మాట మరియు చేత(త్రివేణి)

రచన: ప్రొఫెసర్ బాల్డూన్ ధింగ్రా, ఎం. ఏ. (కాంటాబ్)-ఆంగ్లరచనకు నా అనువాదం

మనుషులు చెప్పేదానికి, చేసేదానికి మధ్య ఉన్న వ్యత్యాసం వ్యంగ్యకవిత్వానికి మంచి ముడిసరుకును అందించింది. లూసియన్, వోల్టేర్, మోలియర్ మరియు స్విఫ్ట్‌ల రచనలలోని కొన్ని అత్యంత సారవంతమైన భాగాలు, మానవ నాయకుల మాటలకు, చేతలకు మధ్య ఉన్న సంఘర్షణను చిత్రించడానికే అంకితం చేయబడ్డాయి. సమకాలీన సామాజిక ప్రవర్తనపై వ్యాఖ్యానాలు రాసేటప్పుడు ఈ వ్యత్యాసాన్ని దృష్టిలో ఉంచుకోవడం విమర్శకుల యొక్క ప్రధాన కర్తవ్యం.

ఆలోచనను దాచాలనే కోరిక నుండే మాట పుట్టిందని చక్కగా చెప్పబడింది; కానీ ఆలోచన కూడా తరచుగా చేతలను దాచడానికే రూపొందించబడుతుంది; మరియు ప్రపంచ ప్రవర్తనను అంచనా వేయడానికి దాని ఆలోచనను పరిశీలించడం నిస్సందేహంగా ఒక వ్యర్థమైన పని.

ప్రపంచ ఆలోచనపై ఖచ్చితమైన మరియు నిష్పక్షపాతమైన దృష్టి చారిత్రక వాస్తవికతను వెల్లడించదు. బదులుగా, అది మనకు తప్పించుకునే మార్గాలను తెరుస్తుంది. డజను మంది ఆమోదించబడిన ఆలోచనాపరులలో ఒక్కరు కూడా మానవ స్వభావం యొక్క సామాజిక వ్యక్తీకరణలోని ఒక కోణాన్ని మించి ప్రదర్శించలేకపోయారు, అది కూడా చాలా తరచుగా యాదృచ్ఛికంగానే జరిగింది. అరిస్టాటిల్ నుండి బెర్గ్సన్ వరకు ఉన్న గొప్ప ఆలోచనాపరులందరూ ప్రదర్శించే, జీవితం పట్ల వారి తాత్విక పార్శ్వ దృష్టిలో, వాస్తవ అస్తిత్వం నుండి వైదొలగడానికి అనేక మార్గాలు ఉన్నాయి. వివిధ స్థాయిలకు చెందిన దేవతలు అధిపతులుగా ఉంటారు; కానీ వారు మానవ రూపాన్ని ధరించినా లేదా జీవశక్తి యొక్క బహురూపాలను ధరించినా, వారిలో అధికశాతం మంది మానవుని సాంఘిక జీవితమనే సంక్లిష్టమైన మానవ దృగ్విషయాల యొక్క ప్రామాణికతను తిరస్కరిస్తారు. ఇది మతానికి, తత్వశాస్త్రానికి ఒక విచిత్రమైన అమానవీయ రంగును ఇస్తుంది. మతం భావోద్వేగ నాటకాల వంటి బాహ్య రూపాలను నిలుపుకున్నంత కాలం, అది మనుషులను వాస్తవికత యొక్క స్వభావానికి తప్పనిసరిగా దగ్గర చేయకుండా, కేవలం బాహ్యంగా మాత్రమే కదిలిస్తుంది. అయితే, తత్వశాస్త్రం ఎన్నడూ అధికశాతం ప్రజలను ఆకట్టుకోలేకపోయింది, ఎందుకంటే అది వారి అత్యంత శక్తివంతమైన భావోద్వేగాలను విస్మరించడమే కాకుండా, వాస్తవంగా వాటి ఉనికిని తిరస్కరిస్తుంది – జీవితంలో అవి పోషించే అత్యంత ముఖ్యమైన పాత్రను నిరాకరిస్తుంది.

ఈ విధంగా తత్వశాస్త్రం సాధారణ ద్వేషాన్ని, తిరస్కారాన్ని సరిగ్గానే రేకెత్తించింది. అయితే, మానవ విధి యొక్క సూచనల కోసం మెల్లకన్ను గల ఆలోచనాపరులు ఆకాశాన్ని వెతకడం అనే దృశ్యం, ఉద్రిక్తతను తగ్గించడానికి తగినంత హాస్యభరితంగా ఉంటుంది; మానవ చరిత్రలోని నిజమైన శక్తులను కప్పిపుచ్చడానికి ఉపయోగించే రకరకాల మానవ అమూర్త భావనలను గమనించడం వినోదాత్మకంగా ఉంటుంది.

భౌతిక జీవిత క్రమం గురించి తెలుసుకోవడానికి మీరు తత్వవేత్తల వైపు చూస్తే, మీకు కొన్ని అస్పష్టమైన సూచనలు లభిస్తాయి. అవి, మానవ జాతిని (హోమో స్టల్టస్) స్వాధీనం చేసుకోవడానికి, మానవ రంగంలో స్వచ్ఛమైన భావన యొక్క ఆధిపత్యం కోసం, లేదా మానవాళి చివరకు ఈ భౌతిక స్థావరాన్ని విడిచిపెట్టినప్పుడు దాని కోసం వేచి ఉండే అద్భుతమైన భవనాల కోసం పోరాడుతున్న కొన్ని అంతుచిక్కని ఆధ్యాత్మిక శక్తుల గురించినవి.

నాటకీయ కథనాత్మక చరిత్ర పరంగా అనువదించినప్పుడు, ఈ సూచనలు దేవతలు మరియు వీరుల రూపంలో మానవ రూపాన్ని సంతరించుకుంటాయి. అతీంద్రియ చరిత్ర—అంటే, చర్యను దాచడానికి ఆలోచన మరియు మాటలను ఉపయోగించే చరిత్ర—వాస్తవికత నుండి తప్పించుకోవడానికి నమ్మశక్యం కాని ప్రయత్నాలు చేసింది. అలెగ్జాండర్, సీజర్ మరియు నెపోలియన్ వంటి వారు జీవించి ఉండకపోతే సామాజిక జీవితం వేరే మార్గంలో సాగి ఉండేదని; క్లియోపాత్రా వంటి ప్రేమ అనే పరాన్నజీవి కాంతి మానవ విధిపై ప్రభావం చూపిందని; లెనిన్ రష్యన్ విప్లవాన్ని ‘నిర్మించాడని’, మరియు డజన్ల కొద్దీ ఆదర్శవాదులు ప్రపంచాన్ని ‘రక్షించారని’ మనం నమ్మాలని కోరబడతాము.

ఈ విషయంలో, పర్యావరణాన్ని ప్రామాణికంగా భావించే బకిల్ వంటి హేతువాదులు, కథానాయకుడు విశ్వ చైతన్యం యొక్క ప్రత్యేకంగా ఎంపిక చేయబడిన పాత్ర అని నమ్మే కార్లైల్ వంటి ఆధ్యాత్మికవాదుల నుండి ముఖ్యంగా భిన్నంగా ఏమీ లేరని మీరు గమనిస్తారు; ఎందుకంటే ఇద్దరూ చరిత్రలోని ప్రధాన కారకాలు మనిషికి మరియు మనిషి నియంత్రణకు అతీతంగా ఉన్నాయని భావిస్తారు.

సంక్షిప్తంగా చెప్పాలంటే, చారిత్రక ప్రక్రియలకు వివరణ ఇవ్వడానికి మానవ చర్యను పరిశీలించడం వ్యర్థమని వారు భావిస్తారు, ఎందుకంటే అటువంటి చర్య బాహ్య శక్తులచే ప్రభావితమవుతుంది.

చర్య నుండి మాటను, ఆలోచనను వేరుచేయడాన్ని, సెర్వాంటెస్ తన ‘డాన్ క్విక్సోట్’లో ప్రతిపాదించిన దానికంటే తీవ్రమైన విమర్శ మరొకటి ఎప్పుడూ రాలేదు. మన తరం కంటే వివేకవంతమైన తరం ఈ రచనను సాహిత్య విద్వేషకుల బారి నుండి కాపాడి, దానికి ఒక సాంఘిక శాస్త్ర పాఠ్యపుస్తకం స్థానాన్ని కల్పిస్తుంది. దాని కథానాయకుడు చర్య యొక్క అంతిమ ప్రామాణికతను తిరస్కరించే తాత్విక మరియు చారిత్రక ఆలోచన యొక్క ప్రతి దశను స్వీకరిస్తాడు, మరియు మాంచేయన్ రైతులపై తన ఆలోచనలను, మాటలను రుద్దడానికి అతను చేసిన ప్రయత్నాల వినాశకరమైన పరిణామాలు సాంఘిక ప్రవర్తనకు దోషరహిత మార్గదర్శకాలుగా నిలుస్తాయి.

మిగెల్ డి ఉనామునో, తన విశిష్టమైన అధ్యయనం ‘ది లైఫ్ అండ్ ఒపీనియన్స్ ఆఫ్ డాన్ క్విక్సోట్’లో, ‘నైట్స్ ఆఫ్ ది రూఫుల్ కౌంటెనెన్స్’ యొక్క సామాజిక భావాలపై అద్భుతమైన వాస్తవిక వ్యాఖ్యానాన్ని అందించారు. కానీ, అస్తిత్వం పట్ల ఉనామునోకు ఉన్న విషాద దృక్పథం, వాస్తవిక నిర్ధారణలకు రాకుండా అతడిని నిరోధిస్తుంది. నిజ జీవితంలోని తన సమకాలీనుల మాదిరిగానే, డాన్ క్విక్సోట్ కూడా తాను ఒక ‘దైవ ప్రేరణ పొందిన వ్యక్తి’గా, సామాజిక ప్రక్రియను తన ఇష్టానికి అనుగుణంగా మలచుకోగలనని ఊహించుకున్నాడు. ప్రతి వీరుడు ఇలాగే ఆలోచించాడు; వారిలో చాలామంది తమ కాలంపై కొంతమేరకైనా ముద్ర వేశారనడంలో సందేహం లేనప్పటికీ, వారందరూ నిస్సందేహంగా ఆ కాలానికి పాలకుల కన్నా ఆ కాలపు ప్రతిరూపాలే ఎక్కువనన్నది మాత్రం నిశ్చయం.

ఈ సత్యానికి నెపోలియన్ ఒక ఉత్తమ ఉదాహరణ. ప్రపంచ యుద్ధంతో ముగిసిన ఆధునిక చరిత్ర కాలానికి అతడు అన్ని విధాలా వీరుడు. అతని ఆలోచనలు, మాటలు ఎప్పుడూ అతని చేతలతో ఏకీభవించలేదు. అతడు ఒక మాయమాటల మాంత్రికుడు మరియు పక్కా అబద్ధాలకోరు. తనను నడిపిస్తున్న అతీంద్రియ శక్తుల గురించి, తన ప్రత్యర్థులలోని దుష్ట స్వభావాల గురించి, తన స్వంత విధి గురించి అతను సూచనలు ఇచ్చాడు. అతను ఇదంతా ప్లూటార్క్ నుండి దొంగిలించాడు; కానీ మనుషుల మాటల్లో, ఆలోచనల్లో వారి సంకల్పాన్ని వెతికే ప్రపంచం దానిని మింగేసింది. రూసో, డిడెరోట్, వోల్టేర్‌ల హేతువాదంతో నిండిపోయిన ఆనాటి ఫ్రాన్స్, దానిని ఉత్సాహంగా మింగేసింది.

నెపోలియన్ చర్యలకు ప్రేరణను భూమిపై వెతకాలని అతని స్నేహితులకు, శత్రువులకు ఎప్పుడూ తట్టలేదు. ఒకవేళ వారు అలా చేసి ఉంటే, ఫ్రాన్స్, ఇంగ్లాండ్‌ల మధ్య ఉన్న హంతక ఆర్థిక పోటీలో దానిని కనుగొనేవారు.

ఒక వ్యక్తి జీవితంలో పగటి కలలు పోషించే పాత్ర గురించి ఫ్రాయిడ్ తన రచనలలో ఎన్నో అర్థవంతమైన పేజీలను రాశాడు. రోజూ త్రాసు చివరలను సరిచేసే అత్యంత ఆచరణాత్మకమైన పనిలో నిమగ్నమై ఉండే కిరాణా దుకాణాల సేవకులు, షెల్లీ మరియు ఇతర చిరుతపులి లాంటి ఆత్మలతో ఉన్నతమైన, ఏకాంత ప్రదేశాలలో ఆలోచనల్లో మునిగిపోవడం అసాధారణమేమీ కాదు.

నిజమైన మనిషి ఎవరు – చిల్లర వ్యాపారియా లేక నిష్పక్షపాత భావగీత కవియా? ఆ ప్రశ్నకు సమాధానం, వ్యక్తిని అతని ఆచరణాత్మక కార్యకలాపాలతో పోల్చడం ద్వారా మాత్రమే లభిస్తుంది. సమర్థుడైన కిరాణా దుకాణ సహాయకుడి విషయంలో, అన్ని చర్యలకు మూల చోదకమైన అతని జీవశక్తి, పగటి కలల్లో కాకుండా కౌంటర్ వద్ద చేసే పనిలోనే ఉంటుందనేది స్పష్టమవుతోంది. ఎక్కడ చర్య ఉంటుందో, అక్కడ సంకల్పం ఉంటుంది; కానీ ఆలోచన, మాటలు చర్యకు నిజమైన ప్రతిబింబంగా ఉంటాయని మనం ఆశించనవసరం లేదు. అత్యున్నతమైన ఆలోచన, అత్యంత నిష్ణాతులైన మాటలు కూడా సాధారణంగా చర్యల వెనుక ఉన్న నిజమైన ఉద్దేశ్యాలను దాచిపెట్టడానికే ఉపయోగపడే ఈ ప్రపంచంలో, అప్పుడప్పుడు మాటలు, ఆలోచనలు భ్రమ కలిగించేవిగా ఉంటాయి.

ఉదాహరణకు, ఈనాడు శాంతివాదం గురించి ఆలోచిస్తూ, మాట్లాడుతూ, సైనిక దళాల నిర్వహణ కోసం పన్నులు చెల్లించే లక్షలాది మంది ప్రజలను చూస్తే, వారి సంకల్పం శాంతిలో కాదు, యుద్ధంలోనే ఉందని చెప్పవచ్చు. దీనికి భిన్నమైన మరో నిర్ధారణకు రాలేము.

ఒక వ్యక్తిగత ఉదాహరణ చెబుతాను. నాకు ఒక భక్తిపరుడైన వ్యక్తి తెలుసు. ఆయన సంవత్సరాలుగా నాతో పేదరికంలోని ఆశీర్వాదాల గురించి మాట్లాడుతూ ఉంటారు. ఆయన ప్రతిరోజూ తన కార్యాలయానికి వెళ్లి, స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్‌లోనూ, తన మిల్లులలోనూ పనిచేస్తారు. ఆయన అత్యంత విజయవంతమైన వ్యక్తి, పది లక్షల చెక్కుపై తన పేరుతో సంతకం చేయగలరు.

ఈ వ్యక్తిని ఎలా అంచనా వేయాలి? ఆయన మాటల ద్వారానా లేక చేతల ద్వారానా? నాకు చాలా స్పష్టంగా అర్థమవుతోంది, ఆయన జీవశక్తి, భౌతిక లేమిలోని ఆశీర్వాదం గురించి పగటి కలలు కనే మనసులో కాకుండా, ప్రతిరోజూ కొటేషన్-టైప్‌తో ఆడుకునే చేతుల్లో ఉంది.

మరియు మీరు ఆ అంచనాను చారిత్రక ప్రక్రియలకు వర్తింపజేస్తే, మీరు తొంభై శాతానికి పైగా చరిత్రను, తత్వశాస్త్రాన్ని పక్కన పడేసినప్పటికీ, రోగ నిర్ధారణలో గానీ, రోగ నిరూపణలో గానీ పెద్దగా పొరపాటు చేయరు.

ఇది చారిత్రక భౌతికవాదం యొక్క తీర్పు, మరియు చారిత్రక భౌతికవాదం ద్వారా మాత్రమే ఆలోచన మరియు మాటల మాయ నుండి చర్యను వేరు చేయడం, మరియు మానవ సమాజంలోని ప్రధాన కారకాలను బహిర్గతం చేయడం సాధ్యమవుతుంది. నేను ఇప్పటికే వర్ణించిన, మానవుని సామాజిక జీవితమనే భౌతిక దృగ్విషయాల సంక్లిష్ట సముదాయం యొక్క మానవ మూలాలను కనుగొనడానికి వేరే మార్గం లేదు.

కార్యాత్మక అవసరాలు వ్యక్తికి, అలాగే సమాజానికి కూడా ఆహ్లాదకరంగా ఉంటాయి. చరిత్రలోని వివిధ కాలాలలో, అత్యంత భయంకరమైన సంఘటనలు, అత్యంత అనాగరిక సంస్థలు, అత్యంత తప్పుడు ఆలోచనలు కూడా ఆనందంగా స్వీకరించబడ్డాయి, ఎందుకంటే అవి జీవితంలోని భౌతిక పరిస్థితులచే సమర్థించబడ్డాయి. మానవ చరిత్ర అని పిలువబడే ఆ భయానక గదిని వెనక్కి తిరిగి చూసుకున్నప్పుడు, ఫలానా ప్రజలు ఫలానా సంఘటనను, ఫలానా సంస్థను, ఫలానా ఆలోచనను ఎలా జీర్ణించుకోగలిగారు; మత-సౌందర్యాత్మక ఆత్మ కలిగిన ఈజిప్ట్ తన ప్రజలపై అలాంటి శారీరక క్రూరత్వాలను ఎలా ప్రయోగించగలిగింది; ఉన్నతమైన మేధో గుణాలు కలిగిన గ్రీస్ బానిసత్వాన్ని ఎలా సహించగలిగింది అని మనం ఆశ్చర్యపోతాము; న్యాయబద్ధమైన న్యాయం పట్ల ప్రగాఢమైన గౌరవం ఉన్న రోమ్, స్పార్టకస్ మరియు అతని అనుచరులను ఎలా శిలువ వేయగలిగింది; విదేశీ ప్రజల పట్ల లోతైన మానసిక అవగాహన కలిగిన సమకాలీన బ్రిటన్, భౌతిక హింసతో భారతదేశంలో తన సామ్రాజ్యవాద ఆధిపత్యాన్ని ఎలా కొనసాగించగలుగుతోంది. ఇంకా: ఈ దేశాలన్నీ తమ ఆలోచనలను, మాటలను ఏ స్థాయికి వంచి, తమ చర్యలను ఒకేసారి దాచిపెట్టి, సమర్థించుకోగలిగాయో కూడా మనం చూడాలి.

మనం వారి సమాజాల భౌతిక వ్యవస్థను; వారి ఆర్థికాభివృద్ధిలోని నిర్దిష్ట దశలను; వారి వ్యక్తిగత జీవితాల స్థితిని పరిశీలించాలి.

వారి కళలు, తత్వాలు, మతాలు మనకు చెప్పేదల్లా ఒక్కటే: మనుషులు అన్ని కాలాల్లో, అన్ని పరిస్థితులలో, వాస్తవానికి తమలోనే ఉన్న శక్తిని బయట వెతుకుతారు. అత్యున్నతమైన మేలుతో పాటు అత్యంత లోతైన కీడు కూడా వారిలోనూ, వారి సంబంధాలను వ్యక్తపరిచే భౌతిక పరిస్థితులలోనూ నిక్షిప్తమై ఉంటుంది.

వారు చెప్పేదానికి, చేసేదానికి మధ్య ఉన్న వ్యత్యాసానికి భౌతిక ఆధారం ఉంది; ఎందుకంటే వారి మాటలు దేవదూతల వేణుగానంలా మధురంగా వినిపించినప్పటికీ, వారి సంకల్పానికి సాధనాలైన కాళ్లు, చేతులు మాత్రం భూమికి చెందినవి.

మీ-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ –27-9-26-ఉయ్యూరు —