సహాయ నిరాకరణ పునరుజ్జీవం(త్రివేణి)

రచన: బి. పట్టాభి సీతారామయ్య-ఆంగ్లరచనకు నా అనువాదం

1923 డిసెంబరులో జరిగిన కాకినాడ  కాంగ్రెస్ మరుసటి రోజు, ఐదేళ్లలో భారతదేశంలోని రాజకీయ దిగ్గజాలు మండళ్లతో విసిగిపోతారని ఎవరైనా జోస్యం చెప్పి ఉంటే, ఆ జోస్యాన్ని ఎగతాళి చేసి ఉండేవారు. సరిగ్గా 1669లో ‘ఒకనాడు భారతదేశం 70 కోట్ల రూపాయల విలువైన విదేశీ వస్త్రాలను దిగుమతి చేసుకుంటుంది’ అని చెప్పినప్పుడు ప్రజలు ఎలాగైతే ఎగతాళి చేశారో, లేదా ఈనాడు ‘మనం పరిస్థితులను పట్టించుకోకుండా వదిలేస్తే, ఏదో ఒక రోజు ఓడల నిండా గోధుమలు, వరి ధాన్యం భారతదేశంలోకి దిగుమతి అవుతాయి’ అని చెప్పినప్పుడు ఎలాగైతే ఎగతాళి చేశారో, అలాగే ఈనాడు కూడా ఆ జోస్యాన్ని ఎగతాళి చేస్తున్నారు. కానీ, అనుభవమనే కఠోర వాస్తవాలు పిడుగుపాటులా మానవాళిపై పడి, నిర్ణయాత్మకమైన కచ్చితత్వంతో నమ్మకాన్ని కలిగించేంత వరకు, రాజకీయ జోస్యాలు కేవలం రాజకీయ ఊహాగానాలుగా కొట్టిపారేయబడతాయి. ఐదేళ్ల క్రితం, తమ చుట్టూ తేలియాడుతున్న అత్యంత కఠినమైన రాజకీయ గడ్డిపోచలను కూడా తమ సుడిగుండాలలోకి లాక్కునే మహా సుడిగుండాలుగా మండలాలు మారాయని తెలుసుకున్నప్పుడు, ప్రతిచర్యవాద రాజకీయ నాయకుల ముఖాల్లో కనిపించిన ఆ ఆనందం 1929 జనవరి 1వ తేదీన ఎక్కడ ఉంది? పదేపదే, జాతీయవాదులు మరియు స్వరాజ్యవాదులు ఇద్దరూ ప్రభుత్వ లాబీలలోకి ప్రవేశించి, బిల్లులు మరియు తీర్మానాలపై ప్రతిచర్యవాదులతో కలిసి విచక్షణారహితంగా ఓటు వేసినప్పుడు, మండలాల్లోని కాంగ్రెస్ నాయకులు తమలో తామే విభేదించుకుని, వివిధ కారణాల వల్ల తమ కర్తవ్య మార్గం నుండి పక్కకు మళ్లినప్పుడు, రాజకీయ బృందాన్ని కేవలం సంపూర్ణ స్వయం పరిపాలన స్ఫూర్తితో మాత్రమే ఏకం చేయగలమని లేదా కలిపి ఉంచగలమని, అంతేగానీ అధికార యంత్రాంగపు ప్రలోభాలు మరియు ఆకర్షణల మధ్య కాదని స్పష్టమైంది. ‘మండపాల ద్వారా సహాయ నిరాకరణ,’ ‘సింహాన్ని దాని సొంత గుహలోనే ఎదుర్కోవడం,’ ‘అధికార యంత్రాంగపు కంచుకోటలలోనే అధికార పీఠాలను చేజిక్కించుకోవడం’, ఇవన్నీ కేవలం వట్టి ఆర్భాటాలుగా మిగిలిపోయాయి. హేతువు, అనుభవం అనే నిర్జీవమైన నీడలో ఆ వాదనలు చేసేవారే ప్రదర్శించిన నిస్సహాయతా భావమే, వాటి ద్వారా సూచించబడిన వాదనలలోని డొల్లతనాన్ని స్పష్టం చేసింది.

గత డిసెంబరులో కలకత్తాలో కాంగ్రెస్ బాధ్యతలను స్వీకరించవలసిందిగా గాంధీజీని కోరినప్పుడు, ఆయన తన సొంత షరతులను విధించి, తన పాత పద్ధతులకే పరిమితం కావచ్చు. కానీ, తనను వ్యతిరేకించే వారి పట్ల ఆయన చూపిన సహనం, ప్రేమ ఆయనను ప్రతీకార భావనలకు దూరంగా ఉంచాయి. విజయం సాధించినప్పుడు కూడా ఆయన ఎంతో రాజీ ధోరణితో, మితమైన భాషతో, ఆరంభం నుండి ముగింపు వరకు చాలా ఆచరణాత్మకమైన పద్ధతిలో వ్యవహరించారు. ఆయన యువతను దూరం చేసుకోలేదు, అలాగని పాత తరం నాయకులను వదిలిపెట్టలేదు. అందుకే, ఆయన తన సొంత నమ్మకాల్లో కొన్ని రాజీలు చేసుకుని, ‘డొమినియన్ స్టేటస్’ (స్వయం ప్రతిపత్తి)కు మరియు ‘స్వాతంత్ర్యానికి’ మధ్య ఒక మధ్యేమార్గాన్ని కనుగొన్నారు. అలాగే, బ్రిటిష్ వస్తువుల బహిష్కరణకు బదులుగా ఖద్దరు వాడకాన్ని ప్రోత్సహించడం, శాసనసభల్లో పాల్గొనడం లేదా పూర్తిగా సహకరించకపోవడం వంటి అంశాల మధ్య ఒక సమతుల్యతను సాధించారు. నెహ్రూ నివేదికను సమర్థిస్తూనే, మరోవైపు ‘స్వాతంత్ర్యం’ కోసం ప్రచారం చేసేందుకు కాంగ్రెస్ వేదికను ఉపయోగించుకునేలా చేశారు. బ్రిటిష్ వస్తువుల బహిష్కరణలో ఉన్న తీవ్రతను తగ్గించి, విదేశీ వస్త్రాలన్నింటినీ బహిష్కరించి, దానికి బదులుగా ఖద్దరును ధరించాలనే చక్కని ఆలోచనను ఆయన ముందుకు తెచ్చారు. చివరగా, శాసనసభల్లో ప్రవేశించడాన్ని పూర్తిగా నిషేధించకుండా, అలా ప్రవేశించిన వారు అక్కడి నుండే నిర్మాణాత్మక కార్యక్రమాలకు (constructive programme) మద్దతు ఇవ్వాలని సూచించారు. ఇలా ఆయన స్వచ్ఛమైన ‘సహాయ నిరాకరణ’ ఉద్యమానికి బాటలు పరిచారు; కలకత్తా కాంగ్రెస్ తీర్మానంలో పేర్కొన్నట్లుగా, ఈ కార్యక్రమం భవిష్యత్తులో పన్నులు చెల్లించని స్థాయికి దారితీయవచ్చు.

పన్నులు చెల్లించకపోవడం అనేది చాలా తీవ్రమైన విషయం. ఆవేశంతో పైకి లేచినప్పుడు, తిరిగి కిందకు పడిపోయే అవకాశం కూడా ఉంటుంది. అంతేకాకుండా, తమ అధికారానికి వ్యతిరేకంగా తిరుగుబాటు జెండా ఎగురవేసిన వారి పట్ల ప్రభుత్వం ఏమాత్రం ఉదారంగా ఉండదు. అందుకే గాంధీజీ దేశవ్యాప్తంగా పర్యటిస్తున్నారు. గుంటూరు జిల్లాలోని పెదనందిపాడులో—1922 నాటి పోరాటం ప్రధానంగా కేంద్రీకృతమై ఉండాల్సిన చారిత్రాత్మక ప్రాంతంలో—ఆయన ఒక ముఖ్యమైన విషయాన్ని చెప్పారు: 1930లో జరగబోయే పోరాటానికి సిద్ధం కావాలంటే, ప్రజల్లో కనీసం 50 శాతం మంది తమ ప్రాంతంలోనే తయారైన ఖద్దరును ధరించాలి; అలాగే, 50 శాతం మంది అస్పృశ్యతను, మద్యపానాన్ని పూర్తిగా వదిలివేయాలి. గతసారి ఈ ప్రాథమిక ఆజ్ఞలను నిర్లక్ష్యం చేయడమే మా అడుగులను వెనక్కి తిప్పుకోవడానికి కారణమైంది.1 అవే ఢిల్లీ సామూహిక శాసనోల్లంఘన షరతుల సారాంశం. పదేళ్ల క్రితం వాటిని ఎలాగైతే విస్మరించలేకపోయామో, వచ్చే ఏడాది కూడా విస్మరించలేము.

కానీ అప్పుడు ప్రజలు అడుగుతారు: “ఇదంతా మళ్ళీ అదే పాత కథ కాదా? దుఃఖం, బాధ, ఓటమి, అవమానంతో రెండుసార్లు చెప్పిన అదే పాత కథ కాదా?” జీవితంలో వైఫల్యం అనేదే లేదు, ఎందుకంటే ప్రతి వైఫల్యం విజయానికి ఒక మెట్టు. విజయం అనేది కేవలం వరుస వైఫల్యాల మొత్తం మాత్రమే. కానీ ఈ తత్వాన్ని పక్కన పెడితే, 1921 నాటి సహాయ నిరాకరణ ఉద్యమం వైఫల్యం కాదనే అత్యున్నత వాస్తవం ఉంది. అది సామూహిక చైతన్యాన్ని మేల్కొల్పి, ఆకస్మిక జాగృతి ప్రజలను తప్పనిసరిగా మోసగించే మొరటు కార్యకలాపాల మార్గాల నుండి దానిని మళ్లించింది. మొదటి ప్రయత్నంలోనే ప్రజల నుండి చాలా ఎక్కువ ఆశించారు. విత్తన మడుల నుండి పంటను కోయలేము. ఆ విత్తన మడులను దున్ని, ఎరువు వేసి, నీరు పెట్టి, కలుపు తీసి ఉండవచ్చు; కానీ, నారు మొక్కలు ఫలాలను ఇవ్వాలంటే, వాటిని నాటాలి. ఇది జీవితానికి, వ్యవసాయానికి, గ్రామాలకు సంబంధించిన ఒక ప్రాథమిక సూత్రం. ప్రతి పల్లెటూరి వాడికి ఇది తెలుసు, కానీ పాశ్చాత్య విద్యతో నాగరికులైన మనకు ఇది తెలియదు. 1920, 1921లలో మనం కేవలం విత్తనపు మడిని సిద్ధం చేశాం. ఇప్పుడు నాటే సమయం వచ్చింది. ఆ ప్రక్రియను పూర్తి చేద్దాం. కలుపు మొక్కలను తొలగించారు. పరిశుభ్రంగా పెరుగుతున్న వరి మొక్కల మధ్యలో ఒక కలుపు మొక్క మొలవడంతోనే సభలోకి ప్రవేశం జరిగింది. ప్రజలు ఆ కలుపు మొక్కను ఫలవృక్షంగా పొరబడ్డారు. వారు తమ తప్పును తామే తెలుసుకోవాలి. అలా చేయడానికి వారికి సమయం, అవకాశాలు లభించాయి. ఇప్పుడు వారు నిరాశతో నిలబడి ఉన్నారు. వారు వ్యవహారాలను విప్లవకారుల చేతుల్లో వదిలివేయాలి. ఈ రెండవ వర్గంలో రెండు సమూహాలు ఉన్నాయి – హింసాత్మక మరియు అహింసాత్మక. మొదటి వర్గం వారి కార్యకలాపాలను, ఆదర్శాలను వారు అంగీకరించరు. రెండవ వర్గం వారివి కాంగ్రెస్ సభలోకి ప్రవేశించిన వారి వట్టి మాటలుగానే మిగిలిపోయాయి. నిజానికి అవి సైమన్ బహిష్కరణ యొక్క పరాకాష్ట, అది సహాయ నిరాకరణ ఉద్యమంలోని ఒక దశ మాత్రమే.

ప్రభుత్వ దృక్కోణం నుండి చూసినా కూడా, సహాయ నిరాకరణ ఉద్యమం యొక్క భవిష్యత్తు ఉజ్వలంగా ఉంది. వారి ముందున్న ప్రత్యామ్నాయాలు ఏమిటి? సోవియట్ రష్యా, బోల్షెవిక్ డబ్బు, ప్రత్యక్ష కార్యాచరణ, సమ్మెలు మరియు వాటి అర్థాలైన అల్లకల్లోలం, హింస, రక్తపాతం, పరిశ్రమల అస్తవ్యస్తత గురించి చెప్పనక్కర్లేదు. ఇవన్నీ ఒకవైపు బహిరంగంగా ఉన్నాయి. ప్రభుత్వం దీనిని అంగీకరించాలి, ఎందుకంటే మనం వారి భాషలోనే మాట్లాడుతున్నాము. మరోవైపు, రహస్య సంఘాలు, బాంబులు మరియు రివాల్వర్లు, హత్యలు మరియు అరాచకం ఉన్నాయి; ఒక్క మాటలో చెప్పాలంటే, ప్రభుత్వం భయపడే మరియు ప్రజలు అసహ్యించుకునే అపరిమితమైన హింస యొక్క బహిరంగ ఆరాధన. నిశ్చయంగా, ఈ రెండింటి మధ్య ప్రభుత్వం ఎంచుకోలేదు. వారు తమ రథాన్ని మితవాద రాజకీయాల నక్షత్రానికి కట్టాలి, కానీ ఈ సరుకు, ఈ జీవి, ఈ సంస్థ ఎక్కడ ఉంది? అది డోడో పక్షిలాగా లేదా డోర్ మ్యాట్ లాగా చనిపోయింది. అది ఉదారవాదం యొక్క ఉపరితలం క్రింద ఏడు ఫాథమ్‌ల లోతులో చనిపోయి పాతిపెట్టబడింది. ఉదారవాదం మరియు ఉదారవాదులే సైమన్ బహిష్కరణను నిజమైన విజయంగా మార్చారు. ఒకవేళ అలా కాకపోయి ఉంటే, అధికారులు…

మీ- గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -30-10-26-ఉయ్యూరు .–