ప్రముఖ రొమాంటిక్ కవి పి.బి.షెల్లీ  జీవిత చరిత్ర -1

అధ్యాయం I.

బైషే రాకను హ్యారియట్ గుర్తించింది, కానీ అతని స్థానంలో మరొకరు వచ్చారని స్పష్టంగా తెలిసిపోయింది; ఎలిజా ఒకటి రెండు సార్లు అతని ఉనికిని కొద్దిగా గ్రహించినట్లు నటించింది, తన జీవిత దీపం దాని సాకెట్‌లో మసకగా వెలుగుతున్నట్లుగా, అదృష్టవశాత్తు అలా జరగలేదు; ఆమె తన సోదరి భర్తను గమనించింది అంతే. అందువల్ల, అతని మార్గం స్పష్టంగా ఉంది; అతని శాంతికి భరోసా లభించి ఉండవచ్చు; అతని ఆనందం ఎప్పుడైనా గొప్పగా ఉండేదా అనేది సందేహాస్పదమే. “ఎలిజా అయినా వెళ్ళాలి, లేక నేనైనా వెళ్ళాలి” అని నిశ్చయంగా ప్రకటించి, ఆ ప్రకటన ప్రకారం తక్షణమే వ్యవహరించడం అత్యవసరం.

ఈ అత్యంత అవసరమైన మార్గాన్ని ఆ పేదవాడు అనుసరించలేదు; మరియు ఆ దివ్య కవి అలా చేయగలడని నిశ్చయంగా చెప్పవచ్చు.

సంపుటి II. ‘ బి

2 జీవితం

మేము దానిని తీసుకోలేకపోయాము, ఎందుకంటే, మానవాతీతమైన బలంతో,

మానవాతీతమైన బలహీనత వింతగా కలిసిపోయింది;

అందువల్ల, ఆ పవిత్రమైన రాకడ రోజుల నుండి,

మా తలరాతలు పూర్తిగా మారిపోయాయి. ఇల్లు

ఒక విధంగా చెప్పాలంటే, నిషేధానికి గురైంది; మాకు అలవాటైన పనులన్నీ

నిలిపివేయబడ్డాయి; చదువు

నిషిద్ధం; చదవడం హానికరం — బిగ్గరగా చదవడం

ప్రాణాంతకం కావచ్చు; బయటకు వెళ్లడం మరణం,

ఇంట్లో ఉండటం సమాధి! బైషే శూన్యమైపోయాడు;

నేను, సహజంగానే, శూన్యం కంటే చాలా తక్కువ —

ఒక అత్యంత ఉన్నతమైన సంఖ్య యొక్క రుణాత్మక పరిమాణంగా మారిపోయాను.

హ్యారియట్ ఇంకా ఉనికిలో ఉంది, అది నిజమే; కానీ ఆమె ఉనికి భవిష్యత్తులో ఒక దేవదూత జీవితంగా, ఒక దివ్య దర్శనంగా ఉండబోతోంది, అది కేవలం ఎలిజా యొక్క అనంతమైన పరిపూర్ణతలను శ్రద్ధగా

ధ్యానం చేయడంలోనే గడిచిపోతుంది.

ఇదంతా అది చాలా మంచి ఉద్దేశంతో, నిస్వార్థంగా, దయతో, పరోపకారంతో, సోదరభావంతో కూడుకున్నది; దానిని కాదనడం, లేదా కనీసం సందేహించడం కూడా అన్యాయం అవుతుంది; కానీ ఆ కారణంగా అది మరింత హానికరం.

ఆ దేవదూత సందర్శనకు ముందు, మేము హ్యారియట్ నరాల గురించి ఎన్నడూ వినలేదు, అలాంటి అవయవాలు ఉన్నాయని మేము ఒక్కసారి కూడా అనుమానించలేదు; ఇప్పుడు మేము దాని గురించి పెద్దగా ఏమీ వినలేదు.

“ప్రియమైన హ్యారియట్, నువ్వు అది చేయకూడదు; నీ నరాల గురించి ఆలోచించు; ప్రియమైనా, నీ నరాల పరిస్థితిని ఒక్కసారి ఆలోచించు; ప్రియమైన హ్యారియట్, నువ్వు ఇది తినకూడదు; నువ్వు అది తాగబోవడం లేదు కదా; పాపం నీ నరాల గతి ఏమవుతుంది? ఓ దేవుడా! మిస్ వార్న్ ఏమంటారు?”

పెక్సీ బైషే షెల్లీ. 3

మిస్ వార్న్ అత్యున్నతమైన ఆమోదకర్త; ఆమె పేరు తరచుగా ప్రస్తావించబడేది, మరియు ఆమె తీర్పు కోసం విజ్ఞప్తి చేయబడేది.

“మిస్ వార్న్ ఏమంటారు?” ఒకే ఒక్క,

సాధారణమైన, కానీ అత్యంత ముఖ్యమైన ప్రశ్న మిగతా అన్ని ప్రశ్నలకూ ముగింపు పలకింది.

మిస్ వార్న్ ఎవరు? అని ఇప్పుడు ఆందోళనగా ఉన్న హ్యారియట్‌ను నేను అడిగాను. లండన్‌లోని ఏదో ఒక కాఫీ-హౌస్ లేదా హోటల్‌లో అందమైన ఎలిజాకు ఉన్న సంబంధమే తనకూ ఉందని ఆమె నాకు చెప్పింది; ఆమె ఆ ఇంటి కూతురే; పరిణితి చెందిన కన్య కూడా, చాలా పక్వానికి వచ్చినది, బహుశా కాస్త మరీ పరిణతి చెందినది; నిజానికి ఒక పాతకాలపు ముసలి కన్య, ఒక ముసలి అనాకారి అని ఆమె చెప్పింది; ఆమెలో ఏ విధంగానూ ప్రత్యేకత ఏమీ లేదు; కానీ ఎలిజాకు మిస్ వార్న్ అంటే చాలా మంచి అభిప్రాయం; ఆమె చాలా కాలంగా తన ప్రాణ స్నేహితురాలు!

ఎలిజా అప్రమత్తంగా, తన నరాలను జాగ్రత్తగా చూసుకుంటూ ఉండేది; అయినా ఆమె తరచుగా విధులకు దూరంగా ఉండేది; ఆమె సమయం చాలావరకు తన పడకగదిలోనే గడిచేది. ఆ ప్రియమైన ఎలిజా తన పడకగదిలో ఒంటరిగా ఏం చేస్తుంది? ఆమె చదువుతుందా? లేదు. — ఆమె పని చేస్తుందా? ఎప్పుడూ లేదు. — ఆమె రాస్తుందా? లేదు. — మరి ఆమె ఏం చేస్తుంది?

హ్యారియట్ నా దగ్గరికి వచ్చి, బహుశా తన చెల్లెలు వింటుందేమోనని, ఏదో లోతైన, బరువైన రహస్యం చెబుతున్నట్టుగా గంభీరమైన స్వరంతో గుసగుసగా జవాబిచ్చింది, “ఆమె జుట్టు దువ్వుకుంటుంది!” ఆ గరుకైన నల్లని జుట్టు నిస్సందేహంగా నిగనిగలాడుతూ ఉంది; కానీ ఇరవై నాలుగు గంటలలో రోజూ దానికి పదహారు గంటలు కేటాయించడం అంటే, కచ్చితంగా చాలా సమయాన్ని కేటాయించడమే.

అసహ్యకరమైన బానిసత్వపు కాడి (yoke) భారంతో అలసిపోతున్న బానిస నవ్వినట్లుగా…

పాత ఇంగ్లీష్ నగరమైన యార్క్‌లోని ఇరుకైన వీధుల్లో నడుస్తున్నప్పుడు, హ్యారియట్ అందం అందరి దృష్టినీ ఆకర్షించేది; ఆమె బుగ్గలలో కనిపించే సిగ్గు ఆమెను మరింత ఆకర్షణీయంగా, ప్రకాశవంతంగా మరియు తేజోవంతంగా మార్చేది; అప్పుడు ఆ మంచి అమ్మాయి సిగ్గుతో తన ముసుగును కిందకు దించుకునేది. ఉత్తరాది మహానగరంలో ఆమె అందం అంతగా ఆకర్షణీయంగా అనిపించలేదు: అక్కడ నేను ఆమెతో తరచుగా బయటకు వెళ్ళేవాడిని, కానీ ఎవరూ ఆమెను గమనించలేదు; ఆమె పొట్టిగా, సున్నితమైన శరీర ఆకృతిని కలిగి ఉండేది; స్కాటిష్ ప్రమాణాలకు (అక్కడి ప్రజల దృఢమైన శారీరక ఆకృతికి) సరిపోయేంత దృఢమైన శరీరాకృతి ఆమెకు లేదు.

నేను షెల్లీని మొదట కలిసినప్పుడు, కళాఖండాల పట్ల అతనికి ఏమాత్రం ఆసక్తి ఉండేది కాదు. ఆ తర్వాత అతను శిల్పాలను, ఆపై చిత్రలేఖనాలను (పెయింటింగ్స్) మెచ్చుకోవడం నేర్చుకున్నాడు; కానీ వాస్తుశిల్ప అద్భుతాల పట్ల అతనికి ఎప్పుడూ ఎలాంటి అనుభూతి కలగలేదు; మా అద్భుతమైన భారీ చర్చిలను (క్యాథడ్రల్స్) కూడా అతను ఉదాసీనంగా చూసేవాడు. నేను అతన్ని చాలాసార్లు ‘యార్క్ మిన్‌స్టర్’ (York Minster) కు తీసుకెళ్లాను, కానీ ప్రయోజనం లేకపోయింది; ఆ అనుభవం అతనిపై ఎలాంటి ప్రభావం చూపలేదు. భావోద్వేగాలకు అంతగా స్పందించని హ్యారియట్ కూడా దాని అందాన్ని ఆస్వాదిస్తున్నట్లు అనిపించింది, అయితే ఆ అద్భుతమైన కట్టడం పట్ల ఆమెకున్న ఆరాధనను పై అధికారులు నిషేధించే వరకు మాత్రమే అది సాగింది.

ఒక రోజు, మేము కలిసి మిన్‌స్టర్‌కు వెళ్తుండగా, ఎలిజా మధ్యలో జోక్యం చేసుకుంది. మా నడకను అడ్డుకునే బదులు, ఆశ్చర్యకరంగా ఆమె కూడా మాతో వస్తానని చెప్పింది, తద్వారా ఆమె అసహ్యకరమైన సాంగత్యం మాకు తప్పలేదు. ఉత్తర భాగపు చివరన ఉన్న ప్రసిద్ధ కిటికీ గురించి ఆమె విన్నది; దానికి “ది ఫైవ్ సిస్టర్స్” (ఐదుగురు సోదరీమణులు) అని పేరు, ఎందుకంటే ఐదుగురు మహిళలు దానిని చర్చికి బహుమతిగా ఇచ్చారు: ఆ ఐదు విభాగాలలో (bays) ఉన్న రంగుల అద్దాల నమూనాలు, ఆ ఐదుగురు సోదరీమణులలో ఒకరు కుట్టిన ఎంబ్రాయిడరీ నమూనా ఆధారంగా రూపొందించబడ్డాయి. మిన్‌స్టర్‌లోకి ప్రవేశించగానే, ఆమె వెంటనే “ది ఫైవ్ సిస్టర్స్” ఎక్కడ ఉందో అడిగింది; అప్పుడు ఆ కిటికీని ఆమెకు చూపించారు. “అయ్యో! ఎంత బిగుతుగా, వికారంగా, పాతకాలపు పద్ధతిలో, కృత్రిమంగా ఉన్న నమూనాలు ఇవి! దేవుడా! మిస్ వార్న్ ఏమనుకుంటారు? హ్యారియెట్!” ఈ తీవ్రమైన విమర్శ మరియు తిరస్కారం తర్వాత—ఆ టేప్‌స్ట్రీ (అల్లిక పని) టీ-పాత్ర కింద పరిచే రగ్గుకు ఏమాత్రం సరిపోదని ఆ ఇద్దరు కచ్చితమైన అభిప్రాయం గలవారు భావించారు కాబట్టి—విధేయురాలైన హ్యారియెట్ ఆ అద్భుతమైన కళాఖండాన్ని మెచ్చుకోకుండా తనను తాను నియంత్రించుకుంది.

“ఆత్మహత్య గురించి మీ అభిప్రాయం ఏమిటి? మీరు ఎప్పుడైనా మిమ్మల్ని మీరు అంతం చేసుకోవాలని అనుకున్నారా?” నిజంగానే అది ఒక అయోమయానికి గురిచేసే ప్రశ్న, ఎందుకంటే అటువంటి ఆలోచన నా మెదడులోకి ఎప్పుడూ రాలేదు.

“తల్లిని చంపడం (మాతృహత్య), దేశద్రోహం, గడ్డివాములకు నిప్పు పెట్టడం—వీటి గురించి మీరేమనుకుంటారు? మీరు ఎప్పుడైనా ఎవరినైనా చంపాలని, మీ తల్లిని హత్య చేయాలని లేదా గడ్డివాములకు నిప్పు పెట్టాలని అనుకున్నారా?” ఈ నేరాలలో దేనినైనా చేయాలనే ఆలోచన కూడా నేను ఎప్పుడూ చేయలేదు. మా పరిచయం ప్రారంభమైన కొత్తలో, మంచి మనసున్న హ్యారియెట్ నన్ను “ఆత్మహత్య గురించి మీ అభిప్రాయం ఏమిటి?” అని అడిగినప్పుడు నేను ఎంత ఆశ్చర్యపోయానో, ఆ నేరాల పట్ల నా వైఖరి లేదా ఆసక్తి గురించి ఎవరైనా అడిగినా అంతకంటే ఎక్కువ ఆశ్చర్యపోయేదాన్ని కాను.

ఆమె తరచుగా ఏదో ఒక రోజు తనను తాను చంపుకోవాలనే తన ఉద్దేశం గురించి ప్రశాంతమైన, దృఢమైన ధోరణిలో సుదీర్ఘంగా మాట్లాడేది. పాఠశాలలో తాను చాలా బాధపడేదాన్నని ఆమె నాకు చెప్పేది (అక్కడ ఆమెతో చాలా దయగా వ్యవహరించేవారు మరియు అద్భుతమైన విద్యను అందించేవారు కాబట్టి, ఆమె ఎందుకు అంత బాధపడేదో నాకు ఎప్పుడూ అర్థం కాలేదు), అక్కడ ఉన్నప్పుడే తనను తాను అంతం చేసుకోవడానికి రకరకాల ప్రయత్నాలు మరియు ప్రణాళికలు ఆలోచించానని చెప్పేది. బహుశా ఆమె సోదరి ఆమెతో “నువ్వు చాలా బాధలో ఉన్నావు” అని నమ్మించి ఉండవచ్చు, మరియు ఆ విషయాన్ని మిస్ వార్న్ యొక్క తిరుగులేని అభిప్రాయంతో సమర్థించి ఉండవచ్చు; దాంతో హ్యారియెట్ తన దుస్థితి గురించి దృఢంగా నమ్మేలా తయారైంది. ఆమె రాత్రిపూట నిద్రలేచి—కొన్నిసార్లు తన ప్రాణాలను తానే తీసుకుందామనే దృఢ సంకల్పంతో (అది ఏ పద్ధతిలోనో ఆమె బయటపెట్టలేదు)—ఈ లోకానికి వీడ్కోలు పలికేది; కిటికీలోంచి బయటకు చూస్తూ ప్రకాశవంతమైన చంద్రుడికి, ఈ భూలోకంలోని సమస్త వస్తువులకు సెలవు తీసుకునేది. ఆ తర్వాత, తిరిగి పడకలోకి చేరి ప్రశాంతంగా నిద్రపోయేది. మరుసటి రోజు ఉదయం లేచి, క్లాప్‌హామ్‌లోని పాఠశాల గదిలో తన స్లేటుపై ఇడోమెనియస్ మరియు నుమా పాంపిలియస్ యొక్క గొప్ప నియమాలను ఎప్పటిలాగే ప్రశాంతంగా రాసేది.

ఆమె అపరిచితుల ముందు కూడా ఆత్మహత్య గురించి చాలా ప్రశాంతంగా మాట్లాడేది; ఒక విందు సమావేశంలో, ఆత్మహత్యకు సంబంధించిన తన భావాలు, అభిప్రాయాలు మరియు ఉద్దేశాలను ఆమె ఎంతో ఆసక్తితో, వివరంగా చెప్పడం నేను విన్నాను. అప్పుడు ఆమె ఎంతో ప్రశాంతంగా, నిశ్చలంగా, ఉల్లాసంగా మరియు అందంగా కనిపించడంతో, అక్కడి అతిథులు ఆశ్చర్యంతో చిరునవ్వు చిందించారు.

అక్కడ హెల్వెల్లిన్ (Helvellyn) పర్వతం ఉంది; డెర్వెంట్‌వాటర్ సరస్సు (Derwentwater Lake) ఎప్పుడూ అక్కడే ఉండేది; వారికి ఇంకా ఏమి కావాలి? పైగా, తాము ఎంతో అద్భుతంగా కీర్తించిన గాడిదల మాదిరిగానే, సౌతీ (Southey) మరియు వర్డ్స్‌వర్త్ (Wordsworth) కూడా ఏడాది పొడవునా అక్కడే ఉండేవారు; మరి మనం ఎందుకు ఉండకూడదు? పగలు తక్కువగా ఉన్నా లేదా ఎక్కువగా ఉన్నా, ఏ కాలమైనా సరే—బహుశా ఆ ప్రాంతపు అధికారి (parish beadle) విషయంలో తప్ప—ఎవరికీ, ఏ కాలానికీ భయపడకుండా, అనేక కవితలకు ఇతివృత్తమైన హ్యారీ గిల్ (Harry Gill) అనే పేదవాడు, ఏకాంతమైన పర్వత లోయలో తన గడ్డపారతో రాళ్లను పగలగొడుతూ ప్రతిధ్వనులు పుట్టిస్తుంటాడు; మనం అలాంటి ఎంతోమంది పేదల కంటే గొప్పవారమే కదా! వెంటనే కెస్‌విక్ (Keswick)కు వెళ్లడం, తక్షణమే అక్కడికి చేరుకుని “శాశ్వతంగా” అక్కడే ఉండిపోవడం ఆచరణ సాధ్యమైన మరియు అవసరమైన పని. “యోర్క్ (York) వంటి కవిత్వం లేని, స్ఫూర్తినివ్వని ప్రదేశంలో ఎక్కువ కాలం గడపడంలో ఉన్న అర్థరహితతను, అవివేకాన్ని మీరు త్వరలోనే గ్రహిస్తారు; మీరు త్వరగా కెస్‌విక్‌లోని మీ స్నేహితులతో కలుస్తారు మరియు వారితో కలిసి ‘శాశ్వతంగా’ అక్కడే ఉండిపోతారు.”

వారు బయలుదేరడానికి ఒక రోజు నిర్ణయించబడింది; వారి సామాను సర్దుకున్నారు; వారు తమ సామానులో కొంత భాగాన్ని మాత్రమే తీసుకువెళ్తున్నారు, మిగిలినది నేను వారి తర్వాత వచ్చినప్పుడు తీసుకురావడానికి వదిలిపెట్టారు: నేను త్వరలోనే వారిని అనుసరిస్తానని ఎటువంటి హామీ ఇవ్వలేదు, కానీ నాకంటే వారికే ఆ విషయం బాగా తెలుసు; నేను ఎక్కువ కాలం ఆలస్యం చేయనని వారికి నమ్మకం ఉంది. అంతేకాకుండా, స్వచ్ఛమైన పర్వత గాలి హ్యారియెట్ (Harriet) ఆరోగ్యాన్ని మరియు ఉత్సాహాన్ని మెరుగుపరుస్తుందని భావించారు; రాజకోశం దాదాపు ఖాళీగా ఉండేది,

అయినప్పటికీ, ఒక ఖరీదైన ప్రయాణానికి అవసరమైన నిధులను ఎలిజా సమకూర్చింది. ఆమె తన ఆందోళనను వ్యక్తం చేసే తీరు హాస్యాస్పదంగా ఉన్నప్పటికీ, తన సోదరి శ్రేయస్సు పట్ల, ముఖ్యంగా ఆమె నాడీ వ్యవస్థ ఆరోగ్యం పట్ల ఆమెకు నిజమైన ఆసక్తి ఉండేది. పైకి దృఢమైన ఆరోగ్యంతో కనిపిస్తున్నప్పటికీ, ఆ నాడీ వ్యవస్థలో ఏదో విచిత్రమైన సమస్య ఉండవచ్చని ఆమె భావించేది.

ఎల్లప్పుడూ తొందరపాటుతో ఉండటమే బిష్ (Bysshe) యొక్క ప్రవర్తనలో ప్రధానమైన మరియు మొదటి సూత్రం; ఆచరణాత్మక వివేకానికి సంబంధించి అతని రెండవ సూత్రం – దీనిని అతను మొదటి దానికంటే ఏమాత్రం తక్కువ ప్రాముఖ్యత లేనిదిగా భావించేవాడు – ప్రతి విషయాన్ని ఒక రహస్యంగా ఉంచడం; అందరికీ స్పష్టంగా తెలిసిన, బహిరంగమైన విషయాలను కూడా అత్యంత గోప్యమైనవిగా పరిగణించడం. లేని సమస్యలను ఊహించుకోవడం మరియు లేని అడ్డంకులను సృష్టించుకోవడం వంటి చురుకైన కల్పనా శక్తియే, అతనికి మరియు అతనితో సంబంధం ఉన్న వారందరికీ ఇబ్బందికరమైన మరియు హానికరమైన ఆ ప్రవర్తనా విధానానికి అసలు కారణం.

“మీలాంటి గొప్ప కవులు ఎంతమందిని ఈ ప్రపంచం ఒకే సమయంలో భరించగలదు – పూర్తిగా నాశనం కాకుండా? మీలో ఎంతమంది – ఒక ముగ్గురో నలుగురో – ఈ విశ్వంలో ఏకకాలంలో ఉంటూ కూడా, సమస్త సృష్టి యొక్క శీఘ్ర మరియు సంపూర్ణ వినాశనానికి కారణం కాకుండా ఉండగలరు?” అని నేను అతన్ని అడిగాను.

ప్రయాణానికి ఒక ఉదయం ఖరారు చేయబడింది; దానికి ముందు రోజు మధ్యాహ్నం, నేను భోజనానికి తిరిగి వచ్చినప్పుడు, ఆ కవితా ఆరాధకుల తొందరపాటు ఎంతలా ఉందంటే, వారు అప్పటికే అక్కడి నుండి వెళ్లిపోయారు; ఒక చిన్న… 13

పెన్సిల్‌తో ఒక కాగితం ముక్కపై గీసిన, చదవడానికి వీలులేని మరియు అర్థం కాని ఆ చిత్తు రాత నాకు ఒక విషయాన్ని తెలియజేసింది: నేను ‘ఛాంబర్స్’ (పని ప్రదేశం)లో ఉన్న సమయంలో వారికి ఒక ఆలోచన వచ్చింది—వెంటనే బయలుదేరి రిచ్‌మండ్‌కు వెళ్లడం మంచిదని, అక్కడ రాత్రి గడపాలని వారు నిర్ణయించుకున్నారు. ఒకవేళ నేను వారిని అనుసరించాలనుకుంటే, అక్కడ వారిని కలుసుకోవచ్చునని, ఆ తర్వాత మరుసటి రోజు ఉదయం మేమంతా కలిసి మా గమ్యస్థానమైన ‘కెస్‌విక్’ వైపు ప్రయాణించవచ్చని అందులో ఉంది.

ఈ ప్రతిపాదనను తిరస్కరించడం నా బాధ్యత మరియు నా ఇష్టం కూడా; పరిస్థితులు మళ్లీ మమ్మల్ని కలిపినప్పుడు, నా సాటిలేని స్నేహితుడి సాంగత్యాన్ని నేను మరోసారి ఆస్వాదించగలను. ఒకవేళ వారు వేసవి కాలం వరకు ‘డెర్వెంట్‌వాటర్’ సరస్సు తీరంలోనే నివసిస్తూ ఉంటే, వారిని సందర్శించడం సులభం మరియు ఆహ్లాదకరంగా ఉంటుంది.

కెస్‌విక్‌లో నా స్నేహితులు గడిపిన కాలానికి సంబంధించిన ఒక సమగ్రమైన కథనాన్ని రూపొందించడానికి నా దగ్గర ఉన్న సమాచారం చాలా తక్కువ. వారు అనుకున్నట్లుగా కాకుండా, కేవలం కొన్ని వారాలు లేదా నెలలు మాత్రమే అక్కడ గడిపారు. నా దగ్గర ఎనిమిది లేఖలు ఉన్నాయి, కానీ వాటిలో దేనిపైనా తేదీ లేదు—రాసినవారు గానీ, పోస్ట్-మార్క్ (తపాలా ముద్ర) గానీ తేదీని నమోదు చేయలేదు. ఆ రోజుల్లో, ఒక లేఖ లండన్ మీదుగా ‘జనరల్ పోస్ట్ ఆఫీస్’కు చేరితే తప్ప, దానిపై తేదీ ముద్ర పడేది కాదు; కేవలం పోస్ట్ పట్టణం పేరు మాత్రమే ఉండేది. ఆ లేఖలు వారి బాహ్య ప్రపంచం గురించి లేదా వారి భౌతిక సౌకర్యాలు, అసౌకర్యాల గురించి చాలా తక్కువ సమాచారాన్ని మాత్రమే ఇస్తాయి; ఇక వారి అంతర్గత జీవితం విషయానికొస్తే, అది నిజంగానే చాలా బాధాకరంగా ఉండి ఉండాలి.

సశేషం

మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ –23-9-26-ఉయ్యూరు .