటికీ పనిచేస్తూనే ఉంది.” ఆయన రచనల్లో ఇంకా పెద్ద లోపాలు కూడా ఉండవచ్చు—అసభ్యత, సాధారణత్వం, బూతు, ఆలోచనలోనూ, వ్యక్తీకరణలోనూ, సంగీతంలోనూ సూక్ష్మత లేకపోవడం; అన్నింటికంటే ముఖ్యంగా, వస్తువులోనూ, శైలిలోనూ కనిపించే ఏకతానత (monotony), నాటకీయమైన భంగిమలు, అలాగే సామాజిక వ్యతిరేక, దూకుడు స్వభావం కలిగిన, ఎప్పటికీ తృప్తి చెందని, అసహనంతో కూడిన వ్యక్తిని ఉన్నత స్థానంలో నిలబెట్టడం వంటివి. అయినప్పటికీ, ఆయన వాడిన ఛందస్సు తరచుగా గంభీరంగా, ఉదాత్తంగా ఉంటుంది; ఆయన భావాలు పాఠకులను ఉన్నత స్థితికి చేరుస్తాయి. ఆయన భాష శక్తివంతంగా, స్పష్టంగా, క్లుప్తంగా, చిరస్మరణీయంగా ఉంటుంది. అయితే, కేవలం బాహ్య రూపానికే ప్రాధాన్యత ఇచ్చే నేటి కాలపు వారికి బైరన్ నచ్చకపోవచ్చు. ఇంతటి గాఢత, మౌలికత, మరియు ప్రభావవంతమైన వ్యక్తీకరణ ఉన్నప్పుడు, కేవలం సాంకేతిక అంశాల గురించి సూక్ష్మంగా విమర్శించడం సమంజసం కాదు.

ఒక గొప్ప కవిని తిరస్కరించడానికి లేదా ఆయనను ఉన్నత స్థానం నుండి తొలగించడానికి ఇటువంటి చిన్న చిన్న సాంకేతిక లోపాలను సాకులుగా చూపడం తగదు. బైరన్ గొప్పతనంపై ఐరోపా ఖండం మరియు భావి తరాలు ఇప్పటికే తమ తీర్పును ఇచ్చేశాయి.

ప్రసిద్ధ స్పానిష్ రచయిత కాస్టెలార్ తన అద్భుతమైన ప్రశంసా వ్యాసంలో ఇలా అంటారు: “ఆయన గ్రీకు వీరుల వంటివారు—యవ్వనవంతులు, తేజోవంతులు; కత్తిని ఎంత నైపుణ్యంతో వాడగలరో, వీణను కూడా అంతే నైపుణ్యంతో మీటగలరు. అందమైన స్త్రీల ప్రేమను పొందిన వారు, విజేత…” క్రీడల్లోనూ, యుద్ధాల్లోనూ ఎలాగైతే ఉంటుందో, అలాగే—కానీ, పుట్టినప్పటి నుండే క్రూరమైన విధిచేత పాతాళ దేవతలకు అంకితం చేయబడినట్లుగా బైరన్ జీవితం సాగింది. ఆయన ఎవరి హృదయాన్నైనా గెలుచుకున్నాడంటే, అది వారికి, చివరికి తనకు కూడా వేదననే మిగిల్చింది. ఆయన అద్భుతమైన కల్పనాశక్తిలోని మాధుర్యమంతా, వాస్తవికతను ఎదుర్కొన్నప్పుడు చేదుగా మారిపోయేది. “మానవ సామర్థ్యాల మధ్య ఉండే అసమానత నుండే అసాధారణమైన గుణాలు, అత్యున్నతమైన ప్రతిభ ఉద్భవిస్తాయని మనుషులు గ్రహించరు.” “గరుడ పక్షి ఎందుకు నైటింగేల్ పక్షిలా పాడదని సృష్టికర్తను అడగండి. అసాధారణమైన ప్రతిభ అనేది ఒక అంతర్గత బలహీనత; అది ఒక దైవిక బలహీనత, ఒక రకమైన అమరత్వపు వేదన (martyrdom). కవి అగ్నిలోకి ప్రవేశిస్తే కాలిపోకుండా ఉండలేడు; ఉరుములతో కూడిన మేఘాల మధ్యలోకి వెళ్తే విద్యుత్ఘాతానికి గురికాకుండా ఉండలేడు. వారు తమ మెదడు అనే దీపంలో వెలిగే తేజస్సును, తమ కళ్ల నుండి రాలే కన్నీళ్లతో, హృదయం నుండి వచ్చే రక్తంతో పోషించుకుంటారు.” “సముద్రం ఒక చేదు చుక్కలా, భూమి ఒక ధూళి కణంలా—అంతులేని కోరికల అగాధంలో పడిపోతాయి. ప్రతి కవికి ఒక రకమైన ‘గృహాతీత వేదన’ (home-sickness) కలుగుతుంది—అంటే, ఏదో తెలియని చోటు నుండి బహిష్కరించబడినట్లుగా, మరింత ఉన్నతమైన, పవిత్రమైన విషయాల కోసం పరితపించే బాధ. ప్రతి గొప్ప కవి, స్వర్గం నుండి బహిష్కరించబడిన దేవదూత వంటివాడు.” “వర్జిల్, పెట్రార్క్, రాఫెల్ వంటి వారిలో ఇది ఒక సున్నితమైన విషాదంలా కనిపిస్తే; మైఖేల్ ఏంజెలో, డాంటే, బైరన్ వంటి వారిలో ఇది నిరాశావాదానికి దగ్గరగా ఉండే తీవ్రమైన వేదనగా, సముద్రపు అలల పైన హోరెత్తే తుఫానులా ఉంటుంది.”

చాలామంది ప్రతిభావంతులు తమ అంతరాత్మను తమ కళాఖండాల ద్వారా వ్యక్తపరచుకుంటూ ఓదార్పు పొందుతారు. మైఖేల్ ఏంజెలో ఏకాంతాన్ని ఆశ్రయించి, సిస్టీన్ చాపెల్ పైకప్పుపై ప్రవక్తలు, సిబిల్స్ (భవిష్యవాణి చెప్పేవారు), అద్భుతమైన టైటాన్ల చిత్రాలను సృష్టించాడు; ఇందుకోసం అతను ఎంతో లోతైన భావోద్వేగ వేదనను అనుభవించాడు. అవన్నీ అతని ఆత్మలో కలిగిన సంఘర్షణల నుండే పుట్టాయి.” “ఈ గొప్ప మేధావి, సమస్త మానవాళి ఆకాంక్షలను తన రచనల ద్వారా ప్రతిబింబిస్తూ జీవించాడు.” మనం దుఃఖంతో, కన్నీళ్లతో, గుండెల్లో వెక్కి వెక్కి ఏడుపులతో జీవితంలోకి ప్రవేశించినట్లే, సందేహంతో, నిరాశతో సత్యంలోకి ప్రవేశిస్తాము.

సందేహించని యుగం, ప్రశ్నించని యుగం; మరియు మనం దేవుని వద్దకు ప్రార్థనలతో వెళ్ళినట్లే, ప్రశ్నలతో సత్యాన్ని వేడుకోవాలి.

ఆ కవి తన తండ్రి మరియు తల్లి వైపు వంశం గురించి చాలా గర్వపడ్డాడు. బైరన్‌లు ఒక పురాతన నార్మన్ కుటుంబం, వారి పూర్వీకులు విజేతతో పాటు వచ్చారు. వారిలో కొందరు క్రెస్సీలో పోరాడారు; మరికొందరు కాలే ముట్టడిలో మరియు బాస్వర్త్‌లో పోరాడారు. మఠాల రద్దు సమయంలో, హెన్రీ VIII న్యూస్టెడ్ అబ్బేను “గొప్ప గడ్డం గల చిన్న సర్ జాన్” అని పిలువబడే వ్యక్తికి ప్రదానం చేశాడు. ఎలిజబెత్ పాలనలోని సర్ జాన్ అక్రమ సంతానం. ఎడ్జ్‌హిల్‌లో ఏడుగురు బైరన్‌లు యుద్ధరంగంలో ఉన్నారు. న్యూబరీలో చేసిన సేవలకు గాను, మరొకరికి 1643లో రోచ్‌డేల్ బారన్ బిరుదు ఇవ్వబడింది. మిగిలిన వారిలో,

సముద్రంలో తన దురదృష్టం కారణంగా “ఫౌల్ వెదర్ జాక్” అని పిలువబడిన అడ్మిరల్ బైరన్, మరియు ఈ “వికెడ్ లార్డ్” తర్వాత పీరేజ్‌లో చేరిన కవికి ముత్తాత అయిన లార్డ్ బెర్కిలీ కుమార్తెను వివాహం చేసుకున్న “వికెడ్ లార్డ్ బైరన్” బాగా ప్రసిద్ధి చెందినవారు. గౌరవనీయులైన అడ్మిరల్ జాన్ బైరన్, తాను సముద్రంలో చేసిన అనేక సాహసాల గురించి ఉత్సాహభరితమైన వృత్తాంతాన్ని రాశారు, దాని గురించి “D”లో ప్రస్తావించబడింది.

1790 ప్రారంభంలో, శ్రీమతి బైరాన్ తన బిడ్డతో కలిసి అబెర్‌డీన్‌లోని ఒక చిన్న ఇంట్లో స్థిరపడ్డారు. కొంతకాలం పాటు ఆమె భర్త కూడా వారితో వచ్చి ఉన్నారు; కానీ వారిద్దరి స్వభావాలు పొసగకపోవడంతో, త్వరలోనే వారు పూర్తిగా విడిపోవాల్సి వచ్చింది. అయినప్పటికీ, ఫ్రాన్స్‌లో తన భర్త మరణించాడన్న వార్త తెలిసినప్పుడు, ఆమె చేసిన ఆర్తనాదాలు పొరుగువారిని కూడా కలవరపరిచాయని చెబుతారు. (సర్ వాల్టర్ స్కాట్ ఒక సందర్భాన్ని పేర్కొన్నారు: వివాహానికి ముందు, ఒక నాటక ప్రదర్శనలో—సదరన్ రాసిన “ఫేటల్ మ్యారేజ్” (Fatal Marriage) నాటకంలో శ్రీమతి సిడాన్స్ ‘ఇసాబెల్లా’ పాత్రను పోషిస్తుండగా—ఆమె “ఓ నా బైరాన్, నా బైరాన్!” అని అరుస్తూ ఉండగా, శ్రీమతి బైరాన్ స్పృహ తప్పి పడిపోయారని, అప్పుడు ఆమెను నాటకశాల నుండి బయటకు తీసుకువెళ్లారని ఆయన చెప్పారు.) తన తండ్రి పిచ్చివాడై, ఆత్మహత్య చేసుకున్నాడని బైరాన్ హార్నెస్‌కు చెప్పాడు; కానీ ఇది నిజం కాదని సాధారణంగా భావిస్తారు. దీనికి మద్దతుగా ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు. కవి తన తండ్రిని ఎంతో ప్రేమతో గుర్తుంచుకున్నారు. అబెర్‌డీన్‌లో ఉన్నప్పుడు, వారు పూర్తిగా విడిపోకముందు, ‘మ్యాడ్ జాక్’ (బైరాన్ తండ్రి) తన భార్యకు దూరంగా అదే పట్టణంలో వేరే చోట నివసించేవారు; అప్పుడప్పుడు ఆయన తన బిడ్డ కోసం వేచి ఉండి, అతనితో ఆడుకునేవారు. ఒకసారి ఆయన తన కుమారుడిని తన దగ్గరకు తీసుకువెళ్లి, ఒక రాత్రి తనతో ఉంచుకున్నారు. అప్పుడు బైరాన్‌కు కేవలం మూడు ఏళ్లు మాత్రమే, అయినా ఆ సంఘటన అతనికి గుర్తుంది. తన ప్రారంభ కవితల్లో ఆయన ఇలా రాశారు:

“కఠినమైన మరణం నా అనాథ బాల్యానికి,

తండ్రి ప్రేమపూర్వక మార్గదర్శకత్వాన్ని పొందే భాగ్యాన్ని దూరం చేసింది.” మిస్టర్ జీట్‌ఫిర్క్సన్ ఒక కథను చెబుతారు—దీనికి తగిన ఆధారాలు కూడా ఉన్నాయి. ఒకసారి, ‘డీ’ నదిపై ఉన్న పాత ‘బాల్గోనీ వంతెన’ (Brig of Balgonie) దగ్గరకు వచ్చినప్పుడు, ఆ బాలుడు మరొక పిల్లవాడితో కలిసి గుర్రపు స్వారీ చేస్తున్నాడు. వంతు ప్రకారం ఆ సమయంలో మరొక పిల్లవాడు గుర్రం ఎక్కాలి, కానీ ఇతడు తానే స్వయంగా గుర్రంపై వంతెన దాటాలని పట్టుబట్టాడు. ఎందుకంటే, తనతో ఉన్న ఆ పిల్లవాడు తన తల్లికి ఏకైక కుమారుడు. అప్పట్లో ప్రాచుర్యంలో ఉన్న ఒక వింత జోస్యం అతనికి తెలుసు:

“బాల్గోనీ వంతెనా, నీ గోడలు బలహీనమైనవి;

ఒక తల్లికి ఒక్కడే కొడుకు, ఒక గుర్రపు తల్లికి ఒక్కటే పిల్ల—

వీరిద్దరూ నీపై వెళ్తే, నువ్వు కూలిపోతావు.”

మరియు ‘లారా’ (Lara) అనే కావ్యంలో ఇలా ఉంది:

“తండ్రిని కోల్పోయాడు—ఆ నష్టాన్ని అర్థం చేసుకునేంత వయసు కూడా లేదు,

తనకు తానే యజమాని అయ్యాడు—అదొక దురదృష్టకర వారసత్వం,

మానవ హృదయంలో ఉండి, ఆ హృదయానికే ప్రశాంతత లేకుండా చేసే ఒక భయంకర సామ్రాజ్యం.

అదుపు చేసేవారు ఎవరూ లేరు, తప్పుదారి పట్టకుండా సరైన మార్గాన్ని చూపేవారు లేరు,

నేరాల వైపు దారితీసే వేల మార్గాల్లో ఏ మార్గంలో వెళ్లాలో చెప్పేవారు లేరు.”–

ఒకవేళ ఆయన ఎక్కువ కాలం జీవించి ఉన్నా, తన కుమారుడి అనుభవం లేని అడుగులకు మార్గనిర్దేశం చేసే సామర్థ్యం ఆయనకు అస్సలు లేదు—అదీ అటువంటి కుమారుడి విషయంలో! ఇక తల్లి విషయానికొస్తే… కొన్నిసార్లు తండ్రి చూపించాల్సిన దృఢమైన ప్రేమ, వివేకవంతమైన అనుభవం లోపించినప్పుడు, తల్లి తన ఆప్యాయతతో, సున్నితమైన జ్ఞానంతో ఆ లోటును కొంతవరకు భర్తీ చేయగలదు. కానీ ఇక్కడ అటువంటి తల్లి కూడా లేదు. ఎంత తీరని లోటు ఇది! మాతృత్వపు పవిత్ర అనుభవం ద్వారా స్త్రీని ఒక దివ్యమైన వెలుగులో చూసి, ఆమెను గౌరవించడం నేర్చుకోలేకపోవడం ఎంతటి దురదృష్టం! పాపం, మిసెస్ బైరాన్ మంచి మనసున్న మహిళే; తనదైన వింత పద్ధతిలో ఆమె తన కుమారుడిని ఎంతో ప్రేమించేది. కానీ, కవికి చిన్ననాటి స్నేహితుడైన ఒక బాలుడు చాలా సూటిగా, “బైరాన్, నీ తల్లి ఒక మూర్ఖురాలు” అని అన్నాడు. దానికి బైరాన్, “నాకు తెలుసు!” అని మాత్రమే సమాధానమివ్వగలిగాడు. ఆమె అత్యంత ఉద్వేగపూరితమైన, క్రమశిక్షణ లేని, తరచుగా తీవ్రమైన కోపోద్రేకాలకు లోనయ్యే, అస్థిర మనస్తత్వం కలిగిన వ్యక్తి. విచిత్రమేమిటంటే, అసాధారణ సున్నితత్వం మరియు ప్రతిభ కలిగిన, అగ్నిపర్వతంలాంటి ఆ బాలుడికి శిక్షణ ఇచ్చే బాధ్యత ఆమెకే అప్పగించబడింది! అతని పట్ల ఆమె ప్రవర్తించిన తీరు ఎంత విపరీతంగా ఉండేదంటే, అది అతనిలో ఒక ప్రత్యేక లక్షణానికి కారణమైంది—అదే, ఆ మహిళ పట్ల అతనికి ఉండాల్సినంత అనురాగం లేకపోవడం. ఇది అతని లేఖల్లోనూ, ఇతర సందర్భాల్లోనూ స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది. ఆమె ఎప్పుడు ఎలా ప్రవర్తిస్తుందో ఎవరికీ తెలిసేది కాదు; ఒక్కోసారి అతన్ని ఎంతో ప్రేమగా దగ్గరకు తీసుకునేది, మరికొన్నిసార్లు ఏ కారణం లేకుండానే, కేవలం తన ఇష్టానుసారమైన మూడ్ మార్పుల వల్ల అతన్ని కొట్టేది.

లార్డ్ బీకన్స్‌ఫీల్డ్ రాసిన ‘వెనీషియా’ (Venetia) నవల చదివిన వారికి, చిన్నతనంలో అతను తనను తాను కాపాడుకోవడానికి కుర్చీలను అడ్డుపెట్టుకోవడం, అతని తల్లి అతనిపైకి పొయ్యిలో వాడే ఇనుప కడ్డీని (poker) విసరడానికి ప్రయత్నించడం వంటి దృశ్యాలు గుర్తుండే ఉంటాయి. ఒకసారి, ఆమె అతన్ని తీవ్రంగా దూషించిన తర్వాత, చివరగా “కుంటి వెధవ!” అని పిలిచింది. అప్పుడు అతని పెదవులు వణకాయి, ముఖం పాలిపోయింది, కళ్లలో ఒక భయంకరమైన మెరుపు మెరిసింది. అతను ఇలా సమాధానమిచ్చాడు: “అమ్మా, నేను పుట్టినప్పుడే ఇలా పుట్టాను!” పీసాలో ఉన్నప్పుడు అతను ‘ది డిఫార్మ్డ్ ట్రాన్స్‌ఫార్మ్డ్’ (The Deformed Transformed) అనే రచన చేస్తున్నప్పుడు, ఈ సంఘటన అతని మనసులో మెదిలి ఉంటుంది.

ఈ కవికి లభించిన వారసత్వం, అతనికి అందిన విద్యాభ్యాసం ఇలా ఉండేవి. చిన్నతనంలోనే అతని స్వభావం భవిష్యత్తులో అతను ఎలా ఉండబోతాడో సూచించింది—అంటే, “తీవ్రమైన ఉద్వేగాలు కలవాడు, మొండివాడు, అధికారాన్ని ఎదిరించేవాడు, కానీ ప్రేమను చూపిస్తే మాత్రం ఎంతో సులభంగా లొంగిపోయేవాడు.” ఒకసారి తన దుస్తులను మురికి చేసినందుకు మొదటి నర్సు అతన్ని మందలించగా, అతను ఆ దుస్తులను పై నుండి కింద వరకు చింపేశాడు; తన తల్లి కూడా తన టోపీలను, గౌనులను అలా చింపేయడం అతను చూసి ఉండవచ్చు. అయితే, ఆ తర్వాత వచ్చిన మేరీ గ్రే అనే నర్సుతో మాత్రం అతను ఎంతో అనుబంధాన్ని పెంచుకున్నాడు. బైబిల్ గురించి అతనికి ఉన్న విస్తృతమైన పరిజ్ఞానం ఆమె వల్లనే లభించిందని చెబుతారు. ఆమె తర్వాత చెప్పిన దాని ప్రకారం, అతను చిన్నతనంలోనే మతానికి సంబంధించిన చిక్కు ప్రశ్నలు అడగడానికి ఇష్టపడేవాడు. అతనిలో చివరి వరకు నిలిచిపోయిన ‘కాల్వినిజం’ (Calvinism) అనే గాఢమైన భావజాలం అతని తల్లి నుండే వచ్చింది. అయితే, తన తల్లి నుండి అతను పొందిన మరో గొప్ప, ఉన్నతమైన లక్షణం ఒకటి ఉంది. ఒకవైపు తన వంశం పట్ల ఎంతో గర్వపడుతూ, తన కుమారుడికి కూడా అటువంటి గర్వాన్ని అలవరచినప్పటికీ, శ్రీమతి బైరాన్ తనను తాను ఒక “ప్రజాస్వామ్యవాది” (democrat) అని చెప్పుకునేవారు; ఆ కాలపు ఇంగ్లాండ్‌లో అలా చెప్పుకోవడానికి ఎంతో ధైర్యం అవసరమయ్యేది. ఆమె తన కుమారుడైన ఆ కవికి, నిరంకుశ పాలకులను అసహ్యించుకోవాలని, పేదలు, బలహీనులు మరియు అణగారిన వారి పట్ల జాలి చూపాలని నేర్పింది.

అతనికున్న శారీరక వైకల్యం (కుంటితనం) గురించి ప్రస్తావించకుండా నేను ముందుకు సాగకూడదు. ఎందుకంటే, ఈ ఒక్క లోపం తప్ప, అతను చూడటానికి ఎంతో అందంగా ఉండేవాడు.

తనకున్న శారీరక వైకల్యం వల్ల, బైరన్ అత్యంత అహంభావంతో, అతిగా ఆత్మస్పృహతో, మరియు విపరీతమైన సున్నితత్వంతో ఉండేవారు; ఇది చిన్నతనం నుండే ఆయన జీవితాన్ని చేదుగా మార్చేసింది. వాల్టర్ స్కాట్‌కు కూడా పాదంలో లోపం (clubfoot) ఉన్నప్పటికీ, అది ఆయన ప్రశాంత స్వభావాన్ని ఏమాత్రం ప్రభావితం చేయలేదు. కానీ, బైరన్ విషయంలో ఈ వైకల్యం చాలా బాధాకరంగా, కలవరపరిచేలా మరియు హానికరంగా ఉండేది. ఆయన కుడి కాలి మడమ నరం (Achilles tendon) ఎంతగా ముడుచుకుపోయి ఉండేదంటే, ఆయన తన పాదాన్ని నేలపై పూర్తిగా ఆనించి ఉంచలేకపోయేవారు. దీనికోసం ఆయన ఎత్తైన మడమ కలిగిన బూటును ధరించేవారు, ఆ బూటు లోపల మడమ కింద ప్రత్యేకమైన ప్యాడింగ్‌ను అమర్చుకునేవారు. నిజానికి, ఆయన రెండు పాదాల నరాలు కూడా ముడుచుకుపోయి ఉండటంతో, ఆయన కేవలం పాదాల ముందు భాగం మరియు వేళ్లపైనే నడవాల్సి వచ్చేది. అంతేకాకుండా, ఆయన కుడి పాదం లోపలి వైపునకు తిరిగిపోయేంతగా వికృతంగా ఉండేదని చెబుతారు. అయితే, ఇది బహుశా అతని పాదానికి శస్త్రచికిత్స చేసిన వ్యక్తి యొక్క నైపుణ్యలేమి వల్ల జరిగి ఉండవచ్చు. లీ హంట్ కొంత వెటకారంగా, అతను “పక్షిలా అటు ఇటు గెంతుతూ ఉండేవాడు” అని పేర్కొన్నాడు.

ఈ వైకల్యం వల్ల బైరాన్ ఆరోగ్యకరమైన, సాధారణ స్థాయి వ్యాయామం చేయలేకపోయాడు; దీనివల్ల అతను లావుబారే అవకాశం మరింత పెరిగింది. తన శరీరం లావుగా, అసహ్యంగా తయారవ్వకూడదని అతను రకరకాల పద్ధతులను అనుసరించడంలో ఆశ్చర్యం లేదు—అయితే, ఆ పద్ధతులు అతని ఆరోగ్యానికి ఇతర విధాలుగా హాని కలిగించేవి. సహజంగానే మంచి ముఖవర్చస్సు, ఆకర్షణీయమైన శరీరాకృతి, ఛాయ కలిగిన వ్యక్తి, తన శరీరం అసహ్యంగా కనిపించకూడదని కోరుకోవడంలో విమర్శించాల్సినంత తప్పు ఏముందో నాకు అర్థం కాలేదు. శారీరక సౌందర్యాన్ని తక్కువ చేసి చూడటం అనేది ఒక గొప్ప గుణం ఏమీ కాదు; పైగా ఇది సున్నితత్వ లోపాన్ని లేదా అనైతికమైన సన్యాస ధోరణిని సూచిస్తుంది. అంతేకాకుండా, అధిక బరువు (స్థూలకాయం) అనేది ఒక బాధాకరమైన అనారోగ్యం, దీనిని ఆరోగ్య దృష్ట్యా అదుపులో ఉంచుకోవాల్సిందే. అందుకే అతను ఆకలితో ఉండేవాడు, తరచుగా ‘ఎప్సమ్ సాల్ట్స్’ (Epsom salts) తీసుకునేవాడు—ఇది శరీరాన్ని బాగా బలహీనపరిచే అలవాటు.

అతను చాలా కాలం పాటు తక్కువ ఆహారం తీసుకునేవాడు, కానీ ఈ పద్ధతి క్రమపద్ధతిలో ఉండేది కాదు. అప్పుడప్పుడు, బలవంతంగా విధించుకున్న ఈ నియమాలను పక్కనపెట్టి, విపరీతంగా తింటూ, తాగుతూ ఉండేవాడు. స్కాట్ లాగే, బైరాన్‌కు కూడా రుచులను గుర్తించే విషయంలో అంతగా ఆసక్తి ఉండేది కాదు; అతను మంచి రుచికరమైన ఆహార ప్రియుడు (gourmet) కాకపోయినప్పటికీ, నిరంతరం ఆకలితో ఉండటం—అంటే తన మాటల్లో చెప్పాలంటే “తన దవడలకు తానే మూతి కట్టు (muzzle) వేసుకోవడం”—అతనికి ఏమాత్రం సులభమైన పని కాదు. అయితే, తన శరీరానికి ఆహారం ఇవ్వకుండా ఆకలితో ఉంచడం ద్వారా, తనలోని పశుప్రవృత్తిని అణచివేసి, మెదడును చురుకుగా ఉంచుకోగలనని అతను భావించాడు. అతని కళ్లు చాలా ప్రకాశవంతంగా ఉండేవి, స్వరం కూడా చాలా స్పష్టంగా ఉండేది. ఒక చిన్నారి అతన్ని “అందమైన స్వరం కలిగిన పెద్దమనిషి” అని పిలిచింది. అతను రోజుల తరబడి కేవలం బిస్కెట్లు, సోడా వాటర్ మాత్రమే తీసుకుంటూ జీవించేవాడు. ఆ తర్వాత, బాగా ఆకలితో ఉన్నప్పుడు, వెనిగర్‌లో నానబెట్టిన బంగాళదుంపలు, అన్నం మరియు చేపలను పెద్ద మొత్తంలో తినేవాడు. ఇటువంటి ఆహారపు అలవాట్లు, మరియు అతని నాడీ శక్తిపై తీవ్రమైన మేధోపరమైన పని భారం పడటం వల్ల, తరువాతి జీవితంలో అతని జీర్ణక్రియ అతనికి ఒక పెద్ద వేదనగా మారింది. ఆ బాధతో అతను నేలపై దొర్లేవాడు, నిద్ర కూడా పట్టేది కాదు. సాధారణంగా అతను మద్యం విషయంలో చాలా మితంగా ఉండేవాడు; కానీ అప్పుడప్పుడు మూర్ (Moore) లేదా ఇతర స్నేహితులతో కలిసి ఎక్కువగా మద్యం సేవించేవాడు. ఒకసారి చాటర్టన్ అనే బాలుడు, తినడానికి నిరాకరిస్తూ, “దేవుడు నన్ను ఎంత తెలివితక్కువవాడిగా సృష్టించాడో, అంతకంటే ఎక్కువ తెలివితక్కువవాడిగా నేను ఎందుకు తయారవ్వాలి?” అని అన్నాడు. దురదృష్టవశాత్తూ, కాలక్రమేణా అతనికి అటువంటి సాకులు చెప్పాల్సిన అవసరం కూడా లేకుండా పోయింది. 1816లో వెనిస్‌లో ఉన్నప్పుడు, బైరన్ అతిగా బ్రాందీ తాగేవాడు; కొంతకాలం పాటు ‘లాడనం’ (ఒక రకమైన మత్తుమందు) కూడా తీసుకునేవాడు. అంతేకాకుండా, ఆకలిని తగ్గించుకోవడానికి పొగాకు నమిలేవాడు. అయితే, ఇవన్నీ అతని జీవితంలో అసాధారణమైన లేదా అరుదైన సందర్భాలే. వ్యాయామం విషయానికి వస్తే, అతను ప్రధానంగా ఈత కొట్టడం మరియు గుర్రపు స్వారీ చేసేవాడు; కొంతవరకు బాక్సింగ్, ఫెన్సింగ్ (కత్తిసాము) మరియు క్రికెట్ కూడా ఆడేవాడు. కానీ, పరిగెత్తడం వంటివి అతను చాలా తక్కువగా చేసేవాడు.

తన ప్రారంభ కవితల్లో అతను “యువ హైలాండర్” (పర్వత ప్రాంతవాసి) లాగా కొండల మీద తిరిగినట్లు పేర్కొన్నప్పటికీ, అటువంటి సంచారానికి పరిమితులు ఉండేవి. నిజానికి, అటువంటి ప్రయాణాలు ఎక్కువగా చిన్న గుర్రం (పోనీ) మీదనే సాగేవి. ట్రెలానీ (Trelawny) ఇలా అంటాడు: “అతని చిన్నతనంలో, శరీరం తేలికగా మరియు చురుకుగా ఉన్నప్పుడు, అతను బహుశా ఒకటి లేదా రెండు మైళ్ల దూరం నడవగలిగేవాడేమో…” అయితే, కాలక్రమేణా ఆయన బరువు పెరిగిన తర్వాత, కొన్ని వందల గజాల కంటే ఎక్కువ దూరం నడవాల్సి వస్తే, ఆయన వెంటనే ఏదో ఒక గోడకో, గట్టుకో, చెట్టుకో లేదా బండరాయికో ఆనుకుని నిలబడేవారు. నేల మీద కూర్చునేవారు కాదు, ఎందుకంటే అలా కూర్చుంటే మళ్లీ లేవడం ఆయనకు కష్టమయ్యేది. “హారో (Harrow) పాఠశాలలో ఆయన కొన్ని పోరాటాల్లో గెలిచారు” అని జీఫ్రెసన్ (Jeaffreson) పేర్కొన్నారు. “అయితే, ప్రతిసారీ ఆయన ఫ్రెంచ్ పదాతిదళ సైనికుడిలా వేగంగా ప్రత్యర్థిపైకి దూసుకెళ్లి, తన బలమైన చేతులతో రెండు మూడు దెబ్బలు బలంగా కొట్టి, పోరాటాన్ని త్వరగా ముగించేవారు.” ఒకవేళ ఇలా విజయం సాధించలేకపోతే, బలహీనమైన పాదాల కారణంగా ఆయన ఓడిపోయేవారు. ప్రసిద్ధ బాక్సర్ జాక్సన్ (Jackson) మరియు అతని శిష్యులతో బాక్సింగ్ చేసేటప్పుడు కూడా ఆయన ఇదే పద్ధతిని అనుసరించేవారు. తన ప్రాచుర్యం అత్యున్నత స్థాయిలో ఉన్న రోజుల్లో, లండన్‌లోని ఉన్నత వర్గాల గృహాల్లోకి (drawing-rooms) ప్రవేశించేటప్పుడు ఆయన నడుచుకుంటూ కాకుండా, దాదాపు పరిగెత్తుకుంటూ వచ్చేవారు. ఆ తర్వాత అకస్మాత్తుగా తన ఎడమ కాలిని నేల మీద బలంగా ఉంచి, దానిపై ఆని నిలబడేవారు. ఆయన చిన్నతనంలో ఉన్నప్పుడు, ఒక స్నేహితుడు ఆయన సంరక్షకురాలితో, “జార్జ్ ఎంత అందమైన అబ్బాయి! కానీ, అతని కాలు ఇలా ఉండటం ఎంత బాధాకరం!” అని అన్నాడు. అప్పుడు చిన్న జార్జ్, తన చేతిలో ఉన్న పిల్లల కొరడాతో ఆ వ్యక్తిని వెంబడిస్తూ, “ఆ విషయం గురించి మాట్లాడకండి!” అని అరిచాడు. హారో పాఠశాలలో ఉన్నత తరగతులకు చేరుకునే వరకు ఆయన ఆ పాఠశాలను అస్సలు ఇష్టపడేవారు కాదు; అక్కడ ఉన్న క్రూరమైన, బలవంతులైన విద్యార్థులు ఆయన కుంటి కాలిని…

అతడు స్వయంగా దాని గురించి ప్రస్తావించే వరకు, అది అంతగా ఎవరికీ గమనించబడలేదు. తన ‘ది వాల్ట్జ్’ (The Waltz) అనే పద్య రచనలో అతను నృత్యాన్ని ఎగతాళి చేశాడు; అలాగే ‘లారా’ (Lara) అనే రచనలో, స్తంభానికి ఆనుకుని నిలబడిన ఒక గంభీరమైన, విషాదభరితమైన వ్యక్తి దృశ్యం కనిపిస్తుంది—అతని చుట్టూ ఉత్సాహవంతులైన నృత్యకారులు అడుగులు వేస్తూ నృత్యం చేస్తుంటారు. మాట్‌లాక్‌లో, కవి స్వయంగా తన ప్రేమపాత్రురాలైన మేరీ చావర్త్, ఇతర భాగస్వాముల చేతుల్లో ఉండి నృత్యం చేస్తుండగా, తాను కేవలం చూస్తూ ఉండిపోవాల్సి వచ్చింది. అతనికున్న కుంటితనం—దీనిని అతను పట్టించుకోకుండా ఉండలేకపోయాడా? చివరికి, అతను ప్రేమించిన మేరీ చావర్త్ కూడా అతని బాల్యపు అనురాగంపై ఒక క్రూరమైన దెబ్బ కొట్టింది. అతను దగ్గరలోనే ఉన్నాడని తెలియక, ఆమె తన పరిచారికతో, “ఆ కుంటి అబ్బాయిని నేను ఇష్టపడతానని నువ్వు అనుకుంటున్నావా?” అని ఎగతాళిగా అన్న మాటలు అతని చెవిన పడ్డాయి. అంతట అతను ఆమె ఉన్న ఇంటి నుండి బయటకు పరుగెత్తి, న్యూస్టెడ్‌కు వెళ్ళిపోయాడు. తన మరణశయ్యపై ఉన్నప్పుడు, వైద్యుని ఆదేశం మేరకు తన పాదాలకు ఆవాల మిశ్రమాన్ని (mustard) పూయడానికి అతను నిరాకరించాడు; అయితే, గదిలో ఉన్న మిగిలిన వారందరినీ బయటకు పంపిన తర్వాత, తన నమ్మకస్థుడైన సేవకుడు ఫ్లెచర్‌ను మాత్రం అలా చేయడానికి అనుమతించాడు. ఈ విషయాన్ని బట్టి చూస్తే, ట్రెలవ్నీ (Trelawny) అతని మరణానంతరం అతని పాదాలను పరిశీలించి, వాటి గురించి నివేదిక ఇవ్వడం ఎంతటి అనాలోచితమైన మరియు అసందర్భమైన చర్యగా అనిపిస్తుందో అర్థమవుతుంది. ఎందుకంటే, ట్రెలవ్నీ స్వయంగా చెప్పిన దాని ప్రకారం, ఫ్లెచర్ ఎంతో జాగ్రత్తగా కప్పి ఉంచిన ఆ పాదాలను, అతను (ఫ్లెచర్‌ను నీళ్ల గ్లాసు తీసుకురమ్మని బయటకు పంపి) బయటపెట్టాడు! ఏది ఏమైనప్పటికీ, బైరన్‌పై ట్రెలవ్నీకి ఉన్న వ్యతిరేకతను పక్కన పెడితే, అతని రచనను బాస్‌వెల్ రాసిన “జాన్సన్” (Boswell’s “Johnson”) వంటి గొప్ప గ్రంథాలతో సమానంగా పేర్కొనవచ్చు; పైగా, ఇది ఒక వృత్తిపరమైన రచయిత రాసినది కాకపోవడం దీనికి అదనపు ప్రత్యేకత.

కొంతమంది ట్యూటర్ల వద్ద ప్రాథమిక విద్యను అభ్యసించిన తర్వాత, 1794లో ఈ కవిని అబెర్‌డీన్ గ్రామర్ స్కూల్‌లో చేర్పించారు. అక్కడ, విద్యార్థుల ప్రత్యేక ఆసక్తులను లేదా సామర్థ్యాలను పరిగణనలోకి తీసుకోకుండా అందరికీ ఒకే రకమైన పాఠాలను బోధించే పద్ధతి ఉండేది; అటువంటి చదువుల పట్ల అతనికి పెద్దగా ఆసక్తి ఉండేది కాదు. అయితే, అతను తన తరగతిలో అసాధారణ రీతిలో అగ్రస్థానానికి చేరుకున్నాడు. అక్కడ ఒక విచిత్రమైన పద్ధతి ఉండేది—పాఠం మొదలయ్యే ముందు తరగతి క్రమాన్ని తలకిందులు చేసేవారు; దీనివల్ల అప్పటివరకు వెనుకబడిన లేదా ఏమీ తెలియని విద్యార్థులు మొదటి వరుసలోకి వచ్చేవారు. అప్పుడు ఉపాధ్యాయుడు అతడిని ఉద్దేశించి, సరదాగా, “సరే జార్జ్, చూద్దాం… నువ్వు ఎంత త్వరగా మళ్ళీ చివరి స్థానానికి (అంటే తరగతిలో వెనుకబడిన స్థానానికి) చేరుకుంటావో!” అని అనేవారు. అయినప్పటికీ, అతను పుస్తకాలు చదివే అలవాటు కలిగి ఉండి, తనను తాను విద్యావంతుడిగా తీర్చిదిద్దుకున్నాడు; అదే సమయంలో, పెద్దలు తన కోసం ఏర్పాటు చేసిన విద్యా విధానాన్ని మాత్రం తిరస్కరించాడు. అతను చిన్నతనంలోనే చదివిన పుస్తకాల జాబితా చాలా ఆశ్చర్యకరంగా ఉంటుంది… పది.

సుమారు ఆ సమయంలో, అంటే తన తొమ్మిదవ ఏట, అతను తనకంటే కొంచెం పెద్దదైన మేనత్త కూతురు మేరీ డఫ్‌తో ప్రేమలో పడ్డాడు. తన తరపున ఆమెకు లేఖలు రాయమని ఒక పనిమనిషిని బతిమాలేవాడినని, పదహారవ ఏట తన మేనత్త కూతురికి వివాహం జరిగిందని తల్లి చెప్పినప్పుడు, తాను దాదాపు ఫిట్స్ (మూర్ఛ) వచ్చేంతగా కుంగిపోయానని అతను పేర్కొన్నాడు. ఇది డాంటే తన పదవ ఏట బీట్రిస్‌పై పెంచుకున్న అనురాగాన్ని గుర్తుకు తెస్తుంది. అంతేకాకుండా, తనలోని “నిశ్శబ్ద క్రోధావేశాలు మరియు మొండి ప్రవర్తన” గురించి కూడా అతను చెప్పాడు—ఇవే తర్వాత కాలంలో లేడీ బైరాన్‌కు ఎంతో అసహనాన్ని కలిగించాయి. 1796లో, అబెర్‌డీన్‌లో స్కార్లెట్ ఫీవర్ (ఒక రకమైన జ్వరం) బారిన పడిన తర్వాత, అతని తల్లి అతన్ని బల్లాటర్‌కు తీసుకువెళ్లింది. పర్వత ప్రాంతాల పట్ల తనకు కలిగిన ప్రేమ ఆ కాలం నుండే మొదలైందని అతను తెలిపాడు. “చెల్టెన్‌హామ్‌కు తిరిగి వచ్చిన తర్వాత, ప్రతిరోజూ సాయంత్రం సూర్యాస్తమయ సమయంలో నేను మాల్వెర్న్ కొండలను చూస్తూ ఉండేవాడిని; అప్పుడు కలిగే అనుభూతిని మాటల్లో వర్ణించలేను.” తన “ది ఐలాండ్” (The Island) అనే రచనలో అతను ఇలా పేర్కొన్నాడు:

“బాల్యంలో కలిగిన ఆ అద్భుత అనుభూతి, యవ్వనంలోనూ అలాగే నిలిచి ఉంది,

లోచ్-నా-గేర్ (Loch-na-gair) పర్వతం, ఐడా (Ida) పర్వతంతో కలిసి ట్రాయ్ నగరాన్ని వీక్షించినట్లుగా,

సెల్టిక్ జ్ఞాపకాలు ఫ్రిజియన్ పర్వతంతో కలిసిపోయాయి,

హైలాండ్ జలపాతాలు కాస్టాలీ (Castalie) పవిత్ర జలధారతో మమేకమయ్యాయి.”

అతని సంరక్షకురాలు (నర్సు), అతను “మోర్వెన్ పర్వత శిఖరాన్ని అధిరోహించాను” అని గొప్పగా చెప్పుకున్నప్పటికీ, నిజానికి అతను ఎప్పుడూ అక్కడికి వెళ్లలేదని పేర్కొంది. ఏది ఏమైనప్పటికీ, అతను ఆ పర్వతం వైపు చూస్తూ, తన కల్పనా ప్రపంచంలో ఆ పర్వత ప్రాంతమంతా తిరిగేవాడు.

1798 మే నెలలో, అతని ముత్తాత సోదరుడైన ఐదవ లార్డ్ (ఇతనిని ‘దుర్మార్గుడైన లార్డ్’ అని పిలిచేవారు) మరణించడంతో, పదకొండేళ్ల వయస్సులో జార్జ్ గోర్డాన్ కుటుంబ హోదాను (టైటిల్‌ను) వారసత్వంగా పొందాడు. ఐదవ లార్డ్ మనవడు (అతని బంధువు) కోర్సికాలో మరణించడంతో, జార్జ్ గోర్డాన్ తదుపరి వారసుడిగా మారాడు. అదే ఏడాది శరదృతువులో, మిసెస్ బైరాన్ (తన ఇంటి సామాగ్రిని అమ్మేసి…) ఆమె తన కుమారుడితో కలిసి ఇంగ్లాండ్‌కు బయలుదేరింది; ఆ తర్వాత ఆమె కుమారుడు మళ్లీ ఎప్పుడూ స్కాట్లాండ్‌కు తిరిగి రాలేదు. ‘న్యూస్టెడ్’ (Newstead) వద్ద ఉన్న టోల్ గేటు దాటుతున్నప్పుడు, మిసెస్ బైరాన్ అక్కడ బాధ్యత వహిస్తున్న మహిళను ఆ అబ్బే (Abbey) ఎవరికి చెందినదని అడిగారని మూర్ (Moore) పేర్కొన్నారు. దానికి ఆ మహిళ, గతంలో యజమానిగా ఉన్న లార్డ్ కొంతకాలం క్రితమే మరణించారని చెప్పింది. తదుపరి వారసుడు ఎవరని మిసెస్ బైరాన్ తిరిగి ప్రశ్నించగా, “అబెర్డీన్‌లో నివసించే ఒక చిన్న బాలుడు వారసుడని విన్నాను” అని ఆ మహిళ సమాధానమిచ్చింది. అప్పుడు, బాలుడితో పాటు బండిలో ఉన్న నర్సు మేరీ గ్రే, “ఇదిగో, ఇతనే ఆ బాలుడు; దేవుడు ఇతనిని దీవించును గాక!” అని ఉద్వేగంగా అన్నది. అయితే, అక్కడ నివసించే ఆర్థిక స్తోమత లేకపోవడంతో, మిసెస్ బైరాన్ నాటింగ్‌హామ్‌కు (Nottingham) వెళ్లి అక్కడ నివాసం ఏర్పరచుకున్నారు. అప్పటికే ఆ భవనం, గత యజమాని నిర్లక్ష్యం వల్ల చాలా శిథిలావస్థలో ఉంది. ఆ ఆస్తి అప్పటికే కోర్టు (Chancery) పరిధిలోకి వెళ్ళిపోయింది. జార్జ్ గోర్డాన్‌కు బంధువైన (ఐదవ లార్డ్ సోదరి ఇసాబెల్లా బైరాన్ కుమారుడు) ఎర్ల్ ఆఫ్ కార్లైల్ (Earl of Carlisle) అతని సంరక్షకుడిగా నియమితులయ్యారు. మిసెస్ బైరాన్ నాటింగ్‌హామ్‌లో సుమారు పన్నెండు నెలల పాటు నివసించారు. అక్కడ ఆమె తన కుమారుడి కోసం ‘రోజర్స్’ (Rogers) అనే ఒక ట్యూటర్‌ను ఏర్పాటు చేశారు; జార్జ్ గోర్డాన్ ఆయనను ఎంతో ఆప్యాయంగా చూసుకునేవాడు. అక్కడ ఉన్న సమయంలో, ‘లా’ (La…) అనే ఎముకల వైద్యుడి (bonesetter) వల్ల అతను చాలా బాధను అనుభవించాడు.

అతనిని అనవసరమైన హింసకు గురిచేసేవారు. ఒకసారి బైరన్ అతనితో ఒక చిన్న పిల్లల చేష్ట చేశాడు—అక్షరాలను అర్థం లేని పదాలుగా అమర్చి, అది ఏ భాష అని లావెండర్‌ను అడిగాడు. దానికి అతను “ఇటాలియన్” అని సమాధానమివ్వడంతో, బైరన్ ఎంతో ఆనందించాడు.

ఒకరోజు, కాలి నొప్పి వల్ల తీవ్ర బాధపడుతూ పాఠాలు చదువుకుంటున్న ఆ చిన్న బాలుడిని చూసి, అతని ట్యూటర్ (గురువు) బాధపడ్డారు. అప్పుడు ఆ ధైర్యవంతుడైన బాలుడు, “పర్వాలేదు మిస్టర్ రోజర్స్, ఇకపై నా బాధ మీకు ఏమాత్రం కనిపించదు” అని చెప్పాడు. అంతేకాకుండా, బైరన్ తన మొదటి పద్యాలను—అవి కూడా వ్యంగ్యంతో కూడినవి—ఒక వృద్ధురాలిని ఉద్దేశించి రాశాడని చెబుతారు. ఆమె అంటే బైరన్‌కు అస్సలు ఇష్టం ఉండేది కాదు. మరణం తర్వాత మనుషుల ఆత్మలు చంద్రుడిపై నివసిస్తాయని ఆమె నమ్మేది. ఒకరోజు ఆమె బైరన్‌ను ఏదో విషయంలో విసిగించడంతో, అతను తన సంరక్షకురాలి (నర్సు)తో, “ఆ ముసలి మంత్రగత్తెను చూడటం నా వల్ల కావడం లేదు” అని అంటూ, వెంటనే ఈ క్రింది చమత్కారమైన పద్యం అల్లాడు:

“నాటింగ్‌హామ్ కౌంటీలోని స్వాన్ గ్రీన్‌లో,

చూడటానికి అత్యంత దుర్మార్గురాలైన ఒక ముసలి ఆవిడ ఉంది;

ఆమె చనిపోయినప్పుడు—అది త్వరలోనే జరుగుతుందని ఆశిస్తున్నాను—

తాను నేరుగా చంద్రుడిపైకి వెళ్తానని ఆమె గట్టిగా నమ్ముతోంది.” తర్వాతి ఏడాది, మిసెస్ బైరాన్ లండన్‌లోని స్లోన్ టెర్రస్‌కు మారారు. ఆమెకు ‘సివిల్ లిస్ట్’ (ప్రభుత్వ పింఛను జాబితా) నుండి ఏడాదికి 300 పౌండ్ల పింఛను లభించింది. లార్డ్ కార్లైల్ సూచన మేరకు, ఆ బాలుడిని డాక్టర్ బైలీ (జోన్నా బైలీ సోదరుడు) వద్దకు తీసుకెళ్లారు. ప్రసిద్ధ శస్త్రచికిత్స నిపుణుడు జాన్ హంటర్ గతంలో సూచించిన విధంగానే, ఆ బాలుడి కోసం ప్రత్యేకమైన పాదరక్షలను తయారు చేయించాలని డాక్టర్ బైలీ ఆదేశించారు. అప్పటివరకు బాలుడిని చూసుకున్న నర్సు మేరీ గ్రే, తిరిగి స్కాట్లాండ్‌కు వెళ్లిపోయారు. ఆమెతో విడిపోయేటప్పుడు ఆ బాలుడు ఎంతో బాధపడ్డాడు; తన దగ్గరున్న మొదటి గడియారాన్ని ఆమెకు బహుమతిగా ఇచ్చాడు. ఆమె మరణశయ్యపై ఉన్నప్పుడు, ఆ గడియారం అబెర్‌డీన్‌కు చెందిన డాక్టర్ ఇవింగ్‌కు చేరింది. కవి బాల్యానికి సంబంధించిన కొన్ని జ్ఞాపికలను కూడా ఆమె డాక్టర్ ఇవింగ్‌కు అందించారు. అంతేకాకుండా, ఆ బాలుడు తన చిన్న చిత్రపటాన్ని (మినీయేచర్) కూడా ఆమెకు ఇచ్చాడు. ఆ తర్వాత, అతడిని డల్విచ్‌లోని డాక్టర్ గ్లెన్నీ నడుపుతున్న పాఠశాలలో చేర్పించారు. డాక్టర్ గ్లెన్నీ తన లైబ్రరీలోనే బాలుడికి నివాస ఏర్పాటు చేయగా, అక్కడ ఉన్న పుస్తకాలను చదవమని అతడిని ప్రోత్సహించారు. బాలుడు ఆ పుస్తకాలను ఎంతో ఆసక్తిగా చదివాడు. “నా అధ్యయన గదిలో, చౌసర్ నుండి చర్చిల్ వరకు మన కవుల రచనల సంపుటాలు ఉన్నాయి. వాటిని అతను ఒకటి కంటే ఎక్కువసార్లు మొదటి నుండి చివరి వరకు చదివాడని చెప్పవచ్చు” అని డాక్టర్ గ్లెన్నీ పేర్కొన్నారు. ఆ పుస్తకాలలో ‘నరేటివ్ ఆఫ్ ద షిప్‌వ్రేక్ ఆఫ్ ద జూనో’ (జూనో నౌక ప్రమాదంపై కథనం) ఒకటి ఉంది. ‘డాన్ జువాన్’ కావ్యంలో నౌకా ప్రమాదానికి సంబంధించిన సన్నివేశంలో, ఇద్దరు తండ్రుల గురించి వివరించే భాగం దాదాపు అక్షరాలా ఈ పుస్తకం నుండే తీసుకోబడింది. మిసెస్ బైరాన్ ప్రతి శనివారం నుండి సోమవారం వరకు తన కుమారుడిని తన దగ్గరకు పిలిపించుకునేవారు, దీనివల్ల అతని చదువుకు తరచుగా అంతరాయం కలిగేది. డాక్టర్ గ్లెన్నీ ఈ విషయాన్ని లార్డ్ కార్లైల్‌కు తెలియజేయగా, ఆయన జోక్యం చేసుకుని అటువంటి అంతరాయాలను అడ్డుకోవాలని ప్రయత్నించారు. అయితే, లార్డ్ కార్లైల్ మందలించినప్పుడు మిసెస్ బైరాన్ తీవ్ర ఆగ్రహాన్ని ప్రదర్శించారు. దాంతో ఆయన పాఠశాల ప్రధానోపాధ్యాయుడితో ఇలా అన్నారు: “నేను…” “శ్రీమతి బైరన్‌తో ఇక నాకు ఎటువంటి సంబంధం లేదు; ఇకపై మీరు ఆమెను ఎలాగోలా చూసుకోండి.” డాక్టర్ గ్లెన్నీకి ఆ కుమారుడంటే ఇష్టమే ఉన్నప్పటికీ, తల్లి గురించి మాత్రం చాలా ప్రతికూలమైన అభిప్రాయాన్ని వ్యక్తం చేశారు. రెండేళ్ల తర్వాత, ఆమె లార్డ్ కార్లిస్ల్‌ను కోరి, ఆ కవిని హారో (Harrow) పాఠశాలకు పంపేలా చేశారు. అలా, తన పద్నాలుగో ఏట (1801లో) ఆయన అక్కడికి వెళ్లారు.

తన పన్నెండో ఏట (1800లో), ఆ బాలుడు తన బంధువు మార్గరెట్ పార్కర్‌తో ప్రేమలో పడ్డాడు. ఆమె ఎంతో సున్నితమైన ఛాయ కలిగిన బాలిక. “నా ప్రేమ,” అని ఆయన పేర్కొన్నారు, “నాపై ఎప్పటిలాగే ప్రభావం చూపింది. నాకు నిద్ర పట్టలేదు, తినలేకపోయాను, ప్రశాంతంగా ఉండలేకపోయాను. ఆమె కూడా నన్ను ప్రేమిస్తోందని తెలిసినప్పటికీ, మళ్ళీ కలుసుకోవడానికి మధ్యలో గడిచే సమయం—సాధారణంగా ఒక పన్నెండు గంటల విరామం—నాకు ఎంతో వేదనను కలిగించేది. అప్పట్లో నేను ఎంత అమాయకుడినో! ఇప్పటికీ పెద్దగా మారలేదేమో! నా సోదరి చెప్పిన దాని ప్రకారం, మార్గరెట్ మరణానికి కొద్దికాలం ముందు ఆమెను చూడటానికి వెళ్ళినప్పుడు, పొరపాటున నా పేరు ప్రస్తావించగానే, మార్గరెట్ ముఖం మరణానికి ముందున్న పాలిపోయిన స్థితిలో కూడా ఒక్కసారిగా ఎర్రబడింది. నా సోదరికి మా మధ్య ఉన్న ఈ అనుబంధం గురించి ఏమీ తెలియదు కాబట్టి, ఆమె ఎంతో ఆశ్చర్యపోయింది.” చెల్టెన్‌హామ్‌లో ఉన్నప్పుడు, ఒక జ్యోతిష్యురాలు చెప్పిన మాటలు ఆయన తల్లిని బాగా కలవరపరిచాయి. తన కుమారుడికి యుక్తవయస్సు రాకముందే విషప్రయోగం వల్ల ప్రమాదం పొంచి ఉందని, అంతేకాకుండా అతనికి రెండుసార్లు వివాహం జరుగుతుందని—రెండవ వివాహం ఒక విదేశీ మహిళతో ఉంటుందని—ఆమె జోస్యం చెప్పింది. కవి ఆమెతో ప్రేమలో పడిన సుమారు రెండేళ్ల తర్వాత, మార్గరెట్ పార్కర్ క్షయవ్యాధితో మరణించింది. ఆమెపైనే ఆయన తన మొదటి గంభీరమైన కవితలను రాశారు. ఆ తర్వాత కాలంలో ఇలా రాశారు:

“గాలులు నిశ్చలమయ్యాయి, సాయంత్రపు చీకటి అలుముకుంది;

తోటలో కనీసం ఒక చిన్న గాలి వీచడం కూడా లేదు,

నేను నా మార్గరెట్‌ను చూసేందుకు తిరిగి వెళ్తున్నాను…” సమాధి,

“నేను ప్రేమించిన వారి ధూళిపై పూలను చల్లండి,”

మిస్టర్ జీఫ్రెసన్ భావించినట్లుగా, ఈ అమ్మాయి ‘థైర్జా’ (Thyrza)నా?

కాదని నా నమ్మకం. ‘థైర్జా’ అనేది కవి కల్పిత సృష్టి అని, ఆమెను ఉద్దేశించి రాసిన కవితలు “అనేక దుఃఖాల సారాంశం లేదా ఒక రకమైన అమూర్త భావన” అని మూర్ (Moore) పేర్కొన్నారు. కేంబ్రిడ్జ్‌లో ఆయనకు స్నేహితుడైన ఎడ్లెస్టన్ (Eddlestone) అనే యువ గాయకుడిని కోల్పోవడం వల్ల కలిగిన బాధ కూడా ఇందులో భాగమే. ఈ పద్యాలు ఒక తీవ్రమైన—అదే సమయంలో స్వచ్ఛమైన—ప్రేమను, అనురాగాన్ని స్మరిస్తున్నట్లు కనిపిస్తాయి. అయితే, ఈ ప్రేమ ఎవరిని ఉద్దేశించినదో తెలియదు. 1806 వేసవిలో, అంటే కేంబ్రిడ్జ్‌లో ఆయన మొదటి సంవత్సరంలో, తనను ఆవహించిన ఒక అనుభూతి గురించి ఆయన తన డైరీలో ప్రస్తావించారు.

1809లో తన రెజిమెంట్‌తో కలిసి లిస్బన్‌కు వెళ్తున్న ప్రయాణంలో మునిగిపోయిన ఎడ్వర్డ్ నోయెల్ లాంగ్‌తో ఉన్న స్నేహాన్ని అతను ఎంతో సున్నితంగా గుర్తుచేసుకున్నాడు.

థైజాకు రాసిన కొన్ని పంక్తులు ఉన్న కచ్చితమైన తేదీన, అక్టోబర్ 11, 2811న, అతను ఈ విషయాన్ని మిస్టర్ డల్లాస్‌కు ఇలా రాశాడు:

ఒక మరణంతో నేను దిగ్భ్రాంతికి గురయ్యాను, సంతోషకరమైన రోజులలో నాకు ఎంతో ప్రియమైన వారిని కోల్పోయాను, కానీ దుఃఖం యొక్క రుచిని దాదాపుగా మరచిపోయాను, భయంకరమైన సంఘటనలతో మొద్దుబారిపోయాను;

ఐదేళ్ల క్రితం అయితే నా తల నేలకు వంచేలా చేసిన ఈ సంఘటనకు నా కళ్లలో ఒక్క కన్నీటి చుక్క కూడా రాలలేదు.” కొన్ని సంవత్సరాల తరువాత, ఆ కవితలు ఎవరిని ఉద్దేశించి రాశారని అడగ్గా, లార్డ్ బైరన్ బాధతో కూడిన ఆందోళనతో సమాధానం చెప్పడానికి నిరాకరించాడు. ఏదేమైనా, “నువ్వు యవ్వనంగా, అందంగా ఉన్నప్పుడే చనిపోయావు” అని మొదలయ్యే పంక్తులు బహుశా మన భాషలోని ఏ పంక్తులంత అందంగా, సున్నితంగా ఉంటాయి. “థైర్జా” ఆ గాయక బృంద స్నేహితురాలే అయ్యుండటానికి చాలా అవకాశం ఉంది — మూర్ నమ్మినట్లు పాక్షికంగా మాత్రమే కాదు — బహుశా బైరన్ అలా ఒప్పుకున్నందువల్ల కావచ్చు — కానీ పూర్తిగా; — కేవలం ఎగతాళిని, ఇంకా సాధ్యమయ్యే అపార్థాన్ని కూడా నివారించడానికి, అతను తన పోగొట్టుకున్న ప్రియుడికి ఒక ఆడ పేరు పెట్టాడు, మరియు ఆ మారువేషానికి తగినట్లుగా కవితల భాషను మలుపు తిప్పాడు. సమర్థన అవసరమైతే, షేక్స్‌పియర్ యొక్క సొనెట్‌లను లేదా “ఇన్ మెమోరియమ్”ను ఉదహరించవచ్చు.

బైరన్ 1810 వేసవి నుండి 1805 వరకు హారో పాఠశాలలో చదువుకున్నాడు, మరియు కొంతకాలం అతను డాక్టర్ డ్రూరీ వద్ద ఉన్నాడు. అతనికి డ్రూరీ అంటే చాలా ఇష్టం, మరియు అతన్ని గౌరవించడం ఎప్పుడూ మానలేదు. అదే సమయంలో, ప్రధానోపాధ్యాయుడు తన శిష్యుడిని ఇష్టపడేవాడు మరియు అతని భవిష్యత్ గొప్పతనాన్ని ఊహించాడు. అతని సామర్థ్యాల గురించి విచారిస్తున్న లెండ్ కార్లైల్‌తో అతను ఇలా అన్నాడు, “ప్రభూ, అతనికి ప్రతిభ ఉంది, అది అతని కీర్తికి మరింత శోభను చేకూరుస్తుంది.”

మరియు డాక్టర్ డ్రూరీ, ఈ లేఖ యొక్క తన కథలో, ఇలా జతచేస్తాడు…

సంరక్షకుడి ఏకైక సమాధానం “నిజమే” అనే ఏకాక్షర పదం. దానిని అతను ఆశ్చర్యంతో కూడిన స్వరంతో పలికాడు, కానీ అది యజమాని యొక్క పూర్తి సంతృప్తిని వ్యక్తపరచలేదు. డాక్టర్ ఊహించాడు.

“ఆ ఉదాసీనత కవులకు అంటుకొని ఉండే అసూయ వల్ల వచ్చిందా,” (ఎందుకంటే ఎర్ల్ ఉదాసీనమైన పద్యాలు రాశాడు, వాటిని అతని సంరక్షణలో ఉన్నవాడు నిర్దయగా ‘కార్లైల్ యొక్క పక్షవాతపు నొప్పులు’ అని పిలుస్తాడు), “అవిశ్వాసం వల్ల వచ్చిందా, లేక ఏ ప్రతిభ కూడా హోదాకు వన్నె తేలేదనే భావన వల్ల వచ్చిందా అనే విషయంపై మాకు సందేహం మిగిలింది,” అని నికోల్ అంటాడు. డాక్టర్ డ్రూరీ గురించి బైరన్ ఇలా అంటాడు:

“నాకు దొరికిన స్నేహితులలో అతనే అత్యుత్తముడు, దయగలవాడు (అయినా కఠినమైనవాడు కూడా), మరియు నేను ఇప్పటికీ అతన్ని ఒక తండ్రిలా చూస్తాను. నేను తప్పు చేసినప్పుడు, చాలా ఆలస్యమైనప్పటికీ, అతని హెచ్చరికలను బాగా గుర్తుంచుకున్నాను; నేను మంచిగా లేదా తెలివిగా ప్రవర్తించినప్పుడు మాత్రమే అతని సలహాను పాటించాను.” అయినప్పటికీ, గత ఏడాదిన్నర వరకు అతను హారోను ద్వేషించాడు—అంటే, అతను పాఠశాలలో ఉన్నత స్థానానికి చేరుకుని, నాయకత్వం వహించగలిగే వరకు. అతను ఆ రోజుల్లో చాలా అప్రియమైనవాడు, కానీ చిన్న వయసులోనే వేధింపులకు గురైనప్పటికీ, తన స్వభావంలోని సహజమైన శక్తిని, పట్టుదలను ప్రదర్శించడానికి సరిపడా కాలం అక్కడే ఉండి, తన తోటి విద్యార్థుల మధ్య గౌరవం పొందాడు; అయినప్పటికీ అతను అక్కడ పెద్దగా చదువుకోలేదు. 1805లో, డాక్టర్ డ్రూరీ పదవీ విరమణ చేయగా, ఆయన స్థానంలో డాక్టర్ బట్లర్ నియమితులయ్యారు. ఈ నియామకం అబ్బాయిలకు నచ్చలేదు, ఎందుకంటే వారు పాత ఉపాధ్యాయుడి కుమారుడైన హైఫీ డ్రూరీని ఇష్టపడి ఉండేవారు. గొడవలకు ఎప్పుడూ పేరుగాంచిన బైరన్, తిరుగుబాటుదారులైన అబ్బాయిలకు నాయకుడు. అతను మాస్టర్ యొక్క కొన్ని కిటికీల ముందు ఉన్న కిటికీ తెరలను పడగొట్టాడు, “ఎందుకంటే అవి హాలును చీకటిగా చేశాయి.” అయితే, అతను తిరుగుబాటుకు హద్దులు కూడా పెట్టాడు, ఎందుకంటే కొంతమంది ఉద్రేకపూరిత మనస్తత్వం గలవారు తరగతి గదులలో ఒకదానిని తగలబెట్టబోయినప్పుడు, పాత బల్లలను నాశనం చేస్తే సరిపోతుందని వారికి గుర్తుచేసి ఈ దారుణాన్ని నివారించాడు.

సశేషం

మీ- గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -18-10-26-ఉయ్యూరు —