మహాభారతంలో శ్రీకృష్ణుడు(త్రివేణి)
రచన: ఎం. కాళిదాసు, బి.ఏ., బి.ఎల్.-ఆంగ్లరచనకు నా అనువాదం
మన పురాణాలలో శ్రీకృష్ణుని వ్యక్తిత్వం జీవితంలోని అనేక కోణాలలో చిత్రించబడింది. బాల్యంలో ఆయన చేసిన అల్లరి పనులు, సాహస కృత్యాలు హిందువుల ప్రేమను ఎల్లప్పుడూ చూరగొన్నాయి. గోపాలుడిగా ఆయన గడిపిన జీవితం రైతులకు, సామాన్య ప్రజలకు ప్రత్యేక ఆకర్షణగా నిలిచింది. ఆయన వేణువు నుండి వెలువడే దివ్య సంగీతం శతాబ్దాలుగా కళాకారులను మంత్రముగ్ధులను చేస్తూనే ఉంది. ఆయన ఆదర్శప్రాయమైన ప్రేమికుడు, స్త్రీపురుషులందరికీ అత్యంత ప్రియమైనవాడు. భగవంతుని గీత (భగవద్గీత) తత్వవేత్తకు ఆనందాన్ని, భక్తుడికి ఓదార్పును, కర్మయోగికి మార్గదర్శకత్వాన్ని ఒకేసారి ప్రసాదించింది. స్నేహితుల పట్ల ఆప్యాయత, సలహాలు ఇవ్వడంలో వివేకం, మనుషులు మరియు పరిస్థితులను అంచనా వేయడంలో చతురత, యుద్ధరంగంలో అజేయమైన పరాక్రమం – ఇవన్నీ కలగలిసిన ఆయన వ్యక్తిత్వం నిజంగా అద్వితీయమైనది.
అయితే, మహాభారతంలో శ్రీకృష్ణుని పాత్రను చిత్రించడంలో వేదవ్యాసుడు ఒక గంభీరమైన ఉద్దేశాన్ని సాధించాడని, అది తరచుగా గమనించబడదని అనిపిస్తుంది. యుద్ధం అనివార్యమైనప్పుడు, పోరాడే పక్షాలు సహాయం కోసం శ్రీకృష్ణుని వద్దకు వచ్చినప్పుడు, ఆయన వారి ముందు ఒక ఆసక్తికరమైన మరియు అర్థవంతమైన ఎంపికను ఉంచాడు: “మీలో ఒకరికి నా సైన్యాలు లభిస్తాయి, మరొకరికి ఆయుధం పట్టని, యుద్ధంలో పాల్గొనని నేను లభిస్తాను.” దుర్యోధనుడు అవివేకంతో సైన్యాలను ఎంచుకోగా, శ్రీకృష్ణుని మార్గదర్శకత్వం మరియు రక్షణ లభించినందుకు అర్జునుడు ఎంతో సంతోషించాడు. ఈ సంఘటన నుండే ఒక విషయం స్పష్టమవుతుంది – అదేమిటంటే, మహాభారత యుద్ధ సంఘటనలలో శ్రీకృష్ణుడు ప్రత్యక్షంగా లేదా బహిరంగంగా ఎక్కడా పాల్గొనలేదు. తన ప్రియమైన మేనల్లుడు అభిమన్యుడు క్రూరంగా హత్యకు గురైనప్పుడు కూడా, ఆయన ఎటువంటి దుఃఖాన్ని గానీ, బాధను గానీ ప్రదర్శించలేదు; లేదా ఏ చర్యకూ పూనుకోలేదు. పైకి చూస్తే, అర్జునుని రథసారథిగా శ్రీకృష్ణుడు యుద్ధరంగంలో లేకపోయినా యుద్ధం అదే విధంగా సాగేదేమో అనిపించవచ్చు. కానీ లోతుగా పరిశీలిస్తే, యుద్ధ గమనాన్ని మాత్రమే కాకుండా, అందులోని ప్రతి సంఘటనను కూడా తెర వెనుక ఉండి నడిపించింది శ్రీకృష్ణుడేనన్న విషయం స్పష్టమవుతుంది. రాబోయే సంఘటనల గురించి ముందస్తు హెచ్చరికలు ఇచ్చేది ఆయనే. అధైర్యపడిన వారికి ధైర్యాన్ని నూరిపోసేది ఆయనే. యుద్ధ వ్యూహాలకు సంబంధించిన సలహాలు ఇచ్చేది కూడా ఆయనే. రణరంగంలో తలెత్తే సూక్ష్మమైన నైతిక సమస్యలను ఆయన పరిష్కరిస్తారు. క్లిష్టమైన సందర్భాలలో ఏయే ఆయుధాలను ప్రయోగించాలో ఆయనే నిర్ణయిస్తారు.
పాండవ-కౌరవ యుద్ధానికి దారితీసిన ప్రణాళిక నిజానికి ఆయనదేనని మనం గ్రహించవచ్చు; అయితే, ఇందులో కూడా ఆయన సంకల్పం అనేది సంబంధిత వ్యక్తుల స్వేచ్ఛా నిర్ణయాల ముసుగులో దాగి ఉంటుంది. మహాభారత రచయిత శ్రీకృష్ణుడిని దైవావతారంగా భావించారన్న విషయాన్ని గుర్తుచేసుకుంటే, ఆ గ్రంథంలోని సంఘటనలన్నింటిలోనూ శ్రీకృష్ణుడి ప్రవర్తన ద్వారా మానవ వ్యవహారాలలో దైవ సంకల్పాన్ని వేదవ్యాసుడు ప్రతిబింబించేలా చేశారన్న భావన కేవలం ఒక ఊహ మాత్రమే కాదని స్పష్టమవుతుంది. మనం పైకి మన ప్రవర్తనా విధానాన్ని స్వయంగా నిర్ణయించుకుంటున్నట్లు అనిపించినప్పటికీ, వాస్తవానికి మన జీవితాలను తీర్చిదిద్దే సంఘటనలను దైవమే నడిపిస్తుందన్న సత్యాన్ని గ్రహించడానికి కొంచెం ఆలోచన చాలు. మన జనన పరిస్థితులు, సమాజంలో మన స్థానం, మన ప్రయత్నాల విజయవంతమైన ముగింపునకు అవసరమైన అనుకూల వాతావరణం, తోటివారి పట్ల మనకు సహజంగా ఉండే ఇష్టాయిష్టాలు, అలాగే అద్భుతమైన ప్రతిభావ్యుత్పత్తులు—ఇలాంటివన్నీ, అంటే మానవ జీవితాలను నిజంగా నిర్దేశించే కీలక అంశాలన్నీ మానవ నిర్ణయాధికార పరిధికి మించినవి; వాటిని కేవలం ఆ దైవిక సృష్టికర్తకే ఆపాదించగలం. శ్రీకృష్ణుడి జీవితం ద్వారా మానవాళికి దైవ మార్గాలను మహాభారత రచయిత ఆవిష్కరించినట్లుగా ఇది కనిపిస్తుంది.
మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -24-9-26-ఉయ్యూరు —
