గీర్వాణకవుల కవితా గీర్వాణం-4

312- సంస్కృత కీర్తనలు రాసిన -భద్రాచల రామదాసు (1620-1680)

భద్రాచల రామదాసు (Ramadasu) గా ప్రసిద్ధి పొందిన ఇతని అసలు పేరు కంచెర్ల గోపన్న (Kancherla Gopanna). 1620 లో, ఖమ్మం జిల్లా నేలకొండపల్లిలోలింగన్నమూర్తి, కామాంబ దంపతులకు జన్మించాడు^[1]. వీరి భార్య కమలమ్మ శ్రీరాముని కొలిచి, కీర్తించి, భక్త రామదాసు గా సుప్రసిద్ధుడైనాడు. భద్రాచల దేవస్థానమునకు, ఇతని జీవిత కథకు అవినాభావ సంబంధము. తెలుగులో కీర్తనలకు ఆద్యుడు. దాశరధి శతకము, ఎన్నో రామ సంకీర్తనలు, భద్రాచలం దేవస్థానము – ఇవన్నీ రామదాసు నుండి తెలుగు వారికి సంక్రమించిన పెన్నిధులు. ఇతని గురువు శ్రీ రఘునాథ భట్టాచార్యులు. (కబీర్ దాసు గారు రామదాసునకు తారక మంత్రముపదేశించిరని కూడా ఒక కథ యున్నది)

  ఉద్యోగమునకై మేనమామల సహాయం

గోపన్న మేనమామ మాదన్న అప్పటి గోల్కొండ నవాబు తానీషాగారి కొలువులో పెద్ద ఉద్యోగి. మేనమామ సిఫారసుతో గోపన్నకు పాల్వంచ పరగణా తహసిల్దారు పని లభించింది. గోదావరి తీరములోని భద్రాచల గ్రామము ఈ పరగణాలోనిదే. వనవాసకాలమున సీతా లక్ష్మణులతో శ్రీరాముడు ఇక్కడే పర్ణశాలలో నివసించెననీ, భక్తురాలైన శబరి ఆతిథ్యము స్వీకరించెననీ స్థలపురాణము.

ఆలయ నిర్మాణం

పోకల దమ్మక్క అనే భక్తురాలు అక్కడి జీర్ణదశలోనున్న మందిరమును పునరుద్ధరింపవలెనని గోపన్నను కోరగా, స్వతహాగా హరి భక్తులైన గోపన్న అందుకు అంగీకరించాడు. ఆలయనిర్మాణానికి ధనం సేకరించాడు గాని, అది చాలలేదు. జనులు తమ పంటలు పండగానే మరింత విరాళములిచ్చెదమని, గుడి కట్టే పని ఆపవద్దనీ కోరినారు. అప్పుడు అతను తాను వసూలు చేసిన శిస్తునుండి కొంతసొమ్ము మందిరనిర్మాణ కార్యమునకు వినియోగించెను.

గోపన్నకు జైలు శిక్ష

కోపించిన నవాబుగారు గోపన్నకు 12 ఏండ్ల చెరసాల శిక్ష విధించాడు. గోల్కొండ కోటలో ఆయన ఉన్న చెరసాలను ఇప్పటికీ చూడవచ్చును. ఖైదులో నున్న రామదాసు గోడపై సీతారామలక్ష్మణాంజనేయులను చిత్రంచుకొని, వారిని కీర్తించుచూ, ఆ కరుణా పయోనిధి శ్రీ రాముని కటాక్షమునకు ఆక్రోశించుచూ కాలము గడిపినాడు. రామదాసు యొక్క మార్దవభరితమైన ఎన్నో ప్రసిద్ధ సంకీర్తనలు ఈ కాలములోనే వెలువడినాయి. “నన్ను బ్రోవమని చెప్పవే సీతమ్మ తల్లి”, “పలుకే బంగారమాయెనా”, “అబ్బబ్బో దెబ్బలకునోర్వలేనురా” వంటివి. అతని బాధను వెళ్ళగక్కిన “ఇక్ష్వాకు కులతిలక, ఇకనైన పలుకవే రామచంద్రా”, కీర్తన బాగా ప్రసిద్ధి చెందినది- “నీకోసము ఇంతింత ఖర్చు పెట్టాను. ఎవడబ్బ సొమ్మని కులుకుచున్నావు? నీబాబిచ్చాడా? నీ మామిచ్చాడా?” – అని వాపోయి, మరలా – “ఈ దెబ్బలకోర్వలేక తిట్టాను. ఏమీ అనుకోవద్దు. నా బ్రతుకిలాగయ్యింది. నీవే నాకు దిక్కు” – అని వేడుకొన్నాడు. అతను సీతమ్మ వారికి చేయించిన చింతాకు పతకము, లక్ష్మణునకు చేయంచిన హారము, సీతారాముల కళ్యాణమునకు చేయించిన తాళి వంటి ఆభరణాలు ఇప్పటికీ దేవస్థానములోని నగలలో ఉన్నాయి.

రామ లక్ష్మణుల తిరిగి చెల్లింపు

అతని కర్మశేషము పరిసమాప్తి కాగానే, రామ లక్ష్మణులు తానీషా గారి వద్దకు వెళ్ళి, ఆరు లక్షల వరహాలు శిస్తు సొమ్ము చెల్లించి, రామదాసు విడుదల పత్రము తీసుకొన్నారని ప్రతీతి. ఆప్పుడిచ్చిన నాణెములను రామటంకా నాణెములని అంటారు. వీటికి ఒకవైపు శ్రీరామ పట్టాభిషేకము ముద్ర, మరొకవైపు రామభక్తుడు హనుని ముద్ర ఉన్నాయి. ఇవి ఇప్పుడు కూడా ఉన్నాయి. రామదాసు గొప్పతనము తెలిసికొన్న నవాబుగారు వెంటనే ఆయనను విడుదల చేయించి, భద్రాచల రాముని సేవా నిమిత్తమై భూమిని ఇచ్చారు. శ్రీ సీతారామ కళ్యాణ సమయంలో గోల్కొండ దర్బారు నుండి ముత్యాల తలంబ్రాలను పంపే సంప్రదాయము అప్పుడే మొదలయ్యింది. 2014 వరకు ఆంధ్రప్రదేశ ప్రభుత్వము ద్వారా ఈ ఆనవాయితీ కొనసాగుతున్నది,ఇప్పుడు తెలంగాణ ప్రభుత్వము ద్వారా ఈ ఆనవాయితీ కొనసాగుతున్నది^[2].

వాగ్గేయకారులలో ఆధ్యుడు

శ్రీ రాముని సేవలో, సంకీర్తనలో రామదాసు తమ శేషజీవితమును గడిపాడు. త్యాగరాజాదులకు అతను ఆద్యుడు, పూజ్యుడు. త్యాగరాజు కీర్తన – “ధీరుడౌ రామదాసుని బంధము దీర్చినది విన్నానురా రామా?” – ఇంకా ప్రహ్లాదవిజయములో “కలియుగమున వర భద్రాచలమున నెలకొన్న రామచంద్రుని పాదభక్తులకెల్ల వరుడనందగి వెలసిన శ్రీరామదాసు వినుతింతు మదిన్” – అన్నాడు .

ఇంతటి మహా రామ భక్తుడు సంస్కృతం లో కీర్తనలు రాశాడని మనకు తెలియదు .ఇవాళ ఉదయం విజయవాడ ఆకాశవాణి భక్తి రంజని కార్యక్రమం లో  స్వర్గీయ మంగళం పల్లి బాలమురళీ కృష్ణ గానం చేసిన  రామ దాసుగారి సంస్కృత కీర్తన మొట్టమొదటి సారిగా విన్నాను .అంతకు ముందు ఒక వేళ విని ఉన్నానేమో జ్ఞాపకం లేదుకాని ,విని ఉంటే ఆయన రాసిన కీర్తన కాదేమో నని ‘’లైట్ ‘’తీసుకొని ఉంటానేమో నని కూడా నా అజ్ఞానం వలన అనుకోని ఉండవచ్చు .వెంటనే మా అబ్బాయి శర్మకు మెయిల్ పెట్టి నెట్ లో రామదాసు సంస్కృత కీర్తనలు ఉంటె వెతికి పంపమన్నాను .వాడు శ్రమించి ,శోది౦చి మూడు  కీర్తనలు ఆడియో తో సహా పంపాడు . ఇంతకు మించి ఎవరివద్దనైనా ఉంటె నాకు పంపితే చేరుస్తాను .ఇప్పటిదాకా గీర్వాణకవుల పై మూడు భాగాలలో  1,090 మందిపై రాసి,ఇంకా ముద్రి౦పని  నాలుగవభాగం లో కూడా 311 మంది పై రాసిన నేను,  రామదాసు గారి సంస్కృత కీర్తనలు గమనించక పోవటం క్షమించరాని నేరంగా నే భావించి వెంటనే రాసి తప్పు దిద్దుకోన్నాను .అవున్లే -మూకకవిని ,కంచి పరమచార్యులవారిని ,అన్నమయ్యనూ కూడా మూడవ సంపుటం లోకి పెట్టిన  ‘’తెలివి నాది ‘’.

పాల్ రాబ్సన్ అని ప్రసిద్ధి చెందిన చిత్తూరు ఉప్పలధడియం నాగయ్యగారు ఎంతో కస్టపడి  శ్రమించి, ఎన్నళ్ళో శ్రమించి ,  భక్త రామదాసు బ్లాక్ అండ్ వైట్ చలన చిత్రం నిర్మించి ,దాసుగారికి ప్రేరణగా నిలిచినా భక్త కబీర్ పాత్రకు కూడా ప్రాముఖ్యత కల్పించి , ,రామదాసు వేషం వేసి  అసలు రామదాసు ఇలానే ఉండేవాడు అనిపించి  కీర్తనలు రస గుళికలుగాపాడి ,రామభక్తితో తాను పులకించి మనల్నికూడా పులకింప జేసి,  సంగీతంకూర్చి దర్శకత్వం వహించి కంచర్ల గోపన్న రామదాసు ఐన విధానాన్ని కళ్ళకు కట్టించి తానుతరించి మనల్నీ తరింప జేశారు  .’’రామదాసు గారూ  రసీదందుకోండి’’అని తానీషా గుర్రం పై పరి గెత్తుకొస్తూ పాడిన పాట ఇంకా’’ హాంట్ ‘’చేస్తూనే ఉంది . మళ్ళీ శ్రీ రాఘవేంద్రరావు దర్శకత్వం లో కలర్ ఫుల్ గా శ్రీ నాగార్జునతో వేషం కట్టించి శ్రీ కీరవాణి సంగీతం లో యువతకు చేరువగా తీర్చిదిద్దారు .ఇందులో ‘’అ౦తా రామమయం –ఈ జగమంతా రామమయం ‘’కీర్తన మలచిన తీరుకు హాట్స్ ఆఫ్ చెప్పాల్సిందే .అదే రామదాసుగారి భక్తివైభవ సామ్రాజ్యం .ఈ రెండూ మరచి పోతే చరిత్ర మనల్ని క్షమించదు . తిరుపతి దేవస్థానం అన్నమయ్య  సంకీర్తనా ప్రచారానికి ఇచ్చిన ప్రాధాన్యం రామదాసు కీర్తనలకు ఇవ్వకపోవటం బాధాకరమే .అది సొమ్ములదైవం .ఇది బాధల దైవం అయినందుకా ?శ్రీ బాలమురళి రామదాసు కీర్తనలు ఎన్నో ఏర్చి కూర్చి శ్రావ్యంగా గానం చేసి చిరస్మరణీయం చేశారు .ఆ వాగ్గేయ కారునికి ఈ వాగ్గేయ కారుడు ఋణం తీర్చుకున్నాడు .భక్త సమాజాలవారు రామదాసు కీర్తనలను ఘనంగా గానం చేస్తూ ,ఆయన ను మర్చిపోకుండా చేస్తున్నందుకు అభినందనలు .త్యాగరాజు గారి చేతనే జేజే లందుకొన్న భక్త శిఖామణి  భద్రాచల రామ దాసు గారు .

ఇప్పుడు రామదాసు గారి సంస్కృత కీర్తనల భక్తి  సౌందర్యాన్ని చూద్దాం –

1-మాయామాళవగౌళ – ఏక (మణిరంగు – త్రిపుట

2-.

భజరే మానసరామం
భజరే జగదభిరామం భీ..కరధృత శరకోదండం
కరితుండాయుత భుజదండం భ..
దాశరథీ సురసింహం
కౌసల్యా బహుభాగ్యం రామం
మైథిల్యాలోచన యోగ్యం భ..అవనత జలజభవేంద రం
అగణితగుణగణసాంద్రం
మాయామానుష దేహం ముని
మానస రుచికరదేహం భ

..రూపమదనశతకోటిం నత భూవదన శతకోటిం భ

..శ్యామసజలధరశ్యామం
సాంబశివానుత రామం
భద్రాద్రిచలనివాసం పరి
పాలిత శ్రీరామదాసం భ..
3-నాదనామక్రియ – ఆది (కేదార – ఆది)

ఆలస్యంగా రాసినందుకు రామదాసుగారు నన్ను క్షమిస్తారని భావిస్తాను .ఇప్పటికైనా రాస్తున్నందుకు సంతృప్తి చెందుతున్నాను .

8-3-18 తో కామా పెట్టిన ఈ సీరియల్ ను మళ్ళీ దీనితో కొనసాగిస్తున్నాను .

సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -3-10-18 –ఉయ్యూరు

—

సగటు  తెలివి తేటల గాంధి సరి సాటి లేని మహాత్ముడయ్యాడు -3 (చివరిభాగం )

గాంధీ గారి అహింసా సిద్ధాంతం ఇండియాకే కాదు ప్రపంచ దేశాన్నిటికీ వర్తి౦ చేదే . మానవాళికి విపరీత శత్రువులైన అసూయ ,భయాలను జయించిన శాంతి వీరుడు గాంధీ .అసూయ పిరికితనం అన్నాడు .బ్రిటిష్ దౌర్జన్యరాజ్యమంటే,కాలనీ దౌస్ట్య మంటే ఉన్న భయాన్నికూకటి  వ్రేళ్ళతో సహా ప్రజల మనసులనుండి తొలగించాడు .భారత స్వాతంత్ర్యానికి ఆయన ఇచ్చిన మరో మంత్రం ‘’అభయం ‘’అంటే భయరాహిత్యం .ఆహిస ,పిరికి తనం వ్యతిరేక పదాలు .అహింస అత్యంత గొప్ప సుగుణం ,పిరికితనం అత్యంత దుర్గుణం .అహింస ప్రేమనుంచి ఉద్భవిస్తుంది. పిరికితనం ద్వేషం నుంచి జనిస్తుంది  .స్వచ్చమైన అహింస నిరుత్సాహపరచి అవినీతి పనులను చేయించదు . కాని పిరికి తనం అదే చేయిస్తుంది .ఈ రెండిటికీ హస్తి మశాకాంతర భేదం ఉందని స్పష్టంగా చెప్పాడు గాంధి .

గాంధీగారి అహింసా యుత సహాయ నిరాకరణ ఉద్యమం దేశం లో ఉద్ధృతంగా దూసుకొస్తున్న ఉగ్రవాదాన్ని కాండంతో సహా నరికేయటానికే .ఏరూపం లో ఉన్నా టెర్రరిజం దుర్గుణమే భయానకమే ..పరాయి పాలన వ్యతిరేక  విషయం తో సహా .అంత్య ఫలం ఎంత ఉదాత్తమైన అవసరమో ,దాన్ని సాధించే మార్గాలు కూడా అంతే ఉదాత్తంగా ఉండటం అవసరం .ఇవాళ సమకాలీన ప్రపంచం లో టెర్రరిజం   శాపం ,అశాంతి .ప్రజలు భయ  భీభత్సాలమధ్య బతుకుతున్నారు .స్వాతంత్ర్య భారత దేశం లో ప్రముఖ వ్యక్తుల దగ్గరనుంచి సామాన్య రాజకీయ నాయకుడి వరకు ప్రభుత్వ పోలీసు సంరక్షణలో బందీలై బతకటం సిగ్గు చేటు గా ఉంది .ఇందుకేనా మనం స్వేచా స్వాతంత్ర్యం సాధించింది ?గాంధీ చెప్పిన, గురుదేవ్ టాగూర్ రాసిన  ‘’వేర్ ది మైండ్ ఈజ్ వితౌట్ ఫియర్ ‘’గీతా౦జలి పాఠం ఏమైపోయింది ? భయం మధ్య గడిపే జీవితమా మనం కోరుకున్నది ?’’భయరాహిత్యమున్న స్వర్గం లోకి దేవా! నా దేశాన్నిమేల్కొలుపు ‘’అని ప్రార్ధించింది అంతా శుష్క వేదాంతమై పోయిందా ?కనుక ఈ హింసా ,భీభత్సాల మధ్య గడుపుతున్న వారికి తరుణోపాయం గాంధీ అహింస సిద్ధాంతం మాత్రమే . అదే సర్వశ్రేస్ట మార్గం అందరికీ .

నేడు ప్రపంచ రాజకీయం అంతా ‘’ప్రయోజనకర సిద్ధాంతం ‘’,ఆవశ్యకత లపైనే నడుస్తోంది .ఇది మరీ దిగజారి ‘’మాకివిల్లీ విధానం ‘’అమలై , రాజకీయం లో ఏదైనా రైటే,చెల్లు బాటు అవుతుంది అనే స్థితిలోకి వస్తే డేంజర్ గంటలు మోగినట్లే .ఇది నేర ప్రవృత్తికి రాచబాట వేస్తుంది .మనదేశం లో  రాజకీయం లో చాలాభాగం మతోన్మాదశక్తుల గుప్పిటలో చిక్కుకు పోయింది .అందుకే మహాత్ముడు బహిరంగ విలువలున్న రాజకీయం కావాలని వా౦ఛించాడు .దానికే మద్దతు పలికాడు . .’’సత్యమే దైవం ‘’అన్నాడు   .మానవ క్రియా శూన్యమైన దేది మతంగా ఆయన భావించలేదు .మతం  అంటే  పిడివాదం, అంధ విశ్వాసం కాదు .అది ‘’జీవన విధానం ‘’అన్నాడు .సామాన్య మానవ ప్రయోజనాలకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వనిది మతమే కాదన్నాడు ‘’నా మతం సత్యాహింసలపై ఆధార పడింది .సత్యమే నా దైవం .అహింస దాన్ని పొందటానికి సాధనామార్గం ‘’అని విస్పష్టంగా వివరించాడు .1927 లో ‘’ప్రపంచం లోమతాలన్నీ అనేక విషయాలలో విభేదించినా, అందరు ఏకగ్రీవం గా సత్యం ఒక్కటే శాశ్వతం అన్నారు.హేతువుకు నిలబడని, నైతికత లేని మత మూఢ విశ్వాసాలను నేను నమ్మను .ప్రజల యదార్ధ జీవన విధానాన్ని పట్టించుకోని ,వారికి సహాయపడనిది మతమే కాదు .అసహనం హింసకు మరో రూపం .అది అసలు ప్రజాస్వామ్య అభి వృద్ధికి, భావనకు అవరోధం ‘’అని చెప్పాడు .

హిందువు కాకపొతే గాంధీ శూన్యమే .హిందువుల నైతిక ప్రపంచాన్ని నిర్వచిస్తూ గాంధీ దాని సౌందర్యం అంతా అన్నిటినీ ఆహ్వానించి కలుపుకోవటం  తనది చేసుకోవటం లోనే ఉంది అన్నాడు .ఇతర మతాలలో ఉన్న విషయం హిందూ మతం లో తప్పక ఉంటుంది   .ఇందులో లేనిదాని కోసం  వెంపర లాడటం వివేక౦ కాదు .భిన్నభావాలు, నమ్మకాలు, మత విశ్వాసాలున్న భారత్ దేశ ప్రజలను ఏక తాటిపై నడిపించి౦ది  ఆయన విశాల భావాలే .అనాదినుంచి ఉన్న ‘’భిన్నత్వం లో ఏకత్వం’’ ఇప్పుడు సాధించి చూపి, దాని శక్తి ఏమిటో బ్రిటిష్ పాలకులకు రుచి చూపించాడు .హిందూ మతంలోని ఉదారతను ఆయన చక్కగా వినియోగించి అందరికి చేరువయ్యాడు లక్ష్యసాధనకు ఇది బాగా తోడ్ప డిందిదికూడా .మత మౌఢ్యం, చాందసవాదం  అనే సంకెళ్ళ నుండి విముక్తి కలిగించి సామరస్యంగా ,పరస్పర సహకారం తో జీవించే జీవన శైలిని ఉద్బోధించాడు.

కార్య శీలి గాంధి ప్రయోజనంలేని ,ఉపకరిచని శుష్కవాగ్దానాలు చేయలేదు .అమలు పరచలేని తీర్మానాలూ చేయలేదు .1929  లో అభివృద్ధికోసం  ఆయన ’ ‘’అమలు చేసే శక్తి సామర్ధ్యాలు లేని తీర్మానాలపై గంటల తరబడి మాట్లాడి  ,వాటిని అనాలోచితంగా  ఆమోదించి ప్రజలను మభ్యపరచి మోసం చేయవద్దు .వాళ్ళనమ్మకమే మన బల౦  ‘’అని చెప్పిన మాట ఏనాటికైనా, ఏ పాలకులకైనా కను విప్పు కలిగించే కఠోర సత్యమే

గాంధీ అంటే అత్యంత క్రమశిక్షణ కల వ్యక్తి .తనపై అపారనమ్మకమున్న దేశ ప్రజలకు అనుచరులకు ‘’ఏదిసాధించాలన్నా క్రమశిక్షణ చాలా అవసరం .క్రమశిక్షణ అనేది విద్య, చర్చ వాదాలతో అలవడేదికాదు.వ్యతిరేక పరిస్థితులలో దాన్ని సాధన చేయాలి ‘’అన్నాడు .ప్రపంచం లో చాలాదేశాలు చాలావేగవంతం గా అభి వృద్ధి సాగిస్తుంటే ఇండియా అభి వృద్ధిలో వెనకబడటానికి కారణం అన్ని రంగాలలో క్రమశిక్షణ లేకపోవటమే.ప్రపంచ దేశాల సరసన ,వాటిక౦టే ఉన్నతంగా భారత దేశం నిలబడాలి  అంటే గాంధీ  బోధించిన, అనుసరించిన క్రమశిక్షణ ను అందరూ  తీవ్రంగా తప్పక అనుసరించాలి ,జాగృతమవాలి.

గాంధీకి పాశ్చాత్య విధానాలను గుడ్డిగా అనుసరించటం ,అనుకరించటం ఇష్టం లేదు .నవీన భారతం తన మూల సిద్దా౦తాలపై ,ఎక్కడ మంచి ఉంటే దాన్ని తీసుకొంటూ, కలుపుకుపోతూ అభివృద్ధి చెందాలని అభిలషించాడు .మహాత్ముడు చెప్పిన ఆర్ధిక ఫిలాసఫీ ని తప్పుగా అర్ధం చేసుకున్నారు . యాంత్రిక  సాంకేతికతకు ఆయన వ్యతిరేకి కాడు . అయితే యంత్రాలు, సాంకేతికత పారిశ్రామిక సమాజాలలో పెత్తనం చేయరాదు అని ఆయన ఉద్దేశ్యం .ప్రజలు కోరికలు తగ్గించుకోవాలి . అజ్ఞాన వినిమయతత్వం  (కన్సూమరిజం  ) పెరగకుండా జాగ్రత్త పడాలని కోరాడు .ఆర్ధిక విషయాలపై ఆయనకు ఖచ్చితమైన, నిర్దుష్టమైన భావాలు ఉన్నప్పటికే ,వాటిని తన అనుచరులపై బలవంతంగా రుద్ద లేదు .కేపిటలిజం ,కమ్యూనిజం లపై ఆయనకు ఆసక్తి లేదు .సమానహక్కులు, బాధ్యతలు ,ప్రేమ, పరస్పర సహకారం తో మనుగడ సాగించే సమాజమే ఆయన ధ్యేయం .సమాజం లో అతి బలహీనుడికి కూడా, అత్య౦త బలవంతునికి ఉన్న అవకాశాలు ఉండాలన్నాడు .ఇది ‘’ఉటోపియా ‘’-ఆదర్శ ధామం గా అనిపిస్తుంది  .అంటే ఆచరణ సాధ్యంకానిది గా అనిపించినా ,ప్రపంచ దేశాలన్నిటి ధ్యేయం ఇదే .దీనినే’’ రామరాజ్యం’’ అన్నాడు రామ భక్త బాపు .

సమాన న్యాయం సమాన అవకాశాలు ఉండే సమాజం ఏర్పడాలి అంటే గాంధీ చెప్పిన 7  పాపాలు చేయకుండా అందరూ చిత్త శుద్ధితో ఉండాలి .అవి –విలువలు లేని రాజకీయాలు 2-నైతికత లేని వ్యాపారం 3-పని లేనిసంపద 4-శీలం లేని విద్య 5-మానవత్వం లేని విజ్ఞానం 6-మనస్సాక్షి లేని ఆనందం 7-త్యాగం లేని ఆరాధన .

19 వ శతాబ్దం లో భారత దేశం లో నూతనశక్తి(రినసెంట్ ) తో పునర్జన్మ నెత్తిన ముగ్గురు మహా పురుషులలో మహాత్మాగాంధీ ఒకరు. మిగిలిన ఇద్దరు రాజా రామ మోహన రాయ్ ,,జస్టిస్ మహాదేవ గోవింద రానడే .ముగ్గురిదీ ఋషి శీలమే ,సత్యాగ్రహ తత్వమే .ముగ్గురి భావనా ఒకటే –‘’మానవత్వం సమానత్వం ,అధ్యాత్మికోన్నతి ‘’.ఈ సందేశాన్నిగాంధీజీ  క్రియా రూపం లో వ్యాపింప  జేయటానికి సత్యాగ్రహం అహింస  ఆయుధాలుగా చేసుకొన్నాడు .ఈనాటి ‘’థర్మో న్యూక్లియర్ యగం ‘’లో సర్వమానవ వినాశనాన్ని, ,తుదముట్టించటాన్ని(ఎన్నిహిలేషన్ )నివారించి, రక్షించటానికి  ఉన్నఎకైక సాధనం సతాగ్రహం అహింసా సిద్ధాంతమే ,ఇదే మహాత్ముడిని ఈ యుగం లో కూడా స్మరించటంలో ఔచిత్యాన్ని తెలియ జేస్తోంది .

సమాప్తం.

ఆధారం –  –డా.ఎస్ యెన్ దాత్యేసంకలించిన ‘’రీ థింకింగ్ మహాత్మా గాంధీ ‘’లోని జే వి నాయక్ రచన –‘’రెలవెన్స్ ఆఫ్ గాంధి ‘’ ,

మీ- గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -3-10-18- ఉయ్యూరు

—

నోబెల్ బహుమతి కమిటి అక్టోబర్ 2 ఉదయం  ఫిజిక్స్ లో ముగ్గురికి  నోబెల్ బహుమతి నిచ్చింది .అందులో స్ట్రిక్ లాండ్ మహిళా గా ఆ పురస్కారం అందుకొన్ని మూడవ  మహిళ అవటం విశేషం .మిగిలిన ఇద్దరూ జేరార్డ్ మౌరో ,ఆర్ధర్ ఆష్కిన్.లేజర్ ఫిజిక్స్ లో చేసిన కృషికి పొందినావార్డ్ ఇది .స్ట్రిక్ ల్యాండ్ కు జేరార్డ్ కు సగం ,మిగిలిన సగం ఆష్కిన్ కు అందజేశారు .ఫిజిక్స్ లోఇంతవరకు  నోబెల్ పొందిన ఇద్దరు మహిళలు మేరీక్యూరీ(1903 ) ,మేరియా జియోపర్ మేయర్ (1963 ).

తనకు అవార్డ్ దక్కిన సందర్భంగా స్ట్రిక్ లాండ్ ‘’మహిళా ఫిజిసిస్ట్ లకు అవార్డ్ రావటం చాలా ఎక్సైటింగ్ గా ఉంది .క్యూరీ, మేరియా లతో పాటు నేనూ పొందటం మహిళగా గర్వ పడుతున్నాను ‘’అన్నది ..ఈ ఉదయం ఆమెకు ఫోన్ చేసి అవార్డ్ కమిటీ తెలియజేసినప్పుడు అందరు నోబెల్ లారియాట్ ల లాగే ఆమె కూడా నమ్మ లేదు .అది క్రేజీ అనిపించి నిజం అని తెలియగానే ఆశ్చర్యపడింది .

అమెరికా న్యు జెర్సీ హాల్మ్ డెల్ లాబ రేటరీస్ ఫిజిసిస్ట్ ఆష్కిన్ కు ఆప్టికల్ ట్వీజర్స్ కనిపెట్టినందుకు నోబెల్ ఇచ్చారు .ఇవి టీన్సిలివింగ్ సెల్స్ ను ,కణాలు యాటంస్ ,వైరస్ లనుకూడా పట్టుకొంటాయి.సైన్స్ ఫిక్షన్ లోని పాత కల నిజమైంది .రేడియేషన్ ప్రెజర్ ఆఫ్ లైట్ తో భౌతిక వస్తువులను కదల్చటానికి వీలుకలిగింది .సజీవ బాక్టీరియాను వాటికి హానికలిగించాకుండా ట్వీజర్ లు  ఆకర్షిస్తాయి .

కెనడాలోని వాటర్ లూ యూనివర్సిటికి చెందిన స్ట్రిక్ లాండ్  ,ఫ్రాన్స్ లోని పలాసియాలో ఈకోల్ పాలిటెక్నిక్ కు చెందిన మౌరో ఇద్దరూ కలిసి  ప్రపంచం లో అతి చిన్న ఆకర్షణీయ లేజర్ పల్స్ తయారు చేశారు .దీనికి నోబెల్ పొందారు  .వీరు కనిపెట్టిన దాన్ని చిర్పేడ్ పల్స్ యా౦ప్లి ఫికేషన్   అంటారు .ఇందులో లేజర్ పల్స్ లను సరైన సమయం లో సాగదీసి అణచివేస్తారు(అదుముతారు ).అప్పుడు పల్స్ లు మెత్తబడి ,అతి చిన్నవై కాంతిని అతి తక్కువ ప్రదేశం లో నిలువ చేసుకొనే సామర్ధ్యం పొందుతాయి .అందువల్ల పల్స్ లతీవ్రత రాకెట్ వేగంగా ఉంటుంది .ఈ పరిశోధన గురించి ఈ ఉదయం స్ట్రిక్ లాండ్ ను అడిగినప్పుడు ఆమె ‘’ బాక్స్ కు బయట  ఆలోచించి ,మొదట లాగి తర్వాత యా౦ఫ్లిఫై  చేశాం  ‘’అన్నది .సాధారణంగా చాలామంది యా౦ప్లి ఫై చేసి తర్వాత కంప్రెస్ చేస్తారు . ఈ టెక్నిక్ మిలియన్ల కొద్దీ ఐ సర్జరీలలో ప్రతి సంవత్సరం ఉపయోగిస్తున్నారు .ఆష్కిన్ కు 9 మిలియన్ క్రోనాల    (1.01మిలియన్ డాలర్లు)నోబెల్ నగదు బహుమతిలో సగం లభిస్తుంది .మిగిలిన సగం స్ట్రిక్ లాండ్ ,మౌరో  లకు లభిస్తుంది .

  ఆధారం –శ్రీ మైనేని గోపాలకృష్ణ గారుసాయంత్రం పంపిన ‘’ Nobel Prize in Physics Shared by Woman for 1st Time in 55 Years

By Jeanna Bryner, Live Science Managing Editor | October 2, 2018 07:15am ET

మీ-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -2-10-18- ఉయ్యూరు

—

గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్
https://sarasabharati.wordpress.com
http://sarasabharativuyyuru.wordpress.com
http://suvarchalaanjaneyaswami.wordpress.com

Gabbita Durga Prasad
Rtd. head Master   Sivalayam Street
Vuyyuru  521165  Krishan District
Andhra Pradesh
India
Cell :     9989066375
8520805566
Land Line : 08676-232797

సగటు  తెలివి తేటల గాంధి సరి సాటి లేని మహాత్ముడయ్యాడు -2

చరిత్ర విశ్వ మానవ గురువు .సామాన్యుని విషయాలు ,అతని జయాపజయాలు సాధనాలు అన్నీ రికార్డ్ చేస్తుంది చరిత్ర .పైన చెప్పుకున్నట్లుగా సామాన్య తెలివితేటలున్నప్పటికీ ,గాంధీ మాన్యుడయ్యాడు. మహాత్ముడయ్యాడు .,కారణం ఆయన రాజకీయ,నైతిక ,అహింసా సిద్ధాంతాలే .బాధిత ప్రజలకాయన ‘’ మెస్సయ్యా ‘’అయ్యాడు .కనుకనే దేశ ,విదేశాలలో చరిత్ర ప్రసిద్ధుడయ్యాడు .1948 జనవరి 30 శుక్రవారం సాయంత్రం  గాంధీ హత్య చేయబడితే యావత్ ప్రపంచం కన్నీరుమున్నీరుగా విలపించింది  .ఆయన విశ్వమానవుడు .శాంతి అహింస ప్రేమ ల ప్రవక్త . ఆయన దారుణ హత్యను ప్రపంచ ప్రజలు జీర్ణించుకోలేకపోయారు .ప్రసిద్ధ అమెరికా నవలా రచయిత్రి పెరల్ ఎస్ బక్ ‘’ఇది మరొక క్రూసిఫిక్సేషన్’’అన్నది .ఆసాయంత్రమే భారత తొలిప్రధాని నెహ్రు ‘’మన జాతిపిత మూర్తీభవించిన సత్య స్వరూపం మాహాత్మా గాంధీ అమరులయ్యారు .అయన సత్యమార్గాన్నిచూపి మన తప్పులను మన్నించి ,ఈ పురాతనభారత దీశానికి  స్వేచ్చా స్వాతంత్ర్యాలు సాధించి ఇచ్చారు ‘’అని కన్నీటితో రుద్ధ కంఠం తో విపపిస్తూ అన్నాడు .అమెరికా సెక్రెటరి ఆఫ్ స్టేట్ జనరల్ సి.మార్షల్ ‘’సర్వ మానవ జాతి అంతరాత్మ ‘’ను కోల్పాయాం అన్నాడు .ఇవన్నీ సత్యాతి సత్యమైనవే .సందేహమే లేదు .  దేశ దేశాల స్త్రీపురుషులందరూ తామేం  కోల్పోయామో తెలుసుకొని దుఖించారు. గాంధీ చరిత్ర రాసిన లూయీ ఫిషర్  చెప్పిన దాన్నిబట్టి మహాత్ముని హత్య వార్త విన్న కొద్ది సేపటికే భారత అధికారులకు విదేశాలనుండి 3,4 41  సందేశాలు  అందాయట . పంపినవారిలో పోప్ పయస్ ,దలైలామా ,కా౦టర్ బరీ  ఆర్చిబిషప్  , బ్రిటన్ రాజు ,,ప్రెసిడెంట్ ట్రూమన్ ,లండన్ చీఫ్ రబీ ,చాంగ్ కై షేక్ ,ఫ్రాన్స్ ప్రెసిడెంట్ , రష్యా నుంచి తప్పఅన్ని దేశాల ముఖ్య రాజకీయనాయకులు  పదవులలో ఉన్నవారు ఉన్నారు.ఫ్రెంచ్ సోషలిస్ట్ లియాన్ బ్లుం ప్రపంచ వ్యాప్తంగా కోట్లాది ప్రజలు గాంధీ హత్యపై స్పందించిన తీరును రికార్డ్ చేసి ‘’నేనెప్పుడూ గాంధీని చూడనే లేదు .కాని నా స్వంత బంధువు చనిపోయిన దుఖం  అనుభవించాను .ప్రపంచం దుఃఖ సాగరం లో మునిగి పోయింది .బాపు మహాత్ముడు. అసాధారణ వ్యక్తి .మనీషి ‘’అని రాశాడు .ఇండియా సోషలిస్ట్ నాయకుడు మధూ లిమాయే గాంధీ దుర్మరణానికి  యూరప్ సామాన్య ప్రజలు ఎలా  కృంగిపోయరో ప్రత్యక్ష సాక్షిగాతన ‘’ఎ డ్రీం షాటర్డ్’’లో   వివరించాడు .గాంధీతో మౌలిక భేదాలున్న అంబేద్కర్ గాంధీ హత్యకు షాకయ్యాడు.’’శాంతిదూత ఆహి౦సామూర్తి కి ఇంతటి దారుణ హి౦సామరణమా?’’అని   కాబోయే భార్య డా సబితా కబీర్ కు రాసిన లేఖలో తెలియ జేశాడు .  గాంధీని ‘’స్థిత ప్రజ్ఞ కర్మ యోగి ‘’అని ఐక్యరాజ్య సమితిలో బ్రిటిష్ ప్రతినిధి ఫిలిప్ నోయెల్ బేకర్  అభివర్ణిస్తూ ‘’అత్య౦త బీదలకు  గాంధీ గొప్ప మిత్రుడు .అయినా ఏకాకి .ఇప్పుడు కనుమరుగయ్యాడు .ఆయన ఆశించిన విషయాలు ఇంకా అమలులోకి రావాలి ‘’‘’అన్నాడు .కనుక  గాంధీ స్మరణ ఔచిత్యమైనదే నేడుకూడా .ఎలాగో చూద్దాం.

జీవిత మూల సూత్రాల విషయం లో మహాత్ముడు ఎన్నడూ రాజీ పడలేదు .ఈనాటి ఇండియా కే కాదు యావత్ ప్రపంచానికీ ఆయన చెప్పిన మూలసూత్రాలు శిరో దార్యాలే .ప్రపంచం లో మొట్టమొదటిసారిగా అణచి వేతకు, హక్కుల హరణకు వ్యతిరేకంగా అహింసా యుత విప్లవం  ప్రయోగించాడు  .ఇందులో రాజకీయ సాంఘిక ఆర్ధిక సాంస్కృతిక విషయాలలో సామాన్యులకు జరిగిన అన్యాయాలు ,దౌర్జన్యాలపై తిరుగుబాటు ఉన్నది  .వీటి సాధనకు సత్యాగ్ర హ ఆయుధాన్ని ప్రయోగించాడు .’’అణచేవాడు అణగ ద్రొక్కబడే వాడుఒకరితో ఒకరు సహకారం తో మెలిగితే అణచి వేత ఉండదు ‘’అని ప్రబోధించాడు .అది పూర్తి  సత్యం .ఇదిపాటిస్తే స్థానిక వ్యక్తిగత ,ప్రాంతీయ ,దేశీయ  అంతర్జాతీయ స్థాయిలలో  మానవ సమూహాలకు సుఖ శాంతులు లభిస్తాయి ‘’అన్నాడు .’’సహాయ నిరాకరణ అతి సామాన్య ప్రజలలో గౌరవ ,అధికారాలకోసం మేల్కొలపటమే .దీనికి వారిని సమాయత్తం చేయటానికి వారిలో రాక్షస శక్తి పై భయం పోగొట్టటం ఒక్కటే మార్గం .అది వారి అంతరాత్మను మేల్కొనేట్లు చేసి తమ కర్తవ్యాన్ని నెరవేర్చేట్లు చేస్తాయి  .నేను చేసింది ఈ చిన్నపనిమాత్రమే .వారు జాగృత స్థితి పొందితే సాధించలేనిది ఏదీ ఉండదు .సహకారం ఒక విధి . సహాయ నిరాకరణ కూడా డ్యూటీ తో సమానమే .’’అని వివరించాడు .తప్పు చేసే  ప్రభుత్వాన్నీ ,విద్యాలయాలను ,వాణిజ్య వ్యాపార  మత రాజకీయ సంస్థలను ,ఫాక్టరీలను, చివరికి వ్యక్తులను ,  సంఘాన్నీ కుటుంబాలను , కూడా తప్పు తెలుసుకోనేట్లు చేసి , సరైన మార్గం లో పెట్టి ప్రజోపకారంగా పనులు చేయి౦చటమే సత్యాగ్రహముఖ్య  లక్షణం అంటాడు గాంధీజీ .

ప్రజా స్వామ్యకంటకుల ,దోపీడీ దార్ల , రాజకీయ నేరగాళ్ళ   హక్కులను కాలరాసే వారల కబంధ హస్తాలలో నలిగినప్పుడు  భారతీయ సామాన్య ప్రజానీయం నిర్భయంగా శాంతియుతంగా గాంధీగారి విధానాలనే అమలు చేసి తమ కోరికలు సాధించుకొంటున్న చరిత్ర మనం చూస్తూనే ఉన్నాం.,

ఆధారం –డా.ఎస్ యెన్ దాత్యేసంకలించిన ‘’రీ థింకింగ్ మహాత్మా గాంధీ ‘’లోని జే వి నాయక రచన –‘’రెలవెన్స్ ఆఫ్ గాంధి ‘’ ,

సశేషం

గాంధీ ,లాల్ బహదూర్  జయంతి శుభాకాంక్షలతో

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -2-10-18 –ఉయ్యూరు    .

—

గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్
https://sarasabharati.wordpress.com
http://sarasabharativuyyuru.wordpress.com
http://suvarchalaanjaneyaswami.wordpress.com

Gabbita Durga Prasad
Rtd. head Master   Sivalayam Street
Vuyyuru  521165  Krishan District
Andhra Pradesh
India
Cell :     9989066375
8520805566
Land Line : 08676-232797

సగటు తెలివి తేటలగాంధీ మహాత్ముడయ్యాడు

 మెట్రిక్ పరీక్షలో గాంధీ గారి మార్కు లెన్నో తెలిస్తే నోరెళ్ళ బెడతాం .అయ్యగారికి వచ్చిన మార్కులు 625 కు 247 1/4 .మాత్రమే .అంటే 39.6 శాతమే .అంటే గురూగారు అత్తెసరు మార్కులతోనే 18 87 బాంబే యూని వర్సిటీ పరీక్ష పాసయ్యాడు .ఆయన ఉత్తీర్నత భావనగర్ లోని శ్యామలదాస్ కాలేజి దృష్టిలో’’ తప్పినట్లే ‘’లెక్క .లా చదవటానికి లండన్ వెళ్ళటానికి ఆర్ధిక సాయం కోసం పోర్ బందర్ లోని బ్రిటిష్ అడ్మినిస్ట్రే టర్ మిస్టర్ ఫ్రెడరిక్ లేలీ తో పర్సనల్ ఇంటర్వ్యుకు వెళ్ళాడు .ఆయన అడిగిన ప్రశ్నలకు సరైన సమాధానాలు చెప్పి  సంతృప్తి పరచలేక తెల్లమొహం వేశాడు .కనుక ప్రభుత్వ సాయం హుళక్కి అయింది .అయితే అన్నగారు లక్ష్మీదాస్ చాలా ఎక్కువ వడ్డీకి అప్పు తెచ్చి స్వాములోరిని లండన్ వోడ ఎక్కించి పంపాడు .బాకీ తీర్చటానికి ఆయన నడ్డి విరిగిందనుకోండి .లండన్ మెట్రిక్ పరీక్ష రెండో ప్రయత్నం లో మాత్రమే పాసయ్యాడు .తన స్వీయ చరిత్రలో తాను లండన్  లింకన్స్ ఇన్ లో  రెగ్యులేషన్ డిన్నర్ లకు  వెళ్లేవాడినని ,చాలా కస్టపడి ఇంగ్లాండ్ కామన్ లామొదలైన నిర్ణయించిన గ్రంధాలను చదివి ,లాపరీక్ష రాసి 18 91 జూన్ 10 న బార్ కు ఆహ్వాని౦పబడ్డానని రాసుకున్నాడు .ఏదో పరీక్ష మిణికి లాయర్ అయ్యాడు అంటే వకీలు వృత్తిలో రాబడి లాకేత్వం దాకు కొమ్ము అయి నిరాశ పరచింది .ఇది కలిసొచ్చేదికాదని వదిలేసి, అసలైన లక్ష్యం భారత దేశ స్వాతంత్ర్యం గా ముందుకు కదిలాడు .కనుక విద్య ,వృత్తిలలో ఆయనవి సగటు తెలివి తేటలే .ఈ విషయం ఆయనే స్వయంగా చెప్పుకొన్నాడు .’’నేను సగటు తెలివి తేటలమనిషిని సగటు శక్తి సామర్ధ్యాలున్న వాడిని .మేధావిని అసలేకాను .బుద్ధి పెరగటానికి ఒక హద్దు ఉంటుంది .కాని మనసు పెరగటానికి హద్దు ఉండదుకదా ‘’ ‘’అన్నాడు .దక్షిణాఫ్రికా జైలు లో ఇండియా   జైళ్ల లో ఆయన పుస్తకాలను విపరీతంగా అధ్యయనం చేసి జైలు జీవితాన్ని సార్ధకం చేసుకొన్నాడు.  ఆయన చదివిన వాటిలో భారతీయ మత ఇతిహాసాలేకాక భగవద్గీత, ఉపనిషత్ లు ,మహాభారతం బైబిల్ కొరాన్ ,లను కూడా చదివాడు .ప్లేటో ,కార్లైల్ ,రస్కిన్,విలియం జేమ్స్ ,గిబ్బన్ ,ఆడం స్మిత్ ,గోథే బకిల్ ,లెక్కి ,జేడ్దేస్ ,షా ,వెల్స్ కిప్లింగ్ ,మార్క్స్ మొదలైన ప్రపంచ ప్రసిద్ధ రచయితల గ్రంథాలన్నీ అవలోడనం చేసుకొని  అర్ధం చేసుకున్నాడు .ఆయనపై గొప్ప ప్రభావం చూపినవారిలో హెన్రి డేవిడ్ థోరో, రస్కిన్, టాల్ స్టాయ్ లు . ‘’బహుళ ప్రజల బహుళ సంతోషం ‘’ఆయన కోరుకున్నాడు . అదేసర్వోదయం. ఆయన ‘’సర్వోదయం ‘’కు పూర్తిగా అంకితమై పని చేశాడు .ఆయనది అసలు సిసలైన స్వంత మనసు .కాని ఆయన రాయని విషయం, వదిలిపెట్టిన సాంఘిక సమస్య లేనే లేవు .అంత విస్తృతంగా రచనలు చేశాడు.గాంధీ రచనాసర్వస్వం 90 సంపుటాలలో ఉంది అంటే ఆయన రచనా సామర్ధ్యమేమిటో అర్ధమవుతుంది .ప్రపంచ వ్యాప్తంగా దాదాపు అన్నిభాషల్లోకి అనువాదం చెంది ప్రపంచప్రజలనాకర్షించాయి .మోస్ట్ పాప్యులర్ రైటర్ అయ్యాడు గాంధీజీ .

  ‘’నేను విద్యా సంబంధ రచనలపై పైకి రాలేదు .క్రియా శీలత నా క్షేత్రం ‘’అన్నాడు మహాత్ముడు .మరోమహాత్ముడు బాపూ రావు ఫూలే కూడా ఇదే మాట చెప్పాడని మనకు తెలుసు .ఆయనది విస్తృతమైన కర్మ క్షేత్రం .అందుకే ప్రపంచ ప్రజల నీరాజనాల౦దుకొన్నాడు బాపు .అమెరికా రాయబారి చెస్టర్ బౌల్స్ ‘’ఈభూమిమీద ప్రతిమనిషి గాంధీ ప్రభావానికి లోనైనవారే ‘’అన్నాడు .అందుకే ఐన్ స్టీన్ ‘’ఇలాంటి మనిషి భూమిమీద పుట్టాడంటే భవిషత్ తరాలవారు నమ్మరేమో ‘’అన్నాడు .గాంధీని అజాత శత్రువు అని కొందరంటారు .ఆయనది విజయవంతమైన రహదారి అనీ అంటారు .ఒక్కమాట మాత్రం నిజం .ఈ భూ ప్రపంచం మీద ఏ అధికారం లేకుండా ,ప్రజలచేత అత్యంతం గా ప్రేమి౦పబడినవాడు ,విమర్శలు ఎదుర్కొన్నవాడు ,తన దేశ ప్రజలలో ఒక వర్గం వారి అలక్ష్యం ,ద్వేషాలకు గురైనవాడు గాంధీ మహాత్ముడు తప్ప వేరెవరూ లేనేలేరు అన్నది అక్షర సత్యం .జాత్యహంకారానికి వ్యతిరేకంగా గాంధీ శాంతియుత అహింసా  పోరాట౦ చేసినందుకు  బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం ఆయన్ను ప్రేమించ లేకపోవచ్చు ద్వేషించింది కూడా  .దక్షిణాఫ్రికాలో గాంధీ విరోధి జనరల్ స్మట్స్ ‘’ఆసియా కాన్సర్’’ తన దేశ రాజకీయ శరీరం లో  నిర్మూలించాలి ‘’అన్నాడు గాంధీని అన్యాపదేశంగా, ఒక్కో సారి సూటిగాకూడా .బ్రిటిష్ ప్రధాని చర్చిల్ మహాత్ముని ‘’ దిగంబర ఫకీర్ ‘’అని ,ఆయన ఆ౦ దోళనకరమైన,భయంకరమైన చీదరపుట్టి౦చేమనిషి’’అని చీదరించాడు అవహేళన చేశాడు .ఇంకోఆకు ఎక్కువ చదివిన లార్డ్ వేవెల్ 19 4 6 లో తన జర్నల్ లో ‘’గాంధీ పైకి కనిపించినంత మంచివాడు కాదు .చాలా చురుకు న్నవాడేకాని  ,మొండిపట్టుదల ,రెండునాలుకల ధోరణి ,సింగిల్ మైండెడ్ రాజకీయనాయకుడు ‘’ ‘’అని రాశాడు .

  విదేశాలలోఏమిటి మనదేశం లోనూ మహాత్ముని వ్యతిరేకించినవారు చాలామందే ఉన్నారు .మహాత్ముని హింద్ స్వరాజ్ అంటే హోమ్ రూల్ ను ఆయన రాజకీయ గురువు గోఖలే తిరస్కరించాడు .అప్పుడు గాంధీకి నమ్మకంగా ఆసరాగా నిలబడింది సర్దార్ పటేల్ జవహర్ లాల్ నెహ్రు .ఆహారపు అలవాట్లు ,సెక్స్ ,ఆధునిక మందులు ,కుటుంబ నియంత్రణ ,బేసిక్ విద్య ,తనభార్యను క్రూరంగా చూడటం వంటి వాటిపై గాంధీపై చాలా విమర్శలున్నాయి .చాందసవాదులు ఆయన హరిజనోద్ధరణను, సెక్యులర్ రాజకీయాలను  పూర్తిగా వ్యతిరేకించారు.జాతీయవాదులు హింస దౌర్జన్యం తోనేస్వరాజ్యం సాధించాలన్నారు .చాలాకాలం ‘’పాకిస్తాన్ ఇస్లాం కు వ్యతిరేకి ‘’అని గాంధీ చెప్పేవాడు .జిన్నా ద్విజాతి సిద్ధాంతాన్ని గాంధీ కాదన్నాడు  .ఒక్కో సమయం లో స్వాతంత్ర్య పోరాటం లో గాంధీ పాత్రకు విమర్శలు కూడా వచ్చాయి  .ఇవన్నీ ఆయన్ను కొంచెం చేయటానికి కి౦చపరచటానికి వచ్చినవే అని  చరిత్రకారులన్నారు .

  ఇటీవలికాలం లో కాన్షీ రాం , మాయావతి మొదలైనవాళ్ళు గాంధీని తక్కువ చేసి మాట్లాడారు దళితులను పట్టించుకోలేదన్నారు .ఎవరేమన్నా కోట్లాది సామాన్య భారత ప్రజల తరఫున పోరాడి వారి సాంఘిక ఆర్ధిక ఉన్నతికి ,స్వేచ్చకు కృషి చేసింది గాంధీ మాత్రమే అన్నది తిరుగు లేని సత్యం  . ఆయన ఖచ్చితత్వానికి ప్రాదాన్యమిచ్చాడు .’’నేను మానవమాత్రుడిని మహాత్ముడినికాదు.నేను సత్య శోధకుడిని. వినయమే నాకు ఆభరణం .సత్యాన్వేషికి తన హద్దులు తెలుసు .చేసిన తప్పులు తెలుస్తాయి తప్పు చేశానని చెప్పటానికి నేనేమాత్రం సంకోచించను’’ అన్నాడు .‘’ గాంధీ సెల్ఫ్ మేడ్ మాన్ ‘’. సమస్యా పరిష్కారాలకు ఒకరితో ఒకరు చర్చించుకోవటం తప్పని సరి. తనను విమర్శించేవారితో ఆయన విభే దించలేదు తనవాదన వారికి నచ్చేట్లు చేసేవాడు .ఒకవేళ తాను ఆలోచించింది సరైనదికాదని వారు నిరూపిస్తే తప్పక పధ్ధతి మార్చుకోనేవాడు  అడ్జస్ట్ మెంటాలిటి ఉన్నవాడు .19 42ఆగస్ట్ 8  క్విట్ ఇండియా ఉద్యమ తీర్మానానికి వ్యతిరేకంగా ఓటు వేసిన 13 మంది కమ్యూనిస్ట్ సభ్యులను ఆయన తూలనాడలేదు. పైపెచ్చు నిశ్చయం పై వారి కున్న ధైర్యాన్ని దాన్ని ప్రకటించిన తీరును ,అభినందించాడు ఇలాంటివి మహాత్ముని జీవితం లో కోకొల్లలు

ఆధారం –శ్రీ మైనేని వారుపంపిన డా .ఎస్. యెన్ .దాత్యే .సంకలనం చేసిన ‘’రీదిన్కింగ్ మహాత్మా గాంధి ‘’

   సశేషం

గాంధీ ,లాల్ బహదూర్ జయంతి శుభాకాంక్షలతో

 మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -2-10-18 –ఉయ్యూరు  

 ఈ అధునాతన 21 వ శతాబ్ది లో కూడా గాంధీజీ ని స్మరించాల్సిన ఔచిత్యం ఉన్నదా ?-5(చివరిభాగం )

 ఇంతకీ గాంధీగారి మత౦ ఏమిటి ?మానవ సహజ మూల కార్యక్రమాలలో మతం విడదీయ రానిది .దీనితో ఇతర మానక సంబంధ కార్యాలు మూల స్థానంగా ముడివడి ఉంటాయి .నైతికత ,కళ,సైన్స్ ,సాంకేతికత మొదలైన వాటితో మనిషి ప్రకృతిని నియంత్రణలోకి తెచ్చుకున్నాడు .మానవ జీవితాలలో ప్రకృతి మూలాధార భూతం .మతాన్ని నిర్వచించటం కష్టం .అది పూర్తిగా నమ్మకానికి, సాధనకు సంబంధించిన విషయం .కనుక మతం లో నమ్మకాలు సాధానాలు కలిసి ఉంటాయి .వీటిద్వారా మానవుని ఉనికికి సార్ధకత ,తుది గమ్యమేమిటో తెలుసుకోమని చెబుతుంది మతం  .ఇలా వ్యక్తిగతంగానేకాక సామూహిక౦ గా ఆలోచించి అభ్యాసం చేయటం మతం నేర్పుతుంది .’’పరమం’’ తో అనుసంధానం చేయిస్తుంది .సత్యం ,సుందరం ,మంచితనం అనేవే పరమమైన విషయాలు .బాపుకు ఆయన  కుటుంబ సంప్రదాయాలనుంచి మతం  పై గాఢ విశ్వాసం సంక్రమించింది .మతం ,నైతికతలపై ఆయన విస్తృతంగా మాట్లాడాడు, రాశాడు  .రాజకీయ వేషం లో  ఉన్నా, మతం  అనేది గాంధీకి జీవిత విధానం లో అంతర్భాగమైంది .

   సంఘర్షణ ,వివాదాలలో గాంధీ పరిష్కారాలేమిటి ?అనేది అందరూ అడిగే సూటి ప్రశ్న .సకల మానవ సంక్షేమం ,దాని సాధనలో పండి పోయిన అత్యంత ప్రపంచంప్రసిద్ధ అతి కొద్ది  ముఖ్య నాయకులలో మహాత్ముడు ఒకడు . వీరితో పాటు గాంధీజీ ఒక ఉన్నత పౌరసమాజ నిర్మాణ ధ్యేయం  ఆయన గొప్పకల.అదే ఆయన ప్రవచించిన ‘’రామరాజ్యం ‘’రామరాజ్యం సాధిస్తే అందులో అతి నిమ్న జాతివారు ,అత్యంత బలహీనులు ప్రాధమిక హక్కులు పొంది ,గౌరవంగా సుఖంగా జీవిస్తారని విశ్వసించాడు .దీన్ని సాధించటానికి అనుసరించాల్సిన విధానాలు ,మార్గాలలో గాంధీకి ,మిగిలిన ప్రపంచనాయకులకు భేదాభిప్రాయం ఉన్నది. .మహాత్ముని దృష్టి లో సాధనామార్గాలు ,గమ్యం రెండూ చాలాముఖ్యమైనవే .అనైతిక మార్గాలు మంచి ఫలితాలనెప్పుడూ సాధించలేదు .అందరూ చెప్పే ‘’గమ్యమే సాధనానికి తీర్పరి ‘’(ఎండ్ జస్టి ఫైస్ మీన్స్ ) అనే మాట ఆయన అంగీకరించలేదు .గమ్యంచేరటానికి సత్యం ,నిజాయితీ ,నైతికతతో కూడిన ముఖ్య సాధనాన్ని ఎంచుకోవాలి .అడ్డ దారి చేటు .సత్యం ద్వారా శాంతి స్థాపించాలి .హింస మరింత హింసకు మూలమౌతుంది .కూకటి వ్రేళ్ళతో భారత దేశం లో పాతుకుపోయిన తెల్ల దొరల పాలన నుండి దేశమాత విముక్తి చెంది స్వేచ్చా వాయువులు పీలుస్తూ స్వాతంత్ర్యం పొందటానికి , కష్టతరమైన నైతిక మార్గాన్నే ఎంచుకున్నాడు  .అగౌరవ, అనైతిక మార్గాలు చేటు కలిగిస్తాయన్న పరి పూర్ణ విశ్వాసం ఆ అహింసా మూర్తిది .దౌర్జన్య౦ , హింసావాదుల పద్ధతిని వదలి ,శాంత్యహి౦సలతో ‘’నిష్క్రియాత్మక నిరోధత ‘’అంటే పాసివ్ రెసిస్టన్స్ అనగా సత్యాగ్రహ మార్గాన్నే ఉత్తమ సాధనంగా ఎంచుకున్నాడు .దీనితోనే తెల్లదొరలను దేశం వెలుపలకు తరిమి  కొట్టగలిగాడు శాంతితోనే జగజ్జెట్టి అని పించుకున్నాడు .సత్యాగ్రహం లో పాల్గొన్నవారందరూ లాభపడ్డారు .క్లిష్ట పరిస్థితి లో కూడా సత్యాగ్రహి నిగ్రహాన్ని గౌరవాన్ని కోల్పోలేదు .మహాత్ముని సత్యాగ్రహ విధానం యుద్ధానికి ప్రత్యామ్నాయం .ఆయన చెప్పిన సహాయ నిరాకరణ సంఘర్షణ కు సరైన శాంతియుత పరిష్కారం .హింసతో ప్రజ్వరిల్లుతున్నప్రపంచం లో ప్రజలు శాంతి ,ప్రశా౦తులతో  జీవిస్తూ ,పరస్పర సహకారం సామరస్యం తో ఎలా జీవించాలో ,కలిసిపని చేయాలో బోదించాడు .ఆచరించి ప్రజలు ఆయననమ్మకాన్ని నిలబెట్టారు .’’యధాగా౦ధీ తధా ప్రజా ‘’అని పించుకున్నారు . అత్యవసరంగా ఫలితాలు , తాత్కాలిక ప్రయోజనాలు  రావాలని ఆయన ఆశించలేదు .మానవాళి సమస్యలకు శాశ్వత పరిష్కారం కోసమే కృషి చేశాడు .నిత్యకలహాలు ,ద్వేషాలతో సంక్లిష్టంగా పెచ్చుపెరిగిన ప్రపంచాన్ని  మానవాళి ఎలా ఎదుర్కోవాలో ఆయన ప్రవచించాడు .దీనికి కూడా ఆయనది ఆహి౦సా వాదమే  ,సత్యాగ్రహమే  సాధనాలు గా చెప్పాడు .కనుక ప్రపంచ వ్యాప్తంగా ఏ సమస్యకైనా పరిష్కారం అహింసాయుత ఆందోళన సత్యాగ్రహాలే అని తిరుగు లేని తీర్పు చెప్పాడు .నెల్సన్ మండేలా ,మార్టిన్  లూధర్ కింగ్ ,ఆన్సాంగ్ సూయీ  లకు ప్రేరణగా నిలిచి వారి దేశాలలో హక్కుల సాధనకు ,స్వేచ్చకు పరోక్షంగా దోహద పడ్డాడు .

   మానవ సంరక్షణ లో మాహాత్ముని దృష్టి కోణం విశిష్టమైంది .నాగరకత అంటే నిజంగా అన్నీ అనేక రకాల పెరగటం మాత్రమే కాదు .జాగ్రత్తగా ఉద్దేశ్యపూర్వకంగా స్వచ్చందంగా కోరికలు తగ్గించుకోవటం .దాని వలననే అసలైన సంతోషం మనశ్శాంతి,  సంతృప్తి లభి౦చి సేవా ధర్మ౦లోశక్తి సామర్ధ్యాలు కలుగుతాయి .మానవ సంరక్షణ ఒక వినూత్న కీలక భావం (కాన్సెప్ట్ ).ఇప్పుడు అది విశ్వ వ్యాప్తంగా వ్యక్తికి ఉన్న  సంక్లిష్ట, పరస్పర సంబంధమున్న భయం ఆందోళనలను వివరి౦చటానికి తోడ్పడుతుంది .మానవ సంరక్షణ సిద్ధాంత కర్తలు సంప్రదాయంగా ఉన్న రక్షణ అనే భావాన్ని సవాలు చేస్తున్నారు .వీరి దృక్పధం లో సరైన సంరక్షణ  రాజ్యానికి కాకుండా వ్యక్తిగతమైంది గా  తప్పక కావాలి .దేశ సంరక్షణ అంటే ప్రజా సంరక్షణమే ..గత వందేళ్ళలో ఆయా దేశ ప్రభుత్వాలు వారి ప్రజలను  విదేశీ సైన్యం కంటే అతిపెద్ద సంఖ్య లో హతమార్చాయి .1994 నాటి యు. యెన్ .డి .పి . అంటే అంతర్జాతీయ అభివృద్ధి ప్రోగ్రాం రిపోర్ట్  మానవ రక్షణకు గొప్ప మైలురాయిగా నిలిచింది .అందులో ‘’కోరిక నుండి ,భయం నుండి ప్రజలందరకు స్వేచ్చకల్పించటమే ప్రపంచ మానవ సంరక్షణ సమస్యకు మేలైన మార్గం’’ అని ధృవీకరించింది .

  21 వ శతాబ్దిలో గాంధీయిజం ఔచిత్యం గురించి కూడా విశ్లేషకులు పలుకోణాలలో అధ్యయనం చేశారు .గాంధి మరణించి ఉండవచ్చు .గా౦ధీయిజానికి మరణం లేదు అది అమర౦, శాశ్వతం అన్నారు .గాంధీయిజం మనదేశం లో మాత్రమేకాదు ప్రపంచంలో  జీవించే ఉంది ..గాంధీజీ ప్రవచించిన అహింస ,సత్యాగ్రహం ,అంతిమ సంబంధం (ఎండ్ మీన్ రిలేషన్ షిప్ ),సర్వోదయం ,విద్య ,సాంఘిక సంస్కరణలు ,జాతీయత ,,అంతర్జాతీయత మొదలైనవన్నీ నేటి అధునాతన ప్రపంచం సమాజం  లోనూ గొప్ప ఔచిత్యవంతంగానే ఉండటం ఆమహాత్మునికి ,ఆమహర్షికి దక్కిన అరుదైన గౌరవం ..మహాత్ముడు ఎన్నడూ తన సిద్ధాంతాలను ఇజం పేరిట చెప్పనే లేదు. వాటిని జీవన మార్గాలుగా అనుస్టించాడు .గా౦ధీ ఇజమ్ఆధునిక యుగం లో  చాలాగొప్ప భావజాలం(ఐడియాలజీ ). గా౦ధీ ఇజమ్  మన ఆధునిక రాజకీయ ,సాంఘిక సమస్యలపరిష్కారాలకు  సంప్రదాయ  సూత్ర ,సంస్కృతీ సాంఘికబద్ధ  జీవిత  సూత్రాలనాధారంగా  మార్గ దర్శకం చేస్తుంది .అది ఆధ్యాత్మిక నైతిక  మూలాలపై వర్ధిల్లింది . ఈ నాటి ప్రతి దిన సమస్యలన్నిటికీ గాంధీయిజం సరైన పరిష్కారం సమాధానం చెప్పగలదు.అసమానత  , అస్పృశ్యత, సంకుచిత జాతీయత ,ఆవేశ కావేషాలకు చక్కని పరిష్కారాలు సూచించి మార్గ దర్శకం చేస్తుంది. అందులో ఆధునిక పౌర సమాజ భావన పొందు పరచబడింది .గాంధీ ఇజం  సాంఘిక సంక్షేమ తత్వాన్నివిస్పష్టంగా, బే షరతుగా సమర్ధిస్తుంది .కనుక  గాంధీ ఇజమ్ సార్వకాలికం  సార్వ జనీనం అని అర్ధమయి౦ది కదా..

   ‘’అహింసాయుత ప్రతిఘటన సామ్రాట్ ‘’గా మహాత్మా గాంధీ సుప్రసిద్ధుడు .ఆధునికకాలం లోఅహి౦సా మూర్తులుగా ప్రపంచ గుర్తింపు పొందిన ఇద్దరిలో మహాత్మా గాంధీ మార్టిన్ లూధర్ కింగ్ మాత్రమే నిలిచారు .వీరిద్దరూ అన్యాయం ,జాతి వివక్షత ,పేదలపై దౌర్జన్యాలు అల్పసంఖ్యాక వర్గాల సాంఘిక  బహిష్కరణ లను రూపు మాపటానికి అహింస ఆయుధంగా  పెద్ద ఎత్తున ప్రజా ఉద్యమాలు  నిర్వహించారు.నిజానికి గాంధీజీ  దేశ స్వేచ్చ స్వాతంత్ర్యాలకోసం బ్రిటిష్ వారిని తరిమి కొట్టటానికి అహింసా యుతంగా  ఉద్యమించాడు .అమెరికా పౌరహక్కుల నాయకుడు మార్టిన్ లూధర్ కింగ్ నల్లజాతివారి హక్కులకోసం ,న్యాయ సంస్కరణలకోసం గాంధీయిజం ఆధారంగా అహింసా పద్ధతిలో నిరసన ,భారీ ప్రజా సమీకరణ తో ఉద్యమాలు చేసి విజయం సాధించాడు . సాంఘిక మార్పులు రావాలంటే అహింసా మార్గమే సరైనదని ఈ ఇద్దరు నాయకులు విశ్వసించి అమలు చేశారు .మనసు చిత్తశుద్ధి  ఉంటే ,ఎవరైనా ఈమార్గాన అనుకొన్నది సాధించవచ్చునని  రుజువు  చేశారు .వీరిద్దరికీ ఆహి౦స ఒక సాధనమార్గం .దీనివల్లనే బాంధవ్యాలు బలపడి ,శాంతియుతంగా అధికార మార్పిడి ని ఈ ఇద్దరు మహానాయకులు సాధించారు . అహింస విశ్వజనీనమైన, స్థిరమైన,  నమ్మకమైన,గొప్ప  సిద్ధాంతం అని నిర్ద్వంద్వంగా చెప్పవచ్చు . కనుక గా౦ధీయిజానికి ఎన్నటికీ మరణం లేదు . గాంధీ ,గాంధీ ఇజం చిరంజీవులే .

  మహాత్మా గాంధీ 150 వ జయంతి సందర్భంగా రాసిన ఈ చిరు ధారావాహిక సమాప్తం

ఈ చిరు ధారావాహిక కు నేపధ్యం ,ప్రేరణ ,ఆధారం –

8-8-18 శనివారం మేము ఖమ్మం వెడుతూ దారిలో విజయవాడలో డా జి.వి పూర్ణచంద్ గారిని వారింట్లో పరామర్శించినప్పుడు,మాటల సందర్భం లో  ఆయన ‘’మాస్టారూ! గాంధీజీ 150 వ  జయంతిసందర్భంగా మీరేదైనారాస్తే బాగుంటుంది ‘’అన్నారు ..’’ఏం రాయమంటారు “’అని అడిగాను .’’గాంధీ-21 వ శతాబ్ది ‘’పై రాయండి యాప్ట్ గా, రిలవెంట్ గా ఉంటుంది ‘’అన్నారు .’’సరే ‘’అన్నాను  .రాత్రి ఇంటికి చేరి శ్రీమైనేని గోపాల కృష్ణగారికి ఈ విషయం మెయిల్ రాసి, దానికి సంబంధి౦చిన  పుస్తకం ఉందేమో చూడమనికోరాను .ఆయనలో ‘’హనుమంతుని అంశ ఎక్కువేమో! చూచిరమ్మంటే కాల్చి వచ్చేరకం .ఆ రాత్రికే అమెజాన్ లో పుస్తక౦ ఆర్డర్  చేయటం, వాళ్ళు అక్టోబర్ 3 కు పుస్తకం చేరుతుందని తెలియ జేయటం జరిగిపోయాయి నిమిషాలమీద .ఇలా ఈ సారే కాదు ఎన్నో సార్లు అంటే’’ ఎన్త్ టైం ‘’అన్నమాట . Relevance of Gandhi in 21 st Century ‘’అనే పుస్తకం ,’’Gandhian Ideas On Edcation అనే రెండు పుస్తకాలు 21 సెప్టెంబర్ కు నాకు చేరాయి .మొదటిదాన్ని ఆ రోజే చదవటం మొదలుపెట్టి ఇంట్ర డక్షన్ చాప్టర్ ముందు చదివాను .ఇందులోనే గాంధియన్ ఫిలాసఫీ అంతా విస్పష్టంగా ఉంది .వెంటనే రాయాలనిపించి ఒక పేరా రాశాక నాకే నచ్చక తీసేశాను .ఈ లోగా గాంధీపై రేడియో టాక్ రావటం ,దానిపై రెండు రోజులు కూర్చోవటం, తర్వాత ఆహితాగ్నులు, రావూరు, ధనికొండ లపై రాయటం మైనేనిగారు పంపిన గాంధీపై వ్యాసాన్ని రాయటం  తో సరిపోయిది .అయ్యో గాంధీ  జయంతి దగ్గర పడుతోందే ఆయనపై రాయక పొతే బాగుండదు అనిపించి  శీర్షిక కోసం బుర్ర బద్దలు కొట్టుకొని చివరికి’’ పై శీర్షిక’’ ఖాయం చేసి సెప్టెంబర్ 29 న రాయటం మొదలు పెట్టి ,మూడు రోజులలో ఈ రోజు అక్టోబర్ 1 తో 5 ఎపిసోడ్ లు రాసిపూర్తి  చేసి , ఊపిరి పీల్చుకున్నాను .రేపు గాంధీ జయంతి సందర్భంగా నూలువడికి ఆయనకో నూలు పోగు వేయలేకపోయినా ,శ్రీ ఆశుతోష్ పాండే సంకలించిన పై పుస్తకం లోని విషయాలను పేని ఒక సాహితీ పోగు తయారు చేసి మహాత్మునికి నివాళిగా సమర్పించి కృతార్దుడనయ్యాను .నేను అడగకపోయినా మూడవ పుస్తకం గా ‘’Rethinking Mahatma Gadhi –Relevance of Gandhian Thought and Leadership in 21 st Century ‘’మైనేనిగారు పంపినది ఈరోజే నాకరకమలాలను అలంకరించింది .శ్రీ గోపాలకృష్ణగారు ఇప్పటికే నన్ను చాలా రుణ గ్రస్తుడిని చేశారు .వీటితో మరింత రుణాన్ని పెంచారు .

  నన్ను రాయమని ప్రేరేపించిన శ్రీ పూర్ణ చ౦ద్ గారికి ,,నాచేతికి మట్టి అంటకుండా పుస్తకం కొని పంపిన శ్రీ గోపాలకృష్ణ గారి సౌజన్యానికి ధన్యవాదాలు .ఈ రచనకు ఆధారం ‘’  గాంధీ సిద్ధాంతాలపై నిష్ణాతులైన పలువురు రచయితలతో విషయానికి సంబంధిన నిర్దుష్టమైన వ్యాసాలు  రాయించి,సంపాదకత్వం వహించి  సంకలనం చేసి  శ్రీ ఆశుతోష్ పాండే ప్రచురించిన ‘’  Relevance of Gandhi in 21 st Century ‘’పుస్తకం అని మరొకమారు తెలియ జేస్తున్నాను .

  2-10-18 మంగళవారం గాంధీ జయంతి శుభా కాంక్షలతో

  మీ- గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ .1-10-18 –ఉయ్యూరు     …  . . .  .

ఈ అధునాతన 21 వ శతాబ్ది లో కూడా గాంధీజీ ని స్మరించాల్సిన ఔచిత్యం ఉన్నదా ?-4

మహాత్మా గాంధీ  ‘’స్త్రీవాద వ్యూహం ‘’చెప్పాడు .అదే సత్యాగ్రహం .మహిళలకు వారి మేధకు  సరిగ్గా సరిపోయే స్ట్రాటజి ఇది .పురుషులకంటే స్త్రీలే అహింసా సిద్ధాంతాన్ని అర్ధం చేసుకొని బాగా వివరించి ప్రచారం చేయగల సత్తా ఉన్నవారని  నమ్మాడు..స్త్రీలు బలహీనులవటం వలన వారికి ఈ బాధ్యత అప్పగించలేదు. వారిలో సమర్ధత ,  ధైర్యం ,త్యాగ గుణం ఎక్కువ అని బాధ్యత అప్పగించాడు. అవతలివారిని ఒప్పించే నేర్పు కూడా మగవారికంటే స్త్రీలకే ఎక్కువ అని గ్రహించాడు .తన నమ్మకాన్ని మరొకసారి ప్రకటిస్తూ ‘’మనం అబలలు అని పిలిచే మహిళలు సబలలు ఐనప్పుడు ,నిస్సహాయ స్థితి లో ఉన్న వారందరూ దుర్గా దేవిలాగా మహా శక్తి సంపన్నులౌతారు’’అన్నాడు బాపూజీ .

  పురుషులతో పాటు మహిళలూ సమానమే అన్న గాంధీ సిద్ధాంతాన్ని గురించి ఆలోచిద్దాం .దీనినే  ‘’సమతాదర్శనం ‘’అన్నాడు ,జైనమత ప్రవక్త వర్ధమాన మహావీరుడు .’’అన్నిఆత్మలూ   శక్తి సంపన్నమైనవే .ఆత్మ దర్శనానికి, ఆత్మోన్నతికి అందరూ అర్హులే .నిర్వాణానికి పురుషులతోపాటు  స్త్రీలూ అర్హులే ‘’అని మహావీరుని మహా బోధ .సమానత్వం అనేది మనసా వాచా కర్మణా జరగాలి . మహా వీరుని ఈ భావం గాంధీ మనసుకు బాగా హత్తుకున్నది .మహావీరుని ప్రేరణే, గాంధీ మహిళా సమానత్వం .చిన్ననాటినుండి గాంధీజీ  మహావీర బోధలు విని అర్ధం చేసుకున్నాడు .ఆయనభావాలకు తనదైన భావ పుస్టి  కలిగించి కాలానుగుణ౦ గా తన జీవితాన్ని తీర్చి దిద్దుకొని  నడిచాడు .మహాత్ముని సమానత్వ సిద్ధాంతం- సంరక్షణ ,అస్పృశ్యత నిర్మూలన ,స్త్రీ పురుషుల సమానత్వం .‘’స్త్రీ పురుషునికి తోడు పురుషునితోపాటు సరిసమాన మానసిక, బౌద్ధిక శక్తి కలది ‘’అని అర్ధం చెప్పాడు .పురుషుని అన్ని పనులకు ఆమె తోడూనీడగా వ్యవహరిస్తుంది  .అందుకే అతనితోపాటు ఆమెకు స్వేచ్చ ,స్వాతంత్ర్యం తప్పని సరి .మహా వీరుడు జైన  సంఘం లో స్త్రీలకు ప్రవేశం కల్పించి , ఎలాంటి స్వేచ్చా స్వాతంత్ర్యాలు ఇచ్చాడో మహాత్ముడు కూడా అలాగే చేశాడు .మహావీరుని దృష్టిలో స్త్రీ పురుషులు ఆధ్యాత్మిక, ఆత్మ భావనలో సరిసమానులు  . ఈ ప్రపంచాన్ని త్యాగం చేసి ,సన్యసించి నిర్వాణం పొందటానికి స్త్రీ పురుషులిద్దరూ అర్హులే అన్నాడు .ప్రతి జీవికి ఆత్మ ఉంటుందని బోధించాడు .

   పర్యావరణ పరిరక్షణలో గాంధీ గారి పరికరాలేమిటి అని ఆలోచిద్దాం .పర్యావరణ క్షీణత జీవుల ఉనికికే మహా ప్రమాదంగా ఉంది .అజ్ఞాన జ్ఞానాభివృద్ధి భూగోళాన్ని ప్రమాదం అంచుకు నెట్టేసింది .మానవ సుఖ,విలాసాలకోసం   ప్రకృతిని పీల్చి పిప్పి చేస్తున్నారు .దీనివలన వినిమయతత్వం (కన్సూమరిజం )విపరీతంగా పెరిగి ,జీవ వైవిధ్యనష్టం ,భూతాపం(గ్లోబల్ వార్మింగ్ ) పెరగటం ,సహజవనరుల క్షీణత, వివిధ విదాల కాలుష్య౦  పెరగటం మొదలైన తీవ్ర సమస్యలు చుట్టు  ముట్టాయి .వీటివలన ప్రపంచ పతనం (గోబల్ కొలాప్స్ )జరిగే ప్రమాదముందని భీతి చెందుతున్నారు .మానవ మేధ పెరిగి, పాశ్చాత్య దేశాలలో పారిశ్రామిక విప్లవం రావటం తో, భౌతికత పై వ్యామోహం పెరిగి, జీవిత విధానం లో పెనుమార్పులు కలిగాయి .దీనికి గాంధీ జీ ఉపయోగించిన విలక్షణమైనవిధానాలు ,పరికరాలే పరిష్కారం .’’పాశ్చాత్య నాగరకత ఏడురోజుల అద్భుతం మాత్రమే .కనుక ప్రకృతి తో  సహజీవనం తో ,,ఆధ్యాత్మిక భావాలతో జీవిత శైలిని నిర్మించుకోవాలి ‘’అని గాంధీ అప్పుడే చెప్పాడు .మన మైండ్ సెట్ మారాలంటే గాంధియన్ స్పిరిట్ మాత్రమే శరణ్యం .లేకపోతె మనం కూర్చున్న కొమ్మను నరుక్కునే బుద్ధిహీనులమై ,కాలుష్యం కోరల్లో చిక్కుకున్న వెర్రి వాళ్ళమై భూమాతకు తీరని ద్రోహం చేసే వాళ్ళుగా చరిత్ర హీనులమైపోతాం .తస్మాత్ జాగ్రత జాగ్రత .

  భారతదేశం ,శాంతి అవినాభావ సంబంధమున్న విషయాలు .మహాత్ముడు  ఇండియాలో బ్రిటిష్ పాలన అంతమొందటానికి చేసిన సత్యాగ్రహ,సహాయనిరాకరణ, క్విట్ ఇండియామొదలైన ఉద్యమాలన్నీ అహింసా యుతంగా జరిగి, విజయం సాధించి భారత దేశ౦  స్వాతంత్ర్య౦ పొందటానికి  దోహద పడినవే.దక్షిణాఫ్రికాలో ప్రారంభించి 1915 జనవరిలో  భారత దేశానికి వచ్చి ,జాత్యహంకార కాలనీ కోరలున్న తెల్లవారి పాలనపై పూరించిన పర్జన్య శంఖా రావాలే .గాంధీ రాకతో ఉద్యమాలకు జవ జీవాలొచ్చాయి .ఉత్సాహం కట్టలు తెంచుకొన్నది .ఐక్యత ఏర్పడింది. కలిసికట్టుగా కాలనీ ప్రభుత్వాన్ని వెళ్ళగొట్టాలనీ , స్వేచ్చాభారతమే అందరి లక్ష్యమని భావన బలీయమైంది .1920 నుండి 1947 వరకు అవిశ్రాంతంగా బాపు నాయకత్వం లో కోట్లాది భారతీయ స్త్రీ, పురుషులు ఆయన వెంటనడిచారు .రాజకీయ స్వాతంత్ర్యం కోసమేకాదు. అణగ ద్రోక్కబడిన  దిక్కు మొక్కూలేని  అసలు తమకు హక్కులు౦ టాయన్న విషయంకూడా  తెలియని  అమాయక అస్పృశ్యుల హక్కు, విధుల కోసం ఆయన పోరాడి విజయం సాధించాడు .వారిని ‘’హరిజనులు ‘’అనే గౌరవనామం తో పిలిచి దేవాలయ ప్రవేశం కల్పించటం తో  వారి హృదయాలలో స్థిరంగా నిలిచిపోయాడు . ఆయన సాధించిన అద్భుత విజయం నిజంగా’’ యైత్  వండర్’’.వీరందరూ స్వాతంత్ర పోరాటం లో ఆయుధాలు లేని పోరాట యోధులై గాంధీకి అండగా నిలిచారు .ఆసేతు హిమాచలపర్యంతం గాంధీ మాట వేదవాక్కు .గాంధీ వాక్కు మంత్రమే అయింది .భారత దేశ చరిత్రలో అత్యంత ప్రజా నాయకుడు –మాస్ లీడర్ అనిపించాడు మహాత్ముడు .ఆయన ఆదర్శ త్యాగమయ జీవితం కోట్లాది మంది భారతీయులకు కదిలించి నడిపించింది .అందరి కోరిక అయిన స్వాతంత్ర్యం సిద్ధించింది .సాంఘిక అసమానతలు ,లైంగిక వివక్ష లకు చరమగీతం పాడటానికి పని చేసింది .

మహాత్మా గాంధీ 150 వ జయంతి సందర్భంగా ఈ చిరు ధారావాహిక

   సశేషం

  మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -1-10-18-ఉయ్యూరు   ,

ఈ అధునాతన 21 వ శతాబ్ది లో కూడా గాంధీజీ ని స్మరించాల్సిన ఔచిత్యం ఉన్నదా ?-2

    మహాత్ముని ఆధ్వర్యం లో జరిగిన స్వాతంత్ర్య పోరాట ఫలితంగా మనకు బ్రిటిష్ దాస్యం నుండి విముక్తికలిగి 1947 ఆగస్ట్ 15  స్వాతంత్ర్యం లభించింది .దీనితో భారతదేశం లోని మధ్యతరగతి వారికి పాలనా భాగ్యం కలిగింది .స్వాతంత్ర్య ఉద్యమాన్ని నడిపిన కాంగ్రెస్ కేంద్రం లో అధికార పగ్గాలు చేబట్టి౦ది .పరిపాలనలో వచ్చిన మార్పు పై అంతస్తులోనే జరిగింది తప్ప, ,క్రింది తరగతి ప్రజల ఆర్ధిక సాంఘికవ్యవస్థలో గణనీయ మైన మార్పు రాలేదు .చేతిలో ఖడ్గం పట్టిన వారు మారారు కాని ,దిగువ వర్గాల సామాన్యప్రజల జీవన పరిస్థితులలో మార్పు మాత్ర౦, రాలేదు .కాని వారి అదృష్టాన్ని మార్చే అవకాశమున్న జాతీయ ప్రభుత్వం ఏర్పడింది ఇదొక్కటే ఊరట . సామాన్య ప్రజలు కొత్త జాతీయ నాయకత్వాన్ని గట్టిగా నమ్మారు .తమ ,దేశ స్వాతంత్ర్యం కోసం శ్రమించి ,సిద్ధి౦పజేసిన  ఈ నాయకులు ,ఇప్పుడు తమ ఆర్ధిక సామాజికాభివృద్ధికోసం అహరహం కృషి చేస్తారని విశ్వసించారు .దేశ విభజన తర్వాత జరిగిన హింస తప్ప ,భారత దేశం స్వాతంత్ర్యాన్ని బ్రిటిష్ పాలకులనుండి చాలా ప్రశాంతంగా,సులంభంగా సరళంగా నే పొంది  విదేశీ పాలన నుండి స్వదేశీ పాలన సాధించిందని ఖచ్చితంగా చెప్పవచ్చు . దురదృష్ట వశాత్తు పాలనా పరమైన ఈ మార్పు  సాంఘిక  విప్లవానికి ఉత్రేరణ కాలేక పోయింది .కాలనీ వాసుల కబంధ హస్తాలనుండి విడివడిన స్వతంత్ర భారత దేశం, సర్వ శక్తి యుక్తులు ధారపోసి ఎంతో శ్రమిస్తేనే సంపూర్ణ సామాజిక ఆర్ధిక మార్పులు సాధించటానికి  అర్ధ శతాబ్ది కి పైగా సుదీర్ఘ  కాలం పట్టింది .ఇప్పుడిప్పుడే అట్టడుగున కొద్దిగా మార్పులు చిగురులు వేస్తూ కనిపిస్తున్నాయి  .

  ఇవాల్టి ప్రపంచం లో పర్యావరణ పరిరక్షణ పెద్ద సవాలుగా నిలిచింది .అభి వృద్ధి చెందినా ,చెందుతున్న దేశాలన్నీ ఈసమస్య పైనే దృష్టి పెట్టాయి .ఇప్పుడే కళ్ళు తెరిచిన వారందరికీ ,ఒక విషయం తెలియదు .దాదాపు వందేళ్ళ క్రితమే గాంధీజీ దీనిపై ఎన్నో వ్యాసాలు  రాశాడు .అయినా ఇప్పటికీ అకాడెమిక్ క్షేత్రం లో ‘’గాంధీ ఇంకా అవసరమా ,ఆయన స్మరణ ఔచిత్యమా ?’’ అనే ప్రశ్న వినిపిస్తోంది.మహాత్ముడు రాసిన వ్యాసాలు , ఉత్తరాలు, చేసిన ప్రసంగాలు పరిశీలిస్తే బాపు కు  ఎంతటి దూర దృష్టి ఉందో అర్ధమై ,ఆశ్చర్యపోతాం .అనేక సందర్భాలలో గాంధీజీ జల, వాయు కాలుష్యాలు ,రోగాలు, ఆరోగ్యం ,వృక్ష రక్షణ ,చెత్త రీ సైక్లింగ్  విషయయాలు  ప్రస్తావించాడు .  నదులలోకి వ్యర్ధపదార్ధాలను విడుదల చేయటం పై ఆందోళన చెంది, వాటివలన స్వచ్చమైన నదీ జలం కల్మషమై ,అంటు వ్యాధులు ప్రబలి ప్రజారోగ్యం దెబ్బ తింటుందని పదేపదే చెప్పాడు .ఈ ‘’వ్యర్ధాలు అనర్ధాలకు నిధి’’ అని బాధపడ్డాడు .వీటినన్నిటినీ అధిగమిస్తూ జాతీయ ఆదాయం పెంచుకొంటూ ,ఆర్ధిక సంక్షేమం కోసం రెండు దశాబ్దాల క్రిందటమాత్రమే ముందడుగులు పడ్డాయి  ,  సాధించాల్సింది  చాలాఉంది .కనుక గాంధీ గొప్ప ‘విజనరీ’’ అని అర్ధమౌతోంది .

   ఎన్నో శతాబ్దాల నుండి  భారత దేశం  ప్రపంచ౦ లో ముఖ్య ఆకర్షణ  కేంద్రంగా ఉన్నది .భారతీయ విజ్ఞానం ,ఆధ్యాత్మికత, సంస్కృతీ ,నైతిక విలువలు ,సౌభాగ్యం ,ప్రజాజీవన విధానమైన నాగరకత ప్రపంచ దేశాలపై గొప్ప ప్రభావం కలిగించి చెరగని ముద్ర వేశాయి..మహాత్ముడు అహింసకు కొత్త అర్ధాన్నీ ,పరమార్దాన్నీ చెప్పాడు .అత్యున్నతమైన సాధారణ, శాశ్వత  విలువలను ఆచరించి మార్గ దర్శనం చేశాడు .ఆయన జీవితకాలం లో మహాత్ముడు భారతీయ సంస్కృతికి, ఆత్మకు అసలైన ప్రతీకగా,  కేంద్రంగా నిలిచాడు .పరస్పర సహకారం , అభివృద్ధి లో అందరిసహకారం ,అందరి ఐక్యత, అవతలివారి విశ్వాసాలపట్ల గౌరవం అన్నీ కలిస్తే గాంధీ ఫిలాసఫీ .ఆధునిక కార్పోరేట్ వ్యవస్థ లో ఒంటరి తనానికి చోటు లేదు .సమస్టి విధానమే శ్రేష్టం . ఎవరు ఉత్పత్తి చేసే వస్తువులు వారికే కాదు ,ఉత్పత్తిలో భాగస్వామ్యం లేకపోయినా ప్రపంచ ప్రజల౦ద రివి. ఒక వ్యవస్థ ,సంస్థ విజయం సమాజం  ఆమోదం ,అనుమతి పైనే ఆధారపడి ఉంటుంది .సమాజం ఆమోదించని ఏ వ్యాపారమూ మనుగడ  సాగించలేదు .వ్యాపారానికి ,సమాజానికి ఆరోగ్య పూర్వక అనుబంధం ఉండాలి .సమాజానికి నష్టం కలిగించే ,వారి మనోబావాలను దెబ్బతీసే వ్యాపారం ఏదీ నిలబడదు నిలబడ నివ్వ రాదుకూడా . విలువలు కూడా వ్యాపార, వాణిజ్యాలలో ముఖ్య పాత్ర వహిస్తాయి .బాపు ప్రవచించింది గుణాలైన ఈ విలువలనే . కనుక వీటికి కాల దోషం పట్టదుకదా .

మహాత్మా గాంధీ 150 వ జయంతి సందర్భంగా ఈ చిరు ధారావాహిక

సశేషం

  మీ-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -30-9-18 –ఉయ్యూరు

ఈ అధునాతన 21 వ శతాబ్ది లో కూడా గాంధీజీ ని స్మరించాల్సిన ఔచిత్యం ఉన్నదా ?-1

‘’అవును ఖచ్చితంగా ఉంది ‘’అంటున్నారు విశ్లేషకులు వివేక శీలురు .గాంధీ బహుపార్శ్వా  లున్న వ్యక్తి ,మనీషి .అంతటి మహోన్నతుని ఇప్పుడే కాదు ఎప్పటికీ విస్మరించలేము .తనజీవితం లో 40 ఏళ్ళు అహింసా  సిద్ధాంతానికి అ౦కిత మైనవాడు .మత ,రాజకీయ, సాంఘిక, నైతిక  ఆర్ధిక క్షేత్రాలపై తనదైన శాశ్వత ముద్ర వేసినవాడు .దేశ ,కాలాతీత సమస్యలకు పరిష్కారాలు కనుగొన్నవాడు .సత్యం, అహింస, నైతికతలను తనపై ప్రయోగించుకొని నిగ్గు తేల్చిన అంతర్ దృష్టి ఉన్న మహాత్ముడు .అప్పటి ఆయన పరిష్కారాలు ఇప్పటికీ ఆచరణీయాలే  .1915 లో గాంధీ దక్షిణాఫ్రికానుంచి తిరిగి భారత్ చేరగానే ఆయన రాజకీయ గురువు గోపాలకృష్ణ గోఖలే  దేశమంతా తిరిగి వాస్తవ పరిస్థితులు గమనించి ప్రజలనాడి తెలుసుకోమని ఆదేశించాడు .అలాగే చేస్తూ,దేశం లో పల్లెలలో ఉన్న దుర్భర దారిద్ర్యం ,రోగాలు, అనారోగ్యం ,కులవ్యవస్థతతో కునారిల్లిన  ,అణచి వేతకు లోనైన ,స్వేచ్చ అనుభవించని ప్రజలను గమనించాడు .చివరికి దేశం లో  గ్రామాలు ,దారిద్ర్యంపర్యాయపదాలు అని గ్రహించాడు . ఇలాంటి కోట్లాది  ప్రజలకు విముక్తికలిగితేనే అభి వృద్ధి సాధ్యం అనుకొన్నాడు .కనుక దీనికి తగిన ఉపాయం సంప్రదాయబద్ధంగా ,ఆధునికతతో రాకీయ నైతిక ,మతసంస్కరణలు తేవాలి అని నిశ్చయించుకున్నాడు .పాశ్చాత్య నాగరకత లో పెరిగినా ,ఆయనలో తరతరాల భారతీయ సంస్కృతీ సంప్రదాయాలు, సిద్ధాంతాలు  స్థిరంగా వేళ్ళూ నికొనే ఉన్నాయి . ఆనాటి పరిస్థితులు నేడూ మనము౦దున్నాయి .కనుక గాంధీ కి ప్రపంచీకరణతో ఉన్న సంబంధం  ఇంకాబాగా ప్రాముఖ్యతవహిస్తోందని ,ఆయన భావాలు నేటికీ చెల్లుబాటు అవుతాయని మనకు అర్ధమౌతోంది .

  ఆయన చెప్పిన హింద్ స్వరాజ్ భారత దేశానికి అత్యంత అవసరమైన మాగ్నకార్టా .  అందులో సంశ్లేషణ ,సంయోగాలున్నాయి .వీటికి అ౦తస్సూత్రంగా సామరస్యం ఉండటం విశేషం .మానవులు సహజ సిద్ధమైన మానవ విలువలైన సహనం ,వివేకం ,సానుభూతి లను విస్మరించి మేధకే ప్రాధాన్యమిస్తున్నారు .ఇవి ఉంటే శారీరక మాసిక ,ఆధ్యాతిక శక్తి సంపన్నులౌతారు .ఆయన ప్రవచించిన హింద్ స్వరాజ్యం ఈ భావనల ఆధారంగా జాతి పెరిగితే కట్టుబాట్లతో ఉన్న స్వర్గం లో నివసించే వీలు కలిగి  ప్రపంచ దృష్టి మనపై పడుతుందని చెప్పాడు. కనుక మనకు తప్పని సరిగా కావాల్సింది పసిపిల్లవాడి మనస్తత్వం .దీనిపై గాంధీ ‘’నేను చేసింది అంతా ఇప్పుడు ఒక పిల్లవాడు కూడా అనువైన మనస్తత్వం తో సాధించగలడు .జ్ఞానం అన్ని వైపులనుండి ప్రవహిస్తుంది. కనుక శిష్యులమైన మనకు ప్రతిదీ  గురువై  బోధ చేస్తుంది ‘’అన్నాడు .ఇది సార్వకాలీన ,సార్వ దేశీయమైన సత్యం కాదా ?

  గాంధీ ఆచరించి బోధించిన సత్యం, అహింస,ప్రేమ లకు కాలదోషం లేదు .శాంతి సుహ్రుద్భావాలతోనే ఘర్షణలు  వైరుధ్యాలు తొలగిపోతాయి .కత్తికంటే ప్రేమ ,శాంతి సాధించిన విజయాలు చరిత్రలో కోకొల్లలు .వైరుధ్యాలను చూసి నిరుత్సాహపడరాదు .వాటిని అధిగమించే ఆత్మ స్తైర్యం సాధించాలి .కనుక ప్రజాస్వామ్యాన్ని ఆధ్యాత్మిక స్థితికి ఎదగనీయాలి .రాజకీయ కార్యకలాపాలు దైవ విధిగా భావించాలి .రాజకీయ నాయకులు ప్రజా సేవకులుగా ఉండాలేకాని వారిని పీడించే దోపిడీ దారులుగా ఉండరాదు .ఉన్నత ప్రమాణాలున్న సమాజ నిర్మాణం అందరి బాధ్యత.ఆధునిక విజ్ఞానం సా౦కేతికతలలోని బలాలను, బలహీనతలను గ్రహించాలి .అవి పర్యావరణానికి చేసే హాని గుర్తించి జాగ్రత్త పడాలి .బాపు చెప్పిన సత్య౦ , అహింస, ప్రేమ అనే’’ త్రిక సిద్దా౦తమే’’ భూమిపై శాంతికి దోహద పడుతుంది .దీన్ని మనం సాధించాలి అంటే  మన మనోభావాలలో సంపూర్ణ విప్లవం రావాలి .

     తన జీవితం లో ప్రతిదశలోను సమగ్రమైన విలువలను పాటిం చి  మహాత్ముడు ఆదర్శమూర్తి అయ్యాడు .విలువలు మూల చింతనకు ఆధారాలు .ప్రవర్తన తీరును మలచుకొనే ముఖ్యాంశాలు .భిన్న భావాలను ,సమస్యలను అడ్డంకుల్ని అధిగమించటానికి సహకరించే సహజ  సాధనాలు .విలువల వ్యవస్థ వ్యక్తి తీరుకు గీటు రాయి .సమాజం లో అతని ఉన్నతిని  నిర్ణ యించేది కూడా .జీవిత లక్ష్యాలకు అవి నిర్దేశకాలు .వీటినే గుణాలు అంటాం .గుణాలు భావనలకు ,భావోద్వేగాలకు స్థితులు. నిర్ణయాత్మకత లకు స్థితులు .వీటిని మనిషి తన వివేకం ద్వారా సద్వినియోగం చేసుకొని  తన హేతువు ,ఎంచుకున్న ప్రక్రియ లకు న్యాయం చేస్తాడు .గుణాలన్నిటికీ శీలమే ఆధారం .శీలం లేని గుణాలు శోభిల్లవు .ఇవీ సార్వకాలిక  సత్యాలే  కదా.కనుక గాంధీ ని విస్మరించ లేము కదా .

  నేడు ప్రపంచమంతా ఉగ్రవాద భయోత్పాతాలో భీతిల్లు తోంది .ప్రతి వాడికీ హింస ఆయుధమై పోయింది .హింస ఆత్మవినాశన హేతువు అన్నాడు బాపు .అహింస సర్వ కాల క్రియా విధానం దానికి తుది లేదు .కాలాతీతమై౦ది కూడా .హింస చంపుతుంది. అహింస ఎప్పుడూ చంపనే చంపదు.అందుకే అంతర్జాతీయ వనరులు  విశ్వ వ్యాప్తంగా అందరికి  అందుబాటులో ఉంటున్నాయి.శాంతి, సౌమనస్యం, సుహ్రుద్భావాలతో ,దౌత్యనీతి తో  పరస్పర చర్చలతో సమస్యలు ,విభేదాలు  టెన్షన్ లు  పరిష్కరింప బడుతున్నాయి .ఐక్యరాజ్య సమితి  ప్రపంచ దేశాలమధ్య శాంతియుత వాతావరణ కల్పనకు ఇతోధికంగా కృషి చేసి విజయం సాధిస్తోంది .వీటన్నిటికి కావలసింది సహనశీలత, ఔదార్యం ఉన్న రాజకీయ దృక్పధం ,నిర్ణయం ,సహనం ,పట్టుదల లతో కూడిన అహింసా సిద్ధాంతంపై గట్టి నమ్మకం,విశ్వాసం .హింస , దౌర్జన్యాలు ఏనాడు అంతిమ విజయం సాధించలేదన్నది చారిత్రిక సత్యం .మరి గాంధీజీ భావాలు బూజు పట్టినవా ?కానే కాదు .నిత్య నూతనమైనవి .స్పూర్తి  దాయకమైనవి ..

    గ్రామీణాభి వృద్ధి గాంధీజీ ముఖ్య సిద్ధాంతాలలో మరొకటి.  వస్తు అమ్మక లాభాలు  అన్నీ    బడా పారిశ్రామికవేత్తల జేబుల్లోకి అప్పనంగా ప్రవహి౦చకుండా వృత్తి పనివారలకు చేరేట్లు మహాత్ముడు ఆదర్శ వంతమైన ఆర్ధిక సూత్రం చెప్పి అమలు చేయించాడు .అదొక మోడల్ గా ప్రసిద్ధి చెందింది .వినియోగదారుల అవసరాలు  తీర్చటమే కాక అత్యున్నత నాణ్యతతో తక్కువ ధరలకే అందేట్లు  వస్తూత్పత్తి జరగాలని అభిలషించాడు .తమ పెట్టు బడులు సమాజం లో ఏ వర్గాలవారు  వలన లాభ పడుతున్నారో గ్రహించాలి .నేతపని వారు తయారు చేసే స్థానిక ఖాదీ వస్త్రాలకన్నా ,బ్రిటన్ నుంచి దిగుమతి అయిన మిల్లు వస్త్రాలు చాలా చౌక అయినా ,వాటిని వాడితే దేశీయ పరిశ్రమలు దెబ్బతిని వృత్తి పని వారల జీవితం  దుర్భరమౌతుంది.నిరుద్యోగం పెరిగి పోతుంది .అదే విధంగా వ్యవసాయాధార ఉత్పత్తులకూ అదే గతి పడుతుంది .గాంధీజీ అలాంటి విదేశీ వస్తువులవలన  భారత దేశానికి వెన్నెముకగా ఇప్పటి వరకు నిలచిన గ్రామీణ ఆర్ధిక స్థితి మొత్తం దిగజారి పోతుంది అని విశ్వసించాడు ..ఇంతటి దూర దృష్టి ఉన్న మహాత్ముని ఆర్ధిక విధానం ఎన్నటికీ శిరోధార్యం కాదా ?

  అంతమాత్రాన దూసుకు వస్తున్న పెట్టు బడి దారీ విధానం లోని చిక్కులు గాంధీకి తెలియనివి కావు .మానవత్వం తో కూడిన ఆయన ఆర్ధిక విధానాలు  యాంత్రిక పెట్టుబడి దారుల పురోగతిని నిలువరించటానికి సమర్ధమైనవి కావు . కనుక అందరికి పనికి వచ్చే తగిన ఒక ప్రణాళిక సూచించాడు  .మానవ శక్తి తక్కువగా ఉన్న దేశం యంత్ర పరిశ్రమతో వ్యవసాయ ఉత్పత్తులను పెంచుకో వచ్చు .కాని ఇండియావంటి అధిక జనాభా ఉన్న దేశానికి యంత్ర పరిశ్రమ అనర్ధ దాయకం .దేశం తన అవసరాలకు చాలినత మాత్రమే ఉత్పత్తి చేయాలి .అధికోత్పత్తి వలన అంతర్జాతీయ ఆర్ధిక పరుగు ప్రారంభమై చివరికి దోపిడీకి దారి తీస్తుంది  గాంధీ ఆలోచన ప్రకారం ప్రస్తుత ఇండియా పరిస్థితికి  అంతా ,బ్రిటిష్ కాలనీ వాళ్ల దూకుడు యా౦త్రీకరణమే కారణం .అని పూర్తిగా విశ్వసించాడు .

   ఆర్ధిక విషయాలపై బాపు అభిప్రాయాలు అతి సాధారణ౦గా  సూటిగా ఉండేవి .అయినా వాటిని అన్ని స్థాయిలలో అందరూ విమర్శించారు .పైగా అభి వృద్ధి నిరోదకమైన తిరోగమన పద్ధతులు అన్నారు .కాని ఆయనకు లోతైన రాజకీయ గర్భితార్ధం బాగా తెలుసు .ఆర్ధిక ఉద్దేశ్యాలు ,ఇ౦పీరియలిజం ,కాలనిజం లకు మూల సూత్రాలని ఆయనకు పూర్తిగా అవగతమైన విషయమే .కనుక కాలనీ వాసుల ఆర్ధిక లాభాలపై బతుకుతున్న బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం పై విరుచుకుపడి వాటిని బలహీన పరచాలని నిశ్చయించాడు  .దీన్ని ఆధారంగా భారతీయ ఆర్ధిక విధానం బలపడాలని  అనుకున్నాడు .తన జీవితమంతా దీనిపైనే దృష్టి పెట్టాడు .ఆయనది  ఆధ్యాత్మిక అలంకారం తో,ముసుగుతో  ఉన్నరాజకీయ సాధనం అనుకోవటం పొరబాటు .ఆయనకు నిజంగా కోట్లాది పేద ప్రజల  అభి వృద్ధి మాత్రమే ముఖ్యం .హృదయం లేని యాంత్రికత తో  వృద్ధి  చెందే ప్రపంచ ఆర్ధికం, అన్నిటిలోని నైతికత ను అడ్డ గిస్తుంది అని మహాత్ముని భావన .ఆయన కాలం లో గాంధీగారి ఆర్ధిక నమూనా ప్రభావం చాలా ఉధృతంగా  ఉండేది .దాన్ని భారత దేశంమాత్రమేకాక ,  ప్రపంచం లో చాలా దేశాలు  అమలు చేసి అభివృద్ధి సాధించి విజయాలు అనేక రీతులలో, స్థాయిలలో సాధించాయి  .అదొక ఆదర్శ ఆర్ధిక విధానం అని పేరు పొందింది . కనుక బాపు భావనలు దేశాతీతమని పించాయన్నమాట అక్షర సత్యమే కదా .

మహాత్మా గాంధీ 150 వ జయంతి సందర్భంగా ఈ చిరు ధారావాహిక

  సశేషం

 మీ- గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -29-9-18 –ఉయ్యూరు

’2018  సెప్టెంబర్ 28 వార్ధా లోని గాంధి పీస్ ఫౌండేషన్ సంస్థ అధ్యక్షుడు శ్రీ కుమార్ ప్రశాంత్ నాతొ చేసిన టెలిఫోన్ సంభాషణలో నా మొదటి ,చివరి  1988 లో వార్ధా సేవాగ్రామసందర్శన యాత్ర   జ్ఞాపకాలు సుళ్ళు తిరిగాయి .మొదట నేను పౌనార్ ఆశ్రమ వెళ్లి శ్రీ వినోబాభావే సోదరుని చూశాను .అక్కడనుంచి వార్ధా వెళ్లి సర్క్యూట్ హౌస్ లో బస చేశాను .అప్పటికి నేను షెడ్యూల్డ్ కాస్ట్స్ అండ్ ట్రైబ్స్ డిప్యూటీ  కమిషనర్ గా ఉన్నాను .జులై 1988 లో రిటైరయ్యాను .అక్కడ 1943-46 మధ్యకాలం లో బెనారస్ నుండి ప్రచురితమౌతున్న ‘’ఆజ్ ‘’పత్రిక లో ప్రచురితమైన వ్యాసాలను నా యవ్వనం లో చాలా ఆసక్తిగా చదివేవాడిని .వీటిని నాకు పంపించే శ్రీ ఉమాశ౦కర శుక్లాను ఇప్పుడు కలిసి మాట్లాడాను .ఆయన దేశం లో లబ్ధ ప్రతిస్టు  డైన  జర్నలిస్ట్ .ఆయన రాయిటర్స్ పత్రికలోనూ పనిచేసేవారు  .లూయీ ఫిషర్ సేవాగ్రాం  సందర్శించి బాపు పై పుస్తకం రాసినప్పుడు ఆయన అక్కడే ఉన్నారు .45 ఏళ్ళ క్రితం నాటి తన రచనలు నేను ఆసక్తిగా చదవటం ఆయన అభినందించారు  .మా తండ్రి పండిట్ చంద్ర బాలి త్రిపాఠి ఉత్తర ప్రదేశ్ లోని బస్తి లో ఆజ్ పత్రిక ,అమృత బజార్ పత్రికలకు కరేస్పా౦ డెంట్ గా  ఉండేవారు .అమృత బజార్ పత్రిక  కలకత్తా ను౦డి మారి, అలహాబాద్ నుండి అచ్చు అయ్యేది .అప్పుడు ప్రసిద్ధ సంపాదకుడు తుషార్ కాంతి ఘోష్ దాని సంపాదకుడు .శుక్లాగారు నన్ను మగన్ వాడికి తీసుకు వెళ్లి ,ప్రసిద్ధ ఆర్ధికవేత్త ,ప్లానింగ్ కమిషన్ మెంబర్ స్వర్గీయ  శ్రీ నారాయణ అగర్వాల్ గారి అర్ధాంగి శ్రీమతి మదాలసా దేవి గారిని పరిచయం చేశారు. ఈమె గాంధీజీ కి అత్యంత సన్నిహితులు, భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ కు చాలాకాలం కోశాధికారి గా ఉన్న శ్రీ  జమ్నాలాల్ బజాజ్ కుమార్తె . నేను వచ్చే  ఏడాదిలో  రిటైరయ్యాక తమ సంస్థలలో ఏదో ఒకదానిలో పనిచేయమని ఆమె కోరారు .

శుక్లాగారు నన్ను సేవాగ్రాం తీసుకు వెళ్ళారు .అక్కడొక రోజంతా గడిపాను .అక్కడ అత్యల్ప వేతనం తో పనిచేసే బాపు సహాయకుని చూశాను .మహాత్ముడు నివశించి ,ప్రపంచప్రసిద్ధ నేతతో సంభాషించిన  ఆశ్రమ౦ , .దాని ప్రక్కనేకాంగ్రెస్ వర్కింగ్ కమిటీ సమావేశమయే ప్రదేశం ఇప్పుడు ఖాళీ గా ఉండటం మర్చి పోలేని విషయం .ఈతరం వారు  ఆ  ఆశ్రమ వారసత్వాన్ని ఊహించుకోలేరు .   కాంగ్రెస్ వర్కింగ్ కమిటీ సభ్యులందరిని,నీటి ద్వారా మరుగు దొడ్లనుపాయిఖానాలను స్వయంగా కడిగి  శుభ్రం చేయమని ఆదేశించేవారు .వీరిలో సర్దార్ పటేల్ ,రాజేంద్ర ప్రసాద్ ,మౌలానా ఆజాద్ ,పండిట్ జవహర్ లాల్ నెహ్రు మొదలైన హేమాహేమీలైన జాతీయ నాయకులు కూడా ఆపని చేసేవారు .అక్కడ నేను ప్రముఖులైన ఇద్దరిని -స్వర్గీయ రామదాస్ గాంధీ భార్య ను ,నా విద్యార్ధి జీవిత సహచరుడు రవీంద్ర వర్మలను చూశాను .

సేవాశ్రమం దగ్గరనుంచి శుక్లా నన్ను ‘’ఆనందవనం’’ తీసుకు వెళ్ళారు .ఇక్కడ కూడా పూర్తిగా ఒక రోజున్నాను .దీని వ్యవస్థాపకులు శ్రీ బాబా ఆ౦ప్టే.దీన్ని  దర్శించేదాకా ఆయన అద్భుత కృషిని తెలుసుకోలేక పోయాను .సంపన్న ఉన్నత  బ్రాహ్మణ కుటుంబం లో జన్మించిన బాబా ఆం ప్టే, ఇంగ్లాండ్ వెళ్లి ,బార్ యెట్-లా చదువుతూ, రోజూ టెన్నిస్ ఆడేవారు .స్వదేశానికి తిరిగి  వచ్చి భార్యతో సహా కుష్టునివారణ,  కుష్టు రోగుల  సేవలో  నిమగ్నమయ్యారు .అందుకని ఆనాటి బ్ర్రాహ్మణులు ఆయనను సంఘ బహిష్క్రుతుని చేశారు .వెనకడుగు వేయకుండా పట్టణం వెలుపల , కుష్టు రోగులతోకలిసే జీవించారు  .రాళ్ళు రప్పలు పొదలు దట్టంగా ఉన్న ఆప్రాంతాన్ని ఇతరుల , రోగుల సాయంతో ఎంతో శ్రమ  చేసి , పచ్చదనంతో కనువిందు చేసే నివాసభూమిగా మార్చారు . ఆ తర్వాత ఇలాంటిదే మరొక గ్రామీణ సాంకేతిక అద్భుతాన్నిఅన్నాహజారే తన స్వగ్రామం రాలెగావ్ షిండే లో చేసి చూపారు .ఈ రెండిటిలో ఆనందవనం చాలా పెద్దది , విస్త్రుతమైనది .ఆ కాలం లో కుష్టు రోగుల పిల్లలకు బడులలో ప్రవేశం ఉండేదికాదు .బాబా ఆంప్టే  దీనికి పరిష్కారంగా తానే వారికోసం ఒక స్కూల్ స్థాపించి ,క్రమ౦గా పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ స్థాయికి పెంచి ,కుష్టు రోగులకాలనీ వారికేకాక ,ఈ విద్యా సంస్థలలో తమపిల్లలు చదువు కోవచ్చునని  సాధారణ ప్రజలనుకూడా  ఆహ్వానించారు .అందరి సహకారం తో సహకార జీవితం సాధించి ,వర్క్ షాప్ ,చేతి తోతయారు చేసేకాగిత పరిశ్రమ ,కోఆపరేటివ్ సొసైటీ ,బహిరంగ సినిమా దియేటర్ వంటి ఎన్నో సంస్థలను నెలకొల్పి ‘’ఆనందవనం’’గా రూపొందించి తీర్చి దిద్దారు .ప్రఖ్యాత నాటకరచయిత  శ్రీ పి.ఎల్.దేశ పాండే దియేటర్ ను ప్రారంభించి అందరికి అందుబాటులోకి తెచ్చారు .బాబా ఆంప్టే దంపతులు , ,పూర్వపు ,ఇప్పటి కుష్టు రగుల నిరంతర అవిశ్రాంత శ్రమ కృషి ఫలితంగా ఏర్పడినదే ‘’ఆనందవనం ‘’.హాట్స్ ఆఫ్ బాబాజీ .ఇంత గొప్ప ఆశ్రమ౦ సందర్శించే అదృష్టం నాకు కలిగించిన శుక్లా గారికి ధన్యవాదాలు .ఆనందవనం లో బాబా గారి భార్య శ్రీమతి ఆంప్టే ను సందర్శించాను .నేను వెళ్ళిన సమయానికి బాబా దూరంగా  అస్సాం లో’’భారత్ జోడో యాత్ర ‘’లో  ఉన్నారు .కనుక వారిని దర్శించే భాగ్యంకలగలేదునాకు . వెన్నెముక సంబంధమైన ఎన్నో వ్యాధులతో బాధపడుతున్నా కూడా బాబా, తన వాన్ లో స్పెషల్ స్ట్రెచర్ పై పడుకొని దేశం లో ఎంతదూరమైనా ప్రయాణం చేస్తారు .అలాగే నర్మదానదీ తీరం లో జరిగిన’’ నర్మదా  బచావో ‘’ఆందోళనలో పాల్గొన్నారు .తన ఆరోగ్యం కంటే ప్రజా  సమస్యయే ఆయనకు ముఖ్యం .మళ్ళీ ఆన౦దవనం కు తిరిగి రానేలేదు .ఇంతటి లెజేండరి వ్యక్తులు అరుదు .బాబా గారి  కుమారులిద్దరూ డాక్టర్లు .వారినీ చూడలేక పోయాను .వీరిద్దరూ గ౦ధ్ చిరోలీ  లో పీడిత గిరిజనుల తో కలిసి పని చేస్తున్నారు . వీరిద్దరూ ప్రజలలో బాగా సుప్రసిద్ధులైనారు . ఈ గిరిజనులు రాష్ట్ర ,కేంద్ర ప్రభుత్వాల దృష్టిలో తీవ్రవాదులు, నేరస్తులు అవటం ఒక విచిత్ర విడ్డూరం -ఐరనీ . ఈ ప్రభుత్వాలు పారా మిలిటరీ దళాల  త్యాగాలతో కోట్లాది రూపాయలు ఖర్చుపెట్టి ఈ గిరిజనులను, వీరిఉద్యమాన్ని  అణచి వేయవచ్చునని భావిస్తోంది .నేనుమాత్రం గిరిజనులు చేసే , ,ప్రభుత్వాలు చేబట్టే  హింసకు మద్దతు తెలిపపేవాడినికాను . ‘’

ఆధారం –శ్రీమైనేనిగోపాలకృష్ణ గారు ఈ ఉదయం పంపిన శ్రీ చంద్రభాల్ త్రిపాఠీ రచన ‘’A Pigrimage to Wardha –Sewagram in 19 88’’.

అక్టోబర్ 2 గాంధీ జయంతి సందర్భంగా శ్రీ త్రిపాఠీ జ్ఞాపక శకలం ఇది .

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -29-9-18 –ఉయ్యూరు

వినోబాజీ పౌనార్ ఆశ్రమం

—

మఠాధిపతిలు ,పీఠాధిపతులు సుప్రీం తీర్పుపై మౌనం వహిస్తున్నారేమి?ఉపేక్ష దేనికి సంకేతం ?ఇప్పటిదాకా మీరు ఉపదేశిస్తున్న  సాంఘిక నియమాలు ,సనాతన సంప్రదాయం అనుసరిస్తున్న వారి గతేమిటి స్వామీజీలు ?అటకెక్కాల్సిందేనా ? ఇప్పుడు మీ బాధ్యత ఎక్కువైందా తగ్గి హాయిగా ఊపిరి పీలుస్తున్నారా అయ్యలూ -దుర్గాప్రసాద్

28-9-18శుక్రవారం ఉదయం కవులు, రచయితలూ, కళాకారులు సాంస్కృతిక శాఖ ఆధ్వర్యంలో ముఖ్యమంత్రిని కలిసి ,తర్వాత జరిగిన సభలోని దృశ్యాలు

https://photos.google.com/share/AF1QipPO5reQ3wT1UlqDemWueJhPtJu_8tZ-OuA0TEAQxD_QNbjKFuFg5qQ7zRBn08TXkg?key=VGFxdVFtU0JnM0YzQ0R5a3lxVGxQelFkNDR5VGRR

‘’చంద్రుని ‘’కో నూలుపోగు

నిన్న సాయంత్రం శ్రీ పూర్ణ చ౦ద్ ఫోన్ చేసి ‘’రేపు ఉదయం సాంస్కృతిక శాఖ డైరెక్టర్ శ్రీ డి .విజయ భాస్కర్ తోకలిసి రచయితలూ కవులు ముఖ్యమంత్రి శ్రీ చంద్రబాబు ‘’ను కలవాలను కొన్నాము మీరు రేపు ఉదయం 9 కల్లా బెజవాడ  ఘంటసాలసంగీత కళాశాలకు వచ్చేయండి అక్కడినుంచి ఏర్పాటు చేసిన వెహికల్ లో వెడదా౦’’అన్నారు సరే అన్నాను. ఎందుకు ,ఏమిటి అని నేనూ అడగలేదు ,ఆయనా చెప్పలేదు .

ఇవాళ ఉదయం 5 గంటలకే లేచి స్నాన సంధ్య పూజాదికాలు పూర్తి  చేసి 7 గంటలకల్లా కాఫీ తాగి , బెజవాడ బయల్దేరా .ఈ లోపే మళ్ళీ పూర్ణ చ౦ద్ ఫోన్ చేసి, ప్రోగ్రాం జ్ఞాపకం చేశారు .సత్యనారాయణపురం లో ఘంటసాల మ్యూజిక్ కాలేజికి 8-40 కి చేరా .అప్పటికి ఎవరూ వచ్చిన దాఖలా కనిపించలేదు. దగ్గరే ఉన్న ఫుడ్ జంక్షన్ కు వెళ్ళా ఇడ్లీ తిని కాఫీ తాగుదామని .అది సాయం వేళమాత్రమే తెరుస్తారని ప్రక్కనే ఉన్న బేకరి ఆయన చెబితే వాళ్ళదగ్గరే రెండు కేకులు కొని, తిని, బి.పి. టాబ్లెట్ వేసుకొని టీ తాగి మళ్ళీ కళాశాల చేరా .కొందరు రచయితలు కనిపించారు .పూర్ణ చంద్ 9 కి వచ్చారు .అందరికీ ఎందుకు వెడుతున్నామో తెలీదు .నేను బహుశా బాబు ఐరాస లో వ్యవసాయం గురించి తెలుగులో మాట్లాడినదానికి అభినంది౦చ టానికేమో అన్నా. కావచ్చు అన్నారుఅంతా . సాంస్కృతికశాఖ తలొక చిన్న బిస్కెట్ పాకెట్ ఇచ్చింది .9-15 కు అందరం మాకోసం ఏర్పాటు చేసిన ప్రత్యేక’’ నాన్ ఎ.సి .’’బస్ ఎక్కాం .9-25 కు బస్ బయల్దేరింది .ఆంధ్రప్రదేశ్ నాటక అకాడెమి అధ్యక్షులు, పౌరాణిక నాటక నటులు శ్రీ  గుమ్మడి  గోపాల కృష్ణ ,స్వర్గీయ మంగళం పల్లి బాలమురళీ కృష్ణ గారి బహిర్ ప్రాణం  ,రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసిన బాలమురళి స్మారక అవార్డ్ ను ఈ సంవత్సరం మొట్టమొదటి సాటిగా అందుకున్న ప్రముఖ వయోలిన్ విద్వాంసులు శ్రీ అన్నవరపు రామ స్వామి , కృష్ణా జిల్లా రచయితలసంఘ కార్యదర్శి డా .జి వి పూర్ణచంద్ ,శ్రీ విజయభాస్కర్ గార్లు  కార్లలో బయల్దేరారు .

మా బస్ లో మాతో పాటు వచ్చినవారిలో  అవధాన శిరోమణి డా శ్రీ పాలపర్తి శ్యామలాన౦ద ప్రసాద్  ,రమ్యభారతి సంపాదకులు ఆంధ్రప్రదేశ్ రాచాయితలసంఘ కార్య దర్శి శ్రీ చలపాక ప్రకాష్ ,కవి రచయితా ,లయన్ శ్రీ బందా వెంకటరామారావు ,నేనూ ,శ్రీ టేకుమళ్ళ వెంకటప్పయ్య ,శ్రీ శిఖా ఆకాష్ , శ్రీ ప్రసాదరావు ,శ్రీ వెంకట రామాచార్యులు, డా శ్రీమతి రేజీన ,శ్రీమతి కొకావిమలకుకుమారి శ్రీమతి భమిడిపాటి బాలాత్రిపురసు౦దరి ,శ్రీమతి కోనేరు కల్పన,శ్రీమతి సామినేని శైలజ ,శ్రీమతి కొమాండూరి కృష్ణ భర్త గారు ,మాచవరం శ్రీ ఆంజనేయస్వామి దేవాలయం ప్రధాన అర్చకులు (రిటైర్డ్ ),మల్లెపందిరి సంపాదకులు ,శ్రీ పొన్నాడ సత్య ప్రకాష్ ,శ్రీ పంతుల  వేంకటేశ్వర రావు దంపతులు ,సంగీతకళాశాల విద్వాంసులు మొదలైన 30 మంది రచయితలూ, కవులు కళాకారులు ఉన్నారు .

10 .25 కు మా బస్ బెజవాడకు రాజధాని అమరావతికి మధ్యలో ఉన్న ముఖ్యమంత్రి నివాస గృహానికి అంటే ‘’ప్రజా వేదిక ‘’కు చేరింది .మెటల్ డిటెక్టర్ తో మమ్మల్ని అందర్నీ’’ తోమి ‘’,ఏ అపాయకర వస్తువులు లేవని నిర్ధారించి ,మరొక చోట మళ్ళీ చెక్ చేసి మా పర్సులు, సెల్ ఫోన్లు , కెమెరాలు తీసేసుకొని లోపలి పంపారు .అప్పటికే అక్కడ ప్రకృతి వ్యవసాయం చేస్స్తున్న 60 మంది స్త్రీ,పురుష రైతులు లైన్ లో ఉన్నారు .మమ్మల్ని వాళ్ల వెనకాల నిలబడమన్నారు .’’మన్నాము’’.ఇంతలో ఒక సెక్యూరిటీ ఆయన నా దగ్గరకొచ్చి ‘’సార్ మీ ఏజ్ ఎంత ?’’అన్నాడు .’’79 పావు’’ అన్నా’భలే యాక్టివ్ గా ఉన్నారు సార్ ‘’అని కాంప్లిమెంట్ పడేశాడు. నవ్వా .ఇంకో ఆయన ఎవరెవరు సి ఏం గారిని కలుస్తారో పేర్లు  చెప్పండి అన్నాడు నాకు తెలిసిన పేర్లు చెబితే నోట్ చేసుకున్నాడు.కాసేపటికి సెక్యూరిటీ వాళ్ళు మాతో ‘’సిఎం గారు అరకు  వెళ్ళబోతున్నారు .లోపలి వెళ్లి కలిసే అవకాశం లేదు .ఆయనే మీ దగ్గరకు వచ్చి పలకరిస్తారు ‘’ అని ‘’చల్లగా’’ చెప్పాడు .అందర౦  అటేన్షన్ పోజు పెట్టాం .ముఖ్యమంత్రి శ్రీ నారా చంద్రబాబు గారు ముందుగా రైతుల దగ్గరకు  చాలాదగ్గరగా  నమస్కరిస్తూవచ్చి , ముందుకు సాగారు .ఆ తర్వాత మా దగ్గరకు నమస్కరిస్తూ వచ్చారు. నేను అందర్నీ తోసేసి ముందు వరుసలో నిలబడ్డా .నాదగ్గరకు ఆయన రాగానే , షేక్ హాండ్ కోసం చెయ్యి చాపా .నవ్వుతూ కరచాలనం చేశారు .ఇదే మొట్టమొదటి సారి బాబు గారిని అంత దగ్గరగా చూడటం   షేక్ హాండ్ ఇవ్వటం కూడా .హైదరాబాద్ లో శ్రీ మాడుగులవారి ద్విశతావధానం లోనో సహస్రావధానం లో నో ఒకసారి ,దోమలగూడా రామ కృష్ణ మఠం లో ఒకసారి కొంచెం దగ్గరగానే సభా వేదికపై చూసిన గుర్తు .ఆయనంటే అభిమానమే అయినా సభలకూ ,సమావేశాలకూ ఎప్పుడూ వెళ్ళలేదు నేను .ఇవాళ తెల్లవారు ఝామునే ఆయన అమెరికానుంచి వచ్చినా మొహం లో  ఎక్కడా అలసట కనపడ లేదు చాలా ఫ్రెష్ గా ఉన్నారు .నవ్వులో తేడా లేదు .అదే చిరు దరహాసం .నా దగ్గరకు రాగానే నాతో పాటు అందరితో ‘’మన్యం వెళ్ళాలి  అర్జెంట్ గా .సమయం లేదు .అందుకే ఎక్కువ సేపు మీతో గడపలేక పోతున్నాను’’ అన్నారు  అపాలజెటిక్ గా .అందరం అర్ధం చేసుకున్నాం .ఇంతలో ఒకాయన ‘’అరకు లో మధ్యాహ్నం 1-30 దాటితే మబ్బులు కమ్మి హెలికాప్టర్ ప్రయాణం ఇబ్బంది అవుతుంది ‘’అన్నాడు .నిజమే కదా .అందులోనూ  నక్సలైట్ ల తుపాకి  తూటాలకు బలైన ఏం .ఎల్ .ఏ .శ్రీ కిడారి సర్వేశ్వరరావు ,మాజీ  ఏం. ఎల్ .ఏ. శ్రీ సోము గార్ల కుటు౦బాలను  పరామర్శించటం ప్రదాకర్తవ్యం గా బయల్దేరు తున్నారు .

ముఖ్యమంత్రి కారులో బయల్దేరగానే  రచయితలను, రైతులను అక్కడే ఉన్న ఎసి హాల్ లోకి వెళ్లి కూర్చోమని చెప్పారు .అక్కడ సిద్ధంగా ఉన్న కుర్చీలలో ఒక వైపు రైతులు, వారికి ఎదురుగా  సాంస్కృతిక బృందం ఆసీనులయ్యాం .శ్రీ గుమ్మడి గోపాలకృష్ణ చంద్రబాబు రైతులకు చేసిన సేవలు ,పట్టిసీమ ఎత్తిపోతల పధకం, పోలవరం ,గాలేరు నగరి ,హంద్రీ నీవా ,కొండగట్టు వాగు వలన అమరావతికి ముంపు రాకుండా ఈమధ్యే ప్రారంభించిన ఎత్తిపోతల పధకం ,అవుకు టన్నెల్ విశిష్టత మొదలైనవన్నీ తానే గొప్పగా రాసి గానం చేసిన పద్యం లో కళ్ళకు కట్టించి రైతులకు మేలు జరగాలంటే మళ్ళీ బాబే రావాలని చప్పట్ల మధ్యఅనిపించారు .   ఇక సాంస్కృతిక బృందం తరఫున సాంస్కృతిక శాఖ సంచాలకులు, ముఖ్యమంత్రికి మిక్కిలి ఆప్తులు, కవి గొ ప్పరచయిత ,పని రాక్షసుడు శ్రీ దీర్ఘాసి విజయభాస్కర్ మాట్లాడుతూ ‘’ఐక్య రాజ్యసమితిలో జీరో బెసేడ్ బడ్జెట్ తో ప్రకృతి సేద్యం పై తెలుగులో ప్రారంభించి మాట్లాడి తెలుగుకు అంతర్జాతీయ వేదికపై గౌరవం కల్గించిన ముఖ్యమంత్రికి మనమందరం కరతాళ ధ్వనులతోఅభినందనలు చెబుదాం .ఇక్కడ కమతం చేసే రైతులు ,కవనం చేసే కవులు ఉండటం చాలా ఆనందంగా ఉంది .పోలంపండించి వాళ్ళు మనకు అన్నం పెట్టి రైతే రాజు అని చాటుతున్నారు .కలం తో కవులు, రచయితలూ మానసిక ఉల్లాసం కలిగించి జాతికి దిశా నిర్దేశం చేస్తున్నారు .ఈ ఇద్దరినీ రెండు కళ్ళు గా భావించి అందరికీ న్యాయం అందరికీ అభివృద్ధికోసం అలుపెరుగకుండా శ్రమిస్తున్నారు  ముఖ్యమంత్రి ..వారికి ఆంద్ర జాతి యావత్తు మద్దత్తు పలికి ఈ అభివృద్ధి కొనసాగటానికి మళ్ళీ ఆయన అధికారం లోకి వచ్చే ప్రయత్నం చేసే బాధ్యత మనందరి పైనా ఉంది ‘’అని కర్తవ్యమ్ బోధించారు .శ్రీ అన్నవరపు వారు ‘’బాబు గారి లాంటి వ్యక్తి మన ముఖ్యమంత్రి  అవటం మన  రాష్ట్ర౦  అదృష్టం .ఆయన ఎనర్జీ రిచార్జిఅవసరం లేని బాటరీ లాంటిది .కవులకూ కళాకారులకు ,రచయితలకు పించన్లు ఇతోధికంగా పెంచిన గోప్పమనసు ఆయనది .నాకు బాలమురళీ అవార్డ్ కింద 10 లక్షల రూపాయలు అందజేసి పెద్దమనసును చాటుకున్నారు.ప్రతిభఎక్కడ ఉన్నా ఆయన గుర్తించి ప్రోత్సహిస్తారు ‘’అన్నారు .డా .పాలపర్తి వారు ‘’చద్రునికో నూలుపోగు ‘’అనే శీర్షికతో పద్యాలు రాసి చదివి బాబుకు వేదాశీర్వచనంలా చేశారు .ఆశీర్శికనే నేను కాపీకొట్టి, దీనికి హెడ్డింగ్ గా పెట్టా ..శ్రీమతికోకా విమలకుమారి ఏదో మొదలుపెట్టి ఏదేదో మాట్లాడగా  నేను లేచి గుమ్మడిగారికి  నేను మాట్లాడతాను అని సైగ చేస్తే నన్ను రమ్మనగానే వెళ్లి ‘’ఇప్పుడు దేశం ధ్యేయం ‘’చంద్ర యాన్’’.కనుక రాష్ట్రం లో నూ, దేశం లోనూ అది సఫలం కావాలి అని ఆశిద్దాం ‘’అని ఒకే ఒక్కమాట ‘’ శ్లేష ‘’గా మాట్లడా .తర్వాత శ్రీ పంతుల మాట్లాడారు .ఈలోపు అందరికీ రెండుసార్లు కాఫీ ఇచ్చారు .తాగి బయటికి వచ్చి బస్సు ఎక్కి  బెజవాడ చేరి ,ఇంటికి వచ్చేసరికి పావు తక్కువ రెండు అయింది .అన్నం తిని,కాసేపు విశ్రమించి లేచి ,ఇది రాశా .మా కెమెరాలు సెక్యూరిటీ తీసేసుకోవటం వలన ఫోటోలు తీయలేక పోయాం .అయినా  నేను మీటింగ్ హాల్ లో కెమేరాతో ఫోటోలు తీశా . కొందరు ఇవాల్టి కార్యక్రమాన్ని ‘’చంద్ర భజన ‘’అనవచ్చుకాని .ఆయన మన రాష్ట్రానికి చారిత్రాత్మక అవసరం అనేది చారిత్రాత్మక సత్యం అని అందరూ అనుకొనేమాట .

మీ-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -28-9-18- ఉయ్యూరు

—

ఇప్పటి వరకు మనం కోనసీమ లోని రామేశ్వర అగ్రహార ఆహితాగ్నులు వేద పండితుల గురించి తెలుసుకొన్నాం .ఇకనుంచి నేదునూరు దగ్గరున్న కామేశ్వరి అగ్రహారం లోని వారి గురించి తెలియజేస్తాను .

1-శ్రీ లంకా వెంకటరామ శాస్త్రి గారు

రెండు చెవులకు బంగారు రింగులు ,కనులలో వేద ప్రకాశం ,కుడి చేతి నాలుగు  వేళ్ళకూ బంగారు ఉంగరాలు ,ముంజేతికి బంగారు మురుగు ,మెడలోశుద్ధ  స్పటికమాల ,కాంతులీనే యజ్ఞోపవీతం ,బోసినవ్వులతో 84 ఏళ్ళ వయసులోనూ తగ్గని వేద స్వరం తో కనిపిస్తారు శ్రీలంకా వెంకటరామ శాస్త్రి గారు .వేద పండితులుగా ఆంద్ర దేశం లో సుప్రసిద్ధులు .శ్రౌతం లో ఘటికులు.శ్రీ రెండు చింతల యాజులు ,శ్రీ కపిలవాయి యజ్ఞేశ్వర అగ్ని హోత్రి గారల మరణం తర్వాత శాస్త్రిగారు బాగా ప్రాచుర్యం లోకి వచ్చారు .కొంచెం ఆలస్యంగానే అగ్నిహోత్రం ప్రారంభించి ,అగ్ని స్టోమం వాయిదా వేసి ,యజ్ఞం చేసిన తర్వాత శ్రౌతానికి స్వస్తి పలికి ,మరణానికి 13 ఏళ్ళ ముందువరకు నిత్య అగ్ని హోత్రిగా ఉన్నారు .వేద ,శ్రౌతాలలో అద్వితీయులనిపించుకొని గౌరవం పొందారు .యజ్న యాగాది క్రతు నిర్వహణలో లంక వారిని ‘’అభినవ ఆపస్తంభుడు’’అంటారు  .తైత్తిరీయాన్ని ఆపోసనపట్టి ,ఋగ్వేద పాండిత్యాన్ని సాధించి అధర్వ వేదం లో అవసరమైనంతవరకు పట్టు సాధించి ,సామవేదాన్నీచాలినంత  మధించారు  .వేదం ,శ్రౌత,ధర్మ శాస్త్ర పరీక్షాదికారిగా ఉన్నారు  .జ్యోతిషం పై సలహాదారుకూడా .ఋత్విక్కు నిర్వహించాల్సిన వన్నీ ఆయనకు కరతలామలకం .సంస్కృత ఆంధ్రాలలో గ్రంథాలు  రాసారు  ,తాము స్వయంగా చేసుకొన్నాఆధాన ,అగ్ని స్టోమ లకు యజమానిగా ఉన్నా ,బ్రాహ్మణాలపై అపార విజ్ఞానఖని అయినందున జరిగే మంత్ర తంత్రాలపై చక్కని పర్యవేక్షణ చేసేవారు .ఆయన అగ్ని   స్టోమం చేశాక ,భారత దేశంలోనే బాగా అనుభవమున్న అధ్వర్యులలో ఒకరుగా గుర్తింపు పొందారు .

సునిసిత మేధ లంక వారి సొత్తు .నిష్పాక్షికతకు నిలు వెత్తు దృష్టాంతం .వేదసభలలో  సమదృష్టితో ,బహు మెత్తగా ,మాట్లాడాల్సిన విషయం పై పూర్తి  దృష్టితో జనరంజకం గా ప్రసంగించే నేర్పు శాస్త్రి గారిది .తిరుపతి దేవస్థానం వేతనం తో ఉద్యోగం అందజేస్తామంటే బాబళ్ళ శాస్త్రి గారు ‘’అది ఆహితాగ్నికి కాదు ‘’అని తిరస్కరిస్తే ,వెంకరామ శాస్త్రిగారు వారిని అసలు పట్టించుకోనేలేదు .1995 నవంబర్ 5 న బంగాళాఖాతం లో పెను తుఫాన్ ఏర్పడి ,కోస్తా జిల్లాల జన జీవితాలను అస్తవ్యస్తం చేసినప్పుడు ,ఇళ్ళకప్పులు ఎగిరిపోయి ,కొబ్బరి తోటలు నేలకూలి ,పంటలు దెబ్బతిని వేలాది పశువులు అసువులుబాసి దారుణ నష్టాన్ని కలిగించింది .లంకా వారి పెంకుటిల్లు ,గొడ్లపాక ,ఆవులు ,పంట ,కొబ్బరి చెట్లు తీవ్రంగానష్ట పోయాయి .దాన్ని గురించి ఆయన ‘’దావోయిస్ట్’’ వేదా౦తి లాగా ‘’తుఫాన్లు వస్తాయి ,పోతాయి ‘’అన్నారు .ఈ స్థితప్రజ్నత వల్లనే ఆయన ఆరాధ నీయులయ్యారు .

లంకావారి సంప్రదాయ వేద విద్యాభ్యాసం,బాబళ్ళ శాస్త్రిగారి అభ్యాసంలాగానే సాగింది .శాస్త్రిగారు నేదునూరు గ్రామం లో జన్మించి ,ముక్కామలలో బాబళ్ళశాస్త్రిగారి తండ్రిగారి శిష్యులైనారు .చాలా క్రమశిక్షణతో నియమనిబంధనలతో సాగిన విద్య అది .తెల్లవారు జామున 3గంటలకే లేచి ,రెండుమైళ్ళు చీకటి మట్టి రోడ్డుపై  నడిచి భమిడి పాటి వారింటికి చేరేవారు , ఉదయం అంతా అధ్యయనం జరిగేది .తర్వాత గురుపత్ని శ్రీమతి కామేశ్వరిగారు మధ్యాహ్న భోజనం పెట్టేవారు .ఆతర్వాత ఉదయం జరిగిన అధ్యయనా నికి సుదీర్ఘ సమీక్ష జరిగేది .సాయం సంధ్యావందనం చేసి ,మళ్ళీ చీకటిలో నడిచి స్వగ్రామం చేరుకోనేవారు .తల్లిగారు వండి వడ్డించిన భోజనం చేసి ,రాత్రి 8 గంటలకు నిద్ర పోయేవారు .’’మా తండ్రి గారు రోజూ రాత్రి నిద్రపోయే ముందు రెండు శ్లోకాలు నేర్పేవారు ‘’అని ఆయన జ్ఞాపకంచేసుకొన్నారు ..ఈ దిన చర్య బ్రహ్మ చర్య జీవితకాలం అంతా  కొనసాగింది అని చెబుతూ ముసలితనం లో  ‘’ఇటీవలికాలం లో ఎక్కువగా నిద్రావసరం లేకపోతోంది .అందుకని  2 గంటలకే  నిద్ర లేచి 3 గంటలవరకు పక్కమీదనే మెలకువగా భగవధ్యానం తో  ఉంటాను .అందరు హాయిగా నిద్రపోతుంటారు .అరుణోదయ వేళ కు మంచంనుంచి లేస్తాను ‘’అని చెప్పారు .శాస్త్రిగారి బ్రాహ్మ విద్యాధ్యయనం 6 సంవత్సరాలు  భమిడి పాటి   గురు వరేణ్యులవద్ద సాగింది .రెండవ గురువు తమ అల్లుడి తండ్రిగారివద్ద ముక్కమలలో మూడేళ్ళు ‘’ఘనం ‘’నేర్చారు .అరడజను మంది తోటి విద్యార్ధులతో వారాలు చేసి అక్కడ చదివారు.

లంకా వారి వేదవిద్యతో పాటు , వివాహం కూడా భమిడి పాటి వారి ఆధీనంలోనే జరిగింది.  శాస్త్రిగారు బాబళ్ళ శాస్త్రిగారి సమీప బంధువు శ్రీమతి అనసూయగారితో జరిగింది .అప్పుఆయనకు 10 ఆమెకు 7 వయసు .లంకావారి ధర్మపత్నిగారి తండ్రి తాత ముత్తాతలు అందరూ ఆహితాగ్నులే కనుక ఆమెకు పత్నీ ధర్మాలు సహజంగా అలవడ్డాయి .రజస్వలయ్యాక 14 వ ఏట ఆమె నేదునూరుకు కాపురానికి వచ్చారు .పతివ్రతామతల్లి అనసూయ పేరు పెట్టినందుకు ఆధార్మాలన్నీ ఆమెలో ఉన్నాయి .8 మంది మగపిల్లలకు జన్మనిచ్చారు .చివర ఆడపిల్ల అనసూయ .ఒకరు పసితనం లోనే చనిపోయాడు .

చిన్ననాటినుందడి శాస్త్రిగారు తండ్రికి  వ్యవసాయపనులకు తోడ్పడేవారు . వ్యవసాయ యాజమాన్యం సహజం గా అలవడి,మంచి యజమానులుగా పేరు పొందారు .నారు పోయటం ,దుక్కి దున్నటం,  నాట్లు వేయటం ,కూలీలను మాట్లాడటం,కలుపు తీయటం ,అదునుకు నీరు పెట్టటం, కోతలు ,కట్టివేతలు,నూర్పిడి అన్నీ దగ్గరుండి తండ్రీ కొడుకులు చూసేవారు .పొలాల గట్లమీద కొబ్బరి చెట్ల నీడలో తండ్రి తనయులు శిష్యులకు అధ్యయనమూ కొనసాగించేవారు .గ్రామస్తులు ముహూర్తాలకోసం ,ధర్మ సందేహాలు తీర్చుకోవటం కోసం అక్కడికే వచ్చేవారు .ఒక్కోసారి ఉదయం నుండి సాయంత్రం వరకు అక్కడే ఉండాల్సి వచ్చేది .సామవేదం వారు’’ ఇంటి వద్ద వేదాధ్యయన౦, ,పొలాలలో వల్లెవేయటం అంతా ధనార్జనా వ్యామోహమే ‘’అన్న  విమర్శకు శాస్త్రిగారు దీటుగా సమాధానం చెబుతూ  ‘’కృషి వేదానికి అవరోధం .వేదం కృషి కి అడ్డంకి’’ ,అని అర్ధం వచ్చే శ్లోకం చదివే వారు .’’వ్యవసాయం కావాలంటే వేదపండితుడు కాలేడు.కానీ నా విషయం లో నా చదువు ,అధ్యయనం నేను వ్యవసాయ విధులను చేబట్టటానికి ,ముందే జరగటం నా అదృష్టం ‘’అన్నారు .

శాస్త్రిగారి తండ్రి గారు  72 వ ఏట 1947 లో చనిపోయారు . అప్పుడు ఆయన వయసు 35 .శాస్త్రిగారు తల్లి ,అర్ధాంగి,కుటుంబం ఇతరులతో   సహా రైలులో సుదీర్ఘ ప్రయాణం చేసి కాశీ వెళ్లి శ్రార్ధ కర్మ నెరవేర్చారు . .ఉన్న ఆస్తి అన్నదమ్ములు పంచుకోగా ,శాస్త్రిగారికి ఎకరం 20 బస్తాలు పండే పంటభూములు వచ్చాయి .అయినా పిల్లల  చదువులకోసం అప్పులు చేయాల్సి వచ్చింది .’’నా జీవితం అప్పు లేకుండా గడవలేదు ‘’అన్నారు ..చిన్న అనసూయ ను కోరుమిల్లి వాసి భమిడి పాటి మిత్రనారాయణ కిచ్చి వివాహం చేయటానికి చాలాకాలం క్రితం 400 రూపాయలు కట్న మిచ్చారు  ఇ తడు ఆహితాగ్ని కుమారుడు .త్వరలో ఆహితాగ్ని అవుతున్నవాడుకూడా .ఆంద్ర దేశం లోనే కాదు, యావత్ భారత దేశం లోనే అత్యంత చిన్నవయసులో ఆహితాగ్ని అయినవాడు .ఈమె వలన శాస్త్రి గారి కుటుంబం ఆహితాగ్ని కుటుంబం కు మళ్ళీ చేరువయింది .

సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -27-9-18 –ఉయ్యూరు  .

.

—

అణు శాస్త్ర వేత్త డా ఆకునూరి వెంకట రామయ్య

సరసభారతి సాహిత్య సాంస్కృతిక సంస్థ ఇప్పటికి 30 సుప్రసిద్ధ గ్రంథాలను ప్రచురించింది .అందులో నేను రాసినవి 18 ఉన్నాయి .వీటిలో ‘’కేమోటాలజి పిత కొలచల సీతారామయ్య ‘’మన ఆంద్ర శాస్త్రవేత్త గురించి రాసినది .ఇప్పుడు అణుశాస్త్ర వేత్త  డా .ఆకునూరి వెంకట రామయ్య గారి  పై వస్తున్న ఈ పుస్తకం  నా 19 వది ,సరసభారతి ప్రచురిస్తున్న 31 వ పుస్తకం.దీనికి సరసభారతికి అత్యంత ఆప్తులు ,ఉయ్యూరు వాసి ప్రస్తుతం అమెరికా లో నివసిస్తున్న శ్రీ మైనేని గోపాల కృష్ణ ,ఆయన అర్ధాంగి శ్రీమతి సత్యవతి గార్లు . వీరిద్దరి ఆర్ధిక సహకారం తో ఇప్పటికి 8 గ్రంధాలు ప్రచురించాము .ఇది వారి స్పాన్సర్ షిప్ లో వస్తున్న9 వ అమూల్య మైన  బుక్ లెట్ . వారిద్దరి సహకారానికి సరసభారతి సర్వదా కృతజ్ఞతలతో ఉంటుంది .శ్రీ రామయ్య గారు తమపై పుస్తకం మేము ప్రచురించటానికి అంగీకరించటం,  వారు , వారి  అర్ధాంగి శ్రీమతి కృష్ణమయి గారు నాకు ఫోన్ చేసి అభినందించి వారి కుటుంబం గురించిన  విషయాలు ప్రాధమికంగా తెలియ జేశారు . రామయ్యగారి కుటుంబం  విద్య ,ఉద్యోగవివరాలు, గ్రంథ రచన,ఇంటర్వ్యులుమొదలైన విలువైన సమాచారం , విశేషాలతో  పాటు  అరుదైన ఫోటోలు  మాకు అందజేయటం వలన ఈ రచన సాధ్యమైంది .శ్రీ గోపాలకృష్ణగారు నాకూ శ్రీ రామయ్య దంపతులకు మధ్య చక్కని ఆత్మీయ వాతావరణం ఏర్పరచి రచనకు విపులంగా దోహద౦ చేశారు .ఇందరి అమృత మూర్తుల సహకార ఫలితమే ఈ చిరు పొత్తం .నేటి యువతకు ,శాస్త్ర పరిశోధకులకు రామయ్య గారి జీవితం ,పరిశోధనలు కరదీపికగా ఉండాలన్న మా ప్రయత్నం సఫలీకృతమౌతుందని ఆశిస్తున్నాం .

  దీనిని అత్యంత సుందరంగా 16 ఫాంట్ , 1/8  డెమ్మీసైజులో రామయ్యగారి అరుదైన ఫోటోలతో ,పూర్ర్తి  కలర్ పేజీలతో, కవర్ పేజీలతో సహా 36 పేజీల” కరదీపిక ”గా శ్రీ మైనేని గారు హైదరాబాద్ లో శ్రీ కర్రి శివప్రసాద్ ,,డా. ద్రోణవల్లి రామమోహనరావు గార్ల పర్యవేక్షణలో ముద్రింప జేస్తున్నారు ..పుస్తకావిష్కరణ తేదీ సమయం మొదలైన వివరాలను డిసెంబర్ మొదటి వారం లో తెలియజేస్తాం అప్పటిదాకా వేచి చూడమని మనవి .-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్

   ధనికొండ హనుమంతరావు

ఒకప్పుడు’’ రేరాణి ‘’పత్రిక చదవని వారంటూ ఉ౦డేవారుకాదు ..చదవక పొతే గిల్టీగా ఫీలయ్యేవారుకూడా .అంతటి ప్రభంజనం సృష్టించి౦ది  ఆ’’ రాత్రి రాణి ‘’..ఈ పత్రిక సంపాదకుడే ధనికొండ హనుమంతరావు .గుంటూరు జిల్లా తెనాలి దగ్గర అమృతలూరు మండలం లో ఇంటూరు గ్రామం లో హనుమంతరావు 1919 లో జన్మించాడు .బి ఏ .చదువు మధ్యలోనే ఆపేసి, రచనలపై దృష్టి పెట్టాడు .గొప్ప రచయితగా ప్రసిద్ధుడైనాడు .’’ఇంద్ర జిత్ ‘’ అనే మారుపేరుతో కూడా రాసేవాడు .ఆయన ఏదిరాసినా హాట్ కేక్ గా చలామణి అయ్యేది. అంతటి చదివించే శక్తి ఆయన కలానికి ఉండటం అదృష్టం .

    ఆ కాలం లో బాగా పేరున్నవార ,పక్ష మాస ,పత్రికలకు  ధనికొండ రచనలు’’ ధనకొండ ‘’గా నిలిచి సిరి సంపదలిచ్చాయి .అనేక కథలు రాసి 15 సంపుటాలుగా వెలువరించాడు .నవలలు నవలికలు 10 రాశాడు .ఆయన 7  నాటికలు ,నాటకాలు కూడా రాసి తన ప్రతిభ చాటాడు .అంటే ఆ రోజుల్లో అందరూ ఇష్టపడి చదివే ఈ మూడు ప్రక్రియలలో రచనలు చేసి పాఠకులకు అతి సన్నిహితుడయ్యాడు .

  వడ్డాది పాపయ్య ముఖ చిత్రాలతో ,లోపలి రంగుల చిత్రాలతో చూడగానే మనసు దోచే’’యువ ‘’మాసపత్రిక ,వంపు సొంపుల అభిసారిక అందచందాలతో వెలిగే ‘’అభిసారిక ‘’  ధనికొండ మానస పుత్రిక , ,వెన్నెలకంటి వారు సాకి పెంచి పోషించిన న  , బాపు రమణలు తీర్చిదిద్దిన ‘’జ్యోతి ‘’మాసపత్రిక , సాహిత్య పత్రికగా ప్రసిద్ధి చెందిన కాశీనాధుని వారి ‘’భారతి ‘’,అలాగే సుభాషిణి ,వాణి ,మహిళా సంపాదకురాలు నిర్వహించిన ‘’ఆహ్వానం ‘’మాసపత్రిక ,రఫ్ పేపర్ అనిపించే కాగితాలపై ప్రింట్ అయి వచ్చే ‘’చిత్రగుప్త ‘’మాసపత్రిక ,కె.ఎల్.యెన్ .ప్రసాద్ పురుడుపోసిన ఆంద్ర జ్యోతి ,నీలంరాజు వారు సాకిన ఆంధ్రప్రభ పత్రిక ,,ప్రజాబంధునీలిమ ,కథాంజలి ,ఆన౦ద వాణి,పుస్తకం మొదలైన ఎన్నో పత్రికలు ధనికొండవారి  రచనలకు నిలయాలయ్యాయి .

  ధనికొండ స్వయంగా క్రాంతి పబ్లికేషన్స్ ,కాంతి ప్రెస్ లు స్థాపించి తన రచనలేకాక ఇతర రచయితల రచనలనూ ముద్రించేవాడు .రేరాణి పత్రిక తో పాటు జ్యోతి మాసపత్రిక ,అభిసారిక ,చిత్ర సీమ పత్రికలను స్థాపించి ప్రచురించాడు .తీరిక లేని పని ఒత్తిడితో ఆయన ప్రెస్ లు ఉన్నప్పుడు జ్యోతి మాసపత్రికను వెన్నెలకంటి రాఘవయ్యకు ,అభిసారిక పత్రికను సామర్లకోటకు చెందిన’’ రాంషా ‘’కు ,చిత్రసీమ పత్రిక ను కొలను బ్రహ్మానందరావు కు ఇచ్చేశాడు .జ్యోతి ని రాఘవయ్యే నడిపినా సంపాదకుడి గా ధనికొండ హనుమంతరావు పేరే వేసేవాడు .

  ధనికొండ సాహిత్య వివరాలు తెలుసుకొందాం —

1-నవలలు నవలికలు -1-లోక చరిత్ర 2- గుడ్డివాడు ౩-మగువ మనసు 4-ఏకాకి 5-ఇలవేలుపు 6-దూతికా విజయం 7-జ్ఞాని 8-తీర్పు 9-జగదేక సుందరి 10-క్లియోపాత్రా .

2- కథాసపుటాలు -1-పరిశోధన 2-గర్వ భంగం 3-ప్రియురాలు 4-కాముకి 5-  సంజీవి 6-కుక్కతోక 7- బుద్ధి శాలి 8-ప్రణయాన్వేషి.9-అనాథ 10-చక్రి 11-అపనింద 12-గళ్ళరుమాలు13-పన్నాగం 14 –వృత్తి ధర్మ౦ 15-నా కొడుకు (పెద్ద కథ)

3-నాటికలు నాటకాలు –1-ఎర్రబుట్టలు 2- ఉల్టా సీదా 3-ప్రోఫెసర్ బిండ్సన్ 4-చికిత్స 5-జ్ఞాని 6-మధుర కల్యాణం( దృశ్య నాటిక) .7-పవిత్రులు (దృశ్య నాటిక)

  అ నాటి తెనాలి సాహిత్యం లో నందనవనమై సురభిళ సాహితీ సంపదకు నిలయమైంది .రావూరి భరద్వాజ ,ధనికొండ హనుమంతరావు ,ఆలూరి భుజంగరావు ,శారద పేరుతో తెలుగు నవలలు రాసిన  తమిళుడు  నటరాజన్ అత్యంత స్నేహంగా సన్నిహితంగా ఉండేవారు .’’సాహిత్యబాట సారి శారద ‘’అని భుజంగరావు శారదను స్మరించాడు .ధనికొండ అండ తో , శారద ప్రోత్సాహంతో ఆలూరి రచన ప్రారంభించాడు .వీరందరికీసాహిత్య  ప్రేరణగా నిలిచినవాడు రావూరి భరద్వాజ .ఒక్క ధనికొండ తప్ప వీరందరూ బీదరికపు లోతులు తరచినవారే .అందరూ అద్భుత రచనలతో తెలుగు సాహిత్యాన్ని సుసంపన్నం చేసినవారే .ధనికొండ హనుమంతరావు వీరికి అన్నిరకాలుగా వెన్ను దన్నుగా నిలిచిన దాత ,ప్రోత్సా హకుడు.

 బహువిధ  పత్రికాసంపాదకుడు ,కథ, నాటిక, నవలా ప్రక్రియలలో సామాజికాంశాలను ప్రతిబి౦బించేట్లు రచనలు చేసి,పాఠకులకు అతి సన్నిహితమైన  చెయ్యి తిరిగిన రచయిత, వితరణ శీలి ,సాటి రచయితలకు కొండంత అండా, దండా ధనికొండ హనుమంతరావు 71 వ ఏట మద్రాస్ లో 21-12- 1989 లో మరణించాడు .

  రాడికల్ హ్యూమనిస్ట్ ,తెనాలి ప్రాంతం వారూ అయిన డా .నరిశెట్టి ఇన్నయ్య గారు నాకూ ,శ్రీమైనేని గోపాల కృష్ణ గారికి  సాహితీ మిత్రులు . చాలాకాలం నుండి అమెరికాలోనే శ్రీ  ఇన్నయ్య దంపతులు పిల్లలవద్ద ఉంటున్నారు .నేను ఇండియాలో ఉన్నా ,అమెరికాలో ఉన్నా ,కనీసం నెలకొకసారైనా ఫోన్ చేసి మా ఇద్దరితో మాట్లాడే సహృదయులు .ఐదురోజుల క్రితం శ్రీ ఇన్నయ్యగారు అమెరికా నుంచి ఫోన్ చేసి, ఈ ఏడాది  ధనికొండ హనుమంతరావు గారి శతజయంతి సంవత్సరం అనీ ,ఆయన  సాహిత్యం నాదగ్గర ఉందా అనీ అడిగితే లేదని చెప్పాను.తామిప్పుడు  తెనాలి మిత్రుల సహకారం తో ధనికొండ సంపూర్ణసాహిత్యాన్ని పునర్ముద్రణ చేస్తున్నామని చెప్పారు .చాలా సంతోషం అన్నాను .ఈ శతజయంతి సందర్భం గా ధనికొండ ను సాహితీ మిత్రులకు పరిచయం చేయటానికి చేసిన ప్రయత్నమే ఇది .

  మీ- గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -26-9-18 –ఉయ్యూరు

ధనికొండ హనుమంతరావు
సాహితీ బంధువులకు ఒక విజ్ఞప్తి -నిన్న రాత్రి ధనికొండ హనుమంతరావు పై నేను రాసిన ఆర్టికల్ శ్రీ మైనేని గారు తనకు పంపగా శ్రీ ఇన్నయ్య గారు చదివి అందులో నేను మర్చి పోయిన విషయాన్ని తెలియ జేశారు .వారికి ధన్యవాదాలు -వారు సూచిన విషయం —
”రేరాణి సంపాదకులు గా ధనికొండ హనుమంతరావు ను చేసింది శ్రీ ఆలపాటి రవీంద్ర నాథ్.ధనికొండ ను ”అభిసారిక ”పత్రిక స్థాపించమని కూడా శ్రీ ఆలపాటి ప్రోత్సహించారు” .
మీకోసం మరొక్క వివరణ.శ్రీ ఆలపాటి రవీంద్ర నాథ్”మిసిమి ”అనే సాహిత్య సాంస్కృతిక మాస పత్రిక సంస్థాపక సంపాదకులు ..శ్రీ ఆలపాటి బాపన్న గత ఇరవై ఏళ్ళుగా ప్రచురణకర్తగా ఉన్నారు .శ్రీ చెన్నూరి ఆంజనేయ రెడ్డి ప్రధాన సంపాదకులు .శ్రీ అన్నపరెడ్డి వేంకటేశ్వర రెడ్డి సంపాదకులు .శ్రీ లక్ష్మీ రెడ్డి, శ్రీ ఈమని నాగిరెడ్డి ,,,అబ్బూరి గోపాలకృష్ణ, శ్రీ జయధీర్ తిరుమలరావు, శ్రీ కుర్రా శ్రజితేంద్ర బాబు సహాయ సంపాదకులు .
.మిసిమి మాసపత్రిక అరుదైన పత్రిక దాన్ని చదవటం ఒక గొప్ప అనుభూతిగా ఉండేది. మిసిమి తెల్లదనపు కాగితం ,రంగుల చిత్రాలు దేశ విదేశాల చిత్రాలు ఆయిల్ పెయింటింగ్స్ ,అరుదైన వ్యాసపరమపర మిసిమిని అత్యున్నత స్థాయి పత్రికను చేశాయి –
మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్

సాహితీ బంధువులకు శుభకామనలు -మహాత్మా గాంధీ 150వ జయంతి సందర్భం గా విజయవాడ రేడియో కేంద్రం వారు గాంధీజీ -సత్యం ,అహింస ,సత్యాగ్రహం  సహాయ నిరాకరణ అనే 4 అంశాలపై రాసి ప్రసంగించమని కోరగా ,రాసి ఇవాళే రేడియోస్టేషన్ కు వెళ్లి  రికార్డ్ చేసిశాను .ఇవి ఉదయం 6 గంటల” సూక్తి సుధ ”లో అక్టోబర్ 6 ,8 ,,13 ,15 తేదీలలో ప్రసారమౌతాయిని తెలియజేస్తున్నాను -మీ -దుర్గాప్రసాద్

కాలభైరవాలయం  –ఇసన్నపల్లి

తెలంగాణా కామారెడ్డి జిల్లా రామన్నపల్లి మండలం ఇసన్నపల్లిలో శ్రీ కాలభైరవ స్వామి దేవాలయం ప్రసిద్ధమైంది .కాశీలో కాలభైరవుడు క్షేత్రపాలకుడు . శివుని ఆత్మస్వరూపం తో  ఇక్కడ కాలభైరవస్వామి కొలువై ఉన్నాడు .ఇదికామారెడ్డికి 10 కిలోమీటర్ల దూరం లో ఉన్న క్షేత్రం .పంటపొలాలమధ్య పింక్ రంగు దేవాలయం దూరం నుంచే ఆకర్షిస్తుంది .దోమకొండ సంస్థానాదధీశులకాలం లో 200 ఏళ్ళక్రితం  పునర్నిర్మింప బడింది .కాశీ తర్వాత కాలభైరవునికి అంతటి విశిష్టమైన దేవాలయమిది .13 శతాబ్దం నాటి ఆలయంగా గుర్తింపు పొందింది .

  చేతబడి చేయబడిన వారి బాధలు పోవటానికి ఈ కాలభైరవుని 21 రోజులు కాని 41 రోజులు కాని దీక్షగా సేవిస్తారు .సంతాన ,ఉద్యోగ మరేఇతర సమస్యలున్నా స్వామికి మొక్కుకుంటే తీర్చే భక్తులపాలిటి కొంగుబంగారం స్వామి .రామారెడ్డి గ్రామాన్ని  రధాల రామారెడ్డి పేట అనేవారు. అక్కడ రంగ రంగ వైభవంగా దేవతా రదోత్సవాలు జరిగేవి .17 వ శతాబ్దం దాకా ఇది దోమకొండ సంస్థానం అధీనంలో ఉండేది .1550- నుండి 1600 వరకు పాలించిన రెండవ కామి రెడ్డి కొడుకు రెండవ మల్లారెడ్డి కొడుకు రామా రెడ్డి పేరుతొ నిర్మించబడిన గ్రామం రామారెడ్డి .మల్లారెడ్డి ఇక్కడే శ్రీ సీతారామస్వామి దేవాలయం శ్రీ రాజరాజేశ్వరి దేవాలయాలు నిర్మించాడు .ఈ రెండు గుడులలో ప్రతి ఏడాది బ్రహ్మాండంగా రదోత్సవాలు జరిగేవి . ఈ దేవాలయాల నిత్యపూజా మహోత్స వాలకు,నిర్వహణకు  సంస్థానాధిపతి  రాసిచ్చిన అగ్రహారమే ఇస్సన్న పల్లి .ఇది రామారెడ్డి కి  ఈశాన్యం లో ఉంటుంది .

  మల్లారెడ్డి అన్న ఎల్లారెడ్డి తనకొడుకు విస్సా రెడ్డి పేరుతొ కట్టించినది విస్సన్నపల్లి ,కాలక్రమం లో ఇసన్న పల్లి అయింది .ఈ ఊరి మొదట్లోనే కాలభైరవాలయం ఉంది .ఇందులో 8 దిక్కులలో 8 మంది  భైరవులుఉండేవారు . ..అందులో ఈశాన్యం లోని ‘’ఈవానుడు’’ అనే  కాలభైరవుడే ముఖ్యం .ఈశాన్య దిక్కులో ఉన్నాడుకనుక ఈశాన్యపల్లి అనే పేరు క్రమంగా ఇసన్నపల్లిగా కూడా మారి ఉంటుందని స్థానిక కధనం .అసితంగ భైరవ,రురు భైరవ ,చండ్ర భైరవ ,క్రోధ భైరవ ,ఉన్మత్త భైరవ ,కాపాలభైరవ ,భీషణ భైరవ ,సంహార భైరవ అని భైరవులు ఎనిమిది మంది . కాని ఈక్షేత్ర కధనం ప్రకారం అతిసాంగ,సంసార ,రురు ,,కాల ,క్రోధ ,తామ్ర చూడ, చంద్ర చూడ  ,మహాభైరవులు .ఇందులో ముఖ్యుడైన కాలభైరవస్వామే ఇక్కడ కొలువై ఉన్నాడు .మిగిలిన 7 భైరవ విగ్రహాల ఆచూకీ ఇప్పుడు లేదని చెపుతున్నారు. ఈ కాలభైరవ విగ్రహం క్రీశ13 వశతాబ్ది కాకతీయులకాలం నాటిదని విశ్వసిస్తారు .స్వామి దిగంబరంగా ఉండటం తో ఈ విగ్రహాన్ని దిగంబర జైన విగ్రహం అని కూడా అపోహ ఉంది .ఇసన్నపల్లి,రామారెడ్డి గ్రామాలు 1550 -60 కాలం లో ఏర్పడ్డాయికనుక ,ఇది జైన విగ్రహం కాదన్నారు .పురాణాలు కాలభైరవుని దిగంబరునిగానే వర్ణించాయి కనుక ఇది సనాతన వైదిక దేవతా విగ్రహమే నని స్పష్టంగా చెప్పవచ్చు.

  కాలభైరవ ఆవిర్భావం గురించి తెలుసుకొందాం .పూర్వం  మహర్షులు మేరు పర్వతం పై చేరి ‘’అఖండ పదార్ధం ఏది?’’అని త్రిమూర్తులను ప్రశ్నించారు బ్రహ్మ తానే అని ,అంటే శివుడు యజ్ఞాధిపతి ఐన తానే అన్నారు .దీన్ని బ్రహ్మ విష్ణువులు ఒప్పుకోలేదు .అప్పుడు అందరు వేదాలను చెప్పమన్నారు .వేదాలు ‘’మేము చెప్పింది నమ్ముతాము అంటే చెపుతాము ‘’అన్నాయి .సరే అని ఒప్పుకోగా ‘’శివుడే అఖండ పదార్ధం ‘’అని విస్పష్టంగా చెప్పాయి .విష్ణువు అంగీకరించగా బ్రహ్మ ఒప్పుకోకపోతే శివుడు కాలభైరవుని సృష్టిస్తే అతడు బ్రహ్మను చంపేశాడు .అంటే బ్రహ్మగర్వభంగం చేశాడన్నమాట .కాలభైరవుడు తనబ్రహ్మ హత్యాపాతకం పోవటానికి ఉపాయం చెప్పమనగా బ్రహ్మ కపాలం పట్టుకొని సకల క్షేత్రాలనదుల్లో స్నానం చేయమని  ఎక్కడ అది జారిపోతుందో అక్కడ పాపం తొలగినట్లే అని చెప్పాడు .కాశీలో గంగానదిలో స్నానం చేయగానే బ్రహ్మ పుర్రె జారిపోగా శివుడు అతని బ్రహ్మ హత్యాదోషం పోయిందని  జన్మ రాహిత్యం కలిగిందని చెప్పి కాశీలో కొలువైఉన్న తనకు క్షేత్ర పాలకుడిగా ఉండమని ఆదేశిస్తాడు .

   స్థానిక కధనాలు కొన్ని చూద్దాం .ఇక్కడకాలభైరవ విగ్రహం ప్రతిస్టించటానికి కాశీలో విగ్రహం చెక్కించి ఎడ్ల బండీ మీద తెస్తుంటే ఇక్కడికి రాగానే బండీ  ఆగిపోయింది  ఎడ్లు బెదిరిపారిపోయి బండీ విరిగి పోయి అప్పటిదాకా పడుకోబెట్టబడిన విగ్రహం అమాంతం లేచినిలబడి అదే తాను ఉండాల్సిన చోటుఅని చెప్పింది . ఆ ప్రకారమే ఊరి మొదట్లో అక్కడవదిలేసి వెళ్ళిపోయారు ..అక్కడే ఎండకూ వానకూ ఆచ్చాదన,లేకుండా ఉంటె  ,గ్రామస్తులు భీకరారకారమైన ఆ విగ్రహానికి పూజ చేయటానికి ఝడిసేవారు .కరువుకాటకాలు వస్తే మాత్రం ఆవు పేడ తెచ్చి విగ్రహానికి పూసేవారు .ఆ పేడ కరిగిపోయేదాకా కుంభ వృష్టి కురిసేది .లోకకల్యాణానికి తనవిగ్రహానికి పేడ రుద్దినా సహించిన కరుణామయుడు ఈ కాలభైరవుడు  .

  భక్తుల మనోభావం లో మార్పు వచ్చిఎన్నో ఏళ్ళ తర్వాత ప్రజలు పూజ చేయటం మొదలు పెట్టారు .తర్వాత విశాలమైనప్రాంగణ౦ లో గొప్ప ఆలయం కట్టి స్వామిని ప్రతిష్టించారు .సి౦ధూరవర్ణం తో స్వామినిలువెత్తు విగ్రహం  తో మెరిసిపోతూ దర్శనమిస్తాడు .ధ్వజస్తంభం  శివలింగం లింగం ముందు కాలభైరవ (శునక )విగ్రహం కనిపిస్తాయి. గర్భ గుడిలో శిలారూప కాలభైరవ స్వామి దర్శనమిస్తాడు  , భీకర రూపం కనబడకుండా ముఖానికి వెండి తొడుగు వేస్తారు .ఆయనకు ముందు నంది విగ్రహం ఉంటుంది .భక్తులుకోరికలుతీరటానికి కొబ్బరికాయముడుపులు ,వస్త్రాలు, తొట్టెలు,కడతారు .దుస్ట శక్తుల నివారణకోసం 10 ,20, 50, 100 రూపాయల  నోట్ల దండలు కడతారు .స్వయంభుగా వెలసిన ఏకైక కాలభైరవ విగ్రహం కనుక మహా మహిమాన్వితం .పూజలు శైవ సంప్రదాయం లో జరుగుతాయి .మహారాష్ట్ర ,కర్నాటక ను౦డి కూడా భక్తులు వస్తారు .శనిప్రభావం తొలగటానికీ ఈస్వామి దర్శనం చేస్తారు .ఆరోగ్య సమస్యలున్నవారు రెండుపూటలా స్నానం చేసి స్వామివారిని దర్శించిపూజిస్తారు .నిత్యపూజలతోపాటు ప్రతిమంగళవారం విశేషపూజలు, అన్నసమారాధనా జరుగుతాయి.కార్తీక వైశాఖ మాసాలలో బ్రహ్మోత్సవాలు నిర్వహిస్తారు .కార్తీక బహుళ పంచమినుండి స్వామివారి జన్మ దిన వేడుకలు  నవమి వరకు 5 రోజులు మహోత్సవంగా చేస్తారు .రధోత్సవం ,అగ్నిగుండాల వేడుకకూడా నిర్వహిస్తారు  పూర్ణాహుతితో సమాప్తం ..వైశాఖం లో నాలుగు మంగళవారాలు విశేష పూజలు చేస్తారు .మొదటిమంగళవారం 108 రకాల స్వీట్లు నైవేద్యం  రెండో వారం పుష్పాలంకరణ ,మూడోవారం పండ్లతో   నాలుగోవారం  విశేషమైన అలంకరణ ఉంటాయి శ్రావణమాసం లో లక్ష బిల్వార్చన ,నిత్యాభిషేకం ఉంటాయి ,

   ఆలయంలో కాలభైరవునితోపాటు శివలింగం వినాయక విగ్రహంఉన్నాయి  .కాలభైరవ ఉత్సవవిగ్రహం రుద్రాక్షలతో శోభాయమానంగా ఉంటుంది .ఇక్కడి బావిలో నీరు ఏకాలమైనా పుష్కలంగా ఉండి స్వామి అభిషేకాలకు భక్తులకు విశేషంగా ఉపయోగపడుతుంది .

 శ్రీ కాలభైరవ దర్శనం సకల దోష నివారకం

  మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -25-9-18 –ఉయ్యూరు

శ్రీ యాజ్ఞవల్క్య మహర్షి చరిత్ర -7

మిథిలానగరానికి దగ్గరలో ఒక ఆశ్రమం లో ‘’కతుడు ‘’అనే ఆయన ఉండేవాడు . .ఆయన కుమార్తె కాత్యాయని .అందం తో పాటు బుద్ధి శాలిని .యుక్తవయసురాగానే  కతుడు భార్యతో కూతురు వివాహ విషయం చర్చించాడు .శుభ లక్షణాలున్న తమ కూతురు  సాక్షాత్తు లక్షీస్వరూపమని భావించారు .గంగాతీరం లో ఒక మహాత్ముడు ఆశ్రమం లో ఉంటూ బ్రహ్మజ్ఞానం బోధిస్తున్నాడని అతడు సాక్షాత్తు నారాయణ స్వరూపుడని లోకుల ద్వారా  తెలుసుకొని అతనికి తమ కుమార్తెనిచ్చి పెళ్లి చేస్తే బాగుంటుందని తలచారు.కతుడు అతని వివరాలు స్వయంగా తెలుసుకోవటానికి బయల్దేర యజ్నవల్క్యాశ్రమం చేరి ఆతనితో ‘’మాకు లక్ష్మీదేవి వంటి కాత్యాయని అనే కూతురు ఉంది .విష్ణు స్వరూపంగా ఉన్న మీరామెను వివాహం చేసుకోమని విన్నవి౦చటానికి విచ్చేశాను ‘’అన్నాడు . సంతోషం తో అంగీకరించి ,ఋషి బృందంతో కలిసి యాజ్న్యవల్క్యుడు వెళ్లి ,ఒక శుభ ముహూర్తం నాడు కాత్యాయనిని పరిణయమాడాడు . కాత్యాయినీ కళ్యాణ వైభోగాన్ని చూసి అందరూ ఆనందించారు .

యాజ్ఞ్యవల్క్యుడు బాదరాయణునికి దౌహిత్రుడైన బ్రహ్మ దత్తునికి తాను నేర్చిన శుక్ల యజుర్వేదాన్ని క్షుణ్ణంగా అభ్యసింప జేసి ,ప్రయోగం ఎలాచేయాలో యాగాలు  కూడా చేయించాడు .ఆకాలం లో యాగాలు అన్నిటికన్నా శ్రేష్టమైన కర్మలని భావించేవారు .పిలిచినా ,పిలవకపోయినా యాగాలు చూడటానికి రుషి గణం ఉత్సాహంగా వచ్చేది.శాకల్యుడు అనబడే వైశంపాయనుడు ,ఉద్దాలకుడు ,తిత్తిరి ,శ్వేతకేతుడు ,కహోళుడు మున్నగు ఋషులు కూడావచ్చియాజ్ఞవల్క్యుడు చేయించే యజ్న విధానాన్ని చూసి ఆశ్చర్య పోయేవారు .మేనల్లుడిని తన ఇంటి నుంచి తరిమేస్తే ఇంతటి ప్రభావ శీలి అయినందుకు మేనమామ శాకల్యుడికి ఈర్ష్య కలిగింది .తనతో వచ్చినవారితో పూర్వం నుండి వస్తున్నకల్పాలన్నిటినీ మార్చేసి ,కొత్తవి  కల్పించి చేయిస్తున్న తీరు నచ్చలేదని చెప్పాడు .ఉద్దాలకుడు ‘’ఈ వేదం యాజ్ఞవల్క్యుడు కల్పించినట్లుగా ఉన్నది ‘’అన్నాడు . మిగిలిన ఋషులు తొందర పడటం మంచిదికాదని ,ఈ విధులన్నీ ఎవరి వద్ద నేర్చాడో తెలుసుకోవాలని అన్నాడు .క్రోధం ఉంటె అవతలి వారిలో ఉన్న గుణం దోషంగా కనిపిస్తుంది అని వారించారు .

వారు యాజ్ఞావల్క్యుని చేరి ‘’మహాత్మా !ఈవేదం పేరేమిటి ?దానిలో విషయమేమిటి ?ఎవరి దగ్గర నేర్చావు ‘’అని సవినయంగా ప్రశ్నించారు .దానికి ఆయనకూడా అత్యంత వినయం తో ‘’ఋషి పు౦గవులారా !  దీన్ని శుద్ధ యజుర్వేదం ,ఏకాయనం ,యాతయామ అంటారు .ఇది వ్యవస్థితి ప్రకరణం ,సర్వకర్మ నిరూపకం ,పూర్వ ,ఉత్తరాంగ సహితం .స్వయంభు బ్రహ్మనుండి ఏర్పడి సర్వ తేజో రాశి అయిన సూర్యుని వద్ద అధ్యయనం చేశాను ‘’అని విన్నవించాడు .సాకల్యుడికి అంతటి తేజో రాశి అయిన సూర్యుని ఎలా చూశావని అడిగాడు .కావాలంటే దర్శనం కలిగిస్తానని చెప్పి తేజో మయమైన తన రూపాన్ని చూపించగా  వాళ్ళు మూర్ఛ పోయారు .కాసేపటికి తేరుకొని యాజ్ఞావల్క్యుని అవతార పురుషునిగా భావించి ,ఆయన సాక్షాత్తు పరాత్పరుడే అని నిశ్చయం చేసుకొని ఆయనవద్దే అన్నీ నేర్చుకొందామని నిర్ణయానికి వచ్చారు .

మిగిలిన  ఋషుల అభిప్రాయాన్ని మన్నించని శాకల్యుడు  వారికి వెర్రి ముదిరిందని ,అదంతా అతని మాయాజాలమని కొట్టిపారేసి ,తనపై కోపంతో గురుకులం నుంచి వచ్చి ,ఇక్కడ తానేదో వెలగబెడుతున్నాడనిఅన్నాడు ,అప్పుడు ఆ ఋషులు తమలో తాము యాజ్ఞవల్క్యుడు తమ వేదాన్ని అపహాస్యం చేయనే లేదని ,తాముకాని తమ శిష్యులు కానీ అయన చేసే విమర్శలకు  సమాధానం చెప్పలేక తలది౦చుకోవాలని అనుకోని ‘’మంత్రం బ్రాహ్మణం వేర్వేరుగా ఉండాలా ?స్వరం మొదలైన భేదాలు లేకుండా ఒకటిగానే ఉండాలా?ఒకటిగా ఉంటే ,మంత్రం అని  బ్రాహ్మణం  అని రెండు పేర్లెందుకు ?మంత్రం అంటే, బ్రాహ్మణం అంటే ఏమిటి ?శాస్త్రాలలో రెండిటికీ భేదం చూపించారా లేదా ?బ్రాహ్మణం మంత్రానికి వ్యాఖ్యానం అవుతు౦దా కాదా ?కాదు అంటే బ్రాహ్మణం లో ‘’ఇషేత్వా ‘’మొదలైన మంత్ర ప్రతీపకాలకు ఎందుకు వ్యాఖ్యానం చేశారు ?ఇదికాదు అంటే నేరం కాదా ?పోనీ  బ్రాహ్మణం అయినా మనకు సమగ్రంగా ఉందా ?లేదుకదా .అలాఉంది అంటే ‘’పరాయాతం ‘అనే పేరు మన బ్రహ్మణ౦  లో కొంతభాగానికి ఎందుకొచ్చినట్లు?మన బ్రాహ్మణాలలో కొన్నిభాగాలను ‘’కాఠకాలు ‘’అని ఎందుకు పిలుస్తారు ?ఇది కఠశాఖ నుంచి రాలేదని చెప్పగలమా ?మంత్రానికి మంత్రం ,బ్రాహ్మణానికి బ్రాహ్మణం వేర్వేరుగా లేకపోవటం మన వేదానికే కాని రుగ్వేదాదులకు ఉందా ?లేదుకదా .వాటికి బ్రాహ్మణాలు సంహిత లతో కలిసి ఉండకుండా ప్రత్యేకంగా ఉన్నాయికదా ?అన్ని వేదాలకు  మంత్ర బ్రాహ్మణం స్వరం మొదలైన భేదాలతో వేటికవి అలా ప్రత్యేకంగా ఉంటే , వేదానికి మాత్రం అలా లేకపోవటాన్ని ఏమనాలి ? .అది అలాఉండనీ –

‘’క్రియలన్నీ మంత్రాలతోనే చేయాలా ?మంత్ర వ్యాఖ్యానాలైన బ్రాహ్మణాలతో చేయాలా ? దీనిపై స్పష్టత లేదుకదా?అలాయితే శాస్త్ర విరుద్ధమవుతుంది .అన్ని క్రతువులు మంత్రాలలో అంటే సంహితలలో ఉన్నాయా ?ఉన్నాయంటారా ?సౌత్రామణి,పురుషమేధం సంహితలలో ఎక్కుడున్నాయో చెప్పగలమా ?పైగా ,సర్వ మేధం ,పితృ మేధం ,ప్రవర్గ్యలు మనకు బ్రాహ్మణాలలో కనిపించవుకాని ,ప్రత్యేకభాగాలుగా ఉన్న ఆరణ్య కాలలో ఉంటాయికదా . ఆరణ్య కానికి యేమని అర్ధం చెపుతాం ?అరణ్యాలలో అధ్యయనం చేసినందుకే కదా వాటికి ఆరణ్యకాలు అనే పేరొచ్చింది ?దీనికి సార్ధక్యం ఉందా ?మనకు’’శుక్రియ ‘’ భాగం సంహితలో ఉందా ?లేదే .శుక్రియలంటే సూర్యుడు ఉండగా పఠించే మంత్రాలుకదా?’’అని తర్జన భర్జన పడ్డారు .ఇంకా సందేహాలు తీరక ప్రశ్నించుకొన్నారు .వాటిని తర్వాత తెలుసుకొందాం .

సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -25-9-18 –ఉయ్యూరు

—

మా నైంత్ క్లాస్ మనవడు పరిగెత్తుకొచ్చి ‘’తాతా!రాఫెల్ ఇప్పించు రఫ్ఫాడిస్తా’’అన్నాడు .పిల్లకాకి కేం తెలుసు?అనుకోని ,’’ఏరా అదేమైనా ఆషామాషీ వ్యవహారమా ? అది యుద్ధ విమానం రా ‘’అన్నాను .’’అయితే ఏంటిట?’’అన్నాడు .’’కాదురా బుడ్డీ !దాని సంగతి నీకేం తెలుసు ?’’అన్నాను .’’తాతా!చిన్నప్పుడు నేను కాగితం పడవలు చేసి వాననీళ్ళలో పరిగెత్తించా .కాగితాలతో రాకెట్లు తయారు’ చేసి క్లాస్ రూమ్ లో టీచర్లపై వేశా.కాగితం విమానాలు చేసి గాల్లో ఎగరేశా .ఇంతకంటే అనుభవం ఏం కావాలయ్యా తాతయ్యా ?’’అన్నాడు రెచ్చిపోయి . ‘’కూల్ డౌన్ మై డియర్ గ్రాండ్ సన్’’అన్నాను .’’తాతా !నువ్వు టి.వి. చూడవ్  .న్యూస్ వినవ్ .ఎవరైనా చానెళ్ళలో డిస్కస్ చేస్తుంటే కట్టి పారేస్తావు .మోడీ భజన తప్ప నీకేం తెలుసు ?’’అన్నాడు .తలది౦చు కొన్నా మాట్లాడ లేక .’’సరేరా !కాగితం పడవలు , విమానాలు చేస్తావు బాగానే ఉంది .ఇవి డిఫెన్స్ విమానాలు .వాటిబోల్ట్ లు, నట్లూ కూడా తయారు చేయటం కూడా రాని వాడివి .నువ్వు మీసాలు మెలేస్తావా ?’’అన్నాను .తాతా !మిస్టర్ క్లీన్ అనిపించుకున్నవాళ్ళు  పీకల్లోతు అవినీతి బురదలో కూరుకుపోయి ,ఎన్నికలలో ఓడిపోయారు తెలుసా ? ‘’అని దబాయించాడు .’’ఒరే !నువ్వు మిడికేది తొమ్మిదో గలాసు .ఇన్ని విషయాలు ఎలా తెల్సు ?’’అని నేను దబాయించా .అసలు రహస్యం చెప్పాడు . ‘’రోజూ  చదువు కొన్నతర్వాత యు ట్యూబ్ లో దేశం లో ఏం జరుగుతోందో చూడండి .భావి పౌరులు మీరేకదా!అని మా టీచర్లు చెప్పారు .అందుకే చూసి విషయాలు తెలుసుకొన్నా .మాఫ్రెండ్స్ తో డిస్కస్ చేస్తా ‘’అన్నాడు .ఇంకేం మాట్లాడను ? వాడి చేతిలో దొరికి పోయా ఫుల్లు గా .’’ఏంటితాతా ఇందాక నట్లు  బోల్ట్లు అన్నావ్ ?’’అన్నాడు .’’అవున్రా! కనీసం టెక్నాలజీ పై అండర్ స్టాండింగ్ కూడా లేని నువ్వు రాఫెల్ అంటూ ఫూల్ అవుతావేంట్రా ?’’అన్నా .’’చాల్లే తాతా ! మన ప్రదానికి సైన్స్, టెక్నాలజీ నాలెడ్జ్ పూజ్యం అన్నాడు విశ్లేషకుడు సి నాగేశ్వరరావు ‘’అన్నాడు .’’రే!ఆయన౦టే వాళ్లకు ద్వేషం .ఆయన ప్రగతి శీల విధానాలను తప్పు పట్టటమే వాళ్ల ధ్యేయం .మీడియా ఉందికదా అని సొల్లు కబుర్లతో డిస్కషన్ పేరిట గంటలు గంటలు సాగదీస్తారని విన్నాను’’అన్నాడు .’’అబ్బచ్చీ !యెంత నంగనాచి తుంగబుర్ర మీ నాయకుడు తాతాజీ ?‘’   అన్నాడు ‘.’’ఒరే ఊరుకొంటూ ఉంటె మరీ పెట్రేగి పోతున్నావు .అడ్డకట్ట వెయ్యి ‘’అని దబాయించాను .’’అ౦బానీకున్న క్వాలిఫికేషన్ ఏమిటి ? నాకు లేని దేమిటి ?’’అన్నాడు .’’మళ్ళీ మొదటికే వచ్చావా ?అతడికి ఇండియాను కొనేంత డబ్బుంది ‘’అన్నా .’’అంతకు మించి అప్పుకూడా ఉందిట తాతగారూ ‘’’అన్నాడు .అవాక్కయ్యా .లేని ధైర్యం తెచ్చుకొని ‘’ఆయన కావాలంటే కోట్లు పెట్టుబడి పెట్టగలడు . మరినువ్వో ?’’అన్నా .’’నేను నీపాత కోట్లు పెట్టుబడి పెడతాలే తాతా’’అని వేళాకోళమాడాడు .

‘’సరేరా !ఇది అంతర్జాతీయ ఒప్పందం .ఆ విమానాలు తయారు చేసేది ఫ్రాన్స్ దేశం .వాళ్లకు బోలెడు టెక్నాలజీ ఉంది .అంత టెక్నాలజీ అంబానీ రిలయెన్స్ కుందని నమ్మి ఆ డీల్ ఇప్పించాడు మోడీ ‘’అన్నాను .’’ఓహో ఏం సెలవిచ్చావ్ తాతా !అంబాని విమాన తయారీ కంపెనీ పెట్టి అప్పటికి ఆరునెలలు కూడా కాలేదు .విమానం తయారు చేసే అనుభవం ఉన్న కంపెనీకాదు . నువ్వన్నట్లు కనీసం వాటి నట్లూ బోల్ట్ లు కూడా తయారు చేసే టెక్నాలజీ వాళ్లకు లేదు ‘’’’అన్నాడు .’’ఎదురు మాట్లాడే సాహసం చేయలేకపోయా .’’యుద్ధ విమానాల డీల్ చాలా రహస్యం .దాన్ని ఎవరూ బయటపెట్టరు అంత సీక్రెట్ ‘’అన్నా .’’సాకులు చెప్పకు తాతా .అప్పటి ఫ్రాన్స్ అధ్యక్షుడి గర్ల్ ఫ్రెండ్ సినిమాకు అంబాని 23 కోట్లు పెట్టుబడి పెట్టాడట .అంబానీ మోడీకి జిగ్నీదోస్త్ .అందుకే డీల్ అప్పగించాడు మీ గురువు ‘’అన్నాడు .నిరుత్తరుడనయ్యా .’’తాతా ! నిష్పక్ష పాతంగా విషయాన్ని విశ్లేషించే ప్రొఫెసర్ నాగేశ్వరరావు ‘’యుడిఎఫ్ ప్రభుత్వం 136 రాఫెల్ విమానాలు కొందామనుకొంటే ,ఇప్పుడు మోడీ ప్రభుత్వం 36 విమానాలనే వాళ్ళు కొందామనుకొన్న రేటుకంటే 5 రెట్లు ఎక్కువ పెట్టి డీల్ కుదుర్చుకున్నారు . అసలు’’ తేజస్వి’’ లాంటి ప్రసిద్ధ యుద్ధ విమానాలు తయారు చేసి ఎంతో అనుభవమున్న   భారతప్రభుత్వ’’ హిందూస్తాన్ ఐరో నాటికల్ మిటెడ్-  హాల్ ‘’ఉండగా ,ఇంతవరకు ఏ కంపెనీని  సమర్ధవంతంగా నడిపాడు అన్న పేరులేని , భారతీయ బ్యాంకులకు  రెండు లక్షలకోట్ల అప్పుఉన్న అంబానీకి అప్పగించటం ఏమిటి ?“’అని ప్రశ్నించాడు .’’అవునా ’’అన్నాను నేనూ నంగనాచిలా .

‘’ అదికాదు కాని తాతా !యెంత స్నేహితుడైనా భారత దేశం డబ్బు 30 వేలకోట్లు అప్పనంగా ఆయనకు ,మరోపేరుతో నాన్ డిఫెన్స్ ఆర్టికల్స్ తయారు చేయటానికి అంబానీ సోదరుడికి కట్టబెట్టి దేశం పరువు తీశాడు మీ అధినాయకుడు .ప్రభుత్వ రంగ సంస్థ సమర్ధవంతంగా యుద్ధ విమానాలు తయారు చేసే సామర్ధ్యం ఉంటే నట్లూ బోల్ట్ లూ తయారు చేయటానికి ఫ్రాన్స్ తో ఒప్పందం ఆఘమేఘాలమీద కుదుర్చుకోవటం ఏమిటి ?మరోమాట  తాతాజీ !అంబానీ రిలయెన్స్ సంస్థను సూచిందే మోడీ అనీ ,దానినే ఫ్రాన్స్ ఆమోదించిందని మాజీ అధ్యక్షుడు చెప్పాడని , మోడీ అబద్దాలకోరు అని పాక్ కొత్తప్రధాని ఇమ్రాన్ ఖాన్ కూడా అన్నాడని ‘’కుండబద్దలు కొట్టాడు ‘’బంగారాన్ని ధర్మకాటా వేసినట్లు ఎటూ మొగ్గులేకుండా కాటా సుబ్బారావు ‘’అనగానే నిజంగా నా మైండ్ బ్లాంక్ అయి ఏదో అనాలని ‘’కుదబద్దలు ఏమిట్రా .కొత్తగా ఉంది ‘’అన్నా .కాటా సుబ్బారావు అనే ఆయన దాన్ని  నడుపుతున్నాడు చాలా  నిర్మోహమాటంగా  నిష్పాక్ష పాతంగా విశ్లేషిస్తాడు సుబ్బారావు .’’అన్నాడు .

‘’సడే లే సంబడం ‘’అన్నా .’’తాతా ! నీ ఫ్రెండ్ కు ఫోన్ చేసి రాఫెల్ నాకిప్పించు .రఫ్ఫాడిస్తా’’ నన్ను గేలి చేస్తూ అని పారిపోయాడు . ..దేశ రక్షణ ఇలాంటి బచ్చా గాళ్ళ లాంటి చిన్నపిల్లాళ్ళ  చేతిలో, మాటలో నవ్వులపాలైందని సిగ్గు తో తలవంచుకున్నా చేసేది లేక .

మీ –గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -24-9-18 –ఉయ్యూరు .  ,.

.

—

శ్రీ యాజ్ఞవల్క్య మహర్షి చరిత్ర -6

బృహదారణ్యకం లోనే సన్యాస విషయం సమగ్రంగా చెప్పబడింది .శుక్ల యజుర్వేదానికి చెందిన ‘’జాబాలోపనిషత్ ‘’కూడా సన్యాసం గురించి చెప్పింది .శంకర భగవత్పాదుల వంటి వారలకు  బ్రహ్మ చర్యం నుండే  సన్య సించవచ్చు అని దారికూడా చూపింది .యాజ్ఞావల్క్యుడే మొదట సన్యాసం స్వీకరించాడు అన్నమాట యదార్ధం .పరివ్రాజక ధర్మం గురించి విశేషంగా చెప్పింది జాబాలికోపనిషత్ .యజ్న రహస్యాలను ఆలంకారికంగా వర్ణించింది. బృహదారణ్యకంలో  ముఖ్యంగా ఆత్మజ్ఞాన బోధ ఉంది. ఇందులో .యాజ్ఞావల్క్యుడే  ప్రధాన భూమిక వహించాడు యాజ్ఞవల్క్య ,విదేహరాజుల మధ్య సంభాషణలో చెప్పాల్సిన విశేషాలన్నీ చోటు చేసుకొన్నాయి. దీనిలోనే బ్రహ్మవాదినులైన మత్రేయి, గార్గి ల వర్ణన కూడా ఉంది .మైత్రేయీ బ్రాహ్మణమైన దీనిలో ‘’ఆత్మావా అరే ద్రస్టవ్యః ‘’అనే వాక్యం వేదాంత శాస్త్రం అంటే ఉత్తర మీమాంసకు విషయం  అయింది .

శుక్ల యజుర్వేదం అభ్యాసకులైన కాణ్వ, మాధ్య౦ది నులకు కాత్యాయనుడు రచించిన ‘’శ్రౌత సూత్రం ‘’ఉన్నది .దీనిలో 26 అధ్యాయాలు .ఇది ఖచ్చితంగా ‘’శత పథం’’అనుసరించే రాయబడింది .మొదటి 18 అధ్యాయాలు బ్రాహ్మణం లోని మొదటి 11 కా౦డలననుసరించి ఉంటే ‘’సౌత్రామణి’’,19లో, అశ్వమేధం 20 , పురుమేధం , సర్వమేధం ,పితృమేధం 21అధ్యాయాలలొ చెప్పబడ్డాయి తర్వాత ఉన్న  మూడిటిలో ఏకాహం,సత్రం వగైరా ఉన్నాయి .25 లో 14 వ కాండలో చెప్పిన ప్రాయశ్చిత్తం ,చివరిదైన 26 అధ్యాయం లో 16 వ కా౦డ లోని ‘’ప్రవర్గ్య ‘’విశేషాలున్నాయి . స్వర సంస్కార నియమాలకు ‘’ప్రాతిశాఖ్య ‘’,ఋషి ,దేవతాదులు తెలుసుకోవటానికి ‘’కాణ్వ సర్వానుక్రమ సూత్రం’’  గృహ్య కర్మలకు ‘’పారస్కర గృహ్య సూత్రం ‘’ఉన్నాయి .అంటే కాత్యాయనుడు శుక్ల యజుర్వేదం అంతటికీ ప్రయోగ శాస్త్రం రాశాడన్నమాట .

యాజ్ఞవల్క్య మహర్షి కి మధ్య౦దినుడు ,జాబాలి ,బోధి ,శాపేయుడు , గాలవుడు అనే అయిదుగురు ముఖ్య  శిష్యులున్నట్లు, వారు శుక్ల యజుర్వేదాన్ని అధ్యయనం చేసినట్లు విష్ణు పురాణం మొదలైన వాటిలో ఉన్నది  .అయితే ఇప్పుడున్నవి కాణ్వ ,మాధ్యందిన శాఖలురెండే అని ముందే తెలుసుకొన్నాం .రెండిటిలో విషయం ఒక్కటే అయినా ,అధ్యాయ  విభాగం ,వ్యాకరనణా౦శాలలొ భేదం ఉన్నది .ఋషి భేదాన్ని బట్టి వచ్చినవే. ఇవి విషయంలో తేడా ,దేశాలలో తేడా బట్టి భాషా భేదం ఉండచ్చు .ఆంగ్లేయ పరిశోధకులు కూడా ‘’ఎన్ సైక్లోపీడియా బ్రిటాన్నికా’’లో  ‘’ఈ రెండింటిలో విషయభేదం చాలాతక్కువ .శైలిలో చాలాభేదం ఉంది ‘’అన్నారు .కాణ్వ పాఠం ఋగ్వేద సంప్రదాయం లో ఉంటుంది. మాధ్యందిన పాఠం కొన్ని చోట్ల కృష్ణ యజుర్వేదాన్ని పోలి ఉంటుంది .మాధ్య౦దినం కంటే కాణ్వం సర్వవిధాలాల శ్రేస్టం అని కూడా ముందే చెప్పుకున్నాం .మాధ్యందిన శాఖా సంహితలో 40 అధ్యాయాలు ,303 అనువాకాలు ,1975  ఖండికలు ఉన్నాయి .బ్రాహ్మణం లో 14 కాండాలు ,100 అధ్యాయాలు ,438 బ్రాహ్మణాలు ,7,624 ఖండికలు ఉన్నాయి .

సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -24-9-18 –ఉయ్యూరు     ,,,

— 

మనసు దోచే మారేడు మిల్లి అంద చందాలు

తూర్పు గోదావరి జిల్లా రాజమండ్రి నుంచి భద్రాచల వెళ్ళేదారిలో రాజమండ్రికి 80 కిలోమీటర్ల దూరం లో మారేడు మిల్లి ఉంది .’’దీన్ని వాల్మీకి వ్యాలీ  వనవిహార స్థలి ‘’అంటారు .పచ్చని పంట చేలు ,ప్రకృతి సోయగం చూస్తే భగవంతుడే మానవులకు నయనానందం  కోసం సృష్టించిన  భూలోక స్వర్గమా ?దేవేంద్రుని అపర నందన వనమా?కుబేరుని ఉద్యానవనం  చైత్ర రధమా?అని పిస్తుంది.ఇదంతా దేవతల ప్రత్యేక జిల్లానా?అనే సందేహమూ కలుగుతుంది .సందర్శకులకు కనులను విందు చేసే   ప్రకృతి కాంత దివ్య క్షేత్రమిది .ఇక్కడి అరణ్యాలు వన్యప్రాణులు , వృక్షాలు   వాటికి అండగా ఉండే కొండల ఎత్తునుంచి దూకే మనోహర జలపాత కన్యల సోయగాలు ,  పరిమళభరిత వనౌషద మొక్కలు , ,పైన్ ,బంగారు గుబురు వెదురు వృక్షాలు , కు ఇది   ఆనంద నిలయం .ప్రకృతి సోయగాలను తనివి తీరా తిలకించి పులకి౦చటానికి అత్యంత అనుకూలమైన తావు మారేడుమిల్లి .ప్రకృతిమాత పవిత్రమైన ఒడిలో  సేద తీర్చుకొనే అరుదైన అదృష్టం లభిస్తుంది .పలురకాల ఫెరన్,అరటి ,అనేకరకాల ఆర్కిడ్ లు ,వివిధ రకాల మామిడి తోటలు పరమ ఆకర్షణగా నిలుస్తాయి .యువకులకు అత్యంత ఇష్టమైన ట్రెక్కింగ్ కు అనుకూలమైన స్థలం .ఇక్కడ చూడతగిన అతి ముఖ్య ప్రదేశాలు కొన్ని తెలుసుకొందాం .

1-నందనవనం – అంటే  వైద్యానికి ఉపయోగపడే అనేక ఔషధ జాతుల కేంద్రం . దీనినే ‘’ఎథ్నో మెడికల్ అవేర్ నెస్ సెంటర్ ‘’అంటారు .ఔషధ మొక్కల ప్రయోజనం సామాన్యప్రజలకు అవగాహన కలిగించే ప్రదేశం .ఇందులోని మొక్కలను పశ్చిమ కనుమలనుంచి ,ఒరిస్సా నుంచి తెప్పించి ,నాటి, పెంచి, పోషిస్తున్నారు.

2- బాంబూ చికెన్ -ఇటీవల అన్నిమాధ్యమాలలో బాగా ప్రచారమైన ,ఇక్కడి ప్రత్యేకమైన వెదురు చికెన్ –బాంబూ చికెన్ కు ఇది కేంద్రం  .సంప్రదాయ బద్ధమైన ఈ చికెన్ కోసం అనేక ప్రాంతాలనుండి జనం విరగబడి వచ్చి ఆస్వాదిస్తారు .

౩-కాఫీ ,మిరియాల తోటలు –ఇక్కడ పె౦చుతున్న కాఫీ, మిరియపు తోటలను చూసి  సందర్శకులు ముగ్ధు లౌతారు.ఈ నందన వనం ఈ రెండేకాక పలురకాల ఆర్కిడ్ జాతి పుష్పాలు ,చెట్లకు పాకే ఫెరన్ లు,అడవి అరటి ,వివిధ రకాల మామిడి తోపులు ప్రత్యేకంగా చూసి ఆన౦దించాలి.

4- వాలి-సుగ్రీవ మెడికల్ ప్లాంట్స్ కన్వర్సేషన్  ఏరియా –ఎత్తు పల్లాల ఈ ప్రాంతం లో 203 జాతుల వైద్య వనమూలికలు ,అరుదైన చెట్లను 260 హెక్టార్లలో పెంచుతున్నారు .అన్నీ ప్రజోపకారమైనవే .

5-కార్తీక వనం –కార్తీకవనం లో మత పరమైన పవిత్ర వృక్షాలను అంటే ఉసిరి, మారేడు, నేరేడు ,నిమ్మ ,రావి ,మర్రి ,అరటి ,మామిడి  చెట్లు పెంచుతున్నారు . కార్తీకమాసం లో పవిత్ర కార్తీక వనభోజనానికి చాలాబాగా అనుకూల మైన ప్రదేశం .

6-మదన కుంజ్ –విహార స్థలం –పులి ,చిరుతపులి ,అడవి దున్న ,మచ్చలజింక ,మౌస్ డీర్ వంటి ఆడని జంతువులకు ఇది ఆవాసభూమి .అడవిఎలుగుబంటి,అడవినక్క,అడవికోడి ,పురి విప్పిన నెమళ్ళు  ,పలురకాల అందమైన  పక్షులు ఇక్కడ సర్వ సాదారణం .హిల్ హైనా ,హరన్ బిల్ ,కింగ్ ఫిషర్  గోల్డెన్ డ్రయోల్ వంటి అరుదైన జంతువులను వీక్షించవచ్చు పలురకాల రంగురంగుల సీతాకోకచిలుకలు ముగ్ధ మనోహరంగా  తమ రెక్కల అందాలతో సందర్శకుల చూపులను   కట్టిపడేస్తాయి ,

7-జంగిల్ స్టార్ కాంప్ సైట్ –తూర్పు కనుమలలో దట్టమైన అరణ్యం మధ్యలో ఉన్న ఈ ప్రదేశం రాత్రి విశ్రాంతి స్థలం .హాయిగా అరణ్య శోభ తిలకించి పులకి౦చిన వారికి మధుర స్వప్నాలకు ,చిరస్మరణీయమైన స్థానం  .  ఈ కాంప్ సైట్  వాలమూరు నదికి ప్రక్కనే మూడువైపుల ప్రవాహం తో వాలి –సుగ్రీవ కొండ అంచునే ఉంది .ఇక్కడే త్రేతాయుగం లో వానర వీరులు అన్నదమ్ములు అయిన వాలి సుగ్రీవుల మధ్య తీవ్ర పోరాటం జరిగింది . ఈ యుద్ధ క్షేత్రం ,పచ్చిక బీడులు ,శోభకూర్చే అరణ్యాలతో అవతలి కొండ గుట్టలపై దర్శనమిచ్చి ప్రాచీనకధను గుర్తు చేసి మన సంస్కృతికి ప్రతిబి౦బ౦గా నిలుస్తుంది  ,మధురోహలతో మనసు పరవశం చెందుతుంది .

ఎక్కడో విశాఖ దగ్గరున్న అరకు అందాలు గురించి చెప్పుకోవటమే  కాని ఇంతదగ్గరలో ఉన్న మారేడుమిల్లి వనసౌ౦దర్య సీమ గురించి  నాకు ఇప్పుడే తెలిసింది .అందరూ తప్పక సందర్శించి మధురానుభూతులకు లోనవ్వాల్సిన మధురస క్షేత్రం మారేడుమిల్లి .

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -24-9-18 –ఉయ్యూరు ,

ఏడవ ఎడ్వర్డ్  చక్రవర్తి  పట్టాభిషేకానికి జైపూర్ నుండి లండన్ కు అపార గంగాజలం తో హాజరైన జైపూర్ మహారాజా

1902 లో ఎస్. ఎస్. ఒలింపియా నౌకను ఒకటిన్నర లక్షల రూపాయలతో కొని, జైపూర్ మహారాజు సవాయ్ రెండవ మాధవ్ సింగ్ అందులో రెండు అతి పెద్ద వెండి బిందెలలో 8 వేలలీటర్ల పవిత్ర గంగాజలం నింపి ,పురోహిత బృందం ,132 మంది సేవకులు ,600 లగేజి సామాన్లతో  ఏడవ ఎడ్వర్డ్  చక్రవర్తి పట్టాభిషేకానికి హాజరవటానికి జైపూర్ నుండి   బొంబాయి మీదుగా లండన్ వెళ్ళాడు  .ఈ మహావైభవ ,అట్టహాస ప్రయాణాన్ని 1902 జూన్ లో  ‘’ది గ్లోబ్ ‘’పత్రిక ‘’ఎ రిమార్కబుల్ సైట్ ‘’అని వర్ణించింది .

ఇందులో అతి గమనార్హమైన విషయం 5 వేల మైళ్ళ దూరం ఉన్న లండన్ కు పవిత్ర గంగాజలం తీసుకు వెళ్ళటం .ఆనాడు జైపూర్ మహారాజా భారత దేశం లో అత్యంత విశేషమైన రాజులలో ఒకరు .ఏడవ ఎడ్వర్డ్ పట్టాభిషేకానికి గౌరవంగా ఆహ్వాని౦పబడ్డాడు. విక్టోరియా మహారాణి నిర్యాణం తర్వాత చక్రవర్తి అయ్యాడు ఎడ్వర్డ్ .గ్వాలియర్ ,బికనీర్ మహారాజులతోపాటు జైపూర్ మహారాజు మాధవసింగ్ కూడా చక్రవర్తి పట్ల విశ్వాసం ప్రకటించటానికి వెళ్ళాడు  .చక్రవర్తికూడా భారత మహారాజుల సమక్షం లో పట్టాభిషేకం జరగటం తన పాలనకు ,తమ సార్వభౌమాధికారానికి గౌరవమని భావించాడు .

మహారాజా సవాయ్ రెండవ మాధవ సింగ్ రెండవ రాం సింగ్ మహారాజుకు దత్త పుత్రుడు .ఆల్బర్ట్ ఎడ్వర్డ్ యువరాజు కొన్ని దశాబ్దాల పూర్వం జైపూర్ సందర్శించినపుడు రాజా  రాం సింగ్ తండ్రి జైపూర్ సిటీ ని ‘’పింక్ సిటీ ‘’గా తీర్చి దిద్దాడు .రాం సింగ్ తన ప్రగతి శీల విదాలతో , సంప్రదాయ నడవడి తో  స్కూళ్ళు కాలేజీలు వైద్యాలయాలు  దేవాలయాలు నిర్మించి ప్రజాభిమానం పొందాడు .తండ్రి అడుగుజాడలలోనేకొడుకు మాధవ సింగ్ కూడా నడిచాడు .

మహారాజా మాధవ సింగ్ లండన్ చక్రవర్తి పట్టాభిషేకాంకి హాజరవటం లో కొన్ని చిక్కులెదురయ్యాయి .వెళ్ళకపోతే మర్యాదకు భంగం తో తీవ్రమైన పరిణామాలు ఎదుర్కోవాల్సి వస్తుంది . వెడదాము అంటే ‘’కాలాపానీ ‘’అంటే సముద్రం దాటటం అనే ఘోర తప్పిదం చేయాలి .తాను అనుసరిస్తున్న  సంప్రదాయ హిందుత్వానికి భంగమేర్పడుతుంది .ఈ విచికిత్స లో కొంతకాలం ఊగిసలాడాడు .మంత్రులను ,పురోహితులను ,,సైనికసలహాదారులను సమావేశ పరచి ఈ ’’ ధర్మ సంకటం ‘’పై చర్చించాడు .అందరి సలహా పై, పైన చెప్పినట్లు పవిత్ర గంగా జలం తో వెడితే ఆత్మ సంతోషం ,సంఘ కట్టుబాట్లను గౌరవి౦చినట్లూ హిందూ ధర్మం పాటించినట్లుగా  ఉంటుందని నిర్ణయించాడు  లండన్ కు   బయల్దేరిన దగ్గరనుంచి మళ్ళీ తిరిగి వచ్చేదాకా అన్ని అవసరాలకు వాడ టానికి  సరిపడా గంగాజలం సేకరించాడు .14 వేల వెండి నాణాలు కరగించి పెద్ద వెండిపాత్రలు రెండు చేయించి గంగాజలం తో నింపి కూడా తీసుకు వెళ్ళాడు .పాత్రలను అతిభద్రంగా ఓడ పైకి ఎవరి చేతులూ పడనీయ కుండా కప్పీలు చక్రాల సాయంతో చేర్పించాడు .నౌక ఏడెన్ వద్దకు చేరగానే వాతావరణం అత్యంత భయానకం గా మారితే ,పురోహితులతో సంప్రదించి వారితో ఒక గంగాజల వెండిపాత్రను గాలిలోకి ఎగరేయించి  కొంతజలాన్ని సముద్రం లో కలిపించి వరుణ దేవుడికి శాంతి కలిగించాడు .

జైపూర్ మహారాజు మహారాజ వైభవంగా భారతీయ సంప్రదాయ పద్ధతిలో లండన్ ప్రవేశించాడు ‘’మహారాజుగారి సామాన్లు చాలాటన్నుల బరువున్నాయి .అందులో ఆయన నిత్యపూజ చేసే దేవతావిగ్రహాలు ,పవిత్ర గంగాజలం ఉన్నాయి ‘’అని ‘’అబెర్డీన్ జర్నల్ ‘’,దిడైలీ న్యూస్ ‘’పత్రికలు  ఆర్భాటంగా రాశాయి. ‘మన పాశ్చాత్య విధానాలకు అతి భిన్నంగా ప్రాచ్య సందర్శకుడు రావటం మహా విశేషం ,వింతగా ఉంది ‘’అనీ రాశాయి .’’పింక్ సిటీ జైపూర్ మహారాజు రాజా మాధవ సింగ్ గాలన్లకొద్దీ పవిత్ర గంగాజలం తన నిత్య కృత్యాలకు వెంట తీసుకు రావటం విశేషం  ఇప్పుడాయన తన పింక్ సిటీ  నుంచి అత్యంత విశిష్టమైన రంగు ను ప్రపంచానికి అద్దాడు ‘’అనీ రాశాయి .

జూన్ లో జరగాల్సిన పట్టాభిషేక మహోత్సవం ఎడ్వర్డ్ కు అత్యవసరంగాజరిగిన అపెండి సైటిస్  ఆపరేషన్ వలన ఆగస్ట్ కు వాయిదా పడింది .ఆగస్ట్ లో అనుకున్న తేదీకి అట్టహాసంగా పట్టాభిషేకంప్రారంభమైంది. బ్రటిష్ సామ్రాజ్య మిలిటరీ దళాల విన్యాసాలు ,అధికార దర్పం ,సామంతరాజులు మిలిటరీ అధికారులు,లార్డ్ లు ,రాజులు  అధికారులు సామాన్య ప్రజలు ,కెనడా ,ఆస్ట్రేలియా ,న్యూజిలాండ్ ,బెర్మూడా ,బోర్నియో ,ఫిజి ,గోల్డ్ కోస్ట్ నుంచి వచ్చిన సైన్యం రోడీ షియా ,కేప్ కాలని  నటాల్ ,సియర్రా లియోన్ ,గాంబియా ,నైజీరియా ఉగాండా  సిలన్, సైప్రస్ ,హాంగ్ కాంగ్  జమైకా ,వీహాయ్ వీ ,లాగోస్ ,మాల్టా  సెయింట్ లూసియా  సింగపూర్ ,ట్రినిడాడ్లనుంచి వచ్చిన సైన్యం  సమక్షం లో  కనువిందుగా జరిగింది .

జైపూర్ మహారాజు కొత్త చక్రవర్తి ఎడ్వర్డ్ కు అత్యంత విలువైన కానుకలు సంర్పించితన ప్రభు భక్తి ,విధేయత  చాటుకున్నాడు .తాను చక్కని హిందూ సంప్రదాయంతో చక్రవర్తి పట్టాభిషేకానికి వచ్చినందుకు  మహారాజుగా తన విధి తాను తృప్తిగా నిర్వహించినందుకు మనసునిండా సంతృప్తి పొంది స్వదేశానికి తిరిగి బయల్దేరాడు ‘.’నా ప్రవర్తన ఇప్పుడూ ఆతర్వాత కూడా నాప్రజలకు నచ్చుతుందని ,రాజపుత్రవీరుడు సముద్రాన్ని దాటినప్పటికీ ,హిందువుగానే ఉన్నాడని ,సామంతరాజు చేయాల్సిన విధిని సంతృప్తిగా నేరవేర్చానని  భావిస్తున్నాను ‘’అని  వార్తాత్రికలకు తెలియ జేశాడు .

పట్టాభిషేకం అయిన ఎనిమిదేళ్ళకు   ఎడ్వర్డ్  చక్రవర్తి చనిపోయాడు .మహారాజా మాధవ్ సింగ్ జైపూర్ లో యధాప్రకారం విద్యా, వైద్య,  సంక్షేమ కార్యక్రమాలను నిర్వహిస్తూనే  1922 లో మరణించాడు . గంగాజలం తో లండన్ తీసుకు వెళ్ళిన రజత పాత్రలు ప్రపంచం లోనే అతి పెద్ద పాత్రలుగా రికార్డ్ సృష్టించాయి .అవి జైపూర్ లో సిటీ పాలేస్ లో ‘’దివాన్ –ఇ –ఖాస్ ‘’   లో ప్రదర్శనలో ఉన్నాయి .వాటి తమ్ముడు  ఎక్కడో యెర్ర సముద్రం అట్ట అడుగున మునిగి పోయి ఉండిపోయాడు .

ఆధారం -23-9-18 ఆదివారం ‘’ది హిందు ‘’లో ఆదిత్య అయ్యర్ రాసిన ‘’వెన్ గాంజెస్ కేమ్ టు లండన్ ‘’వ్యాసం .

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -23-9-18 –ఉయ్యూరు

—

కేరళ ఏకోపాధ్యాయిని –ఉషాకుమారి

ఉషాకుమారి  దిన చర్య ఉదయం 7 గంటలకే కేరళ తిరువనంతపురానికి దక్షిణాణ ఉన్న.’’ అ౦బూరి ‘’గ్రామం ఇంకా నిద్ర మత్తులో ఉండగానే ప్రారంభమౌతుంది .ఆమె అగస్త్యవనం పరిధిలోని  ‘’కున్న తుమల ‘’అగస్త్య ఏకోపాధ్యాయ పాఠశాల టీచర్ .రోజూ రెండుగంటలు కొండ దారిలో అరణ్యం లో నడుచుకుంటూ  బడికి చేరుకోవాలి. ఇక్కడ’’ కాని జాతి సెటిల్ మెంట్ ‘’వాళ్ళకోసం ఏర్పాటు చేసిన స్కూల్ ఇది .బడి ఉదయం 10 నుంచి సాయంత్రం 4 వరకు పని చేస్తుంది .మళ్ళీ ఆకొండా, కోనా దాటుకుంటూ నడిచి కొంపకు  చేరాలి .ఇలా 16 ఏళ్ళనుంచి ఆమె ఉపాధ్యాయ జీవితం సాగిపోతోంది .

1997 లో జిల్లా ప్రాధమిక విద్యా ప్రోగ్రాం లో ఉషాకుమారి వాలంటీర్ గా ఈ సెటిల్ మెంట్ కు వచ్చింది .కేరళప్రభుత్వం 1990 లో ఇలాంటి విద్యా ఉపక్రమ (ఇనిషియేటివ్ )కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభించింది . స్కూల్ మానేసిన విద్యార్ధుల జాబితా సేకరించి,  వాళ్ళను మళ్ళీ బడిలో చేర్పించటం ఆమె బాధ్యత.వాళ్ల మనసులను ఆకర్షించి ఇపుడా టీచర్ వాళ్ళల్లో ఒకరైపోయింది .2000 సంవత్సరం లో ఇక్కడ స్కూల్ బిల్డింగ్ ఏర్పడే దాకా ఇక్కడ చదువంతా రాళ్ళమీద ,చెట్ల నీడలలోనే సాగింది .వర్షం వచ్చినా ,ఆమెకు ఒంట్లో బాగుండకపోయినా బడినుంచి మళ్ళీ నడిచి అంతదూరం వెళ్ళలేక ఆ గిరిజనాలతోనే ఉండిపోతుంది .ఆమె కృషి ఫలించి ప్రస్తుతం 40  కుటుంబాలు తమ పిల్లలను బడికి పంపిస్తున్నారు .ఆడపిల్లలు బడిలో చదువుకొంటూ వ్యవసాయ పనులూ చేసుకొంటున్నారు ..

ప్రస్తుతం కేరళ ప్రభుత్వం ఉషాకుమారిలాంటి ఒంటరి  టీచర్ లను సాధారణ దిగువ ప్రైమరీ స్కూళ్ళకు మార్చే ప్రయత్నం లో ఉంది .ప్రస్తుతం అడవి అంతటినీ మెషిన్ లు చదును చేసి దారిమార్గం ఏర్పాటు చేసేపనులు చురుకుగా సాగుతున్నాయి .ఆమె కస్టాలు కొద్దిరోజుల్లో తీరిపోగలవు  .అయితే ఆమె క్వాలిఫైడ్ టీచర్ కాకపోవటం వలన ఉద్యోగం ఊడే అవకాశం ఉంది .దిగువ ప్రైమరీ టీచర్ గా వేస్తే కొంత ఉపశమనం .’’ఈ మన్య ప్రాంతం లో  ప్రజలు జబ్బులోస్తే సరైన అత్యవసర  వైద్య సౌకర్యం అందకచనిపోతున్నారు .ఇక్కడ రోడ్ల నిర్మాణం తక్షణమే జరగాలి .నా ఉద్యోగం ఉన్నా ఊడినా ఇబ్బంది లేదు ‘’అంటుంది సిన్సియర్ టీచర్ ఉషాకుమారి .ఆమెకు మంచి జరగాలని ఆశిద్దాం .

ఆధారం -23-9-18 ది హిందులో  -తులసికక్కర్ వ్యాసం

మీ -గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -23-9-18 -ఉయ్యూరు

— 

  బీహార్  రాష్ట్రం కైమూర్ జిల్లా కౌరాలో ఉన్న శ్రీ ముండేశ్వారి దేవాలయం క్రీ .శ.625 నాటి అతి ప్రాచీన దేవాలయంగా వినుతి కెక్కింది .ఆ నాటి శాసనమే సాక్ష్యం .ఇప్పటికీ పూజా పునస్కారాలు అందుకొంటున్న దేవాలయం కూడా అని  పురావస్తు శాఖ ధృవీకరించింది .

   ము౦డేశ్వర కొండపై 608 అడుగుల ఎత్తునున్న దేవాలయం ఇది.కైమూర్ పీఠ భూమి లో సొన్(సువర్ణ ) నదీతీరం లో ఉంది .ముండేశ్వర కొండపై చాలా ప్రాచీన శిలా విగ్రహాలున్నాయి .పాట్నా ,గయా  లేక వారణాసి లనుండి ఇక్కడికి రోడ్డు ద్వారా  చేరుకోవచ్చు .దగ్గర రైల్వే స్టేషన్’’ మోహన –బాబువా జంక్షన్ రైల్వే స్టేషన్ ‘’.ఇక్కడి నుంచి దేవాలయం కేవలం 22 కిలోమీటర్లు.’’లాల్బహదూర్ ఎయిర్ పోర్ట్ వారణాసి’’ దగ్గర విమానాశ్రయం .ఇక్కడి నుండి దేవాలయం 102  కిలోమీటర్లు .

  బీహార్ నాగర శైలిలో ఆలయం నిర్మి౦పబడి౦ది .నాలుగువైపులా ద్వారాలు ,కిటికీలు ఉన్నాయి .ఆలయ శిఖరం ధ్వంసమైంది.కాని కొత్తగా పునర్నిర్మిస్తున్నారు .ఆలయ ముఖ ద్వారం వద్ద ద్వారపాలకుల విగ్రహాలున్నాయి .గంగ ,యమునమొదలైన మూర్తులున్నాయి .గర్భాలయం లో శ్రీ ము౦డేశ్వరిదేవి విగ్రహం ,చతుర్ముఖ శివలింగం ఉన్నాయి .అయ్యవారు ,అమ్మవారు  ఆలయం లో ఉన్నా ,అమ్మవారికే ఇక్కడ విశేష పూజలు జరగటంవిశేషం .ము౦ డేశ్వరి దేవి మహిష వాహనం పై దశభుజాలతో దర్శనమిస్తుంది .అంటే మహిషాసుర మర్దిని గా దర్శనం అనుగ్రహిస్తుంది .వినాయక ,సూర్య ,విష్ణు విగ్రహాలు కూడా ఉన్నాయి .అనేక శిధిల విగ్రహాలు కూడా కనిపిస్తాయి .ఆర్క లాజికల్ డిపార్ట్ మెంట్ ఈ దేవాలయాన్ని సంరక్షిస్తోంది .ఆలయాభి వృద్ధికి ,రహదారి నిర్మాణానికి బీహారు ప్రభుత్వం చాల డబ్బు సాంక్షన్ చేసి ఖర్చు పెడుతోంది .ఇది హర్షించదగిన విషయం .

 భారత దేశం లో అతి ప్రాచీన దేవాలయంగా గుర్తింపు పొందిన శ్రీ ము౦డేశ్వరి దేవాలయం లో మొదటినుంచి ఇప్పటిదాకా అవిచ్చిన్నంగా పూజాదికాలు నిర్వ హింప బడుతూ౦డటం విశేషం .శ్రీరామనవమి ,శివరాత్రి మహా పర్వదినాలలో పెద్ద సంఖ్యలో భక్తులు వచ్చి సందర్శిస్తారు .నవరాత్రులలో గొప్ప ఉత్సవం, జాతర చేస్తారు .శక్తి దేవాలయం గా ప్రసిద్ధి చెందటం వలన తాంత్రిక పూజలు కూడా జరుగుతాయి .

 మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -22-9-18 –ఉయ్యూరు

చత్తీష్ గడ్  రాష్ట్రంలో మావోయిస్ట్  బస్తర్ పర్వతాలలో 13 వేల అడుగుల ఎత్తున ఉన్న డోల్కా పర్వత శిఖరాగ్రం పై వెయ్యేళ్ళ నాటి ప్రాచీన గణపతి విగ్రహం లభించి ,అందర్నీ ఆశ్చర్య పరచింది .భీకరారణ్యాలమధ్య ఉన్న ఈ పర్వతం చేరటం చాలాకష్టం ..పదవ శతాబ్ది కి చెందినా 6 అడుగుల ఎత్తు 21 అడుగుల వెడల్పు ఉన్న అతి భారీ గ్రానైట్ విగ్రహమిది .దీన్ని స్థానిక జర్నలిస్ట్ కనుగొన్నాడు .ఎవరు శిల్పించి అంతఎత్తుకు చేర్చారో అన్నదానిపై ఆర్కియాలజిస్ట లు బుర్రలు పగలకోట్టుకొంటున్నారు .

  ఇక్కడ లభించటానికి పౌరాణిక చారిత్రక కారణం ఉంది .బస్తర్ ప్రాంతం లోనే పూర్వం వినాయకుడికి ,పరశురాముడికి యుద్ధం జరిగింది .అందుకే ఈ గణేశునికి విపరీతమైన ఆరాధన ఇక్కడ జరుగుతుంది .వేలాది భక్తులు దేశం నలుమూలలనుంచి వచ్చి , దర్శించి  ఆశీస్సులు పొంది , కోర్కెలను తీర్చుకొంటారు .రాజీవ్ రంజన్ అనే రచయిత ,ఇలాంటి అద్భుత విషయాలు బస్తర్ లో చాలాఉన్నాయని ,పరిశోధకులు వీటిపై దృష్టి పెడితే మరిన్ని విగ్రహాలు, దేవాలయాలు  బయట అడతాయని లేకపోతే వాటి చరిత్ర భూగర్భం లో కలిసిపోతుందని హెచ్చరించాడు .ఈ ప్రాంతం ఒకప్పుడు అతి బీద అటవీ వాసుల ఆవాస భూమిగా ఉండేది .ఇప్పుడంతా మావోయిస్ట్ ల అధీనం లో ఉంది .అరణ్య సొగసు ,ప్రకృతి సంపద సహజ సౌందర్యం బస్తర్ ప్రాంతవిశేషం .ప్రభుత్వాలకు శ్రద్ధాసక్తులు తక్కువవటం తో అందరూ బాధపడుతున్నారు .

  మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -22-9-18 ఉయ్యూరు

శ్రీదక్షిణా మూర్తి నుతించిన శ్రీ విష్ణు శతకం

సరసభారతికి అత్యంత ఆప్తులు ,నాపై అపార కరుణా దృక్కున్నవారు ,చుళుకీకృత సర్వ గీర్వాణ వాజ్మయ పాదోది పయస్కులైన అపర ఆగస్య ముని వరేణ్యులు ,  శ్రీ లలితా పరాభట్టారిక పరమోపాసకులైన  బ్రహ్మశ్రీ తాడే పల్లి రాఘవ నారాయణ శాస్త్రి బ్రాహ్మీ మూర్తుల అనుంగు అంతేవాసులు ,వారి దౌహిత్రులు  గీర్వాణ౦ లో శతావధానం చేసి  శిశుపాలవధపై పరిశోధనతో పిహెచ్ డి అందుకున్న శ్రీ చెరువు ఆంజనేయ శాస్త్రిగారి బావమరదులు  , నా గీర్వాణ గాండీవానికి,పదును పెట్టి శోభ సమకూర్చినవారు ,విద్వత్ కవి పండిత ప్రకాండులు , మహా భక్తి  తత్పరులు ,అమోఘ సాధనా చతురాననులు,అనేక గ్రంథ నిర్మాణ చాతురీవైభవమూర్తి   ,అద్భుత ప్రసంగ మాధురి ,కలకండ కవిత్వ రస పారీణులు  ఉద్గ్రంద రహస్యాలను కరతలామలం చేసుకొన్న వరిస్ట గరిష్ట  బ్రాహ్మీ మూర్తి , బ్రహ్మశ్రీ డా.తూములూరు శ్రీ దక్షిణా మూర్తి శాస్త్రి గారు నాపైఅనుగ్రహం తో  పెనుభారం మోపి తాము ఆన్ లైన్ లో అనుగ్రహించిన  ‘’శ్రీ విష్ణు నుతి శతక౦’’ ’’కు ముందుమాట రాయమని దాన్ని శతకం లో ప్రచురిస్తామని నిన్న విద్యుల్లేఖ ద్వారా ఆనతిచ్చారు.గుర్వాజ్న శిరో దార్యం కదా .హనుమంతుని ముందు కుప్పిగంతులుగా  రాసే సాహసం చేస్తూ ,ఎల్లుండి శనివారం ఉదయానికల్లా రాసి ఆన్ లైన్ గా పంపిస్తానని మాట ఇచ్చి  ,శ్రీవారిని నా దొసగులను మన్నించమని వేడుకొంటున్నాను .

118 వృత్త పద్యాల కవితాకల్హార మాలికగా శ్రీ మహావిష్ణువు కంఠ  సీమను అలంకరించి ,విష్ణు ,వైభవ శోభలను ద్విగుణీకృతం చేసిన శతకం ఇది .విష్ణు పారమ్యాన్ని ,అవతార అంతరార్ధ పరమార్ధాలను  కళ్ళకు కట్టించారు .ప్రతిపద్యం రసగుళిక అనటంమామూలు మాట అవుతుంది .రసోవై సహ అయిన ఆ రసానందమూర్తిని నుతించేది కనుక  దానికి సమానంగా  పరమ రసస్పూర్తి గా ఉంది .’’’సర్వ ప్రవృత్తుల నాతడు ఇహము ,పరము ,సంతుస్టుడు,ముక్తుడు’’.అని మొదటిపద్యం లో చెప్పారు .విష్ణు సహస్రనామ స్తోత్రం లోని భావనలన్నీ మనముందుంచి ‘’శ్రీనారాయణ స్తోత్ర మంచిత భక్తిన్ బఠియి౦ప సిద్ధమగు సుశ్రేయంబు లున్గ ల్గేడున్ ‘’అని ఫలశ్రుతి చెప్పారు .ఆత్మ తత్వ ప్రబోధకుడు, అమలుడు ,అవ్యాజాను రాగుడు ,సద్గురుడు ఆనంద మయుడే కాక యోగి జన హృద్గుహ్యుడు  విష్ణుమూర్తి .కలిలో శ్రీ విష్ణు నామమే ఉపాస్యం  ప్రారబ్ధాన్ని నశింపజేసి,ముక్తినిస్తుంది .మానవత్వ విలువలు చాటటానికి శ్రీ రాముడుగా,పరశువు చేతబట్టి మునివర్గాన్ని బాధపెట్టే రాజులపాలిటి అరివీర భీకరుడై ‘’శృతి ధర్మముల్ నిరంతరముగసాగ జేసే శుభదాముడైన పరశు రాముడై,అమృతోత్పాదన సమయం లో ఆదికూర్మమై ,విష్ణువు సర్వవ్యాపి అని తెలియజెప్పటానికి నృహరి యై ,గీతామృతం పంచి ,విశ్వ రూపాన్ని వ్యాఖ్యానించి దుస్ట  సంహారం, శిష్టరక్షణ చేసే శ్రీ కృష్ణ పరమాత్మయై ,కలియుగం లో కల్కి గా ధర్మాలను నడుపుతూ వెలసిన అవతారమూర్తి విష్ణుమూర్తి అన్నారు .

‘’నీదు పాద వరివస్య౦ జేసి జన్మంబు ధన్య విశేషంబుగజేసికొందు ‘’   అని ఆర్తిగా అంటారు  .బ్రహ్మాన్ని మదిలో ఊహించటమేకాని ఇలాఉంటాడని చెప్పటం ఎవరితరం కాదంటూ ‘’నరనారాయణ తేజమీ జగతి నిండి ‘’ఉందని ,’’పరమోదారు ,పరంజ్యోతి ,నక్షరు ‘’ని సంకీర్తనతో ఆ పరముని చేరతారని అభయమిచ్చారు .ఎవనిని తలిస్తే సందేహ నివృత్తి, భీతి తొలగి ,సంపత్ శ్రేణులు  విద్యా లభిస్తాయో ‘’ఆ విష్ణువు సర్వ దోష హరుడు ‘’’.సకలార్ధ సాధకం ,వత్సర  మాస, పక్ష ,తిధులకు కారణమై కాలాన్ని నియమించే జ్ఞాని విష్ణువు ..విష్ణుపదం చేరటానికి రాగద్వేషాలు వదిలి, సజ్జన సాంగత్యం తో ,సమస్త భూత హితుడై ,సౌశీల్యుడు,మైత్రి ఉన్నవాడికే సాధ్యం అని యోగ రహస్యం చెప్పారు .అయితే తనకు జపం ,ధ్యానం కుదరదని ,’’ఈ సర్వంబు నీవన్న జ్ఞాన పథంబెరుగ’’అని తన అల్పత్వాన్ని ప్రవరగా చెప్పుకున్నారు .’’యోగంబు ప్రత్యహమున్ జేయగ యోగానండుడా విష్ణువే ‘’అని అభయమిచ్చారు .

విష్ణువు విశ్వ రూపాన్ని –

‘’స్థిరుడై ,శాశ్వతుడై వెలుంగు పురుష శ్రేస్టున్,సహస్రంబులౌ –శిరముల్ ,కన్నులు, బాహువుల్ ,పదములున్ ,చిత్రంబులున్ నామముల్

బరగన్ భక్తి నమస్కరింతు ,బరితాపంబుల్ నివారించి ,స –ద్వరమున్ గూర్చు ననంతు ,నచ్యుతు ,గృపాపా౦గున్ జగన్నాథునిన్ ‘’గా దర్శించారు .మనకూ దర్శింప జేశారు .

ఒకే చైతన్యం అనేకమై సర్వత్రా భాసిస్తుంది .ఈజగత్తు  అద్వైతమే .’’మోక్ష రమా కాంక్ష ,మనోజ్ఞ రూప మెనయన్  సాక్షాత్కారి౦పన్ గదే ‘’  అని ఆ వెన్నుని ప్రార్ధించారు .పరమాత్మ ‘’పరమాణు స్థితి ,పర్వతాకృతి యై భాసించు ‘’అంటారు .’’ప్రాణ౦బే ప్రణవంబు ,తత్ప్రణవమే రాజిల్లు నీ తేజము  నీ ప్రాణంబుల్ నీ ప్రతిరూపు లౌదురు ,మహాత్ప్రాణ౦బ నీ వౌచు ‘’సంత్రాసం చెందే జగత్తునుచైతన్యం చేసేవాడు త్రిభువనవ్యాప్తుడైన జ్ఞానప్రదుడైన పురుషోత్తముడు అని ఉపనిషత్ రహస్యాన్ని అందమైన పద్యం లో నిబంధించి తేటతెల్లంగా చెప్పారు .కవిత్వ మహాత్మ్యాన్ని వివరిస్తూ ‘’కవితా గంగ సువర్ణాభిషేకం ,కవితాగంధం చల్లదనం ,కవితాపుష్పం అలంకారం .’’కవితా మాధ్వినివేదనంబగు రసజ్నా ,పద్మనాభ ప్రభో ‘’అని వివరించారు .చైతన్యమే సృష్టికి కారణమై పోషకమై లయకారకం అయి సత్యజ్ఞాన మనంతమై వెలుగుతుంది .ధర్మానికి గ్లాని కలిగినపుడు ‘’ధర్మముద్ధరణ జేయన్ బుట్టు నా దైవం ‘’హరి అని భగవద్గీతాసారం చెప్పారు .’’పరమాత్ముండగు  విష్ణువున్  సకల విశ్వంబులో దర్శించువారు జ్ఞానులు ‘’.నరజన్మం బతి దుర్లభంబు ,తిరుమంత్రం బెంతొ శ్రేస్టంబు’’అని విశిష్టాద్వైతాన్ని ఆ భాషలోనే చెప్పటం బాగుంది .

‘’ఆతని కొలిస్తే అన్నిజగాలను కొలిచినట్లే .ఆయన తింటే సర్వ భూత సంతతి తిన్నట్లే .అన్నిటా ఆతడే .’’ఎవరే మార్గమున ప్రవర్తిలిన నిన్నే చేరారు శర్వా ‘’అని కృష్ణుని గీతలోని భావాన్ని పద్యీకరించారు .  ‘’హరినామం బెదవిస్మరింప బడుటే ,యత్యంత దుఖంబగున్ ‘’అన్నారు .’’మతినీవె గతినీవె ‘శ్రీపతీ ‘’అని ‘’శృతినీవె గతినీవె నా ఈ నా ఆకృతివి నీవె భారతీ ’’అంటూ స్వాతికిరణం సినిమాలో మాస్టర్ మంజునాథ్ పాడిన పాట భావం గానే శాస్త్రిగారూ అన్నారు. ‘’అన్నంబా హరి ,రూపమే ,తినెడువాతండె- దేహస్థుడై యన్నంబెల్ల బచించు నాల్గు గతుల౦ దాతండె’’..’’భ్రమలన్పాన్పి ,యదార్ధమున్ దెలియ జెప్పన్ ,దైవ మేన్నో ప్రయత్నములన్ జేయుచు ,విశ్వ రూపమున సందర్శింప గా జేసె’’  అన్నారు పరమాత్మ అసలురూపాన్ని దర్శింపజేస్తూ…’వరమై ,లోక వరేణ్యమై ,వరదమై ,వర్ధిల్లునారాయణ స్మరణం బార్తిహరం  ‘’అనీ ,’’ఖగరడ్వాహను డాశ్రితావనుడు,విఖ్యాతుండు ,శ్రీ శంఖ చ –క్ర గదా ఖడ్గ ధనుర్ధరుండు ‘’అని విష్ణుమూర్తి రూప సౌందర్యాన్ని వర్ణించారు .ప్రత్యక్ష దైవం అయిన సూర్యుని ఆరాధిస్తే ,అనురాగమూర్తి అయి ఆహారాదికాలు ఇస్తాడని ‘’తల్లి దండ్రి గురు డీ సర్వంబౌ జ్యోతి ,నా-దిత్యున్ గొల్చెద ,దేవ దేవుని, సురాధీశున్ గృతజ్నండనై’’అని చివరిపద్యం ముగించి ,శ్రీమన్నారాయణ మూర్తికి  సూర్యనారాయణ మూర్తికి అభేదాన్ని తెలియజేసి సూర్యుని  , సవితృ నారాయణనిగా భావించే అనాదిభావాన్ని విశదీక రించారు .

శాస్త్రిగారి శతకాన్ని తల స్పర్శగా స్పశించానే తప్ప, లోతుగా విశ్లేషణ చేయలేక పోయిన నా అజ్ఞానాన్ని శాస్త్రిగారు మన్నించాలని కోరుతున్నాను .రసానందస్వరూపమైన శ్రీ మహావిష్ణువు నుతి శతకం కనుక ప్రతిపద్యం మధురస స్వరూపంగా ఉంది .ఉదహరించాలంటే శతకమంతా మళ్ళీ రాయాల్సి వస్తుందని  కొన్నిటినే ఉదహరించిన నా సాహసాన్ని శాస్త్రిగారు మన్నిస్తారని విశ్వసిస్తూ ,వారికిచ్చిన మాటను ఒక పూట ముందే పూర్తి  చేసి, వారికి దీన్ని ఇప్పుడే మెయల్ చేస్తున్నాను .

మీ-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -21-9-18 –ఉయ్యూరు

.

—

గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్
https://sarasabharati.wordpress.com
http://sarasabharativuyyuru.wordpress.com
http://suvarchalaanjaneyaswami.wordpress.com

Gabbita Durga Prasad
Rtd. head Master   Sivalayam Street
Vuyyuru  521165  Krishan District
Andhra Pradesh
India
Cell :     9989066375
8520805566
Land Line : 08676-232797

—

కోన సీమ అందాలకు వేదపవిత్ర సొబగులు సౌరభాలు అలదిన ఆహితాగ్నులు -13

4-బ్రహ్మశ్రీ సామవేదం సూర్యనారాయణ అవధానిగారు, కుమారులు

 శ్రీరామ పురాగ్రహారానికి చెందిన నాలుగవ వారు   బ్రహ్మశ్రీ సామవేదం సూర్యనారాయణ  అవధాని   గారు హరితస గోత్రీకులు .తాతగారు  ముక్కామల కు చెందిన ఆహితాగ్ని ‘తండ్రి తెలుగు పండితుడు .తండ్రీ కొడుకులు అగ్నిహోత్రంకాని శ్రౌతం కాని చేయలేదు , వేదవిద్యకే ప్రాధాన్యమిచ్చారు ‘’వేదం చదవటం నేర్పటమే నా జీవితం ‘’అంటారు సామవేదం .కుమారులు నలుగురిలో ఇద్దర్ని వేదం లో పెట్టారు .వేద పండిత కుటుంబ కన్యలనే వారికి వివాహం చేశారు .అవిశ్రాంత వేదాధ్యయన ,అధ్యాపనమే వారి శక్తి సామర్ధ్యాలు .

 1932 డిసెంబర్ 30న జన్మించిన శ్రీ సూర్యనారాయణ అవధానిగారు నలుగురు అన్నదమ్ములలో చివరి వారు .పదవ ఏట ఉపనయనం జరిగి ,పదేళ్ళు దీక్షగా  వేదం  నేర్చుకున్నారు .మొదట పెద్దన్నగారి వద్దే ముక్కామలలో ,తర్వాత బిళ్ళకూరు లో శ్రీ వ్యాఘ్రేశ్వర చయనులగారి దగ్గర నేర్చారు .అ తర్వాత  బులుసు చయనులుగారి వద్ద శ్రీరామపురం లో అభ్యసించారు .కొంతకాలం ఇందుపల్లిలోని శ్రీ రాణి హయగ్రీవం గారి వద్ద చదివారు .విద్యాభ్యాస సమయం లో వారాలు చేస్తూ,మదుకరం తో జీవనం గడిపారు .1955 లో విజయవాడ లో’’ కర్మ ‘’లో పరీక్ష ఇచ్చారు .శ్రీ బాబళ్ళ శాస్త్రి గారి కోడలి చిన్న చెల్లెలు శ్రీమతి కమల ను వివాహమాడారు .వీరిది వేల్చేరులోని ప్రభల వారి  కుటుంబం .

 ఈ కొత్త క్రమపాఠి గారికి 1955 లో శ్రీరామపురం లో ఒక ఇంటిస్థలం ,ఇంటినిర్మాణానికి వెయ్యి రూపాయలు మంజూరయ్యాయి .దీనితో పాటు సాలుకు 15 బస్తాలు వడ్లు పండే ఎకరం పొలమూ వచ్చింది .ముక్కామలకు శ్రీరామపురం పదినిమిషాల నడక దూరం లోనే ఉన్నా అవధాని గారి తల్లి తనను వదిలి వెళ్ళవద్దని కోరింది .కాని ముక్కామలలో తమకున్న దానిలో తనకు దక్కేది అతిస్వల్పమే నని తెలిసి తనకంటూ ప్రత్యేకమైన గృహం ఎర్పరచుకోవాలనే నిశ్చయించారు .ఆనాటి గ్రామవాతావరణాన్ని గుర్తు చేసుకొని ‘’మట్టి రోడ్డు మీద నడవాలంటే తాతలు దిగోచ్చేవారు .రాత్రి పూట అయితే మరీ భయంకరం .దారిలో దొంగల భయం  కూడా.సెటిల్మెంట్ గాంగ్ ల ఆవాసాలు దగ్గరే ‘’అంటారు .

  శ్రీరామపురం లోని ఎకరం పొలం కౌలుకిచ్చేవారు .ఫలసాయం బాగానే ముట్టేది .క్రమగా షెడ్యూల్ కాస్ట్ వారి ప్రాబల్యం పెరిగి వారి ఆక్రమణకు గురై౦ది పోలం .’’వాళ్ళు మాపోలం లో గుడిసెలు వేసేశారు కొబ్బరికాయలు మాకు దక్కకుండా కోసేసేవారు .కోళ్ళపెంపకం కూడా చేసి మా బోటివాళ్ళు అడుగు పెట్టటానికి కూడా వీలు లేని దుర్భర పరిస్థితి కలిపించారు .ఈ బాధ పడలేక ఆ ఎకరాన్ని అయినకాడికి అతి తక్కువ ధరకే అమ్మేసి చేతులు దులుపుకొని ,పీడా విరగడ అయిందని  వేరొక చోట మళ్ళీ అరఎకరం  పొలం కొన్నాను ‘’అని ‘’బాపన ఎవసాయం ‘’కస్టాలు చెప్పారు సామవేదం . ఏడాదికి రెండుపంటలు పండే పొలం అది .దాన్నీ అమ్మేసి వేదపండితునిగానే జీవిక సాగించాలని నిర్ణయించుకొన్నారు .డబ్బు అడగటానికి నామోషి పడలేదు  వృత్తిలో నిలబడటానికి ఎందరెందరినో  ధనసాయం చేయమని అడిగారు .కొంతకాలం బయటికి వెళ్లి వేదవిద్య ప్రదర్శించి డబ్బు సంపాది౦చటమా, లేక ఇంట్లోనే ఉంటూ తనపిల్లలకు వేదం నేర్పటమా అనే సందిగ్ధం లో పడిపోయారు ‘’డబ్బు సంపాదన లేకపోతె సంసారం ఈదటం కష్టం .యాచనకు బయటికి వెడితే ఇంట్లో వేదాధ్యయనం సాగదు.ఈ రెండిటికీ లంగరు కుదరదు ‘’అని విచికిత్సకు లోనయ్యారు .చివరికి తానే ఒక నిర్ణయానికి వచ్చి ,నలుగురు కొడుకులలో వేదం పై అభిరుచి ఉన్న ఇద్దరికీ తానె ఇంటి వద్ద నేర్పుతూ మిగిలిన ఇద్దరికీ శాస్త్రాలలో పాండిత్యం కలిగించే లౌకిక విద్య నేర్పించాలనుకొన్నారు .ఇంతలో నాలుగవ కుమారుడికి ఉపనయనవయస్సు వచ్చింది .పెద్దవాడికి 24 ,మధ్యలో ఇద్దరికీ 22,21 వయసు .వీరిద్దరికీ 82 పన్నాలు వచ్చాయి .

   అగ్రహారం వదలి బయటికి ఆశీర్వచానాలకు  వెళ్ళేవారు .లేకపోతె వేదం సభలలో పాల్గొనేవారు .మహా శివ రాత్రికి పట్టిసీమ లోని శ్రీ వీరభద్ర స్వామి ఆలయం లో జరిగే స్వస్తి వచనానికి వెళ్ళేవారు .తిరుపతిలో వరుణ పూజలో పాల్గొనేవారు .అవసరమైతే శ్రౌత విధులకు ఆహ్వానిస్తే వెళ్ళేవారు .’’నా సంసారం గడవటానికి డబ్బుకావాలి. అందుకే వెళ్లి డబ్బు పొంది వచ్చేస్తాను. దీనికి పశ్చాత్తాపం పడాల్సింది ఏమీలేదు .క్షమాపణ అవసరం లేదు’’అన్నారు  .తన వేదస్వరానికి లెక్కకట్టి ఇచ్చే ధనం కోసం చివరిదాకా ఎక్కడికైనా  ఏ సమయం లోనైనా వెళ్ళేవారు .ఎక్కడ ఏ సభ ఎప్పుడు జరుగుతుంది ,ఎవరి ఆధ్వర్యం లో అరుగుతుంది ,యెంత సంభావన గిడుతుంది అన్న లెక్కలన్నీ ఆయనవద్ద సిద్ధంగా ఉంటాయి .దాదాపు ఆ సభలన్నీ ఉభయ గోదావరి జిల్లాలలోనే ఉండేవి .ఒక్కోసారి గుంటూరు, కృష్ణా ,విశాఖ జిల్లాలలో అరుదుగా జరిగేవి .వాటికీ వెళ్ళేవారు .ఒక సారి మద్రాస్ లో అత్యంత సంపన్న బ్రాహ్మణుడి నుంచి కూడా ఘన సంభావన పుచ్చుకున్నానని తెలిపారు .

  జీవితం లో చాలా ఒడిదుడుకులు చూశారు .ముసలితనం లో జరిగిన సంఘటనలు జ్ఞాపకం చేసుకొన్నారు .1994 లో తిరుపతిలో జరిగిన వైష్ణవ యాగానికి 150మంది వేదపండితులు ఉదయం 7 గంటలనుండి మధ్యాహ్నం వరకు 12 రోజులు వరుసగా పారాయణకు పిలిచారు .వెయ్యి అగ్నిహోత్రాలు లక్ష్మీ నారాయణులకు ఏర్పాటు చేశారు. ఇద్దరు కుమారులతో అవధానిగారు వెళ్ళారు .మళ్ళీ వీరి ముగ్గురినీ 60 మంది వేదపండితులతోపాటు 7 రోజులు వేదపారాయణకు 1955 ఆగస్ట్ లో కంచిలోస్వామి  60 వ జన్మ దినోత్సవం కు ఆహ్వానించారు .ముగ్గురికీ  తలా వెయ్యిన్నూట పదహార్లు ,ఒక   బంగారు నాణెం ,14 తులాల వెండి పళ్ళెం నూతనవస్త్రాలు ,భార్యలకు కొత్త చీరలు  కానుకగా అందించారు  .మూడు నెలల తర్వాత పుట్టపర్తికి శ్రీ సత్యసాయి బాబా 70 వ జన్మ దినోత్సవానికి  ఆహ్వాని౦ప బడిన  70 మంది వేదపందడితులతో పాటు ఈ ముగ్గురూ వెళ్ళారు  .ఒక్కొక్కరికి 5 వేల రూపాయలు ,బాబా సృష్టించి ఇచ్చిన చేతిగడియారం, నూతనవస్త్రాలు ,భార్యలకు సిల్క్ చీరలు ,ఒక్కోక్కరికి రెండు బంగారు గాజులు ,ప్రెజర్ కుక్కర్ ,వారం రోజులు ఉచిత భోజన వసతి కల్పిస్తూ ప్రయాణం ఖర్చులకుగాను ఒక్కొక్కరికి వెయ్యి రూపాయలు ఇచ్చి ఘనంగా సన్మానించారు .

సామవేదం వారి ఫోటో జత చేశాను చూడండి

   సశేషం

 మీ-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -19-9-18 –ఉయ్యూరు

హాస్యం జాలువారు రావూరు వెంకట సత్యనారాయణ రావు

సెప్టెంబర్ 9 ఆదివారం సాయంత్రం విజయవాడలో శ్రీ పంతుల వెంకటేశ్వరరావు ఆధ్వర్యం లో నిర్వహింప బడుతున్న శారదాస్రవ౦తి కార్యక్రమం లో ముఖ్య అతిధిగా వెళ్లి ,అందరూ మరచిపోయిన కమ్మని తెలుగు హాస్య రచయిత శ్రీ రావూరు వెంకట సత్యనారాయణ రావు గారి గురించి మాట్లాడాను .ఆ విషయాలు మీకోసం .

  శ్రీ మొక్కపాటి నరసింహ శాస్త్రి ,శ్రీ మునిమాణిక్యం నరసింహారావు వంటి హాస్య రచయితల తర్వాత తెలుగులో చిరు దరహాసం చిందించిన హాస్య రచయిత శ్రీ రావూరు వెంకట సత్యనారాయణ రావు గారు .ఆయన ఆంద్ర ప్రభలో ధారావాహికంగా కొన్నేళ్ళు రాసిన ‘’వడగళ్ళు ‘’, ‘’ఆషామాషీ ‘’లకోసం ఎదురు చూసేవాళ్ళం ఒక రకం గా ‘’ఆషామాషీ ‘’ఫేం రావూరు ..సినీ రంగ ప్రవేశమూ చేసి అక్కడా హాస్యాన్ని చిలకరించారు .అలాంటి మనిషిని  నేటి తరం స్మరించి స్పూర్తి పొందాలి .

   1913 లో కృష్ణా జిల్లా మచిలీపట్నం లో రావూరు జన్మించారు .బందరులోనే బి ఏ చదివి పాసై ఏమీ చేయకుండా ఊహాలోకం లో సంచరించేవారు .డిగ్రీ పరీక్షలో కథ రాయమంటే వెరైటీ గా రాయాలని పించి పద్యాలలో రాసిన పైత్యకారి .దిద్దే గురువు మెచ్చుకోకుండా గుండు సున్నా పెట్టాడు .అదే వయసులో ‘’కుచేలోపాఖ్యానం ‘’పద్యకావ్యం గా రాసినకవి రావూరు .బందరు అంటే ముట్నూరు కృష్ణారావుగారు ,ఆయన ‘’కృష్ణా పత్రిక ‘’ముందు మనకు గుర్తొస్తాయి .రోజూ సాయంత్రం అక్కడ  ముట్నూరు వారు సాహితీ దర్బార్ నిర్వహిస్తారు .పింగళి కాటూరి ,విశ్వనాధ ,బాపిరాజు మొదలైన హేమా హేమీలతోపాటు దానికిరావూరు తప్పక హాజరయ్యేవారు .రోజూ పత్రికాఫీసు వెనకున్న తోటలో కృష్ణారావు గారు మౌనముద్రాలంకారులై పచార్లు చేస్తుంటే ,వారి వెనక రావూరు వారు నడిచేవారు .ఇద్దరి మధ్య చాలాకాలం మాటలే చోటు చేసుకోలేదు .ఒక రోజు అకస్మాత్తుగా ముట్నూరు వారు వెనక్కి తిరిగి చూసి ‘’రేపట్నించి చేరండి ‘’అని రెండే రెండు మాటలు మాట్లాడారు .పట్టరాని సంతోషం తో ఉప్పొంగి పోయారు రావూరు .’’నాకు కృష్ణా పత్రిక లో ఉద్యోగం వచ్చింది’’ అని హితులకు సన్నిహితులకు చెప్పేశారు .

  కృష్ణా పత్రిక ఆఫీసులో ఎడమ వైపు పౌరాణిక చిత్ర దర్శక బ్రహ్మ (అప్పటికి ఇంకా అంత సీను లేదు ) శ్రీ కమలాకర కామేశ్వరరావు కుర్చీలో కూచుని పత్రికకు ‘’ఆధ్యాత్మిక వ్యాసాలు ‘’రాసేవారు .కుడిప్రక్క కుర్చీలో రావూరు కూర్చుని సిని ,నాటక  సాహిత్య సమీక్షలు రాసేవారు .ఎదురుగా సంపాదకులు ముట్నూరు వారు ఆసీనులై ఉండేవారు .సంపాదకీయాలన్నీ కృష్ణా రావు గారే రాసేవారు .వాటికి చాలాగొప్ప విలువ ఉండేది .ఎవరినీ లెక్క చేసే వారుకాదు .నిష్పక్షపాత౦గా ,ఆలోచనాత్మకం కా ,మార్గ దర్శకం గా ఉండేవి .అవన్నీ తర్వాత ‘’లోవెలుగులు ‘’పేరుతొ ముద్రణ పొంది ప్రేరణ నిచ్చాయి . రావూరుగారు ఇక్కడే ‘’వడగళ్ళు ‘’శీర్షికతో వారం వారం ధారావాహిక రాశారు .సుతిమెత్తని హాస్యం తో చమక్కులతో గిలిగింతలు పెట్టేవి అవి .వడగళ్ళ కోసం పాఠకులు ఆసక్తిగా ఎదురు చూసేవారు .

  కృష్ణా పత్రికలో రాస్తూనే ,’’ఆనందవాణి’’ పత్రికలో ‘’కప్పు కాఫీ ‘’శీర్షికతో హాస్యపు కాఫీ అందించేవారు .’’వినోదిని ‘’పత్రికలోనూ వినోదం పంచేవారు .రెండు చేతుల తోపనిచేస్తే సవ్య సాచి అంటారు .మరి మూడు పత్రికలలో ఏకకాలం లో రాసిన రావూరు వారిని ‘’త్రిసాచి ‘’అనవచ్చా ?.సమకాలీన రాజకీయాలను కథలు కథలుగా రాసి అవి ఎవరినుద్దేశించి రాశారో వారుకూడా ఏడవ లేక నవ్వుకోనేవారట .చురుక్కు ,చమక్కు లేకుండా ఒక్క వాక్యం కూడా ఉండేదికాదు .ఇప్పుడు హాస్య బ్రహ్మ శ్రీ శంకరనారాయణ రచనా అలానే ఉంటుంది .ఇవేకాక ‘’గుడి గంటలు ‘’,మాగ్రామం ‘’,మనకవులు ,మరపు రాని బాపూజీ వంటివీ రాసి తనకు తానె సాటి అనిపించారు .

  రావూరు వారు మొదటినవల ‘’నెలవంక ‘’రాశారు .పిల్లలు లేరని కుమిలిపోతున్న ఒక నటుని జీవితం మలుపు తిరిగి ఆధ్యాత్మికత పై ధ్యాస మళ్ళిచివరికి ముక్తి పొందటం ఇందులో కథ..రావుగారు విజయవాడ ఆకాశవాణి కి నక్షత్రాలు –నాగలి ,కనిపించటం లేదు ,రిహార్సిల్స్ ,షాజహాన్ ,బిల్హణీయం మొదలైన నాటక నాటికలు రాశారు ఇవి ఎన్నో సార్లు పునః ప్రసారాలైనాయి .వారి ‘’నెలవంక ‘’కూడా చాలా సార్లు ప్రసారమై ,14 భాషలలో అనువాదం పొంది రికార్డ్ సృష్టించింది .రావూరు పేరు దేశమంతా మారు మోగింది .

  బందరు నాటక నటులు అంటే అందరికి ముందు గుర్తుకొచ్చేవారు శ్రీ డి .వి.సుబ్బారావు .నాదస్వరం అంటే గుర్తుకొచ్చేది శ్రీ దాలిపర్తి పిచ్చిహరి .ఈ మహానుభావు లిద్దరికీ రావూరు వారు బందరులో ‘’గజారోహణం ‘’చేయించి పురవీధులలో ఊరేగించి అఖండ సన్మానం చేశారు.రావూరు వారి కళాభిమానం  అంత ఉత్కృష్ట మైనది .పాతతరాన్ని ఆడరించటమే కాదు కొత్తతరాన్ని ప్రోత్సహించటానికి ‘’భాషా కుటీరం ‘’సంస్థను స్థాపించి కొత్త రచయితలతో రాయించి స్వంత ఖర్చులతో ముద్రించి ప్రోత్సహించిన విశాలహృదయులు .దీనితోపాటు బందరు లోనే ‘’చుక్కాని ‘’పత్రిక స్థాపించి కొంతకాలం నడిపారు .ఇక్కడ నుంచి రావూరు వారి జీవితం కొత్త మలుపు తిరిగింది .

  మద్రాస్ వెళ్ళారు .సినిమా రచయితగా అరంగేట్రం చేశారు .15 సినిమాలకు మాటలు ,పాటలు కూడా రాశారు .అందులో భానుమతి ,నాగేశ్వరరావు  సూర్యకాంతం సి.యేస్. ఆర్.నటించి ,భానుమతి భర్త రామకృష్ణారావు దర్శకత్వం చేసిన  భరణి వారి ‘’చక్రపాణి ‘’ సినిమా రావూరు సంభాషణా చాతుర్యంవల్లనే సూపర్ డూపర్ హిట్ అయింది .భరణీవారిదే  ‘’వరుడుకావాలి ‘’సినిమాకు మాటలు కూర్చి గొప్ప హిట్ చేశారు .సతీసక్కుబాయి.కృష్ణమాయ ,శ్రీ కృష్ణ తులాభారం సతీసావిత్రి ,చింతామణి ,నాగపంచమి ,సొంతవూరు మొదలైన చిత్రాలకు సంభాషణలు రాసి రక్తి కట్టించారు

   రావూరు ఆంద్ర ప్రభ  సచిత్ర వార పత్రికకు ఇంచార్జ్ గా ,దినపత్రికకు సబ్ ఎడిటర్ గా ,హైదరాబాద్ లో స్పెషల్ కు కరస్పా౦డెంట్ గా వివిధ హోదాలలో పని చేసి తమ సమర్ధత నిరూపించారు .ఆంద్ర ప్రభ దినపత్రికకు గొప్ప క్రేజ్ తెచ్చింది రావూరు రాసిన ‘’ఆషామాషీ ‘’దాదాపు పదేళ్ళు నిర్వహించారు .1947 స్వాతంత్ర్య దినోత్సవాలకు రావూరువారిని సాంస్కృతిక కార్య దర్శిని చేశారు .ముఖ్యమంత్రి శ్రీ జలగం వెంగళరావు  విద్యామంత్రి శ్రీ మండలి వెంకట కృష్ణారావు గార్ల ఆధ్వర్యం లో జరిగిన శ్రీ మొదటి ప్రపంచ తెలుగు మహాసభలలో శ్రీ రావూరు వారిని ఘనంగా సత్కరించారు .1978 లో ‘’కళాప్రపూర్ణ ‘’సత్కారం అందుకున్నారు .తరతరాలుగా నిలిచిపోయే రచన ఒకటి రావూరు వారు రచించారు .అదే ‘’వంద చందమామలు ‘’అందులో ఆంధ్రరాష్ట్రం లో అన్ని రంగాలలో విశిస్టులైన వందమంది ప్రముఖుల గురించి  జీవిత చిత్రణమే ఇది  దీనికి మనమంతా రావూరువారికి రుణపడి ఉంటా౦. .

  ఆధారం –రావూరు వారి కుమార్తె శ్రీమతి జ్ఞాన ప్రసూన వ్రాసిన వ్యాసం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -18-9-18 –ఉయ్యూరు

— 

అరణ్యాలలో మహర్షులు దర్శించిన -ఆరణ్యకాలు

ఏకాంత వాసం లో దీర్ఘ తపస్సులో అరణ్యవాసం లో మహర్షులు దర్శించినవి లేక ఆరాటంలో పుట్టినవి ఆరణ్యకాలు .ఇవి కర్మకాండలగురించి, వ్రతాలు ,ప్రవర్గ్యలు గురించి తెలియ జేస్తాయి .ఆరణ్యకాలు కర్మకాండ కు సంబంధించినవైతే ఉపనిషత్ లుజ్ఞానకాండకు సంబంధినవి .వేద మంత్ర భాగాలను సంహితాలని, వాటి వ్యాఖ్యానాలను బ్రాహ్మణాలని ,,వాటిలోని  కర్మకాండను తెలియజేసేవి ఆరణ్యకాలని, వేదాలలోని జ్ఞానభాగాన్ని చెప్పేవి ఉపనిషత్లు లేక  వేదాంగాలని అంటారు.

ఆరణ్యకాలు కూడా వివిధ ఋషుల పేర్లతో పిలువ బడుతున్నాయి .ఋగ్వేదానికి ఐతరేయ ఆరణ్యకం, కౌశిక ఆరణ్యకాలు -యజుర్వేదానికి తైత్తిరీయ ఆరణ్యకం, మైత్రాయణీయ ఆరణ్యకం,కేదారణ్యకం ,బృహదారణ్యకం  సామవేదానికి తలవకారఆరణ్యకం ,ఆరణ్యక సంహిత ,అధర్వ వేదానికి ఆరణ్యకం ఆలభ్యం

ఐతరేయాఅరణ్యకం 5 అధ్యాయాలు మొదటి రెండిటిలోప్రాణ విద్య ఉంటుంది 3 లో సంహితోపనిషత్ లో స్వర చర్చ  4 ,5 ల లో మంత్రాల సాంకేతిక వివరణ ఉంటుంది దీన్ని మహానామ్ని  అంటారు

తైత్తిరీయ ఆరణ్యకం లో 10 భాగాలు .మొదటి దానిని  ‘కథాకాని ‘’అంటారు .అగ్ని ఛయన కాండ ఉంటుంది  2వది మహాయజ్ఞ నిర్వహణ విధానం మిగిలినవి మంత్రం తంత్ర సాంకేతిక వివరాలు.

కథారణ్యకం -తైత్తిరీయమే .సాంఖ్యాయన ఆరణ్యకం లో 15 అధ్యాయాలు . ,2 అధ్యాయాలు మహా వ్రతాన్ని 3నుంచి 6 కౌశిక ఉపనిషత్ ను ,7,8 సంహితోపనిషత్ ,9 ప్రాణ విశిష్టత ,10 అగ్నిహోత్ర విధి 11 అంత్య సంస్కారం 12 ప్రార్ధన ఫలితాలు13 శ్రవణ మనన నిధి ధ్యాస వివరణ 14 అహం బ్రహ్మాస్మి వివరణ 15 బ్రహ్మ నుంచి గుణ సాంఖ్యాన వరకు గురు స్తుతి ఉంటాయి .బృహదారణ్యకం బృహదారణ్యక ఉపనిషత్ ను ,ముఖ్యంగా ‘’పర్వాగ్య ‘’కర్మ కాండను గురించి వివరిస్తుంది.ఆరణ్యకాలను ‘’రహస్య బ్రాహ్మణాలు ‘’అన్నారని నిరుక్తానికి వ్యాఖ్యానం రాసిన దుర్గా చార్య అన్నాడు.

ప్రాచీన కాలంలో వేదంలోని ఋక్కులు, యజస్సులు, సామలు అన్నీ కలిసి ఒకే ఒక వేదరాశిగా ఉండేది. ఎవరయినా వేదం నేర్చుకోవాలంటే ఒకే ఒక వేదరాశిగా ఉన్న వేదంలోని ఋక్కులు, యజస్సులు, సామలు అన్నీ కలిపి నేర్చుకునేవారు. కృతయుగం నుండి ద్వాపరయుగం వచ్చేసరికి మొత్తం వేదరాశిని అధ్యయనము చేయవలెనంటే బహుకష్టముగా ఉండేది. భగవానుని అంశ అయిన వేదవ్యాసుడు ఈ వేదరాశిని విడివిడిగా ఋగ్వేదము, యజుర్వేదము, సామవేదము మరియు అధర్వణవేదము అను నాలుగు భాగములుగా విభజించాడు. వేదాలలో సంహితలు మూలగంథాలు. వీటికి వ్యాఖానాలు బ్రాహ్మాణాలు అవతరించాయి. బ్రాహ్మాణాలలోని ఒక భాగంగానే అరణ్యకం ఆవిర్భవించింది.

అరణ్యకములు

అరణ్యకములు అనగా అడవులకు సంబంధించిన విషయాలు. వివిధ కర్మ, యజ్ఞ కార్యముల అంతరార్ధాలను వివరించేవి. ఇవి బ్రాహ్మణములకు, ఉపనిషత్తులకు మధ్యస్థాయిలో ఉంటాయి. ఇవి కూడా బ్రాహ్మణాలలాగానే కర్మవిధులను ప్రస్తావిస్తాయి. కాని వీటిలో కర్మలయొక్క భౌతిక భాగం ఉండదు. కర్మలవెనుక ఉన్న నిగూఢమైన తత్వాలమీది ధ్యానానికి ఆరణ్యకాలు ఎక్కువ ప్రాధాన్యతనిస్తాయి. ప్రతి సంహితలు బ్రాహ్మణాలున్నట్లే అరణ్యకాలు కూడా ఉండేవి. కాలాలు గడిచే కొద్దీ ప్రజల నిరాదరణకు బలై చాలా వరకు నశించి పోయాయి. అథర్వవేదానికి చెందిన గోపథబ్రాహ్మణం అనే బ్రాహ్మణానికి సంబంధించిన అరణ్యకం లేకపోవడము ఇందుకు తార్కాణం.

అరణ్యకాలు అంటే ఏమిటి ?

వేదములలో సంహితలు మహర్షులు దర్శించినవి కావున ఇవి మూలగ్రంథాలు. బ్రాహ్మణాలనేవి సంహితలకు వ్యాఖ్యాన రూపాలు. వేద రాశిలో సంహితలు, బ్రాహ్మణాలువరుసగా ఒకటి, రెండు స్థానములు కాగా అరణ్యకాలు మూడవ స్థానమును పొందినవి. అరణ్యకాలు అంటే అనేకమంది ద్వారా ఈ క్రింది విధముగా అనేక అర్థాలు ప్రతిపాదించబడినవి.

1. అరణ్యంలో దీక్షతో అథ్యయనము చేసిన గ్రంథాలే అరణ్యకాలు.
2. గృహస్థాశ్రమము వదలి సన్యాసము లేదా సన్యసించుట వలన అరణ్యాలకు వెళ్ళి ప్రశాంత వాతావరణములో తపదీక్షతో వేదాధ్యయనము చేయటకు కావలసిన గ్రంథాలే అరణ్యకాలు.
3. కర్మఫలంతో పాటు జ్ఞానం సంపాదించు మేలు కలయిక అరణ్యకాలు.
4. యజ్ఞాలలోని రహస్యాలను అరణ్యాలలోనే మహర్షులు చర్చించారు.
5. బ్రాహ్మణము లలో ఉండే గృహస్థాశ్రమ కర్మకాండలు, జ్ఞానం మాత్రము ప్రధానముగా ఉండే ఉపనిషత్తు ల మేలు కలయికయే అరణ్యకాలు.
6. అరణ్యములలో మాత్రమే ఆచరించవలసినవి కావున అరణ్యకాలు.
7. వేదాల సారమే అరణ్యకాలు.

అరణ్యకాలు – సంహితలు

వేద విభాగానికి చెందిన సంహితలు మంత్రములతో కూడినవే మునుముందు వేదం అనుకునేవారు. తదుపరి కాలాములో మంత్రముతో పాటు వ్యాఖ్యాన రూపాలైన బ్రాహ్మణాలు కూడా కలిపిందే “వేదం” అని ఇంకొందరు అభిప్రాయ పడ్డారు. అరణ్యకాలు మాటేమిటి ? ఇవి కూడా కర్మభాగంతో పాటుగా జ్ఞాన మార్గమునకు చెందిన ఉపనిషత్తులు కలిగి ఉండుటచే వేదమని పిలువ కూడదని కొందరి అభిప్రాయము. అందుకు కారణము వేదాంతమే ఉపనిషత్తులు అని వ్యవహరించారు.

నిర్మాణ విషయం లో ఆరణ్యకాలు వాటిలోని విషయాలను బట్టి చాలా భేదం గా కనిపిస్తాయి  కొన్నిటిలో సంహితభాగం కలిసిఉంటే మరికొన్నిటిలో బ్రాహ్మణభాగం కలిసి ఉంటాయి .మిగిలినవాటిలో సూత్రాలతో కలసి ఉంటాయి .చాలా ఆరణ్య  కాలలోమంత్ర వివరణ ,పదాల వ్యుత్పత్తి ,వాటి గుర్తింపు ,చర్చలు , పురాణగాధలు ,ప్రతీకాత్మక లేక సాంకేతిక వివరణలు ,అరుణ కేతు లాంటి ఋషుల లోతైన వేదా౦త భావనలతో నిండిన మంత్రాలు ఉన్నాయి .

ముఖ్యంగా ఆరణ్యకాలు భాష  శైలి లలో బ్రాహ్మణాలులాగా యజ్ఞయాగాది క్రతు విధానంపై చర్చించాయి.కనుక వీటిని నిర్దుష్టంగా చేసే విధానాలపై దృష్టి పెట్టాయి .వేదపాఠ్య ప్రణాళిక లో కొన్ని యజ్ఞాల విషయం లోమాత్రమే ఆరణ్యకాలు నిబంధి౦పబడినాయి  .వేద శాఖల పేర్లతో ఆరణ్యకాలు పిలువబడి నాయి . వివరాలు మొదట్లోనే పైన తెలియజేయబడినాయి .అయినా మరొక్కమారు తెలుసుకొందాం –ఋగ్వేద సంహితకు ఐతరేయ శాఖ కు చెందిన ఐతరేయ ఆరణ్యకం ,కౌశికి ,సాంఖ్యాయన శాఖలకు ‘’కౌశీతకి ఆరణ్యకం’’ఉన్నాయి .కృష్ణ యజుర్వేద సంహితకు తైత్తిరీయ శాఖకు చెందిన తైత్తిరీయ ఆరణ్యకం ,మైత్రాయన శాఖకు మైత్రాయారణ్యకం,చరక లేక కథా శాఖకు కథారణ్యకం  ఉంటే, శుక్ల యజుర్వేద సంహితకు కాణ్వ ,మాధ్యందిన శాఖలకు బృహదారణ్యకం ఉన్నది .మధ్య౦దినం 9 భాగాలలో చివరి 6 భాగాలు బృహదారణ్యక ఉపనిషత్ లోనివే .సామవేదానికి జైమినేయశాఖకు తలవకార ఆరణ్యకం లేక జైమిని ఉపనిషత్ బ్రాహ్మణం ఉంది .ఆరణ్యక సంహిత విలక్షణ ఆరణ్యక గ్రంథంకాదు .సామవేద సంహితకు పూర్వార్చికం .దీనిలోని మంత్రభాగాన్ని ఆరణ్యక సంహిత అన్నారు .దీని ఆధారంగా ఆరణ్య గాన సామాలను గానం చేస్తారు .అధర్వ వేదానికి ఆరణ్యకం లభించలేదు .కాని గోపథ బ్రాహ్మణాన్నే దీని ఆరణ్యకం గా భావిస్తారు .

ఐతరేయ ఆరణ్యకం –లో 5 అధ్యాయాలున్నాయి .ఏ అధ్యాయానికి ఆ అధ్యాయాన్నే ఆరణ్యకం అని పిలుస్తారు .మొదటిభాగం ‘’మహావ్రతం ‘’గురించి వివరిస్తుంది .దీనిలో కర్మకా౦డతోపాటు ఊహాత్మక వివరణా ఉంటుంది .రెండవ  దానిలో 6 అధ్యాయాలున్నాయి .అందులో మొదటి మూడిటిలో ‘’ప్రాణవిద్య ‘’గురించిన అన్ని వివరాలు ఉన్నాయి .ఇదే అన్ని మంత్రాలకు ముఖ్య ఆధారం .ఇందులోనే అగ్ని హోత్రునికి సూర్య ,వాయువులకు  ఆహుతులు వేసే విధి విధానం ఉంది .వేద మంత్ర విధిని అతిక్రమించినా ,లోపం చేసినా అత్యల్ప జీవులైన పక్షులు ,పాకే జంతువుల  జన్మ లభిస్తుందని తెలియ జేసింది .రెండవభాగం లోని 4, 5 ,6  అధ్యాయాలనే ఐతరేయ ఉపనిషత్ అంటారు .మూడవ భాగానికి సంహితోపనిషత్ అని  పేరుంది .ఇది పద పాఠం ,క్రమపాఠ౦ ,జటపాఠం మొదలైనవి వివరిస్తుంది .అంటే వేదాన్ని ఎలా ఉదాత్త అనుదాత్తాలతో నేర్వాలో తెలియ జేస్తుంది .స్వరాలలో ఉన్న స్వల్ప భేదాలనూ సవివరంగా చర్చించి చెబుతుంది .ఇందులోని నాలుగు అయిదు ఆరణ్యకాలు అంటే భాగాలు మంత్రాల సాంకేతికత పై విపులంగా వివరిస్తుంది .దీనికి ‘’మహానామ్ని ‘’అనిపేరు .దీనికి సంబంధించిన యజ్ఞం మధ్యందిన యజ్ఞం .

తైత్తిరీయ ఆరణ్యకం –ఇందులో 10 అధ్యాయాలు .మొదటి6 ను సరైన ఆరణ్యకం అన్నారు .ఇందులో నిమొదటి రెండు అధ్యాయాలు ‘’అష్టౌ కాథకాని’’అంటారు.అంటే కాథకంలోని 8 అధ్యాయలు అని అర్ధం .ఇవి అసలు తైత్తిరీయ శాఖకు చెందినవికావు అనిభావం .వీటిని కాథక శాఖనుంచి అరువు తెచ్చుకొన్నారు .ఇవన్నీ వేదం లోని అగ్నిచయనం గురించి విపులంగా చెప్పేవే .

మొదటి అధ్యాయం వేదం లో చివర వచ్చినది .ఇందులో పురాణ పురుషుల పేర్లున్నందున అలా భావించాల్సి వచ్చింది .అగ్ని హోత్ర వేదిక నిర్మాణానికి ఇటుకలను పేర్చే విధానం ‘’ఆరుణ ప్రశ్న’’ఉండటం వలన సూర్యనమస్కారాలు చేసే విధానం ఉన్నందున ఆ పేరు వచ్చింది .రెండవ అధ్యాయం ప్రతి బ్రాహ్మణుడు ఆచరించాల్సిన పంచ మహాయజ్ఞాల వివరణ .వేద స్వాధ్యాయనం,యజ్ఞోపవీత ధారణ ,సంధ్యావందనం ,బ్రహ్మ యజ్ఞం ,పితృ యజ్ఞం ,కూష్మాండ హోమం (యజ్న వేదికను శుభ్ర పరచటం )గురించి విస్తృత వర్ణన . ఇందులోనే ‘’శర్మణ’’అనే పదం ప్రయోగింపబడింది .ఈపదాన్ని బౌద్ధ, జైనులు ఆతర్వాత వాడుకొన్నారు .3వ అధ్యాయం అనేక హోమాలు యజ్ఞాల సాంకేతిక వివరాలు తెలియ జేసింది .4 వఅద్యాయం శ్రౌత కర్మకాండలో ప్రవర్గ్య కు చెందిన మంత్రాలు  న్నాయి .దీనిలో అత్యధిక ఉష్ణోగ్రతలో ప్రత్యేకమైన మట్టిపాత్రలో పూర్తిగా పాలుని౦పి ,ఎర్రగా పాత్ర కాలేదాకా మరగించటం ఉంటుంది కనుక ఇది ప్రమాద హేతువుగా భావిస్తారు .ప్రవర్గ్య అంటే అగ్నిస్టోమం లో తాజా పాలను మహావిర లేక ఘర్మ అనే మట్టిపాత్రలో అత్యధిక ఉష్ణోగ్రతలో వేడి చేయటం .ఈ పాలను అశ్వినీ దేవతలకు నైవేద్యంగా పెడతారు .ఇదికూడా కథాశాఖ విదానంగానే ఉంటుంది .5 వ అధ్యాయం లో ప్రవర్గ్య యజ్న విధానం వచనం లో చెప్పబడింది .దీన్ని బ్రాహ్మణ శైలి అంటారు ఇదీ కథా శాఖ విధానాన్ని పోలి ఉంటుంది .6 వ అధ్యాయం పితృమేదానికి సంబంధించింది .అంటే దహన సంస్కార మంత్రాలున్నాయని అర్ధం .7,8,9 అధ్యాయాలు తైత్తిరీయ ఉపనిషత్ లోని 1-శిక్ష 2-ఆనంద 3- భ్రుగు అనే మూడు వల్లి లు .10 అధ్యాయం ను ‘’మహారణ్య ఉపనిషత్ ‘’అంటారు .ఇందులో మూడు సంహితలలోని మ౦త్రాలు ఉన్నాయి .

కథారణ్యకం –ఇది తైత్తిరీయ౦కు సమాంతరంగా ఉంటుంది .ఇందులో కొద్దిభాగం మాత్రమే భద్ర పరచబడింది .అదికూడా కాశ్మీర దేశం లో భూర్జర పత్రాలలో నిక్షిప్తమైంది .ఈమధ్యనే దీన్ని కూర్చి ముద్రించారు .అనువాదమూ ఉంది .

శాంఖ్యయన ఆరణ్యకాలు –ఇది 15 అధ్యాయాలు .మొదటి రెండు అధ్యాయాలు మహావ్రతం గురించి చెప్పబడింది . ౩ నుంచి 6 వరకు ఉన్నదాన్ని ‘’కౌషితకి ఉపనిషత్ ‘’అంటారు .7,8 సంహితోపనిషత్ .9 ప్రాణం గొప్పతనం వివరిస్తుంది .10 వ అధ్యాయం అగ్ని హోత్ర విధివిధాన వివరణ .మానవ శరీరం లో అంటే పురుషునిలో అగ్ని వాచకం లో ,వాయువు ప్రాణం లో ,సూర్యుడు కళ్ళల్లో ,చంద్రుడు మనసులో ,దిశలు చెవులలో  నీరు శక్తిలో ఉన్నాయని తెలియ జేసింది .ఈ ఆరణ్యకం అర్ధం చేసుకున్నవారికి దేవతలందరి అనుగ్రహంకలిగి ఇచ్చిన హవిస్సులు అందుకొని  తినటం నడవటం మాట్లాడటం ఆలోచించటం దానం చేయటం మొదలైన వాటికి సర్వ సమర్ధత లభిస్తుందని తెలిపింది .11వ అధ్యాయ౦ అనారోగ్యం, మృత్యువు  లను ఎదుర్కొనే పరిష్కారాలు సూచిస్తూ ,కలల ప్రభావాలను చర్చించింది .12 లో ప్రార్ధన ఫలితాల వివరాలున్నాయి .13 లో విశేషమైన తత్వ చర్చ ఉండి,మానవులు ప్రాకృతిక ,శారీరక బంధాలను విసర్జించి  శ్రవణ ,మనన ,నిధిధ్యాస లను అలవరచుకొని ,జపతపాలతో ,ఆత్మనిగ్రహం ,,విశ్వాసం లతో జీవించాలని చెప్పింది .14 వ అధ్యాయం లో రెండే రెండు మంత్రాలున్నాయి .అవి 1-అహం బ్రహ్మాస్మి –ఇదే సకల వేదసారం 2-వ మంత్రం ‘’మంత్రార్ధం తెలియకుండా వేదమంత్రాలను వల్లె వేసినవాడు తాను మోసే బరువు విలువ తెలియని జంతువు వంటి వాడు ‘’అని చెప్పే మంత్రం .

15 వ అద్యాయం బ్రహ్మ నుంచి గుణ సంఖ్యా యనుడి వరకు గురుపరంపర వర్ణన విపులంగా ఉన్నది .

బృహదారణ్యకం –శుక్ల యజుర్వేద బ్రాహ్మణం లో శత పథ బ్రాహ్మణం కు చెందిన ఆరణ్యకం బృహదారణ్యకం .మాధ్యందిన శాఖ కు చెందినది .తైత్తిరీయ ,కథారణ్య కాల లాగానే ఇది ప్రవర్గ్య కర్మకాండను గురించి విపులంగా చర్చించింది .బృహదారణ్య ఉపనిషత్ ను అనుసరించింది .

రహస్య బ్రాహ్మణాలు –ఆరణ్యకాలు బ్రాహ్మణాల కొనసాగింపే .బ్రాహ్మణాలలో చెప్పబడని రహస్య కర్మకాండల గురించి చర్చించటం వలన రహస్య బ్రాహ్మణం అనే  పేరొచ్చింది.

మొత్తం మీద మనకు తెలిసి౦దేమిటి  ?ఆరణ్యకాలు ముఖ్యంగా 1- బ్రహ్మ విద్య 2-ఉపాసన ౩- ప్రాణ విద్యను బోధిస్తాయి .యజ్న యాగాదులు కర్మకా౦డలలోని  రహస్యాలను వివరిస్తాయి .మైత్రేయి –యాజ్ఞవల్క్యుల మధ్య జరిగిన చర్చలు  చిన్నకథలు,వాటి అంతరార్ధం తెలియ జెప్పుతాయి .కర్మ కాండ కు, జ్ఞానకాండకు మధ్య సేతువుగా ఉంటాయి. అంటే బ్రహ్మవిద్యకు ఉపాసనకు మధ్య అంతరాన్ని తొలగించే వంతెన లా ఉంటాయి .భౌగోళిక చారిత్రిక సాంస్కృతిక విశేషాను తేటతెల్లంగా వివరిస్తాయి .

మనవి –బ్రాహ్మణాలు గురించి రాసిన చాలాకాలానికి మనోరణ్యం లో చిక్కుకున్న ఆరణ్య కాల గురించి ఇవాళ రాయటానికి ముఖ్య కారకులు శ్రీ సింగపూర్ శ్రీధర్ . ఆయన ఫోన్ చేసి అడగక పొతే ఇప్పుడప్పుడే రాసి ఉండేవాడిని కానేమో !ఆయన ప్రేరణే ఇవాళ ఉదయం  9-30 నుంచి మధ్యాహ్నం 1-30 వరకు  కదలకుండా కూర్చుని దాదాపు నాలుగు గంటలు రాసి పూర్తి  చేశాను .కనుక ఈ ఆరణ్యకాలు శ్రీ సింగపూర్ శ్రీధర్ గారికి అంకితస్తే సముచితమని భావించి ఆయన అనుమతిలేకుండానే అంకిత మిస్తున్నాను  –దుర్గాప్రసాద్

ఆధారం –ఇంగ్లిష్ ,తెలుగు వీకీ పీడియా.ఇంతకు మించిన వివరాలు నాకు దొరకలేదు .

మీ –గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -18-9-18 –ఉయ్యూరు

—

శ్రీ యాజ్ఞ వల్క్య మహర్షి చరిత్ర -5

28 నుంచి 31 వరకు ఉన్న 4 అధ్యాయాలలో యజుర్గణనం మొదట్లో చూపిన అధ్యావస్థ విషయాలకే సంబంధించింది .కనుక తగిన చోట్ల ఉపయోగిస్తారు .32 నుంచి 39 వరకు 8 అధ్యాయాలలో పురుష మేధం ,సర్వ మేధం, పితృ మేధం ,ప్రవర్గ్యం మొదలైన వి కొత్తవి అని  కొందరి భావన .కాని దీనికి విలువలేదు .40 వ అధ్యాయం లో ఈశా వాస్యం ఉన్నది .దీనికి ముందున్న అధ్యాయాలలో కర్మ గురించి చెప్పి ఇప్పుడు దీనిలో బ్రహ్మాన్ని గురించి చెప్పటం చేత ఇది ఉపనిషత్తు అని పిలువబడి ‘’ఈశావాస్యోపనిషత్’’ అయింది .సంహిత లో యే వేదం లోను బ్రహ్మ విద్యను  తెలిపే భాగం లేదు .ఇలా ఒక అరుదైన విషయం వాజసనేయ సంహిత లోనే ఉంది .కనుక’’ వాజసనేయ సంహితోపనిషత్’’ అయింది .అందుకే ఉపనిషత్తు లన్నిట్లో ప్రధమ స్థానం పొందింది .దీని ప్రత్యేకత ఏమిటి ?ఇందులో కర్మ విషయాన్ని, బ్రహ్మ విషయాన్ని సాకల్యంగా చర్చించి బ్రహ్మ విషయమే శ్రేష్టం అని నిక్కచ్చిగా న్యాయాధికారిగా తీర్పు చెప్పింది .జగత్తు అంతా పరబ్రహ్మం చేత వ్యాప్తమై౦దని ,బ్రహ్మం లేనిది జగత్తు లో ఏదీ లేనే లేదని చెప్పింది. కనుక మమత్వం అంటే నాది నీది అనే భేదభావం ,లేకుండా సర్వం బ్రహ్మమయం అని భావించి భజించాలి అని నిష్కర్షగా తెలియ జేసింది .కనుక ఇందులోని మొదటి మంత్రమే సర్వోత్క్రు స్టం.

  రెండవ మంత్రం ‘’కుర్వాన్నే వేహ కర్మాణి ‘’లో ఒక వేళ సన్య సించినా,మనో వాక్కాయ కర్మలతో విషయాల క్రియలను మానేసి ముఖ్యమైన ఆత్మ చి౦తనాన్నిచేయ లేకపోతె ,బ్రతికి ఉన్నంతకాలం ఏ రోజూ మానకుండా సంధ్యావందనం మొదలైన విహిత కర్మలు మాత్రం చేస్తూ ఉండాల్సిందే .మూడవమంత్రం కామ్య కర్మలు సంసార బద్ధుని చేస్తాయి కాని ,పరబ్రహ్మార్పణం గా,జ్ఞానం కోసం  చేసే కర్మలు మనలను అంటవు అని బోధించింది .మిగిలిన 16 మంత్రాలు మొదటి మూడు మంత్రాల పరిపూర్ణమైన వివరణ మాత్రమే  .

     17 వ కాండ సంహితలో చివరది అయిన 40 వ అధ్యాయం కూడా బ్రహ్మ విద్యనే బోధిస్తుంది కనుక దీనికి ‘’బృహదారణ్యకోపనిషత్ ‘’అన్నారు .దీనిలో బ్రహ్మవిద్య కరతలామలకంగా బోధి౦పబడింది అని విద్యారణ్య స్వామి శతపథ బ్రాహ్మణ వ్యాఖ్య లో తెలియ జేశారు –‘’కరామలక వద్యత్ర పరం తత్త్వం ప్రకాశితం –యా కా చిత్తాదృశీశాఖా త్వయా వ్యాఖ్యాయతామితి ‘’.సాధారణంగా సంస్కృతం లోని సంజ్ఞావాచకాలన్నీ ఏదో ఒక ధర్మాన్ని బోధించేవే .శంకర భగవత్పాద ,విద్యారణ్యమొదలైన గురు దేవులంతా ‘’ చిత్త వృత్తి నిరోధానం కోసం అరణ్యాలలో నివసించే టప్పుడు ,ముందుగా గురువులు చెప్పుకుంటూ పోతుంటే ,వెనకున్న శిష్యులు దాన్ని ఉచ్చరిస్తూ ఉన్న జ్ఞాన శాస్త్రాన్ని’’ ఆరణ్యకం ‘’అన్నారు .అంటే చిన్నతనం నుంచి ముసలితనం వరకు వివిధ విషయాలపై పరిగెత్తే మనసును  ఎప్పటికప్పుడు  వెనక్కి మరలిస్తూ ,ఆత్మచింతనం చేయాలని అర్ధం .ఇలా అరణ్యాలలో సాధన చేయకుండా ,గ్రామాలలో చేస్తే ఇంద్రియాలు, మనసు స్వాదీనంకావు  .విషయవాంఛ బలీనమై మనసును ఒక చోట నిలువ నీయదని గ్రహించాలి .బ్రహ్మ విద్యా ప్రాప్తి కోసం వేదాంత గ్రంథాలను అధ్యయనం చేయాలని ,అలాంటి ఆరణ్యకాలే వేదాలకు ముఖ్యమైనవి అని మహా భారతం చెప్పింది –

‘’భారతస్య వపుర్హే తత్సత్యం చామృత మేవచ –నవనీతం యదాదధ్య్నో  ద్విపదాం బ్రాహ్మణో యధా

‘’ఆరణ్యకం చ వేదేభ్య శ్చౌషధిభ్యోమృతం యధా –హ్రదానాముదధిః శ్రేష్టో గౌర్తరిస్ఠోచతుష్పదాం ‘’.ఋగ్వేదానికి  ఐతరేయ శాఖా రణ్య కాలు ,కృష్ణ యజుర్వేదానికి తైత్తిరీయారణ్యకాలు , శుక్ల యజుర్వేదానికి బృహదారణ్యకాలు ఉన్నాయి ’.వీటిలో పరిమాణం లో,అర్ధ గౌరవం లో శుక్ల యజుర్వేద ఆరణ్యకం పెద్దది కనుక ‘’బృహదారణ్యకం ‘’అనే పేరొచ్చింది అనిదీనికి వ్యాఖ్యానం రాస్తూ  ఆది శంకరాచార్యాదులు తెలియ జేశారు .

   సశేషం

  మీ-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -17-9-18 –ఉయ్యూరు

శ్రీ యాజ్ఞ వల్క్య మహర్షి చరిత్ర -4

తాను పొందిన శుక్ల యజుర్వేద వ్యాప్తి కోసం యాజ్నవల్క్య మహర్షి గంగాతీరాన ఒక ఆశ్రమం ఏర్పాటు చేసుకొని ఉన్నాడు .ఒక రోజు కణ్వుడు అనే ఋషి పుత్రుడు వచ్చి పాదాలపై వ్రాలి ‘’మహాత్మా !శాకల్యుడి వంటి వాళ్ళు తప్ప మిమ్మల్ని పొగడని వారుండరు లోకం లో .మీకు తెలియని విద్య లేదు .నేను మీకు ముఖ్య శిష్యుడుగా ఉండాలనే ఆశతో వచ్చాను .నన్ను సర్వాదికారిని చేస్తే మహదానంద పడతాను .’’అన్నాడు వినయంగా .అప్పుడాయన ‘’భాస్కరాశీర్వాదం తో పొందిన శుద్ధ యజుర్వేజం లోని ముఖ్యభాగాన్ని నీకే బోధిస్తాను .దీనివలన లోకం లోని అన్ని వేదాలకంటే నీకు నేను చెప్పినదే మొదటి స్థానం లో ఉంటుంది .అదే లోకం లో ‘’ప్రధమ శాఖ ‘’అని,  కాణ్వ శాఖ అని ప్రసిద్ధి చెందుతుంది .అనగానే అతడు ‘’మీ అనుగ్రహం తో నేను అందరికంటే ఆదధిక్యుడు అనే కీర్తి పొందుతాను ‘’అన్నాడు .వెంటనే యాజ్న వల్క్యుడు ‘’వత్సా !నీవొక్కడివే గొప్ప వాడివి అవటం కాదు ,నీకు చెప్పేవేదం చదివి ,అందులోని అర్ధాదులను గ్రహించి నీ శిష్య పర౦పర కూడా గొప్పవారవ్వాలి .లోకం లో మంచి విషయాన్ని గ్రహించినవారంతా అధికులే’’అని ఆశీర్వదించి అన్ని విషయాలతో పరిపూర్ణంగా ఉన్న ప్రదానభాగాన్ని అంతటినీ కణ్వుడి కి బోధించి చదివించాడు  .ఈ కాణ్వ సంహిత లోని పూర్వ భాగానికి సాయనాచార్యుడు ‘’వేదార్ధ ప్రకాశం ‘’అనే భాష్యాన్ని ,ఉత్తర భాగానికి నాగ దేవభట్టు కుమారుడు అనంతా చార్యుడు ‘’వేదభావార్ధ దీపిక ‘’భాష్యాన్ని ,జాత వేద ఉపాధ్యాయుడి కొడుకు శ్రీ మదానంద బోధ భట్టో పాద్యాయుడు ‘’కాణ్వ వేదమంత్ర భాష్య సంగ్రహం ‘’రచించారు .

కాణ్వీయ సంహిత లోని మొదటి అధ్యాయం నుంచి 27 వ అధ్యాయం వరకు ఉన్న దానిలో దర్శ పూర్ణ మాసలు  మొదలు అశ్వమేధం చివరవరకు అన్ని క్రతువులు ఉన్నాయి .21 నుంచి 27 వరకున్న అధ్యాయాలు మొదటి 20 అధ్యాయాలలోని విషయాలే అన్న పాశ్చాత్య పండితుల అభిప్రాయం సరై౦ది కాదంటారు  .28 నుండి 35  వరకు ఉన్న8  అధ్యాయాలు’’ ఖిలం ‘’అని అంటారు .వీటికి శ్రౌత వినియోగాన్ని కాత్యాయనుడు చెప్పలేదు .అయితే వాటిని ఎందుకు ఉంచారు అనే ప్రశ్న వస్తుంది. దానికి సమాధానం వాటిలో విశేషాలు ఉండటం ,బ్రహ్మ యజ్ఞం మొదలైన వాటిలో వాటి అవసరం ఉ౦దికనుక .కానీ అవి ఏదో ఒక క్రతువు గూర్చి మాత్రం చెప్పలేదు .36 నుండి 40 వరకు 5 అధ్యాయాలను ‘’శుక్రియములు ‘’అంటారు వాటిని పగలు మాత్రమే ఉచ్చరించాలి, కాని రాత్రి వేళ కాదు బ్రాహ్మణాలలో  .వీటికి ‘’ఆరణ్యకాలు’’ అనే పేరుకూడా ఉంది .కారణం ఇవిబ్రాహ్మణాలలోని,ఆరణ్యాక భాగం లో వ్యాఖ్యానం చేయబడ్డాయి  .కనుక అరణ్యాలలో నే కాని, గ్రామాలలో  వాటిని పఠించ రాదు .శుక్రియ భాగం తప్ప మిగిలిన వేదభాగాలన్నిటిని గ్రామ౦ లోనైనా, అరణ్యం లోనైనా చదువ వచ్చు.

సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -16-9-18 –ఉయ్యూరు

—

మనకు తెలియని శ్రీ కృష్ణ సంతాన లీలలు

—

శ్రీ కృష్ణుడికి పదహారు వేల ఎనిమిది మంది భార్యలున్నారని లోకం లో ప్రచారంగా ఉంది.వీరిలో అసలు భార్యలు ఎంతమంది?వాళ్ళే అష్టభార్యలు –రుక్మిణి ,సత్యభామ ,జాంబవతి ,కాళింది ,మిత్రవింద ,నాగ్నజితి ,భద్ర ,లక్ష్మణ అని భాగవత పురాణం పేర్కొన్నది .మరి వీరి సంతానం  సంగతేమిటి ?ఈ ఎనిమిది మందికి 80 మంది కొడుకులనుకన్నాడు కన్నయ్య .అందులో

1-రుక్మిణీ-కృష్ణు ల కుమారులు 10 మంది.-1-ప్రద్యుమ్న 2-చారు దేష్ణ 3-సుధేష్ణ 4-చారు దేహ 5-సుచరు 6-చారు గుప్త 7-భద్ర చారు 8-చారు చంద్ర 9-విచారు 10-చారు .

2-  సత్యవతీ –కృష్ణుల కొడుకులు 10 మంది -1-భాను 2- సుభాను 3-స్వభాను 4-ప్రభాను 5-భానుమాన్ 6-చంద్రభాను 7-బృహద్భాను 8-అతిభాను 9-శ్రీభాను 10-ప్రతిభాను .

3-జాంబవతీ –కృష్ణుల పుత్రులు 10- మంది -1-సాంబ 2-సుమిత్ర 3-పురుజిత్ 4-శత్రజిత్ 5-సహస్ర జిత్ 6-విజయ 7-చిత్రకేతు 8-వసుమాన్ 9-ద్రవిణ్ 10-కృతు .

4-నాగ్నజిత్ –కృష్ణుల మగసంతానం – 10 మంది- 1- వీర 2- చంద్ర 3-అశ్వసేన 4- చిత్రగు 5-వేగవాన్ 6-వృష 7-ఆమ్ 8-శంకు 9-వాసు 10-కుంతి

5-కాళిందీ-కృష్ణుల  కుమారులు 10 మంది -1-శ్రుత్ 2-కవి 3-వృష 4-వీర 5-సుబాహు 6-భద్ర 7-శాంతి 8-దర్ష 9-పూర్ణమస్10-సోమక్ .

6-లక్ష్మణ –కృష్ణుల కొడుకులు -10 మంది -1-ప్రబోధ 2-గాత్రవాన్ 3-సింహ 4- బల 5-ప్రబల 6-ఊర్ధ్వగ 7-మహా శక్తి 8-సహ 9-ఓజ 10-అపరాజిత్ .

7-మిత్రవింద –కృష్ణుల పురుష సంతానం 10 మంది -1-వృక్ 2-హర్ష 3-అనిల 4- దృఢ 5-వర్ధన 6-అన్నాద 7-మహష్ 8-పావన్ 9-వహ్ని 10-క్షుధి.

8-భద్ర –కృష్ణుల సంతానం 10 మంది-1-సంగ్రామజిత్ 2-బృహత్సేన 3-శూర 4-ప్రహరణ 5-అరిజిత్ 6-జయ 7-సుభద్ర 8-వామ 9-ఆయు 10-సాత్యకి .

అస్టభార్యలకు  సమాన సంఖ్య లోనే పుత్రులను ప్రసాదించాడు పరమాత్మ శ్రీ కృష్ణుడు .

వీరిలో అందరూ తండ్రికున్న పేరు,ప్రఖ్యాతులున్న వాళ్ళు కాక పోవటం విచిత్రం .జాంబవతి కుమారుడు సాంబుడికిమాత్రం  ఒక ప్రత్యేకత ఉన్నది .మహాభారతం లో చిన్నపాత్ర పోషించటమే కాక ,చివరలో యాదవ వంశ వినాశనానికీ కారకుడయ్యాడు .సాంబుడు ముమ్మూర్తులా తండ్రి శ్రీకృష్ణుని పోలి ఉంటాడని అందరూ అంటున్నా ,కృష్ణుడు మాత్రం సాంబుడు అన్ని విధాలా తన ఆరాధ్యదైవం పరమేశ్వరుడైన సాంబ శివుని పోలి ఉంటాడని భావించాడు .

ఆధారం –పల్లవీ ఠాకూర్ రచన –‘’ది అన్ నొన్ అండ్ అన్ టోల్డ్ స్టోరీస్ ఆఫ్ కృష్ణాస్ సన్స్ ‘’

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -16-9-18 –ఉయ్యూరు

శ్రీ యాజ్ఞవల్క్య మహర్షి చరిత్ర -3

యాజ్ఞవల్క్యుడు దివాకరుని అనుగ్రహం తో పొందిన వేదాన్ని శుద్ధ యాజుషం అని , ,ఏకాయనం అని ,అయాత యామ అనిపిలువబడింది .పూర్వ మీమాంస శాస్త్రం పుట్టటానికి కర్మకాండ ,ఉత్తర మీమాంసకు కారణం అయిన బ్రహ్మకాండ ,తర్వాత మంత్ర బ్రాహ్మణం వేర్వేరుగా ఉండటం చేత శుద్ధ లేక శుక్ల యజుర్వేదం అనే పేరు తోపాటు ,దీనికంటే శ్రేష్టమైనది వేరేలేనందున ఏకాయతనం అనే పేర్లు వచ్చాయి .శుక్లాయజుర్వేదానికి చరణ వ్యూహం ,భారతం లలో చెప్పబడినట్లు 15 శాఖలున్నప్పటికీ ఇప్పుడున్నవి కేవలం కాణ్వ ,మాధ్యందిన అనే రెండు శాఖలు మాత్రమే అని ముందే చెప్పుకున్నాం .ఇతర వేదాలలో కొన్ని పాఠక భేదాలు అంటే సూత్ర భేదాలనుబట్టి శాఖలేర్పడ్డాయి .కాని శుక్ల యజుర్వేదానికి మాత్రం ఏశాఖ బ్రాహ్మణం ఆ శాఖకే ఉన్నాయి .అంటే కాణ్వశాఖ కు సంహిత బ్రాహ్మణాలు వేరుగా ,మాధ్యందిన శాఖకు బ్రాహ్మణాలు వేరుగా ఉన్నాయి .శుక్ల యజుర్వేద బ్రాహ్మణాన్ని’’శత పథం’’అంటారు .కాణ్వ శాఖాను సారంగా ఈ బ్రాహ్మణం లో 17 కాండలు ,104 అధ్యాయాలు ఉన్నాయి.మాధ్య్యందిన శాఖాను సారంగా 14 కాండలు ,100 అధ్యాయాలున్నాయి .’’పథిక్’’అంటే అధ్యాయం అనే  అర్ధం ఎక్కడా లేదు .నాలుగు అనే అర్ధం చెప్పవచ్చు .కనుక శతపథం అనేది కాణ్వ బ్రాహ్మణానికి మాత్రమె చెందుతుంది అని గ్రహించాలి .వ్యాకరణ భాష్యం లో శతపథం,షష్టి అనే రెండుపదాలున్నాయి .మాధ్య౦దినం లో  మొదటి 9 కా౦డలలోని అధ్యాయాలు 40 కనుక ఆ తొమ్మిది కా౦డలకు మాత్రమె ‘’షష్టి పథం’’అన్నారు .వార్తికం పుట్టేనాటికి మాధ్యందిన శాఖలో 100 అధ్యాయాలున్నట్లు భావించారు. ఏతావాతా తేలిందేమిటంటే’’ షష్టి పథం’’అంటే మాధ్య౦దినం అనీ ,’’శతపథం’’ అంటే కాణ్వ మనీ గ్రహించాలి. మాధ్య౦దినం లోని 40 అధ్యాయాలు కాణ్వం నుంచి చేర్చబడ్డాయి .

   యాజ్న వల్క్యుడు యాజ్ఞిక ప్రవీణుడు ,ఆధి దైవత త్త్వంతెలిసిన పండిత శ్రేష్టుడు .  కనుక ఆయనకు బ్రహ్మవాదం అంటే మహా ప్రీతి .తురీయాశ్రమాన్ని మొట్టమొదట స్వీకరించినవాడు యాజ్ఞవల్క్యుడు అని చరిత్ర ప్రసిద్ధం .శతపధం లో అనేక పూర్వ ఋషుల, రాజుల చరిత్ర ఉంది . ఋగ్వేదం చదివినవారికి మిగిలినవేదాలు నేర్వటం యెంత సులువో ,శతపధ బ్రాహ్మణం నేర్చినవారికి యాజ్ఞిక కర్మలు చేయించటం అంత తేలిక మాత్రమేకాక తైత్తిరీయాదులు గ్రహించటం కూడా చాలా తేలికౌతుంది. శతపథం లో వేదార్ధాన్ని గ్రహించటం సులువు .ఇది తెలిస్తే వైదిక విషయాలు కరతలామలకం అవుతాయి .కనుక అన్ని బ్రాహ్మనాలకంటే శ్రేస్టం గా పేర్కొన్నారు .ఆధ్యాత్మ రామాయణం ఆరణ్యకాండ 8 వ సర్గ   లో ‘’అపూర్వ మైన శతపద౦ నాచే చేయబడింది ‘’అని యాజ్ఞవల్క్యుడు అన్నట్లు ఉంది –‘’రతి పతి శత కోటి సుందరాంగం’’  –శతపధ గోచర భావనావిదూరం –యతి పతి హృదయే సదా విభాంతం –రఘుపతి మార్తిహరం ప్రపద్యే ‘’   వెబర్ అనే పాశ్చాత్య పండితుడు’’ ది హిస్టరీ ఆఫ్ ఇండియన్ లిటరేచర్ ‘’లో ‘’White Yajus occupies the most significant and important position of all the Brahmanas ‘’అన్నాడు .శతపథం కు మాత్రమే కాక తాండ్యభాల్లవి బ్రాహ్మణానికి కూడా ఉదాత్త అనుదాత్త స్వరాలు రెండేఉంటాయి అని కాత్యాయనుడు’ భాషిక సూత్రం’’ లో చెప్పాడు .ఈ సూత్రం ప్రాతిశాఖ్యము వేదం యొక్క స్వర సంస్కార నియమాన్ని తెలిపినట్లే, వేద వ్యాఖ్యానమైన బ్రాహ్మణ స్వర సంస్కార నియమాన్ని కూడా తెలుపుందని విజ్ఞుల ఉవాచ .

   సశేషం

   మీ-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -15-9-18- ఉయ్యూరు

మా చిన్నతనాలలో ఎప్పుడో ఇళ్లకు భిక్షానికి వచ్చే ఏనాది  (ఆది )భిక్షువు ఇవాళ మళ్ళీ గుమ్మం  లోకి భిక్షకు వస్తే తీసిన ఫోటో -దుర్గాప్రసాద్  

మా ఇంట్లో వినాయక చవితి పూజలో తాతా ,మనవరాలు రమ్య

https://photos.google.com/share/AF1QipNCDS0LzXpfPieAiLVrKXVW78clVsCDAOVUlkqwiW_IGvunaGpTvINZAJrvq4Imlg?key=RkpzYTZKSkNRWF9jQ0d2Y2traUY0cnNRRlNGeTlB

యాజ్న వల్క్య మహర్షి చరిత్ర –2

మేనల్లుడు యాజ్ఞావల్క్యుని ఏమీ చేయలేక మేనమామ శాకల్యుడు శిష్యులనందర్నీపిలిపించి విషయం  చెప్పాడు .అదెంత పని అని ప్రచూడుడు ,పైన్గ్యుడు తమకు తపోమహిమ తక్కువేమీ లేదని ప్రకటించి ,రాజుకు మంత్రోదకం ఇవ్వటానికి వెళ్ళారు .రాజు వారిని నమ్మటానికి అక్కడ ఒక మొద్దు పడేసి దాన్ని మంత్రోదకం తో చిగురించేట్లుచేయమన్నాడు .ఎన్ని సార్లు మంత్రజలం చల్లినా వాళ్ల పాచిక పారలేదు .తెల్లమొహాలు వేసుకొని గురువును చేరి జరిగింది చెప్పారు .రాజు సుప్రియుడు గురువును పిలిపించి తాను అవమానించిన యాజ్న వల్క్యుడు మహా తపస్సంపన్నుడు అని తర్వాత తెలుసుకున్నానని అతడే వచ్చి మంత్రోదకం ఇస్తేనే తన వ్యాధి నయమౌతుండదనే నమ్మకం తో ఉన్నానని  అతడు రాకపోతే తానె అక్కడికి వస్తాననిప్రాదేయపడి ,గురువు వెంట ఆశ్రమ౦ చేరాడు .మేనల్లుని పిలిచి రాజు వచ్చాడని,మంత్రోదకం ఇవ్వమని చెప్పాడు .పట్టు వదలని అతడు ససేమిరా అన్నాడు .కోపం తో ఊగిపోతూ  రాజుల మన్నననలు పొందుతూ అభిమానం మొదలైనవి వదులుకోవాలని హితవు చెప్పాడు. దానికి బదులిస్తూ ‘’రాజు దయా ధర్మ భిక్షనాకక్కరలేదు .అవమానించిన వారి మోచేతి నీళ్ళు తాగటం నేను చేయను .ఆత్మ గౌరవం లేని బతుకు బతుకు కాదు ‘’అన్నాడు .అగ్గిమీద గుగ్గిలం అయి ‘’నేను చెప్పిన చదువంతా’’ కక్కేసి ‘’ నా ఇంట్లోంచి బయటికి వెళ్ళు ‘’అని ఆజ్ఞాపించాడు గురుమేనమామ .నిమిషం ఆలస్యం చేయకుండా యోగ బలం తో తాను నేర్చిన యజుర్వేదాన్ని మూర్తిమంతం చేసి, కక్కిపారేసి  అక్కడ నుంచి యాజ్ఞవల్క్యుడు వెళ్లి పోయాడు .ఆ కక్కిన దాన్ని వైశంపాయనుడు అనబడే శాకల్యుని శిష్యులు ‘’తిత్తిరి పక్షులు ‘’గా మారి తినేశారు .అప్పటినుంచి ఆవేదం’’ తైత్తిరీయం ‘’అనే పేరుతో పిలువబడింది .మేనమామ ఇంటినుంచి వెళ్ళిపోతూ మేనల్లుడు యాజ్న వల్క్యుడు ‘’నీ వేదం బుద్ధి మాలిన్యం తో పూర్వ ,ఉత్తరాంగ రహితమై ,అవ్యవస్తితమై ,కక్కినదాన్ని జనం ఎవరూ చూడక అసహ్యించు కోనేట్లుగా, నీ దగ్గర చదివిన యజుస్సులు అన్నీ స్మరణ కైనా రానీయను .ఇంతకంటే అనేక రెట్ల గొప్పదైన వేదాన్ని పొంది నీవేదాన్ని మూలపడేట్లు చేస్తా.’’అని ప్రతిజ్ఞ చేసి వెళ్ళిపోయాడు .

  అక్కడినుండి బయల్దేరిన యాజ్ఞవల్క్యుడు హాటకేశ్వరం వద్ద ఉన్న విశ్వా మిత్ర హ్రదం చేరి

   స్నానం చేసి, వేదమాత ను ఉపాసించటానికి ముందు సూర్యోపాసన చేసి ,ప్రభాకరుడు ప్రత్యక్షమై వరం కోరుకోమనగా ‘’ ఏ కొరతా లేని కర్మ బ్రహ్మ విద్యలు కలిగి శుద్ధ స్వరూపమైన వేదాన్ని ప్రసాదించు ‘’అని  వేడుకొన్నాడు .రవి యాజ్ఞవల్క్యుని నోరు తెరవమని చెప్పి సరస్వతీ రూపమైన తన తేజస్సు ను అతని నోటిలో ప్రవేశ పెడతానని ,దానివలన ‘’శుద్ధ (శుక్ల )యజుర్వేదమే కాక  అఖిలవిద్యలు నీకు    వశమౌతాయి .సకల జగద్రహస్యాలు తెలియ జేసే అద్వితీయమైన ‘’శత పథం’’నువ్వు రాస్తావు’’అని చెప్పి యాజ్న వల్క్యుని నోటిలో తన తేజస్సును ప్రవేశ  పెట్టాడు ఆదిత్యుడు .

  ఈ విధం గా యాజ్న వల్క్యుడు శుద్ధ యజుర్వేదాన్ని పొందాడు .వాజీ రూపాన్ని ధరించి ఐ శుక్ల యజుర్వేదాన్ని బోధించాడు .శుక్ల యజుస్సులు వాజస నేయుడైన యాజ్న వల్క్యు నివలన ‘’ఆదిత్యాలు ‘’ అని పిలువ బడ్డాయి   .అంటే ఆదిత్యుడు యానవల్క్యుని చేత చదివించిన తర్వాతే స్వయంభు ఐన బ్రహ్మనుండి బయల్వెడలిన శుక్ల యజుర్వేదాన్ని ఆదిత్యం అంటారని భావం .

  వినాయక చవితి శుభాకాంక్షలు

మీ- గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -13-9-18 –ఉయ్యూరు

వినాయక చవితి శుభా కాంక్షలు 

వినాయకునిపై రెండు విచిత్ర పద్యాలు

భట్టుమూర్తి అనే రామ రాజభూషణుడు వినాయకుని స్తుతిస్తూ ఒక తమాషా పద్యం చెప్పాడు .దాని చమత్కారం అనుభవిద్దాం –

‘’దంతా ఘట్టిత రాజతాచల చలద్గౌరీ స్వయం గ్రాహమున్ –గంతు ద్వేషికి గూర్చి ,శైలజకు దద్గంగా ఝరీ చ్ఛాంతి న

త్యంతా మోదము మున్నుగా నిడి,కుమారాగ్రేసరు౦డై పితృ –స్వాంతంబు ల్వెల యింప జాలు నిభరా డ్వక్త్రుం  బ్రశంసి౦చెదన్ ‘’.

భావం – శివుని జటాజూటం పై తిష్టవేసి, తల్లి పార్వతికి సవతి పోరు తెచ్చిన గంగ నీళ్లన్నీవినాయకుడు తొండం తో పీల్చేసి జనని పార్వతికి  సవతి పోరు లేకుండాచేసి ఆనందం  కలిగించాడు . అలాగే తొండం తో వెండికొండను ఒక్క సారి కదిలించగా ఆ ఊపుకు పార్వతీ దేవి శివునికి  పరిష్వంగసుఖం చేకూర్చి తండ్రికీ మోదం కలిగించాడు .అలాంటి వినాయకునికి నమసకారం అన్నాడు కవి చమత్కారంగా .

రెండవ పద్యం దశకుమార చరిత్ర రాసిన కేతన కవి  చక్కని పద్యం

‘’గ్రక్కున నేత్ర యుగ్మము కరద్విత యంబున మూసి పట్టి –మిక్కిలి కంటికిం దనదు మిక్కిలి హస్తము మాటు సేసి ,యిం

పెక్కెడు బాలకేళి బరమేశ్వరు చిత్తము పల్లవి౦పగా –దక్కొక ముద్దు నం బొలుచు దంతి ముఖుం గొలుతు బ్రసన్నుగాన్ .’’

బాల వినాయకస్వామి బాల్య చేస్టగా తండ్రి శివుడి రెండుకళ్ళు తన రెండు చేతులతో మూసి ,మిక్కిలి కన్ను అంటే అధికమైన కన్నుఅంటే త్రినేత్రాన్ని అనగా మూడో కంటిని,తన మూడవచేయి అంటే హస్తం అనగా తొ౦డ౦  తో మూసి పరమేశ్వరుని చిత్తాన్ని పల్లవి౦ప జేశాడట .అలాంటి గజాననుకి నమస్కారం అన్నాడు సరదాగా .

మనం కూడా ఇలాంటివినాయకుని రేపు వినాయక చవితి సందర్భంగా   స్మరించి ధనులమవుదాం –

13-9-18 గురువారం శ్రీ వినాయక చవితి శుభాకాంక్షలతో –

మీ- గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -12-9-18 –ఉయ్యూరు

— 

—

యాజ్ఞ వల్క్య మహర్షి చరిత్ర -1

బృహత్కల్పం లో కురు పాంచాల దేశం లో గంగానది తీరం లో చమత్కార పురం లో యజ్న వల్క్యుడు బ్రాహ్మణ కుటుంబం లో జన్మించాడు .సకల సద్గుణాలతో విరాజిల్లుతూ చిన్ననాటే వేదాధ్యయన పరాయణుడై యాజ్న వల్క్య ,వాజసని ,బ్రహ్మరాత ,దేవ రాత పేర్లతో ప్రసిద్ధి చెందాడు .యజ్ఞం అంటే వేదం .వేదాలను చక్కగా చెప్పగలవాడు కనుక యజ్న వల్క్యుడని,అన్నికాలాలలో  అన్నదానం చేయటం చేత వాజసని అనీ ,బ్రహ్మము అంటే వేదం కనుక వేదాన్ని నిరంతరం బోధించేవాడుకనుక బ్రహ్మ రాతుడని,దేవునిచే పాత్రదానం ఇవ్వబడ్డాడుకనుక దేవరాతుడని సార్ధక బిరుదనామాలు పొందాడు .వల్కలం అంటే వస్త్రం .యజ్ఞం లేక యాగం ఆయనకు వస్త్రాలవంటివి అంటే విడువరాని బంధం కలవి కనుకనూ యజ్న వల్క్య నామం సార్ధకం .

    ఆ కాలం లో వర్ధమాన పురం లో శకలుడు అనే మహర్షి ఉండేవాడు .ఆయనభార్య దితి .ఈ దంపతులకు సునంద అనే కుమార్తె ,శాకల్యుడు అనే కుమారుడు జన్మించారు .సునందను యజ్ఞవల్క్యునికిచ్చి వివాహం చేశాడు .వీరికి చాలాకాలం సంతానం లేదు .పుత్ర సంతానం కోసం యజ్న వల్క్యుడు కేదారం వెళ్లి 12 ఏళ్ళుశివునికై  తీవ్ర తపస్సుచేశాడు .ప్రత్యక్షమైన పరమేశ్వరుడు వరం కోరుకోమనగా సత్పుత్రుని ప్రసాదించమని అర్ధించాడు .అప్పుడు శివుడు ‘’లోకం అంతా బ్రహ్మ విద్యా విహీనంగా ఉంది .కనుక నేనె నీకు కుమారుడిగా జన్మించి బ్రహ్మ విద్యా వ్యాప్తి చేస్తాను ‘’అని వరమిచ్చాడు .ఆనందం తో యజ్ఞవల్క్యుడు చమత్కార పురం చేరి శుభవార్త చెప్పాడు .కొంతకాలానికి సునంద గర్భవతి యై పండంటి పుత్రుని కార్తీక శుద్ధ ద్వాదశి ఆదివారం కన్నది .వేదోద్ధరణకు జన్మించిన పరమేశ్వరుడనే ఆ బిడ్డను అందరూ భావించారు .అతనికి యాజ్న వల్క్యుడు అనే పేరు పెట్టారు .తండ్రికున్న నాలుగు పేర్లూ ఈయనకూ సంక్రించాయి .అయిదవ ఏట అక్షరాభ్యాసం ,గర్భాస్టమం లో ఉపనయనం చేశారు .కొంతకాలానికి కంసారి అనే పుత్రిక కూడా కలిగింది .యజ్న సునంద లకు.ఈమెకు యుక్త వయసు రాగానే వివాహ ప్రయత్నాలు చేశారు .కొడుకు  దేవ దేవుని వరప్రసాదంఅని వారి మధ్య సంభాషణ జరిగింది .దేవదేవుడు ఎవరు  అని కొడుకు వాళ్ళను ప్రశ్నించాడు .అతని తెలివి తేటలకు సంతోషించారు  .బాష్కలుడు అనే  గురువును చేరి వేద విద్యా రహస్యాలను  నేర్వమని పంపించి దంపతులు శేష జీవితాన్ని కేదార క్షేత్రం లో గడపటానికి వెళ్లి పోయారు .

   యాజ్న వల్క్యుడు బాష్కలుని వద్దకు చేరి ఋగ్వేదం అభ్యసించాడు .సామ వేదాన్ని జైమిని వద్ద నేర్చాడు .పైలుని వద్ద అధర్వ వేదం  చదువు కొన్నాడు  .యజ్న యాగాలకు ఉపయోగ పడే యజుర్వేదాన్ని తన మేనమామ విదగ్ధ శాకల్యుడు ఉండే వర్ధమాన పురం వెళ్లి నేర్చుకొన్నాడు .వేదపాఠం చెప్పటం లో బహు ప్రజ్ఞావంతుడు కనుక విదగ్ధ శాకల్యుడని పించుకొన్నాడు .ఇతడు వర్ధమాన పుర రాజు సుప్రియుడికి పురోహితుడుకూడా .ఈయన దగ్గర మూడువందల అరవై మంది విద్యార్ధులు యజుర్వేదం అభ్యసిస్తున్నారు .యాజ్ఞావల్క్యుని అవతార పరమార్ధం వారెవరికీ తెలియక పోవటం చేత అవమానిస్తుండేవాళ్ళు .

  రాజు సుప్రియుడు దుర్వ్యసనాల పాలిటబడి రోగ గ్రస్తుడయ్యాడు .పురోహితుడికి మొరపెట్టుకొని తన జబ్బు తగ్గే ఉపాయం చెప్పమన్నాడు .మందులకు లొంగని జబ్బు ‘’శాంతిక ‘’కు  లొంగుతుందని చెప్పి ఊరడించి ,రాజమందిరానికి రోజుకొక శిష్యుని పంపి అతనిచే శాంతికం జరిపిస్తూ రాజుకు మంత్రోదకం తీర్ధంగా ఇచ్చే ఏర్పాటు చేశాడు .ఏ రోజు ఎవరు వెళ్ళాలో కూడా శిష్యులకు తెలియ జేశాడు .ఒక రోజు యాజ్ఞ వల్క్యుని వంతు వచ్చింది .మేనమామ వెళ్లి శాంతిక జరిపి మంత్రోదకం రాజుకు ఇచ్చి రమ్మన్నాడు .రాజు గుణ శీలాలు తెలిసి  వెళ్ళనన్నాడు .నచ్చ చెప్పి పంపాడుమేనమామ మేనల్లుడిని .రాజు అమర్యాదగా ప్రవర్తించినా సహించాడు .మంత్ర జలం పై నమ్మకం లేదన్నాడు . తెచ్చిన మంత్ర జలాన్ని కోపంతో అక్కడున్న ఎండిపోయిన కర్రపై చల్లి’’ మళ్ళీ రాజమందిరానికి రాను’’ అని చెప్పి గురు కులానికి వెళ్లి పోయాడు .ఇంతలో ఆ ఎండుకర్ర ఆకులు, కాయలు, పండ్లు తో ఒక చెట్టు గా మారి శోభాయమానంగా కనువిందు చేసింది .చూసిన రాజు ఆశ్చర్యపోయి తాను చేసిన తప్పు తెలుసుకొన్నాడు .గురుకులానికి సేవకులను పంపి యాజ్ఞవల్క్యుని మళ్ళీ పంపమని గురువును వేడుకున్నాడు .ఆయన శిష్యుడికి చెప్పాడు .’’మా నాన్న చెప్పిన నీతి మార్గాన్నే నేను ఆచరించాను .మళ్ళీ వెళ్ళను ‘’అని తెగేసి చెప్పాడు గురుమామకు .ఆయనకు కోపంవచ్చి ‘’నీమహిమ తో నీకు గ్గర్వం హెచ్చింది ‘’అన్నా వినక శిష్యులతో బుద్ధి చెప్పిస్తానన్నా బెదరలేదు .తర్వాత ఏం జరిగిందో తర్వాత తెలుసుకొందాం .

 రేపు వినాయక చవితి శుభాకాంక్షలతో

  మీ- గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -12-9-18- ఉయ్యూరు

మరో స్వయం సిద్ధ డా శ్రీమతికోనేరు (కోగంటి )లక్ష్మీ ప్రమీల

మొన్న 10 వ తేదీ ఆదివారం బెజవాడ లో శారదా స్రవంతి కార్యక్రమానికి ముఖ్య అతిధిగా వెళ్లి, అయి పోయాక తిరిగి వస్తుంటే శ్రీమతి లక్ష్మీ ప్రమీలగారు తాను పరిశోధించి పిహెచ్ డి పొందిన ‘’ఆంద్ర ప్రదేశ్ లో పేరంటాళ్ళు ‘’గ్రంథం నాకు ఇచ్చి చదివి అభిప్రాయం తెలియ జేయమని కోరారు .బస్ ఎక్కి  ఉయ్యూరు వస్తూ దారిలో దాన్ని తిరగేశాను .నాకు కొన్ని అభిప్రాయాలు తోచాయి .నిన్న 11 వ తేదీ సోమవారం ఆమెకు ఫోన్ చేసి వాటిని చెప్పాను .ఆవిడ సంతృప్తి గా సమాధానాలు చెప్పారు. తర్వాత ఆమె ఫోన్ చేసి తన జీవితం గురించి చదువు భర్త సహకారం  పిల్లలు ,ఇటీవలే జరిగిన భర్త మరణం వగైరాలన్నీ ఒక ఆత్మీయుడితో చెప్పినట్లు దాదాపు అరగంట మాట్లాడి చెప్పారు. సంభాషణలో నేను ఆమెను ‘’అయితే మీరు ‘’స్వయం సిద్ధ ‘’అన్నమాట ‘’అనగానే నవ్వారు . ఆమె జీవితం  అనేక విషయాలలో సాధన,తపన భర్త ప్రోత్సాహం ,గమ్యం చేరటం  గురించి మీకు తెలియ జేయాలని రాస్తున్నాను .ఇందులోని విషయాలు ఆమె పరిశోధన పుస్తకం లోని ఆమె రాసిన ‘’నా మాట ‘’లోని సారాంశమే .నిన్ననే ఆమెకు మన సరసభారతి పుస్తకాలు కొరియర్ లో పంపాను                        గుంటూరు జిల్లాలో నాటక ,సినీ రంగ నటుడు పర్జన్య గర్జన గళంతో ఉర్రూతలూగించిన శ్రీ వేమూరి గగ్గయ్య ,రాజకీయ దురంధరుడు మన మాజీ ముఖ్యమంత్రి ,తమిళనాడు మాజీ  గవర్నర్ శ్రీ కొణిజేటి రోశయ్య ,తెలుగు తల్లి విగ్రహ రూప శిల్పి శ్రీ దేవు శంకర్ లు జన్మించిన వేమూరు గ్రామం లో శ్రీమతి లక్ష్మీ ప్రసూన గారు కోగంటి వారింటి ఆడపడుచుగా శ్రీ వెంకట సుబ్బయ్య శ్రీమతి చిట్టెమ్మ దంపతులకు జన్మించారు .తల్లి వద్దనే  అ ఆ లు దిద్ది ,రామయ్య మేస్టారువద్ద నాలుగవ తరగతి లో తెలుగుపై మమకారమేర్పడి ,పడవ తరగతిలో శ్రీ గిరి మేస్టారి బోధనతో చరిత్రపై అభిమానమేర్పడింది .స్కూల్ ఫైనల్ స్కూల్ ఫస్ట్ గా పాసైనా ,పియుసి లో చేరినా మాన్పించి తలిదండ్రులు ఆమె పెళ్లి చేసేశారు .

భర్త శ్రీ కోనేరు శివ సత్యనారాయణ రైల్వే ఉద్యోగి అవటం తో కాపురానికి హైదరాబాద్ వెళ్ళారు లక్ష్మి .చదువుకొంటాను అంటే అందరు మగాళ్ళ లాగానే ఆయనా  ‘’టాట్ కుదరదు ‘’అని అడ్డు చెప్పగా కోరిక మనసులోనే అణచుకొని ,పిల్లలు ,వారిపె౦పకం ,విద్యా, వివాహాలు అన్నీ దంపతులు సక్రమగా నెరవేర్చి ,భర్తకు అన్నిరకాలా సహకరించి ఆయనమనసు గెలిచి  55 ఏళ్ళ వయసులో  భర్తకు   చదువు కొంటానని మళ్ళీ అప్లికేషన్ పెట్టి, సాంక్షన్ చేయించుకొని ,ఆయన అందించిన అన్ని రకాలైన ప్రోత్సాహ సహకారాలను  అంది పుచ్చుకొని 2004 లో దూరవిద్య ద్వారా  బి. ఏ .  ఎం .ఏ.లు నాగార్జున యూని వర్సిటీ నుండి  పాసై , హైదరాబాద్ పొట్టి శ్రీరాములు తెలుగు విశ్వ విద్యాలయం లో ఎం.ఫిల్..,,పి హెచ్. డి .సాధించి వరుసగా 12 ఏళ్ళు కస్టపడి ఇలా చదివి తన జీవిత ధ్యేయం నెరవేర్చుకొనే సరికి ప్రమీలగారికి 68 ఏళ్ళు వచ్చేశాయి  .ఈ లోగా యోగా లోనూ సాధన చేసి అనేక పరీక్షలు పాసై అనేక రాష్ట్రాలలో ప్రదర్శనలిచ్చి  మెడల్స్ కూడా సాధించారు .ఒక రకంగా పట్టు వదలని ‘’లేడీ విక్రమార్క’’శ్రీమతి లక్ష్మీ ప్రమీల .ఈ పన్నెండేళ్ళు తనభర్త తనకెంతో చేదోడు వాదోడుగా ఉన్నారని ,ఆయన తోడ్పాటే లేకుంటే తానింత సాధించగాలిగేదాన్ని కాదని చాలా కృతజ్ఞతలు తెలుపుకున్నారు భర్త సత్యనారాయణ గారికి .

తాను పుట్టిన వేమూరు చారిత్రిక రాజకీయ సాంఘిక ప్రాముఖ్యం పై అధ్యయనం చేయాలని కోరిక కలిగి ,అక్కడ తమ తాత ముత్తాతల నుండి తమ తండ్రి కి కు సంక్రమించిన వైశ్యు ల పొలం లో క్రీ.శ.11 20 లో ఆ వూరి వైశ్యులు నిధి పాతిపెట్టారని కాశీలో శాసనం వేయించగా ,దాన్ని చదివిన ఒక సన్యాసి చందోలు పాలించే వెలనాటి కులోత్తుంగ చోళుని కి తెలియజేయగా ,రాజు దాన్ని తవ్వి తీయించి చందోలుకు తరలించాడని ,నిధికి కాపలాఉన్న కాలభైరవుడికి సన్యాసి బలి అయ్యాడని కైఫీయత్ లలో ఉన్నట్లు ఆమె గ్రహించారు .పొలం లో అప్పటి పెద్ద సైజు ఇటుకలు ,యక్షిణి విగ్రహం  బయటపడి ఆప్రదేశానికి ‘’ధనపు కొట్లు ‘’అనే పేరు వచ్చిందని తెలిపారు .

తన ఈ పరిశోధన అంశం కు ప్రేరణ చిన్నతనం లో తాను చదివిన ‘’బాల సన్యాసమ్మ ‘’కథ అనీ భర్తతో పాటు సహగమనం చేసిన ఆమె అలా ఎందుకు చేసిందనే సందేహం కలిగి తనమనసులో పరిశోధన బీజం మొలకెత్తటం ప్రారంభమై౦దన్నారు .మూఢాచారాల వల్ల ,సంఘం లో భర్త చనిపోయిన విధవలకు గౌరవ మర్యాదలు లేక పోవటంవలన సంఘం నుండి నిర్లక్ష్యాన్ని భరించలేక సతీ సహగమనం ప్రారంభమై  అలాంటి వారు గ్రామ దేవతలై పూజ లండుకొంటున్నారని అర్ధమైందని ,ఇలా ‘’ పేరంటాళ్ళు ‘’ గా మారిన త్యాగధనులైన మహిళలలో అగ్రవర్ణాలవారితోపాటు, అడుగు వర్ణాలస్త్రీలూ ఉన్నారని తెలిసింది .భర్తతోనే కాక తోడబుట్టిన వారితోనూ సహగమనం చేసినవారున్నట్లు తెలుసుకొన్నారు .కనుక ఆంద్ర దేశం లోని పేరంటాళ్ళ జీవిత విశేషాలను చారిత్రకా౦శాలతో పరిశోధించటానికి లక్ష్మిగారు పూనుకున్నారు .ఇలా ఇంతవరకు ఎవరూ పరిశోధించకపోవటం ఆమెకు దక్కిన అరుదైన అవకాశం, అదృష్టం కూడా .ప్రాధమిక విషయాలు సేకరించి నిజనిర్ధారణకు ప్రతి చోటుకూ  వెళ్లి ,ప్రత్యక్షంగా అక్కడి సమాచారాన్ని, ఫోటోలను సేకరించి బహు ప్రయాస పడ్డారు .లక్ష్మీ ప్రమీల గారి ఈ పరిశోధనకు మార్గ నిర్దేశం చేసినవారు శ్రీ పొట్టి శ్రీరాములు తెలుగు విశ్వ విద్యాలయం చరిత్ర సంస్కృతీ ,పురావస్తు శాస్త్ర పీఠం శ్రీశైల ప్రాంగణ పీఠాధిపతి ఆచార్య పెదారపు  చెన్నా రెడ్డి గారు . ‘’ముందుమాట’’గా రెడ్డిగారు రాసిన వాక్యాలు  ఆలోచనాత్మకాలు .తన పిహెచ్ డి ఆమోదం పొందగానే ఆమె భర్త అందుకోసమే ,ఈ ఆనందాన్ని పొందటానికే ఆమె సాధించిన దానికి సంతృప్తిని పొందటానికే అన్నట్లు జీవించి ,ఈ ఆనందం శాశ్వతంగా అనుభవించకుండానే పుస్తకావిష్కరణ దాకా జీవి౦చ కుండా  కొద్దికాలానికే పరలోక గతులవ్వటం ఆమెను చాలా కృంగ దీసింది ..తట్టుకో లేకపోయారామే .పుస్తకావిష్కరణ చేసిన శ్రీ మండలి బుద్ధప్రసాద్ ‘’అరుదైన పరిశోధన ‘’గా అభి వర్ణించారు .

ఈ పరిశోధన గ్రంథం లో శ్రీమతి ప్రమీల పేరంట౦ అంటే ఏమిటో చెప్పి  ,ఒక ప్రత్యేక పరిస్థితిలో ప్రత్యేకకారణ౦ తో  మరణించిన స్త్రీమూర్తిని ‘’పేరంటాలు’’అంటారని ఆమె మహిమలతో దైవత్వం పొంది పూజలందుకొని గ్రామదేవతగా రూపు దాల్చటం సర్వ సాధారణమని చెప్పారు  . వీరిలో సతీ సహగమనం చేసిన వారెక్కువ అని అన్నారు .జిల్లాలవారీగా పేరంటాళ్ళ చరిత్ర గొప్ప అధ్యయనంతో తనకున్న పేజీల పరిమితిలో అవసరమైనంత వరకే వివరాలు అందించారు ,ఫోటోలు పెట్టారు .మొత్తం మీద 57 మంది పేరంటాళ్ళ చరిత్ర ఇందులో ఉంది .వారికి రంగ రంగ వైభవంగా జరిగే తిరునాళ్ళు గురించికూడా సంతృప్తిగానే రాశారు .

శ్రీమతి కోనేరు (కోగంటి )లక్ష్మీ ప్రసూన డా.లక్ష్మీ ప్రసూన అయిన సోపాన ప్రక్రియ అందరకు ప్రేరణగా నిలుస్తుంది .ఇంత చేసినా పి.హెచ్ .డి .లో,  యోగా లో స్వర్ణ పతకం రావాల్సిన తనకు ప్రాంతీయ దురభిమానం , వివక్ష అడ్డుగా నిలవటాన్ని జీర్ణించుకోలేక పోయారు .వెండి పతకం తో సరిపెట్టారని బాధ పడ్డారు .పట్టుదల,ప్రోత్సాహం ,దీక్ష ఉంటే మహిళ సాధించరానిది ఏమీ ఉండదని మనకు సాక్ష్యం గా ,’’మరో స్వయం సిద్ధ ‘’గా నిలచిన శ్రీమతి లక్ష్మీ ప్రసూన గారిని హృదయపూర్వకంగా అభి నందిస్తున్నాను .

మీ-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -11-9-18 –ఉయ్యూరు

—

యాజ్ఞ వల్క్యులు

    యాజ్ఞ వల్క్యమహర్షి   సూర్యుని అనుగ్రహం వలన శుక్ల యజుర్వేదాన్ని15 శాఖలుగా విభజించి  ,అందులో ప్రధమ శాఖను కణ్వునికి ,ద్వితీయ శాఖను మధ్య౦దునికి ,మిగిలిన వానిని శాబీయ ,స్థాపానీయ,కాపార ,పౌండర వత్స ,ఆవటిక ,పరమావటిక ,నైధేయ,నైనేయ ,జౌఖేయ ,వైజేయ ,బైజన , గాలవ ,పౌరాశల్యులకు ఒక్కొక్కరికి ఒక్కో శాఖ ఉపదేశించి ప్రచారం చేయించాడు .వీరంతా యాజ్న వల్క్య వంశం వారే కనుక యాజ్న వల్క్యులని పిలువబడ్డారు .వీరినే శుక్ల యజుర్వేదులని ,వాజసనేయులనీ అంటారు .ఈ పదిహేను శాఖలకు సూత్ర కారుడు కాత్యాయన మహర్షి .కనుక కాత్యాయన సూత్రులనీ పిలుస్తారు .ప్రధమ శాఖను ఏర్పరచిన కణ్వమహర్షి సంప్రదాయులను కాణ్వులు ,ప్రధమ శాఖీయులు ,ఆది శాఖీయులు ,అగ్రశాఖీయులు ,మూల శాఖీయులు అని కూడా అంటారు .మాధ్యందిన మహర్షి సంప్రదాయయానికి చెందినవారిని మాధ్య౦దినులు అంటే , మిగిలిన శీఖీయులను ఆయా ఋషుల పేరిట పిలువబడుతున్నారు .

  ప్రస్తుతం కా ణ్వ ,మాధ్యందిన శాఖల వేదం తప్ప మిగతా శాఖల వేదాలు ప్రచారం లో లేవు .తెలుగు కన్నడం తమిళ మాతృ భాష ఉన్న శుక్ల యజుర్వేదీయులంతా కాణ్వు లే.మరాఠీ గుజరాతీ ,హిందీ బెంగాలీ ,పంజాబీ మాట్లాడే వారంతా కూడా కాణ్వులే.వీరి సంఖ్య చాలా తక్కువే దాదాపు వీరంతా మాధ్య౦దినులే .

  కాణ్వులలో నియోగులు ,వైదీకులు వారి వృత్తిని బట్టి ,నివ సహించే ప్రదేశాన్నిబట్టి హనుమకొండలు ,దువ్వలు ,కాకులపాడు ,ఆర్యులు ,అరవలు అనే 5 నాడీ భేదాలేర్పడ్డాయి .ఇప్పుడు వీరంతా నాడీ భేదం పాటించకుండా సంబంధాలు కలుపుకొంటున్నారు.స్వరాజ్యం నా జన్మహక్కు అని ఎలుగెత్తి చాటి ,గీతా రహస్య గ్రంథం రాసిన బాలగంగాధర తిలక్ , కాశీ  విశ్వ విద్యాలయ సంస్థాపకులు పండిత మదన మోహన మాలవ్యా మాధ్యందిన శాఖీయులే .ఆంధ్ర దేశం లో కాణ్వులలో దేశ ముఖులు,దేశ పాండ్యా లు ,జమీందార్లు భూస్వాములూ ఉన్నారు.  కాణ్వ శాఖీయులు రాజ్య పాలన కూడా చేశారు .క్రీ .పూ. 73నుండి క్రీ.పూ.28 వరకు శుంగ వంశం అంతరించాక ,మగధ సామ్రాజ్యాన్ని పాలించిన గుణ హీనుడు ,పరభామినీ లోలుడైన శుంగ వంశ ‘’దేవ హూతి’’ని చంపి రాజ్యాధికారం చెలాలాయి౦చిన  వాడు ‘’వాసు దేవ కాణ్వ ‘’.ఇతని తర్వాత’’ భూమిత్ర కాణ్వ’’ ,నారాయణ కాణ్వ,సుశర్మ కా ణ్వా లు పాలించారు .గజపతి మహారాజు ప్రధాన మంత్రి ,రాజకీయ దురంధరుడు ,త్యాగ శీలి ,గ్రామకరణోద్ధరుడు గోపరాజు రామప్రధాని ఈ శాఖ వాడే .నిరతాన్న ప్రదాతలు ,తానీషాసుల్తాన్  మంత్రి వర్యులు అక్కన్న మాదన్న సోదరులు ,భద్రాద్రి శ్రీ రామ దేవాలయ నిర్మాత మహా రామభక్తుడు భక్త రామదాసు అనబడే కంచర్ల గోపన్న ,పాండు రంగ మహాత్మ్యాన్ని రచించి వికటకవి యై అష్ట దిగ్గజకవులలో ఒకడని గుర్తింపు పొందిన తెనాలి రామకృష్ణ కవి  కాణ్వ శాఖీయులే  .

  కాలక్రమం లో వీరు ఆర్ధికంగా చితికి పోవటం వలన శ్రీ కూచి పంచాగ్నుల మన్నారు శాస్త్రి గారు, శ్రీ పువ్వాడ వెంకటరావు గారు కలిసి మద్రాస్ లో కాణ్వ శాఖ మహత్వాన్ని గురించి గ్రంథ ప్రచురణ చేసి ప్రోత్సహించి ,1872 లో మద్రాస్ లో పెద్ద బహిరంగ సభ జరిపి ఆ శాఖీయులందరికీ ప్రేరణ కలిగించి ‘’యాజ్ఞ వల్క్య నిధి ‘’ఏర్పాటు చేసి ఆదుకొన్నారు .5-11-19 19 లో తెనాలిలో యాజ్ఞ వల్క్య సభ జరిపి ,సంచలనంతెచ్చారు. 1925 లో మూడు రోజుల సభ శ్రీ వివి గిరిగారి తండ్రి శ్రీ జోగయ్య పంతులుగారి అధ్యక్షతన జరిపి ,తర్వాత శ్రీ భాగవతుల లక్ష్మీపతి ,శ్రీ వంగిపురపు చలపతి రావు గారి సంపాదకత్వం లో ‘’శ్రీ యాజ్న వల్క్య ‘’మాసపత్రిక స్థాపించి నడిపారు .దేశభక్త శ్రీ కొండా వెంకటప్పయ్య ,’’ఆంద్ర యాజ్న వల్క్య సంఘం ‘’ను పునరుద్ధరించారు .1952 లో గుంటూరు పండరీ పురం లో దాతల సహకారం తోశ్రీయాజ్నవల్క్య క్షేత్రం ‘’నిర్మించి ,శ్రీ మైత్రేయీ కాత్యాయినీ సమేత శ్రీ యాజ్న వల్క్య మహర్షి పాలరాతి విగ్రహాన్ని ప్రతిష్టించి, తర్వాత  క్షేత్రాన్ని బాగా అభి వృద్ధిపరచి వివాహాది శుభకార్యాలు జరపటానికి వసతి సౌకర్యాలు కల్పించారు .మా అబ్బాయి రమణ వివాహం ఇక్కడే జరిగింది .ఇలా యాజ్నవల్కీయుల  సముద్ధరణ జరిగి వారికెంతో మేలు చేకూర్చింది .

  ఆధారం –శ్రీ భాగవతుల లక్ష్మీ పతి శాస్త్రి గారు రచించి,  గుంటూరు లోని ‘’ఆంద్ర యాజ్నవల్క్యసంఘం’’ ప్రచురించిన ‘’కణ్వగురు వాజసనేయ యాజ్న వల్క్య చరిత్రము ‘’ .

మీ-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -10-9-18 –ఉయ్యూరు