భారతీయ అకాడమీ ఎందుకు ఉండకూడదు?(త్రివేణి )
డాక్టర్ పి. గుహ-ఠాకుర్త, ఎం.ఏ., పి.హెచ్.డి.-ఆంగ్ల రచనకు నా అనువాదం .
మనకంటూ ఒక అకాడమీ ఉండాలని గంభీరంగా ఆలోచించాల్సిన సమయం ఆసన్నం కాలేదా? మనకు ఉండాల్సిన ఒక వ్యవస్థ కోసం మనం అభ్యర్థించాల్సి రావడం దురదృష్టకరం. అయితే, మన దేశంలోని ప్రముఖ మేధో కేంద్రాల్లో ఎక్కడా ఇటువంటి అకాడమీని స్థాపించాలనే ఆకాంక్ష ఉన్నట్లు నాకు ఎక్కడా కనిపించలేదు. సుమారు ఏడాది క్రితం, కలకత్తాలోని ఇంపీరియల్ లైబ్రరీకి మాజీ లైబ్రేరియన్గా పనిచేసిన మిస్టర్ ఐ. ఏ. చాప్మన్, ‘స్టేట్స్మన్’ పత్రికకు రాసిన ఒక లేఖను గమనించాను. భారతీయ అకాడమీ ప్రతిపాదనకు సంబంధించి నాకు తెలిసిన ఏకైక ఆలోచన ఇదే; ఆసక్తికరమైన విషయం ఏమిటంటే, భారతీయ సాహిత్యం పట్ల ఎంతో శ్రద్ధ కలిగిన ఒక ఆంగ్లేయుడు ఈ విషయాన్ని లేవనెత్తారు.
ఒక అకాడమీ అనేది ఎవరో ఒక వ్యక్తికి కలిగిన తాత్కాలిక ఆలోచనతో ఏర్పడే సంస్థ కాదు. దేశవ్యాప్తంగా భారతీయ సంస్కృతిని ఆరాధించేవారు, దానిని ప్రేమించేవారు మరియు ఆ సంస్కృతికి ప్రతినిధులుగా ఉన్న మేధావులు గట్టిగా కోరుకున్నప్పుడు మాత్రమే ఇటువంటి సంస్థ ఉనికిలోకి రాగలదు. ఇతర దేశాల్లో ఒక అకాడమీ ఏ విధంగా అత్యున్నత మేధోపరమైన వేదికగా పనిచేస్తుందో, మన దేశంలో కూడా అటువంటి సంస్థ అవసరమని బహుశా ఇంకా ఎవరూ పూర్తిగా గుర్తించలేదేమో అనిపిస్తుంది.
నేడు భారతదేశంలోని వివిధ ప్రాంతీయ భాషా సాహిత్యాల్లో గొప్ప చైతన్యం కనిపిస్తున్నప్పటికీ, ప్రపంచ సంస్కృతుల వేదికపై వ్యక్తిగతంగా లేదా సామూహికంగా గుర్తింపు పొందేందుకు ఆ సాహిత్యాల మధ్య పరస్పర సహకారం చాలా తక్కువగా ఉంది, లేదా అస్సలు లేదు. మరో మాటలో చెప్పాలంటే, మన లక్ష్యాల మధ్య ఏకాభిప్రాయం లేదు; భారతీయ సంస్కృతికి అంతర్జాతీయ స్థాయిలో నిజమైన విలువను, గుర్తింపును ఎలా సాధించాలనే దానిపై స్పష్టమైన అవగాహన లేదు. మనం “అంతర్జాతీయ సాంస్కృతిక సహకారం” గురించి గొప్పగా మాట్లాడుకుంటాం, కానీ మన లక్ష్యాన్ని చేరుకోవడానికి అవసరమైన ఒక నిజమైన జాతీయ వ్యవస్థను ఏర్పాటు చేసుకోవాల్సిన అవసరాన్ని మాత్రం విస్మరిస్తున్నాం. ప్రస్తుతం మన ప్రాంతీయ సాహిత్యాలు తమదైన ప్రత్యేక మార్గాల్లో అభివృద్ధి చెందుతున్నాయి. ఈ సాహిత్యాలలో ప్రతి ఒక్కటి దాని ప్రత్యేక సామర్థ్యాలను, అభిరుచులను అనుసరించడంలో ఎలాంటి హాని లేనప్పటికీ, రచనా కళలో అత్యున్నత ప్రమాణాలను నెలకొల్పి, ప్రతి పునరుజ్జీవన సాహిత్యం యొక్క పెరుగుదలను పర్యవేక్షించి, దాని అభివృద్ధిని ప్రోత్సహించి, దాని అత్యుత్తమ ఉత్పత్తులకు ప్రపంచ సాహిత్యంలో గుర్తింపును సంపాదించి పెట్టగలరని ఆశించగల, ఎంపిక చేయబడిన కొందరు లలిత సాహిత్యవేత్తల బృందం యొక్క సహాయం, మార్గదర్శకత్వం మరియు అధికారం లేకుండా, ప్రాంతీయ లేదా మండల సంబంధమైన వాటికి భిన్నమైన నిజమైన జాతీయ సంస్కృతిని మనం ఎప్పటికీ నిర్మించలేము.
నేను పైన స్థూలంగా వివరించిన తరహా అకాడమీ లేకపోతే, ప్రపంచంలోని ఇతర నాగరిక దేశాల సంస్కృతులతో సాంస్కృతిక సమాచార మార్పిడిని, సంబంధాలను ఏర్పరచుకోవడం భారత్కు ఎప్పటికీ సాధ్యం కాదు. అకాడమీ ద్వారానే మనం రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ వంటి వారి అద్భుత రచనలనే కాకుండా, అభివృద్ధి చెందుతున్న యువ రచయితల ఆశాజనకమైన కృతులను కూడా ప్రపంచ దృష్టికి తీసుకురాగలము; అకాడమీ తన అధికారిక ముద్రను, ఆమోదాన్ని వేయడం ద్వారా వాటికి గుర్తింపు కల్పించగలదు. ప్రొఫెసర్ ఎడ్వర్డ్ థాంప్సన్ తన ‘ఎ లెటర్ ఫ్రమ్ ఇండియా’ (A Letter From India) అనే పుస్తకంలో ఇలా రాశారు: “ఒక రచయిత ప్రపంచంలో తక్కువ మంది మాట్లాడే భాషల్లో ఒకదానిని ఉపయోగిస్తున్నాడన్న కారణంతోనే, అతని ప్రభావం ఒక చిన్న భౌగోళిక పరిధికి మాత్రమే పరిమితం కావాల్సిన అవసరం లేదు.” కానీ, మన యువ రచయితలు సరిగ్గా ఇలాగే భావిస్తున్నారు. భౌగోళిక, భాషా పరమైన పరిమితులు, అలాగే ప్రాంతీయ పరిస్థితుల వల్ల ఎదురయ్యే అడ్డంకులు తమను కట్టిపడేస్తున్నాయని వారు తీవ్రంగా భావిస్తున్నారు. ఒక ‘భారతీయ అకాడమీ’ (Indian Academy) మాత్రమే ఈ లోపాలన్నింటినీ తొలగించగలదు. ఇది తక్కువ మంది మాట్లాడే భాషల్లో రాస్తున్న యువ రచయితల ఆశలకు, ఆశయాలకు కేంద్రబిందువుగా మారడమే కాకుండా, సాహిత్య అభిరుచికి సంబంధించి ఒక ప్రామాణిక నిర్ణేతగా కూడా వ్యవహరించగలదు. భారతదేశంలో సాహిత్య ప్రతిభ పూర్తిగా వికసించేలా ఇది అవసరమైన ప్రేరణను అందించగలదు.
భారతదేశం ఒక నవజాగృతి (renaissance) దశలో ఉందని చెబుతుంటారు, కానీ ఈ నవజాగృతి ఇంకా ఒక స్పష్టమైన రూపం, ఆకృతి, మరియు సమగ్రత లేని అస్థిర స్థితిలోనే ఉన్నట్లు కనిపిస్తోంది. అకాడమీ దీనికి అవసరమైన ఆ రూపాలను, స్పష్టతను, మరికొన్ని ఇతర ప్రయోజనాలను కూడా చేకూర్చగలదు. భారతీయ సాహిత్యానికి, పాశ్చాత్య సాహిత్యానికి మధ్య సన్నిహిత సహకారాన్ని పెంపొందించుకోవడానికి ప్రొఫెసర్ థాంప్సన్ తన పుస్తకంలో సూచించిన అంశాలన్నింటినీ, ఈ అకాడమీ ద్వారా సాధించవచ్చు. ఉదాహరణకు, మనం ప్రాచీన మరియు ఆధునిక గద్య, పద్య రచనలతో కూడిన ‘అకాడమీ పుస్తకాలను’ తీసుకురావచ్చు; వివిధ కళా శైలులకు చెందిన చిత్రాలతో ‘భారతీయ కళా వార్షిక గ్రంథాలను’ (Academy Year Books of Indian Art) రూపొందించవచ్చు; ప్రతి ముఖ్యమైన ప్రాంతీయ భాషలోని అత్యుత్తమ రచనలతో ‘భారతీయ సాహిత్య వార్షిక గ్రంథాలను’ (Academy Year Books of Indian Literature) ప్రచురించవచ్చు; అలాగే, ఏదో ఒక ప్రాంతీయ భాషలో అత్యుత్తమ ప్రతిభ కనబరిచిన రచయితకు ఏటా ‘అకాడమీ బహుమతి’ని (Academy Prize) అందించవచ్చు. ఈ విధంగా, ఈ అకాడమీ యొక్క కార్యకలాపాలన్నిటి ద్వారా మనం ప్రతి ప్రాంతీయ భాష యొక్క పురోగతిని గమనించవచ్చు, మరియు ఏ గుర్తింపు పొందిన రచయితలు కన్నుమూశారో, ఏ కొత్త రచయితలు ముందుకు సాగుతున్నారో తెలుసుకోవచ్చు. ప్రతి సంవత్సరం, ఏ భారతీయ రచయిత ప్రపంచ దృష్టికి అత్యంత అర్హుడో కూడా ఈ అకాడమీ నిర్ణయించగలదు.
ఇప్పుడు, ఈ అకాడమీని ఎవరు ఏర్పాటు చేయాలి? తెలుసుకోవలసిన మొట్టమొదటి విషయం దాదాపుగా ఇదే. అకాడమీకి మొట్టమొదటి ఎంపికగా ఎవరైనా, సహజంగానే, టాగోర్ పేరు చెబుతారు. సరోజినీ నాయుడు, సర్ ముహమ్మద్ ఇక్బాల్, అరబిందో ఘోష్, శరత్ చంద్ర చటర్జీ వంటి ఇతర పేర్లు కూడా దృష్టిని ఆకర్షిస్తాయి. కానీ, చేర్చుకోవడానికి అర్హులైన ఇతరుల గురించి మరింత లోతుగా పరిశీలిస్తే, తగినంత నిశ్చయంతో ఏమీ చెప్పలేము. ఎవరైనా ఒక జాబితాను తయారు చేయవచ్చు; కానీ జాబితాను తయారు చేయడం కంటే ఈ వ్యక్తులను ఒకచోట చేర్చడం చాలా ముఖ్యం. వారందరూ సుముఖంగా ఉన్నవారే అనడంలో నాకు ఎలాంటి సందేహం లేదు, కానీ వారు తమ తమ ఆసక్తులతో తీరిక లేకుండా ఉంటారు. కాబట్టి, అన్నింటికన్నా ముందుగా, వారిని ఈ ప్రాజెక్టు వైపు ఆకర్షించే పరిస్థితులను సృష్టించడం అవసరం. అకాడమీ కోసం మనం కోరుకుంటున్న వ్యక్తులలో ఎవరూ చొరవ చూపలేదన్నంత మాత్రాన, వారు అటువంటి ప్రతిపాదన పట్ల ఉదాసీనంగా ఉన్నారని, నాయకత్వం వహించడానికి వారిని ఒప్పించిన తర్వాత కూడా సహకరించరని మనం భావించకూడదు. ఎంపిక సమస్య విషయానికొస్తే, నాకు ఎలాంటి ఇబ్బంది కనిపించడం లేదు, ఎందుకంటే అకాడమీ సభ్యులు తమను తామే ఎన్నుకుంటారు, ఎందుకంటే వారు నిరూపించుకున్న మరియు గుర్తింపు పొందిన నిపుణులు. కానీ వారు పూర్తిగా సాహిత్యవేత్తలు ఉండాలా వద్దా అనే ప్రశ్నను తేల్చాల్సి ఉంది. అలా కాకపోతే, సర్ జె. సి. బోస్, సర్ ఎస్. రాధాకృష్ణన్, సర్ సి. వి. రామన్, సర్ బ్రహ్మణ్ణానాథ్ సీల్ మరియు డాక్టర్ పరంజప్యే వంటి శాస్త్రవేత్తలు మరియు తత్వవేత్తలను చేర్చుకోవాలి. మొదటి అకాడమీ సభ్యుల మొత్తం సంఖ్యను పదిగా నిర్ణయించవచ్చు, మరియు వారు సమావేశమై మొదటి కార్యాచరణ ప్రణాళికను నిర్ణయించుకున్న తర్వాత, మరికొంతమంది సభ్యులను చేర్చుకోవాలా వద్దా అని నిర్ణయించుకోవచ్చు. ఇప్పటికే మౌలికత అనే ముద్ర ఉన్న ఏదైనా రచనను సృష్టించిన వారికి మాత్రమే మనం సభ్యత్వాన్ని పరిమితం చేయకపోతే, త్వరలోనే మన అకాడమీలో కేవలం సగటు వ్యక్తులు, అహంకారులు, ప్రాంతీయ రాజకీయ నాయకులు, మతతత్వ వాచాలకులు, సాహిత్య మోసగాళ్లు మరియు విద్యా పరమైన అసంబద్ధులు మాత్రమే ఉంటారు. అసలు అకాడమీని ఏర్పాటు చేయడంలోని నిజమైన ఉద్దేశ్యం, సాహిత్య అభిరుచికి సంబంధించిన నియమాలను నిర్దేశించగల మరియు విశ్వవ్యాప్తంగా గౌరవించబడే ఒక సమర్థవంతమైన సంస్థను కలిగి ఉండటమే. భారతదేశంలో ఉన్న మేధావులను వారి ఏకాంతం నుండి వెలుగులోకి తీసుకురావాలి, తద్వారా ఏదో ఒక రోజు స్థిరమైన జ్వాలగా మారే ఒక నిప్పురవ్వను రగిలించాలనే ఆశతో. దీనిని సాధించడానికి మనకు పలుకుబడిగల ప్రమోటర్లు మరియు సోఫాలో కూర్చుని కాలక్షేపం చేసే ఔత్సాహికుల మద్దతు అవసరం లేదు. మరియు ఈ స్వచ్ఛమైన ఊటలో మనకు ఎలాంటి బురద అక్కర్లేదు. ఏదేమైనా, అకాడమీ సభ్యులలో మూడింట ఒక వంతు కంటే ఎక్కువ మంది సాహిత్యవేత్తలు కానివారు ఉండకూడదు. అకాడమీ యొక్క రాజ్యాంగాన్ని రూపొందించడం మరియు దాని పనితీరుకు సంబంధించిన ఇతర అధికారిక వివరాలను, నేను క్లుప్తంగా సూచించిన పద్ధతులలో ఏర్పాటు చేయబడిన మొదటి అకాడమీ సభ్యులకు సౌకర్యవంతంగా వదిలివేయవచ్చు.
అకాడమీ యొక్క లక్ష్యాలు మరియు ఉద్దేశ్యాల విషయానికి వస్తే, ఈ క్రిందివి స్ఫురిస్తున్నాయి: (1) ఒక పత్రికను, ప్రాధాన్యంగా మాసపత్రికను నడపడం; (2) దానికి సమర్పించబడిన అత్యుత్తమ ప్రతిభ గల కొన్ని రచనలను ప్రచురించడం మరియు అంతర్జాతీయ గుర్తింపు పొందే అవకాశం ఉన్న ఏ రచననైనా ఒకటి లేదా అంతకంటే ఎక్కువ విదేశీ భాషలలోకి అనువదించడం; (3) భారతీయ దేశీయ భాషల స్థితిపై కాలానుగుణంగా విచారణలు నిర్వహించడం, వాటి పురోగతిని నమోదు చేయడం, వాటి ప్రగతిశీల అభివృద్ధికి మార్గాలను మరియు పద్ధతులను రూపొందించడం, ప్రతిభావంతులైన రచయితలను ప్రోత్సహించడం, మరియు ఒక దేశీయ భాషలోని రచయితలకు ఇతర దేశీయ భాషల రచయితలకు, అలాగే ప్రజలకు తమను తాము పరిచయం చేసుకోవడానికి సాధ్యమైన ప్రతి అవకాశాన్ని కల్పించడం.
భారతీయ అకాడమీ కోసం నేను ఊహించిన పనికి ఇది కేవలం ప్రాథమిక స్వరూపం మాత్రమే; మిగిలినది కాలక్రమేణా దానంతట అదే రూపుదిద్దుకుంటుంది.
మీ-గబ్బిట దుర్గాప్రసాద్ -16-11-26-ఉయ్యూరు .–






