సాహిత్య నోబెల్ పొందిన ఐరిష్ కవి నవలాకారుడు  అసంబద్ధ  నాటక రచయిత శామ్యూల్ బెకెట్ జీవిత చరిత్ర -9

సాహిత్య నోబెల్ పొందిన ఐరిష్ కవి నవలాకారుడు  అసంబద్ధ  నాటక రచయిత శామ్యూల్ బెకెట్ జీవిత చరిత్ర -9

162

‘V Anglais’ (ఫ్రెంచ్ పాఠ్యం) ఆంగ్ల అనువాదంలో ‘ది సాక్సన్’ (The Saxon)గా మారినందున, కేవలం మొదటి దానికి మాత్రమే వర్తించే రెండు వాక్యాలను అనువాదంలో సహజంగానే తొలగించారు. అయితే, దానికి పరిహారంగా అన్నట్లుగా, కొన్ని సందర్భోచితమైన మరియు అద్భుతమైన చేర్పులు ఉన్నాయి:

కానీ అసలు విషయం ఏమిటో, ప్రస్తుతం నేను చెప్పలేను—ఇది ఎలా ఉందంటే, పడకను ఎత్తుకుని నడవగలగడం ఎంత అసాధ్యమో, ఇది కూడా అంతే అసాధ్యం [ఇటాలిక్స్‌లో ఉన్న భాగం అదనపు చేర్పు];

అతని ముందు భాగం… కాదు, వెనుక భాగం… కాదు, ముందు భాగమే సరైనది, అతని ముందు భాగం దుమ్ముతో నిండి ఉంది…

చివరి ఉదాహరణలో, ఈ అదనపు చేర్పు మలోన్ (Malone) ఒక చిన్న వివరానికి సంబంధించి ఎంతగా సంకోచిస్తున్నాడో స్పష్టంగా చూపిస్తుంది; తద్వారా, అతను స్వయంగా ఈ కథను రాస్తున్నప్పుడు కలిగే అనుభూతిని ఇది కళ్లకు కట్టినట్లుగా తెలియజేస్తుంది. కొన్నిసార్లు, ఆంగ్లంలో మరింత శక్తివంతమైన వ్యక్తీకరణ కోసం ఫ్రెంచ్ మూలంలోని అర్థాన్ని గణనీయంగా మార్చడం జరిగింది: ఉదాహరణకు, “tout autour c’est le flot des emmerdés, prenant des billets… éternellement” అనే భాగాన్ని “the stench of their harassed mobs scurrying from cradle to grave to get to the right place at the right time” (తమ జీవితకాలమంతా సరైన సమయంలో సరైన చోట ఉండటానికి తొందరపడుతూ, పుట్టినప్పటి నుండి చనిపోయే వరకు పరిగెత్తే విసిగిపోయిన జనసమూహాల దుర్వాసన) అని అనువదించారు. అలాగే, “ayant traversé un marécage à pied, on se met tout simplement à tousser et à éternuer” అనే భాగాన్ని “having waded through a bog, you merely die of pneumonia” (బురద నేల గుండా నడిచి వెళ్లాక, చివరకు మీకు న్యుమోనియా వచ్చి చనిపోతారు) అని మార్చారు.

అనువాదం చాలా సందర్భోచితంగా ఉండటమే కాకుండా (ఉదాహరణకు: “parts… indissolubly bound up together, at least until death do them part” — భాగాలు… మరణం విడదీసే వరకు విడదీయలేనంతగా ఒకదానితో ఒకటి ముడిపడి ఉన్నాయి), చక్కని లయను కూడా కలిగి ఉంది: “these are flights for which Macmann was not yet fledged” (ఇవి అటువంటి ప్రయాణాలు—వీటి కోసం మాక్‌మాన్ (Macmann) ఇంకా సిద్ధపడలేదు/ఎగరడానికి తగినంతగా ఎదగలేదు). ఇది కొన్నిసార్లు అసలు దానికంటే

మరింత చాకచక్యంగా ఉంటుంది:

‘chattels personal’ అనేది

‘Mens matdriels’^ కంటే మెరుగైనది;

‘from the well of this unending weariness’ అనేది

‘dufond de cette fatigue sans fin’^ కంటే మెరుగైనది; మరియు

‘my sliver of sky is silvery with it yet’ అనేది

il en luit encore^ mon filet de cieL కంటే మెరుగైనది. బహుశా అన్నింటికన్నా ఉత్తమమైనవి

‘his coign of maximum vantage’ (ఫ్రెంచ్‌లో కేవలం poste d’ observation optimal) లోని షేక్స్‌పియర్ ఛాయలు.

మరోవైపు, ci-gU un pauvre con^ tout Im fut aquilon అనే తెలివైన చిన్న పదబంధం,

‘here lies

a ne’er-do-well, six feet imder heU’ లో అంతే మంచి అనువాదాన్ని పొందదు; మరియు fdtais foutue comme un

magot pales to ‘people would rxm a mile from me’ and h malin

malin et demi to ‘he had not thought of that’.

బెకెట్ అప్పుడప్పుడు తన అనువాదంలో ఫ్రెంచ్ పదాలను వదిలివేయడానికి ఇష్టపడతాడు; అయితే, ఇవి అధిక సంఖ్యలో గానీ లేదా గంభీరమైనవిగా గానీ లేవు.

165

ది నవలలు ఆఫ్ శామ్యూల్ బెకెట్

{nervositi) అనేవి మాత్రమే గమనించదగినవి. ఈ సందర్భంలో, ఒక ఆసక్తికరమైన విషయం ఏమిటంటే, ఫ్రెంచ్ మర్ఫీలో బెకెట్ ‘రాకింగ్-చైర్’ అనే పదాన్ని ‘బెర్స్యూస్’గా జాగ్రత్తగా అనువదించగా, ‘మలోన్ మెర్ట్’లో అతను ఫ్రెంచ్‌లో పూర్తిగా ఆమోదయోగ్యమైన ‘అన్ రాకింగ్-చైర్’ అని చెప్పడంతో సరిపెట్టుకున్నాడు. అంతేకాకుండా, అతను ఎల్లప్పుడూ అంతగా విజయవంతం కాని నూతన పదాలను ఉపయోగించే ధోరణిని కలిగి ఉన్నాడు. ఉదాహరణకు, ‘చనిపోవడం’ అనే పదానికి బదులుగా ‘డ్ఫంగర్’ (‘డ్ఫంట్’ నుండి సృష్టించబడింది) మరియు ‘ఉల్నొమ్మబుల్’లో ‘డ్జెటర్’ మరియు ‘రెజెటన్స్’ల కలయిక అయిన ‘డ్జె-టన్స్’ వంటివి.

నేను ‘మలోన్ మెర్ట్’ యొక్క ఆంగ్ల అనువాదాన్ని కొంత వివరంగా పరిశీలించాను. దీనికి ఒక కారణం, బెకెట్ యొక్క ద్విభాషావాదం భాషా విద్యార్థులకు ఎన్నో సూచనలను, ప్రాముఖ్యతను అందిస్తుంది. మరో కారణం, 5వ అధ్యాయంలో చెప్పిన విషయాన్ని ధృవీకరించడం. అదేమిటంటే, అతని అనువాదాలు సృజనాత్మకమైనవి, ఈ రచయితకు స్వీయ-అనువాదం అనేది ఒక కొత్త అనుభూతినిస్తుంది (మరియు ఈ విషయంలో అతని నాటకాలు కూడా అంతే విజ్ఞానదాయకంగా ఉన్నాయి). ఇది అతని అసలు రచనను సవరించడంతో సమానం; సృష్టికి, అనువాదానికి మధ్య ఉన్న కాలంలో అతనిలో వచ్చిన మార్పుల వెలుగులో దానిని సవరించడం.

అందువల్ల, ఫ్రెంచ్ మూలపాఠాన్ని, ఆంగ్ల అనువాదాన్ని పోల్చి చూడటం ద్వారా, ఒకే భాషలోని విభిన్న కూర్పుల మధ్య ఉండే వ్యత్యాసాలను అధ్యయనం చేయడం ద్వారా లభించేంత విలువైన అంతర్దృష్టులను, ఒక సృజనాత్మక మేధస్సు యొక్క పనితీరు గురించి మనం పొందుతాము.

*

మరింత కచ్చితమైన శైలీపరమైన దృక్కోణం నుండి చూస్తే, ఈ నవల దాని పూర్వపు నవలలంత గొప్పది. ఉదాహరణకు, అది సౌందర్యాత్మక క్షణాలకు ఎదగగలదు:

‘యిడియిక్’ (YidiYik) ఎగురుటను సాపో చూస్తున్న దృశ్యం, ‘ఫాసిన్ పార్ టాంట్ డి బెసోయిన్, డి ఫియెర్ట్డ్, డి పేషెన్స్, డి సోలిట్యూడ్’ (fascine par tant de besoin, de fiertd, de patience, de solitude) అనేది ఒక చిరస్మరణీయమైన చిత్రం,

అనువాదంలో కొద్దిగా దెబ్బతిన్నప్పటికీ, ఈ క్రింది వాక్యం ఆంగ్లంలో కూడా చక్కగా అర్థమవుతుంది:

ఆ నీరు అప్పటికే సూర్యాస్తమయం యొక్క దూరపు కిరణాలను, నారింజ, గులాబీ మరియు ఆకుపచ్చ రంగులను తన లాలనలో ఇముడ్చుకుని, తన అలల చప్పుడులో వాటి దాహాన్ని తీర్చి, ఆపై వణుకుతున్న మడుగులలో వాటిని మళ్ళీ ప్రకాశవంతంగా వ్యాపింపజేస్తుంది.

బెకెట్ ఉపమానాలను ఉపయోగించిన తీరు కూడా బాగుంటుంది:

వారు మాటలను సరిగ్గా రైలు గార్డు తన జెండాలను లేదా లాంతరును ఉపయోగించుకున్నట్లే వాడుకున్నారు… ఇక వారి కుమారుడు ఒక సంకేతం ఇచ్చినప్పుడు, రాత పరీక్షల్లో ఘోరంగా విఫలమై, మౌఖిక పరీక్షల్లో (viva voce) నవ్వులపాలవ్వడం అనేది అత్యున్నత మేధస్సు కలిగిన వారి లక్షణమేమోనని వారు విచారంతో ఆలోచించసాగారు.

164

మలోన్ (MALONE)

అయితే, ఆయన తన సొంత నైపుణ్యాన్ని తక్కువ చేసి చూపించడానికి కూడా వెనుకాడరు:

అతను అలా ముందుకు సాగాడు—ఏ ఆధారం లేక, గాలికి కొట్టుకుపోతున్నట్లుగా, భూమిపై ఏదో ఒక శక్తి అతన్ని అటు ఇటు విసిరేస్తున్నట్లుగా. కొంతసేపు ఆగి, మళ్ళీ ప్రయాణం మొదలుపెట్టినప్పుడు, అది గాలికి కొట్టుకొచ్చిన ఒక పెద్ద గడ్డిపువ్వు (thistle-down) లాగా అనిపించింది—అది అంతకుముందు ఎక్కడైతే ఆగిందో, అక్కడి నుండి గాలి దాన్ని మళ్ళీ పైకి లేపినట్లుగా. ఇక్కడ పోలికల కోసం అనేక ఎంపికలు ఉన్నాయి.

మరో సందర్భంలో, మలోన్ వ్యంగ్యంగా ఇలా అంటాడు: “ఇదొక మంచి భాగం.” ఈ నవలలో సృజనాత్మక ప్రక్రియ (creative act) ఎంతటి తిరస్కారానికి గురవుతుందంటే, అది అంతకుముందు వచ్చిన రచనల్లోని తిరస్కారం కంటే కూడా తీవ్రమైనది. ఇది విరోధాభాసం (paradox) ఏమీ కాదు; ఎందుకంటే, ఈ పుస్తకం ఒక కృత్రిమమైన కల్పనపై (ఒక ముసలివాడు తన చివరి క్షణం వరకు ఎలాగోలా రాస్తూనే ఉండటం) ఆధారపడి ఉంది. ఆ కల్పనే, దాన్ని సృష్టించిన రచయితలోనే దాని పట్ల అసహ్యాన్ని కలిగిస్తుంది. నిజానికి, ఇటువంటి పద్ధతిని వాడటం కొత్తేమీ కాదు: 1955లో మారియాక్ (Mauriac) కూడా ఇలాంటి పద్ధతినే సమర్థవంతంగా ఉపయోగించారు. ఆయన సృష్టించిన ఒక వృద్ధుడు తన ఒప్పుకోలు వాక్యాలను (confessions) రాస్తుంటాడు—అయితే, వాక్యం మధ్యలోనే మరణం వచ్చి ఆ రచన ఆగిపోతుంది. మొదట తన భార్య కోసం, ఆ తర్వాత తన సొంత ఆత్మశుద్ధి కోసం అతను అలా రాస్తుంటాడు. ‘లె నూద్ ద విపీర్’ (Le Nœud de vipères) అనే నవలలోని ఈ క్రింది మాటలు, ‘మలోన్ మూర్’ (Malone meurt) ప్రారంభాన్ని రాసేటప్పుడు బకెట్ (Beckett) మనసులో ఉండి ఉండవచ్చు:

నేను నా చేతిని ఛాతీపై ఉంచి, నా హృదయ స్పందనను గమనిస్తున్నాను. అద్దం అమర్చిన వార్డ్‌రోబ్ వైపు చూశాను; దాని ఒక మూలలో హైపోడెర్మిక్ సిరంజి, అమైల్ నైట్రేట్ సీసా—అంటే, ఏదైనా అత్యవసర పరిస్థితి తలెత్తితే అవసరమయ్యే వస్తువులన్నీ ఉన్నాయి. నేను పిలిస్తే ఎవరైనా వింటారా? … మరణం నన్ను అకస్మాత్తుగా, తెలియకుండానే వచ్చి పట్టుకోదు; అది ఎన్నో ఏళ్లుగా నా చుట్టూ తిరుగుతూనే ఉంది. నేను దాని ఉనికిని వినగలను, దాని శ్వాసను అనుభవించగలను. అది నా పట్ల ఓపికగా ఉంది, ఎందుకంటే నేను దాన్ని ఎదిరించడం లేదు, పైగా దాని క్రమశిక్షణకు లోబడి ఉన్నాను. డ్రెస్సింగ్ గౌను ధరించి, నా జీవితాన్ని ముగింపు వైపు నడిపిస్తున్నాను. మలోన్ మరియు మారియాక్ సృష్టించిన పాత్రలు—ఇద్దరూ తమ రచనల పట్ల స్పృహ కలిగి ఉండి, కథనాన్ని వివరించే కథకులుగా కనిపిస్తారు; అయితే, వారి ఉద్దేశాలు మాత్రం వేర్వేరుగా ఉంటాయి. వీరిద్దరూ తమ రచనను మధ్యలో ఆపి, తమ శరీర స్థితి ఎలా ఉంది, వెలుతురు ఎలా తగ్గుతోంది వంటి విషయాలను మనకు తెలియజేస్తుంటారు. ఇద్దరూ ఒక నోటు పుస్తకంలో రాస్తుంటారు; మలోన్ అయితే తాను రాస్తున్న ప్రతి చిన్న విషయాన్ని మనకు వివరిస్తుంటాడు:

నా చిటికెన వేలు పెన్సిల్‌కు ముందుగా కాగితంపై కదులుతూ, అంచు దగ్గరకు రాగానే—అంటే లైన్ ముగింపు వచ్చేసిందని—నాకు హెచ్చరికలా సంకేతం ఇస్తుంది… కాగితంపై నా చిటికెన వేలు కదులుతున్నప్పుడు వచ్చే శబ్దాన్ని, ఆ తర్వాత దాని వెంటే వచ్చే పెన్సిల్ శబ్దాన్ని నేను వినగలను.

లాంబెర్ట్ కుటుంబం గురించి తాను రాసిన కథ పట్ల మలోన్ ఎంతో సంతృప్తి చెంది, తనను తాను అభినందించుకుంటాడు: ‘ఇదంతా ఎంత సహజంగా, నమ్మశక్యంగా ఉందో…’ ఇక మారియాక్ నవలలోని కథానాయకుడి గురించి, అతని మరణానంతరం అతని కుమారుడు ఇలా ప్రశంసిస్తాడు: ‘ఇందులో లోతైన మానసిక విశ్లేషణలు, ప్రకృతి వర్ణనలు ఉన్నాయి; ఇవన్నీ చూస్తుంటే, ఈ రచయితకు నిజంగానే గొప్ప సాహిత్య ప్రతిభ ఉందనిపిస్తుంది.’ కానీ, ఆ పాత్ర మాత్రం తన సొంత సామర్థ్యాల గురించి తనకు ఏమీ తెలియదన్నట్లుగా నటిస్తుంది: ‘ఒకవేళ నేను వృత్తిపరమైన రచయితనై ఉండి ఉంటే కూడా, నా పాఠశాల రోజుల గురించి ఇంత హృద్యంగా రాయడం నాకు కష్టమయ్యేదేమో…’ మారియాక్ నవలలోని చమత్కారం ఏమిటంటే, రచయిత తన పాత్రకు—ఆ పాత్రకు ఏమీ తెలియదన్నట్లుగా నటిస్తున్నప్పటికీ—తన సొంత ప్రతిభను అప్పగిస్తాడు. ‘మలోన్ డైస్’ (Malone Dies) నవలలో ఈ వ్యూహం మరింత సూక్ష్మంగా ఉంటుంది: మలోన్‌కు తాను రాయగలనని తెలుసు. అతను మనకు ఆసక్తి కలిగించే కథా శకలాలను, అలాగే ‘మానసిక విశ్లేషణలను, ప్రకృతి వర్ణనలను’ అందిస్తూ మనల్ని ఊరిస్తుంటాడు. ఇది మనకు ‘క్రాప్’ (Krapp) పాత్రను గుర్తుకు తెస్తుంది; క్రాప్ తన పాత స్వరాన్ని, అంటే తాను అసహ్యించుకునే తన గత రూపాన్ని రికార్డు చేసిన టేపును, అది వింటున్న మనకు ఆసక్తి పెరుగుతున్న తరుణంలోనే, అసహనంతో యంత్రం నుండి పీకి పారేస్తాడు. పుట్టుకతోనే రచయిత అయినవాడు మాత్రమే రచనను ఈ విధంగా తిరస్కరించగలడు; తనకున్న ప్రతిభ పట్ల బెకెట్‌కు ఉన్న ఈ విరక్తి నిజమైనదే: ‘మాటలను నిందించడంలో అర్థం లేదు, అవి వ్యక్తం చేసే విషయాల కంటే ఏమీ తక్కువ కావు’… ‘దేవుడా, ఇవన్నీ ఎంతటి పాక్షిక సత్యాలు!’… ‘ఈ ప్రలాపంలో అసలు సత్యం ఏముంది?’ — ఇలాంటి ఆత్మనిందతో కూడిన వ్యాఖ్యలు ఈ పుస్తకం నిండా కనిపిస్తాయి, వీటి జాబితాను ఇంకా ఎంతైనా పొడిగించుకుంటూ పోవచ్చు. రచయిత తాను నమ్మిన మాటలే తనను మోసం చేస్తున్నాయని భావిస్తాడు: ‘సృష్టించడం (Invent) – ఇది సరైన పదం కాదు. జీవించడం (Live) – అదీ కాదు. ఏది ఏమైనా సరే.’ అందువల్ల రచన అనేది ఒక ‘తీవ్రమైన విసుగు’గా మారుతుంది; రచయిత ఏదో ఆత్రుతతో, ‘త్వరగా పని పూర్తి చేయాలనే తొందరతో’ పిచ్చిగా రాస్తూ ఉంటాడు. కొన్నిసార్లు మలోన్ (Malone) కథ చెప్పే నాటకాన్ని ఇక కొనసాగించలేకపోతాడు: ‘అతని దేశంలో సమస్య… కాదు, నా వల్ల కాదు’ — ఇలాంటి సందర్భాల్లో, ‘ఇదంతా ఎంత అబద్ధం!’ అని అతను తనలో తాను బాధపడతాడు.

ఒకరు తమ పనిని ఎంతగా అసహ్యించుకున్నా, ఏదో ఒక అనిర్వచనీయమైన కారణం చేత రాయక తప్పదు (వాన్ వెల్డే చిత్రలేఖనం చేసినట్లుగానే). బహుశా జీవించడానికి ఈ ప్రక్రియ ఏదో ఒక రహస్య రీతిలో అవసరమేమో! ఎందుకంటే, మనం మాట్లాడటం ఆపేసిన క్షణమే మన ఉనికి అంతరించిపోతుంది; ‘ది అన్‌నేమబుల్’ (The Unnamable) పాత్రకు ఈ విషయం బాగా తెలుసు. మాడెన్ (Madden) కూడా ఇదే అంటాడు: ‘నేను మాట్లాడటం ద్వారానే ఉనికిని కాపాడుకుంటున్నాను; ప్రతిరోజూ కొంచెం ఎక్కువగా, ప్రతిరోజూ కొంచెం మెరుగ్గా.’ బెకెట్ సృష్టించిన పాత్రల అనంతమైన సంభాషణల నుండి, అన్నింటికీ మించి, కొన్ని చమత్కారాలు పుట్టుకొస్తాయి:

‘నేను ఈ జాబితాను కూడా పూర్తి చేయను; ఒక చిన్న పక్షి నాకు అలా చెబుతోంది—బహుశా అదే ఆ పవిత్ర ఆత్మ (paraclete) కావచ్చు, చిలుకలాంటి పేరున్న ఆ పక్షి!’

మరియు కొన్ని భయంకరమైన (macabre) విషయాలు కూడా:

‘ఎందుకంటే, చనిపోయి సమాధి చేయబడిన వారు—మనం ఊహించిన దానికి భిన్నంగా—తిరిగి ఉపరితలానికి వస్తారని అతనికి తెలుసు; ఈ విషయంలో వారు నీటిలో మునిగిపోయిన వారిని పోలి ఉంటారు.’ 166

మలోన్

మరియు విరోధాభాసం:

జీవితం ముగిసే ఘట్టం ఎప్పుడూ ఒక కొత్త చైతన్యాన్ని ఇస్తుంది;

అలాగే, వ్యంగ్యం కూడా:

చివరికి నేను ఆకలితో, అంటే ఆకలి చావుతో చనిపోతానేమో అని ఆలోచిస్తుంటే…

… నమ్మశక్యంగా లేదు. అసహాయులైన వృద్ధుల కోసం, చివరి వరకు ఏదో ఒక దైవిక రక్షణ ఉంటుంది కదా.

ఇదొక విపత్తు…

167

శామ్యూల్ బెకెట్ నవలలు

రూపానికి సంబంధించిన ఈ ప్రశ్నలను ముగించే ముందు, రెండు చివరి విషయాలను ప్రస్తావించాలి. మొదటిది, మలోన్ తన గురించి తాను మాట్లాడుతున్నాడా (చిన్న, అస్తవ్యస్తమైన వాక్యాలు) లేదా తన కల్పిత పాత్రల గురించి మాట్లాడుతున్నాడా (మరింత గంభీరమైన, ‘కథనాత్మక’ వేగం) అనేదానికి అనుగుణంగా బెకెట్ తన రచనా శైలిని నేర్పుగా మారుస్తాడు.

అంతేకాకుండా, మలోన్ తన ముగింపుకు చేరుకుంటున్న కొద్దీ అతని రచన క్రమంగా మరింత అస్తవ్యస్తంగా మారుతుంది, మరియు అతని చివరి మాటలు, సహజంగానే, స్కాట్ చివరి మాటల వలెనే విచ్ఛిన్నమై, ఆగి ఆగి సాగుతాయి.

రెండవది, తన గురించిన మలోన్ ఆలోచనలు యాదృచ్ఛిక అనుబంధ సూత్రం ద్వారా నడపబడతాయి, అయితే అతని కథలు మరింత హేతుబద్ధమైన పద్ధతిలో ముందుకు సాగుతాయి: ఈ వ్యత్యాసం, కథన వేగంలోని వ్యత్యాసం వలెనే ముఖ్యమైనది. మొల్లాయ్ మరియు మోరాన్ లాగా అతను తన ధ్యానంలో విషయాంతరానికి వెళ్తాడని చెప్పలేము, ఎందుకంటే విషయాంతరం అంటే మొదట మొదలుపెట్టిన చోటుకే తిరిగి రావడం.

మలోన్ ఒక విషయం నుండి మరొక విషయానికి దూకుతాడు; ఒక ఆలోచన మనసులోకి వస్తే, మరొకటి తన దారికి అడ్డంగా వచ్చే వరకు ఒక సీతాకోకచిలుకలా దానిని కొంతసేపు అనుసరిస్తాడు (ఏదో ఒక విధంగా సారూప్యత ఉన్నవాటిని ఎంచుకుంటాడు), అది తన ఆస్తులకు సంబంధించినది అయితే తప్ప, అరుదుగా దాని వద్దకు మళ్ళీ తిరిగి వస్తాడు.

అయితే, తన సృష్టించిన పాత్రల పట్ల అతను మరింత విశ్వసనీయంగా ఉంటాడు, ఎందుకంటే తన కథానాయకుడు వయసు పైబడుతున్న కాలాన్ని పరిగణనలోకి తీసుకుంటే, అతను చివరిగా ఎక్కడ ఆపాడో అక్కడి నుండే తన కథనాన్ని మళ్ళీ కొనసాగించడంలో అరుదుగా విఫలమవుతాడు.

కానీ తన వరకు చూస్తే, మలోన్ యొక్క ధ్యానాలు, పేరులేనివాడి ధ్యానాల వలె, కేవలం అనుబంధ సూత్రం ద్వారా మాత్రమే నడపబడతాయి. 3^ మీ ^

‘మొల్లాయ్’లో ముందుగా సూచించబడిన గుర్తింపుకు సంబంధించిన ప్రశ్నలు, ‘మలోన్ డైస్’తో బెకెట్ కల్పనా సాహిత్యంలో ప్రధాన ఇతివృత్తంగా మారాయి;

నిజానికి, అతని చివరి నవలలు ప్రధానంగా ‘T’ అనే సర్వనామం యొక్క పరిశోధనకు సంబంధించినవని నిస్సందేహంగా చెప్పవచ్చు.

‘టెక్స్ట్స్ పూర్ రియన్’ (Textes pour rien) లోని అజ్ఞాత కథానాయకుడిలాగే, మలోన్ (Malone) కూడా తన వ్యక్తిత్వాన్ని పూర్తిగా మరొకరి వ్యక్తిత్వంలో విలీనం చేయాలనే బలమైన కోరికను కలిగి ఉంటాడు. సార్త్రే (Sartre) పరిభాషలో చెప్పాలంటే, ఇది ‘పూర్-స్వా’ (pour-soi – తన కోసం తాను ఉండే స్థితి) తనను తాను ‘ఆన్-స్వా-పూర్-స్వా’ (en-soi-pour-soi – తనలో తాను ఉంటూనే, తన కోసం తాను ఉండే స్థితి)గా మార్చుకోవాలని ప్రయత్నించే సందర్భం; ఇలా మారడం ద్వారా అది శాశ్వతత్వాన్ని పొందుతుందని భావిస్తాడు. మలోన్ దీనిని “నేను ఎప్పుడూ కోరుకున్న, వెతికిన, కానీ ఎప్పటికీ నన్ను అంగీకరించని ఆ అద్భుతమైన సాంగత్యం” అని పిలుస్తాడు. అంతేకాక, తనను తాను నిజంగా కనుగొనే క్రమంలో, తన నుండి తప్పించుకోవడానికి జీవితాంతం ప్రయత్నించానని అతను పేర్కొంటాడు:

నాలో తీవ్రత అనే క్రూర మృగం అటు ఇటు తిరుగుతూ, గర్జిస్తూ, ఆకలితో అలమటిస్తూ, ప్రతిదీ చిన్నాభిన్నం చేస్తుండగా… నేను ఇక ఏమాత్రం గంభీరంగా ఉండకూడదని తీవ్రంగా పోరాడాను,

జీవించాలని, కొత్తగా సృష్టించాలని ఆశించాను… కానీ ప్రతి ప్రయత్నంలోనూ నేను విచక్షణ కోల్పోయి, నా నీడలనే ఆశ్రయంగా భావించి వాటిలోకి పారిపోయాను… ఇతరుల గురించి చెప్పడం లేదా వారిలా జీవించడం ఎలాగో తెలియని విధంగానే, నా గురించి కూడా నేను ఏమీ చెప్పుకోలేకపోయాను.

అయితే, ఇప్పుడు అతను ఒక “చాలా అందమైన” ముగింపు గురించి కలలు కంటున్నాడు; అంటే, “అస్తిత్వం ముగిసే అంచున ఉన్నప్పుడు, మరొకరిగా మారడంలో విజయం సాధించడం”. ‘మలోన్ డైస్’ (Malone Dies) కథ అంతా, అతను ఇలా మారడానికి పదేపదే చేసిన ప్రయత్నాల రికార్డు మాత్రమే (“ఈ అభ్యాస పుస్తకమే నా జీవితం… దీనికి అలవాటు పడటానికి నాకు చాలా కాలం పట్టింది”). తాను ఏదైనా నేర్చుకోవాలనే ఆశతో, ‘మక్‌మాన్’ (Macmann) అనే పాత్రను సృష్టించుకున్నానని, తద్వారా “అతనిలోకి ప్రవేశించగలనని” అతను స్పష్టంగా చెబుతాడు.

తన్ను తాను తప్పించుకోవాలనే ఈ సంక్లిష్ట సమస్య (“నేను మళ్ళీ ఈ శరీరంలోకి ప్రవేశించేది, దాని సమయాన్ని తెలుసుకోవడానికి మాత్రమే… నా మనస్సు ఎక్కడో దూరంగా ఉండి, తన శిథిలాల మధ్య తిరుగుతూ, నేను మాట్లాడుకుంటున్నట్లు వింటాను…”) మరింత కష్టతరమైనది, ఎందుకంటే ‘స్వయం’ (self) అంటే ఏమిటో నిర్వచించడం అంత సులభం కాదు. ఉదాహరణకు, దీనిని ఇంద్రియాల ద్వారా గుర్తించడం సాధ్యం కాదు:

నా ఇంద్రియాలన్నీ పూర్తిగా నాపైనే కేంద్రీకృతమై ఉన్నాయి. చీకటిగా, నిశ్శబ్దంగా, నిస్సారంగా ఉన్న నన్ను అవి పట్టుకోలేవు;

అలాగే, శరీరానికి కలిగే బాధల ద్వారా కూడా దీనిని పరిమితం చేయలేం:

రక్త ప్రవాహ శబ్దాలకు, శ్వాసకు దూరంగా, ఎవరికీ తెలియని ఏకాంతంలో నేనున్నాను. నా బాధల గురించి నేను మాట్లాడను. వాటి మధ్య లోతుల్లో దాక్కుని, నాకు ఏమీ అనిపించడం లేదు. నా తెలివిలేని మాంసానికి, నా నిర్జీవ అవశేషాలకు తెలియకుండానే, నేను అక్కడే మరణిస్తున్నాను;

మేధస్సుతో కూడా దీనిని గ్రహించడం సాధ్యం కాదు:

ఈ గందరగోళంలో ఎక్కడో ఆలోచన ఇంకా పోరాడుతోంది, కానీ అది కూడా లక్ష్యాన్ని చేరుకోలేకపోతోంది. ఎప్పటిలాగే, నేను లేని చోటనే అది నన్ను వెతుకుతోంది.

దీని గురించి చెప్పగలిగేదల్లా ఒక్కటే—ఇది వింతైన మార్పులకు లోనవుతుంటుంది:

నాకు… ఒక అంధమైన, అలసిపోయిన చేయి నా అణువుల మధ్య బలహీనంగా తడుముతూ, వాటిని తన వేళ్ల సందుల నుండి జారిపోయేలా చేస్తున్న అనుభూతి బాగా తెలుసు…

మరికొన్నిసార్లు, “నేను ద్రవంగా మారి బురదలా తయారవుతాను”, లేదా “సూది రంధ్రంలో ఇమిడిపోయేంతగా నేను గట్టిపడి, ముడుచుకుపోతాను”.

ఈ కోణంలో చూస్తే, సమస్య ‘తన్ను తాను తప్పించుకోవడం’ కాదు, ‘తన్ను తాను పట్టుకోవడం’ (నిర్వచించడం) అవుతుంది. కాబట్టి, అనివార్యంగానే మనిషి తనను తాను ఏదో ఒక దానితో బంధించుకోవాలని ప్రయత్నిస్తుంటాడు.

169

శాముయెల్ బెకెట్ నవలలు

ఒక వ్యక్తి తనది కాని మరొక ‘స్వయం’ను (self) సృష్టించుకోవాలని లేదా ఊహించుకోవాలని ప్రయత్నించినప్పుడు, అది విఫలం కాక తప్పదు. ఎందుకంటే, అలా చేసే క్రమంలో చివరకు మిగిలేది కేవలం తన సొంత జీవిత చరిత్రే (autobiography) అవుతుంది:

దీనినే నేను ‘ఆట’ అంటాను. బహుశా నేను మళ్ళీ నా గురించి మాట్లాడుకుంటున్నానేమో! మరేదైనా విషయం గురించి అబద్ధం చెప్పడం నాకు అస్సలు చేతకాదా? … నేను చాలా జాగ్రత్తగా ఉండాలి; ఏదైనా చెప్పే ముందు ఆలోచించుకోవాలి. ఏదైనా ప్రమాదం పొంచి ఉందని అనిపించినప్పుడు, వెంటనే ఆగి, అసలు నేను ఎలా ఉన్నానో నన్ను నేను చూసుకోవాలి. నిజానికి, నేను తప్పించుకోవాలనుకున్నది ఇదే. కానీ, దీనికి వేరే మార్గం ఉన్నట్లు లేదు. ఆ ‘బురద స్నానం’ (mud-bath) తర్వాత, నా ఉనికి లేని ఈ ప్రపంచాన్ని భరించడం నాకు కొంచెం సులభం కావచ్చు.

మలోన్ (Malone) తన జాగ్రత్తల విషయంలో చాలా నిష్ఠగా ఉంటాడు:

[సాపో (Sapo) యొక్క] ఆ సముద్ర పక్షి (gull) వంటి కళ్లు నాకు నచ్చలేదు… ఇది చిన్న విషయమే అని నాకు తెలుసు. కానీ, ఇప్పుడు నాకు ప్రతి చిన్న విషయానికీ భయం వేస్తుంది. చాలా అమాయకమైనవిగా అనిపించే ఆ చిన్న చిన్న మాటలు… అవి అగాధంలోంచి పైకి లేచి, మనల్ని కూడా ఆ చీకటి అగాధంలోకి లాగేసే వరకు నిద్రపోవు.

అయినప్పటికీ, అతను తనంతట తానుగా పెట్టుకున్న పనిని మరింత కష్టతరం చేసుకుంటాడు. అప్పుడప్పుడు పాత జ్ఞాపకాల్లోకి వెళ్లడం వల్ల అలా జరుగుతుంది: ఇది చాలా ప్రమాదకరమైన అలవాటు. ఎందుకంటే, జ్ఞాపకాలు అంటువ్యాధిలాంటివి; అవి మనం సృష్టించే కల్పిత కథల్లోకి ‘జీవిత చరిత్ర’ అనే వైరస్‌ను ప్రవేశపెట్టగలవు. ఉదాహరణకు, ఒక సందర్భంలో మలోన్ తన తల్లితో కలిసి ఉన్నప్పుడు, ‘ప్రపంచంలోనే మొట్టమొదటి విమానం ఎగురుతుండగా’ చూసిన జ్ఞాపకాన్ని గుర్తు చేసుకుంటాడు. అయితే, అతను అటువంటి జ్ఞాపకాలను సాపో (Sapo) మరియు మాక్‌మాన్ (Macmann) ల గురించిన తన కథల నుండి వేరుగా ఉంచడానికి ప్రయత్నిస్తాడు. అంతేకాకుండా, తన సృష్టిలోని ఈ పాత్రలను ఎగతాళి చేస్తూ—సాపోను ఒక ‘మూర్ఖుడని’, మాక్‌మాన్‌ను ‘పూర్తిగా ప్రాపంచికమైనవాడని, తార్కిక ఆలోచనలకు ఏమాత్రం పనికిరానివాడని’ పేర్కొంటాడు. కానీ, తాను ‘ఇక్కడ, ఈ మంచం మీద’ ఉన్నానని గుర్తించే సమయం వరకు తన జీవితానికి సంబంధించిన ఏ విషయమూ గుర్తులేదని అతను చెప్పడం కొంత అనుమానాస్పదంగా అనిపిస్తుంది. నిజానికి, “ఆ కోల్పోయిన సంఘటనలను ఊహించుకోవడానికి ప్రయత్నిస్తూ నేను చాలాసార్లు కాలక్షేపం చేశాను” అని, అలాగే “నా చిన్ననాటి రోజులు… అప్పుడప్పుడు మెరుపులా తిరిగి గుర్తుకు వస్తుంటాయి” అని అతను అంగీకరిస్తాడు. చివరికి, అతను ఈ నటనా వైఖరిని పూర్తిగా వదిలేస్తాడు:

అవును, ఒక చిన్న జీవిని—నా చేతుల్లో పట్టుకోగలిగే ఒక చిన్న జీవిని, నా పోలికలతోనే ఉండే ఒక చిన్న జీవిని సృష్టించడానికి ప్రయత్నిస్తాను; నేను ఏమని చెప్పినా సరే,

అంతేకాకుండా, కొద్దిసేపటి తర్వాత అతను మాక్‌మాన్ యొక్క ‘సంధ్యాకాలపు జీవితం’ గురించి ప్రస్తావిస్తూ—అది ఒక రకమైన కోలుకునే దశ (convalescence) లాంటిదని, “ఒకవేళ నా జ్ఞాపకాలు నిజంగా నావే అయితే” అని వ్యాఖ్యానిస్తాడు. అలాగే, తన కథానాయకుడి ప్రస్తుత వయస్సు గురించి చెబుతూ, “అతను భవిష్యత్తులో చేరుకోబోయే వయస్సుతో పోలిస్తే ఇది ఏమీ కాదు—ఇది నాకు బాగా తెలుసు, ఎందుకంటే దీని మూల్యాన్ని నేను అనుభవించాను” అని అంటాడు. అంతేకాకుండా, మాక్‌మాన్‌కు ఉన్నట్టే మలోన్ (Malone) దగ్గర కూడా ఒక ‘బౌలర్ హ్యాట్’ (bowler hat) ఉంటుంది. తాను సాపో గురించి రాసే అదే నోట్‌బుక్‌లోనే తన గురించి కూడా రాసుకుంటున్నానని అతను చెబుతాడు. దీనిని బట్టి, తాను మర్చిపోయానని భావించిన తన గత జీవితంలోని అనేక సంఘటనలు, ఇతరుల గురించి చెబుతున్నట్లుగా అతను అల్లుకునే కథల్లోనే తిరిగి కనిపిస్తుంటాయని స్పష్టమవుతుంది. అయితే, అతను ఎంతవరకు సొంతంగా కల్పించుకున్నాడు, ఎంతవరకు నిజంగా గుర్తుంచుకున్నాడు అనే విషయంలో కొంత అనిశ్చితి మిగిలే ఉంటుంది. ఈ అస్పష్టతే నవలకి ఒక సూక్ష్మమైన లోతును చేకూరుస్తుంది మరియు కల్పిత సాహిత్యం (fiction) యొక్క స్వభావంపై ఒక ఆసక్తికరమైన విశ్లేషణగా నిలవడానికి తోడ్పడుతుంది—దీనినే బ్లాంచో (Blanchot) “పుస్తకాలన్నీ ఉద్భవించే ఆ గతిశీలతకు చేరువయ్యే స్వచ్ఛమైన ప్రక్రియ” (l’approche pure du mouvement d’où viennent tous les livres) అని పేర్కొన్నారు. అయితే, ఒక విషయం మాత్రం నిశ్చయం: కల్పనా సాహిత్యం రాయడం ద్వారా తనను తాను తెలుసుకోవడానికి ప్రయత్నించిన మొట్టమొదటి బెకెటియన్ కథానాయకుడు మలోన్. మోరాన్ ఒక నివేదిక రాశాడు, ఎందుకంటే మొల్లాయ్ కోసం వెతుకుతున్నప్పుడు తనలో కలిగిన గొప్ప మానసిక మార్పులను అర్థం చేసుకోవడం కోసం అతని అంతరాత్మ అలా చేయమని ఆదేశించింది. మరోవైపు, మలోన్ తనకు అంతుచిక్కని ఒక గుర్తింపు కోసం అన్వేషణలో రాస్తాడు. అయినప్పటికీ, ‘లే కాల్మంట్’ కథానాయకుడిలా తన ప్రస్తుత బాధాకరమైన వాస్తవాలను తప్పించుకోవడం, మరియు ‘అన్‌నామబుల్’ లాగా, ‘విశ్వం దేనితో నిర్మించబడిందో ఆ భయంకరమైన నిశ్శబ్దాన్ని’ దూరంగా ఉంచడం వంటివి అతని ముఖ్యమైన ద్వితీయ ఉద్దేశ్యాలు.

దీని అర్థం మలోన్, మొల్లాయ్ మరియు మోరాన్‌ల కంటే నిరంకుశుల నుండి ఎక్కువ స్వేచ్ఛగా ఉన్నాడని కాదు. అతను కూడా వారిలాగే, తాను ‘అధికారంలో ఉన్న శక్తులు’ అని పిలిచే వాటిపై ఆధారపడతాడు, అయినప్పటికీ అతనితో వాటి వ్యవహారాలు మరింత రహస్యంగా ఉంటాయి. అయితే, వారి ఆజ్ఞ మేరకే తాను తన గదిలో ఉండటానికి అనుమతి లభించిందని అతను అనుకుంటాడు. మరియు అతను యూడీ వంటి ఒక రక్షకుడి గురించి ఇలా మాట్లాడతాడు: ‘బ్రతకలేని, ఇతరులు బ్రతకడాన్ని సహించలేని అతని ఒడిలోకి నేను పారిపోయాను.’ అతను, శిలువ వేయబడిన భంగిమలో నేలపై పడి ఉన్న మాక్‌మాన్ గురించి కూడా మాట్లాడతాడు; బహుశా ‘తన తల్లితో కలిసి జీవించడానికి అంగీకరించి, ఆపై ఆమెను విడిచిపెట్టినందుకు’ కాబోలు, తాను దేనికోసమో శిక్షించబడుతున్నానని అతను భావిస్తాడు. బహుశా మాలోన్ కూడా, మోలోయ్ లాగే, రాయవలసిన బాధ్యతలో ఉండవచ్చు: ఏదేమైనా, అతనికి ఒక సందర్శన ఎదురవుతుంది (‘అది వాళ్లకు వినోదాన్ని కలిగిస్తే…’ అని అతను గొణుగుతాడు) మరియు తాను ఇంతకుముందు ఎక్కడో చూసినట్లు అనిపించే ఆ సందర్శకుడు తన అభ్యాస పుస్తకాన్ని తన నుండి తీసుకుంటాడేమోనని భయపడి, దానిని దాచిపెడతాడు. ఆ వ్యక్తి ‘చిరాకు’గా కనిపిస్తున్నాడు, బహుశా వేషం మార్చుకుని ఉన్నాడేమో — అతను పాతకాలపు శైలిలో ఉన్న నల్లని సూట్, నల్లని టై, బౌలర్ టోపీ ధరించి ఉన్నాడు; జిడ్డుగా ఉన్న నల్లని జుట్టు, గడ్డం మీసాలు లేని పొడవైన ముఖం కలిగి ఉన్నాడు. మధ్యస్థ ఎత్తు, సాధారణ శరీర సౌష్ఠవం ఉన్న అతను, గట్టిగా చుట్టిన గొడుగును పట్టుకుని ఉన్నాడు — కాబట్టి, అతను వేషం మార్చుకున్న మోరాన్ కావచ్చు, లేదా యూదీ (Youdi) పంపిన మరో ఏజెంట్ కావచ్చు. అయితే, ఈ విషయంలో అసలు నిజం ఏమిటనేది…

171

శామ్్యూల్ బెకెట్ నవలలు

మలోన్ (Malone) వెల్లడించలేదు: ఆ సందర్శకుడి గుర్తింపు, అతని రాక వెనుక ఉన్న ఉద్దేశ్యం అంతుచిక్కని రహస్యంగానే మిగిలిపోయాయి

172

మలోన్

‘ఏకాంత మార్గం’: ‘అవును, అప్పట్లో రోజులు అలా గడిచిపోయాయి… వెచ్చదనం కోసం, తినదగిన చిన్న చిన్న ముక్కల కోసం వెతుకుతూ కాలం హాయిగా గడిచిపోయింది… ఆ కొద్ది ఏళ్లలో, రోజు ముగిసే సమయానికి బేకరీ యజమానులు తరచుగా దయతో ఉండేవారు’. ‘నువెల్స్’ (Nouvelles) కథల్లోని కథానాయకుడిలో కనిపించే కసి, ఇతనిలో కొంత మారింది; ఎందుకంటే ఇతను కోరుకునేది ఒక్కటే—ఎవరూ తన జోలికి రాకుండా, తనను ఒంటరిగా వదిలేయాలని. కానీ, తరచుగా ‘పెద్దవాళ్లు నన్ను వెంటాడేవారు; నీతిమంతులు నన్ను పట్టుకుని, కొట్టి, మళ్లీ ఆ ఆటలోకి, ఆ హడావిడిలోకి, ఆ ఉత్సాహభరితమైన ప్రపంచంలోకి బలవంతంగా నెట్టేవారు’.

ఈ కథానాయకుడు మానవ ప్రపంచానికి ఎంత దూరంగా ఉన్నాడో, ఇంద్రియ గోచరమైన ప్రపంచంలో కూడా అంతే అయోమయంలో ఉన్నాడు: బాహ్య వస్తువుల నుండి వచ్చే సమాచారం (sense-data) తన జ్ఞానేంద్రియాలకు చేరడానికి కొంత సమయం పడుతుందని అతను చెబుతాడు. అంతేకాదు, అటువంటి సమాచారాన్ని విశ్లేషించే సామర్థ్యాన్ని కూడా అతను పూర్తిగా కోల్పోయాడు: ‘ప్రకృతి శబ్దాలు, మానవాళి శబ్దాలు, చివరికి నా సొంత శబ్దాలు కూడా—అన్నీ కలిసిపోయి, అర్థం పర్థం లేని ఒక గందరగోళ ధ్వనిగా మారిపోయాయి’. అందుకే, ‘నా జీవితమంతా నేను కేవలం కొన్ని స్థానిక దృగ్విషయాల పరంపరగా, ఒకదాని తర్వాత ఒకటిగా వచ్చే సంఘటనల వరుసగా మాత్రమే మిగిలిపోయాను’ అని అతను అంటాడు. బెకెట్ సృష్టించిన ఈ పాత్రకు, అనుభవాలను క్రమబద్ధీకరించే వర్గీకరణలన్నీ (categories) విచ్ఛిన్నమైపోయాయి. ముఖ్యంగా, అతని జ్ఞాపకశక్తి అస్సలు నమ్మదగినది కాదు; కాలానికి కూడా పెద్దగా అర్థం లేకుండా పోయింది. మలోన్ ఒకచోట ఇలా అంటాడు: కొన్నిసార్లు తన సొంత శవం గదిలోంచి బయటకు తీసుకువెళ్లబడటం అతనికి కనిపిస్తుందట. ఎందుకంటే, భవిష్యత్తు వర్తమానంతో కలిసిపోయి గందరగోళానికి గురవుతుంది, ఇక వర్తమానం కూడా ఎంత కాలమో అంచనా వేయలేనంత అనిశ్చితంగా ఉంటుంది (‘కనురెప్పలు ఆర్పేంత తక్కువ సమయంలోనే, ఎన్నో రోజులు గడిచిపోతాయి’). సత్యానికి, అసత్యానికి మధ్య వ్యత్యాసాన్ని గుర్తించడం కష్టం (‘చివరికి ఒక నిజమైన ప్రకటన చేసే అవకాశం లభించినట్లు అనిపిస్తున్న ఈ అరుదైన సందర్భాన్ని వదులుకోవడానికి నాకు మనసు రావడం లేదు’). అంతా రికార్డు (లిఖితపూర్వక నమోదు) మీదనే ఆధారపడి ఉంటుంది: తన పెన్సిల్‌ను కొంతకాలం పోగొట్టుకున్నప్పుడు మలోన్ ఇలా అంటాడు: ‘నేను మరపురాని రెండు రోజులను గడిపాను, కానీ వాటి గురించి ఎప్పటికీ ఎవరికీ ఏమీ తెలియదు.’ ఎందుకంటే, అతను దేనినైతే రాసి ఉంచడో, అది ఉనికిలో లేనట్లే—సరిగ్గా చెప్పాలంటే, ఎవరూ చూడని చెట్టు ఉనికిలో లేనట్లే. బెకెట్ సృష్టించిన పాత్రలకు జ్ఞానమీమాంస (epistemology) అనేది ఒక హాస్యాస్పదమైన శాస్త్రం. కాబట్టి, వారు సాంప్రదాయ తత్వశాస్త్రంలోని చిక్కుముడులను వ్యంగ్యంతో చూడటం, అలాగే స్కొలాస్టిక్ తత్వశాస్త్రంలోని ‘నిహిల్ ఇన్ ఇంటెలెక్టు’ (nihil in intellectu – మేధస్సులో ఏమీ లేదు) అనే సూత్రాన్ని దాటి ఏమీ చెప్పలేని చిలుకను (బహుశా జాన్ లాక్ పేర్కొన్న చిలుకను ఉద్దేశించి కావచ్చు) చూసి నవ్వుకోవడం ఆశ్చర్యమేమీ కాదు. అతను ఏదైనా సాంప్రదాయ తాత్విక ప్రతిపాదనను చేసినప్పుడు (కింద ఇటాలిక్స్‌లో ఉన్నట్లుగా), అది వ్యంగ్యంతో కూడి ఉంటుంది:

నాకున్న వస్తువులే నన్ను బలహీనపరిచాయి; ఒకవేళ నేను వాటి గురించి మళ్ళీ మాట్లాడటం మొదలుపెడితే, నేను మళ్ళీ బలహీనపడతాను, ఎందుకంటే ఒకే విధమైన కారణాలు ఒకే విధమైన ఫలితాలకు దారితీస్తాయి.

175

శాముఎల్ బెకెట్ నవలలు

అదేవిధంగా, అతను పొడవైన కోటు ధరించిన మాక్‌మన్‌ను ‘జ్ఞానాన్ని, సంకల్పాన్ని కలిగి ఉన్న ఒక పెద్ద స్థూపం (cylinder)’ అని వర్ణిస్తాడు.

మలోన్‌లోని ద్వంద్వవాదం (dualism), అతని తాత్విక సంశయవాదం (scepticism) ఎంత లోతైనవో, అంతే ప్రాథమికమైనవి. బహుశా సమర్థనీయమేమో కానీ, అతను తన శరీరాన్ని చాలా తక్కువగా చూస్తాడు, దానికి పెద్దగా సామర్థ్యం లేదని భావిస్తాడు: ‘నేను నా శరీరానికి… అది పాటించలేదని నాకు తెలిసిన పాత ఆదేశాలనే మళ్ళీ ఇస్తాను.’ సహజమైన పొడిగింపుగా ఉండే కర్ర లేకపోతే, అతని శరీరం పనికిరాకుండా పోతుంది. మలోన్ జీవితంలో కర్రకు ఒక ప్రత్యేక స్థానం ఉంది; ఇది మోల్లోయ్ (Molloy) నవలలోని సైకిల్ వంటిది. ఎందుకంటే, శరీరం అనేది ఏదైనా బాహ్య వస్తువు (మాంసంతో సంబంధం లేని అనుబంధం) లేకుండా మనుగడ సాగించలేదు:

నేను నా కాళ్ళను, పాదాలను కొన్ని కదలికలు చేయమని కోరాను. నేను వారిని బాగా ఎరుగుదును; వారు విధేయత చూపడానికి చేసిన ప్రయత్నాన్ని నేను గ్రహించగలను. ఒక సందేశం అందినప్పటి నుండి, దానికి వారు ఇచ్చిన దీనమైన ప్రతిస్పందన వరకు—నాటకీయతతో నిండిన ఆ కొద్దిపాటి కాలం—నేను వారితో కలిసి జీవించాను.

డెకార్టెస్ తన తత్వశాస్త్రం నుండి ఒక ఐరిష్ అభిమాని కాలక్రమేణా ఎలాంటి పరిణామాలను రాబట్టాడో చూసి ఖచ్చితంగా ఆశ్చర్యపోయి ఉండేవారు. బెకెట్ సృష్టించిన పాత్రల మనస్తత్వానికి, వారి ‘శరీరం-యంత్రం’ (body-machine) ఎంత దూరంగా, ఎంత పరాయిగా మారిపోయిందో ఈ క్రింది భాగం ద్వారా అర్థం చేసుకోవచ్చు. దీనికి సంబంధించిన ఛాయలు ‘మర్ఫీ’ (Murphy) నవలలోని మిస్టర్ కెల్లీ పాత్ర వర్ణనలోనే కనిపిస్తాయి:

“నా పాదాలు—సాధారణ పరిస్థితుల్లోనే నా తల (అంటే, నేను నివసించే చోటు) నుండి చాలా దూరంగా ఉండేవి—ఇప్పుడు మైళ్ల దూరంలో ఉన్నాయి. వాటిని దగ్గరకు పిలవాలన్నా, ఉదాహరణకు శుభ్రం చేయాలన్నా, కనీసం నెల రోజులకు పైగా సమయం పడుతుంది; అసలు అవి ఎక్కడ ఉన్నాయో వెతకడానికి పట్టే సమయం అదనం… నా వేళ్లు కూడా మరెక్కడో సుదూర ప్రాంతాల్లో రాస్తుంటాయి; నా పుస్తకపు పేజీల మధ్య వీచే గాలి, నాకే తెలియకుండా ఆ పేజీలను తిప్పేస్తుంది.”

ఈ శరీరంలో జీవం అంతరించిపోయే క్షణం, ఒక చెట్టు కూలిపోయినప్పుడు అది ‘మరణించే’ క్షణం లాంటిదే—ఖచ్చితంగా ఇంతే అని చెప్పలేం. మనిషి నెమ్మదిగా ‘మరణంలోకి జన్మిస్తాడు’; గ్యాంగ్రీన్ (కుళ్ళిపోయే వ్యాధి) సహాయంతో ఒక పిండం బయటకు వచ్చినట్లుగా, ‘తల ముందుగా రాగా, శ్మశానవాటికలో ఏడుస్తూ’ పుడతాడు. మరణించే ప్రక్రియను ఇక్కడ ‘బాష్పీభవనంలా నెమ్మదిగా కరిగిపోవడం’ (lingers of evaporation) అని వర్ణించారు. నిజానికి, మలోన్ (Malone) తన సూప్ అందడం ఆగిపోయిన తర్వాత కూడా, పూర్తిగా మరణించడానికి కొంత సమయం తీసుకుంటాడు. ఈ నవలలో, శరీరానికి ఉండే లైంగిక వాంఛలు ఎప్పటిలాగే హాస్యాస్పదంగా చిత్రీకరించబడ్డాయి: మాక్‌మాన్ మరియు మోల్ అనే పాత్రలు, ప్రేమలో ఉన్న వ్యక్తులకు వికృతమైన వ్యంగ్య రూపాలుగా కనిపిస్తారు. ఉదాహరణకు, “మాక్‌మాన్ తన లైంగిక అవయవాన్ని తన భాగస్వామి శరీరంలోకి, ఒక దిండును దిండు కవరులోకి కుక్కడానికి ప్రయత్నిస్తున్నట్లుగా” ఒక దృశ్యం కనిపిస్తుంది. స్విఫ్ట్ రచనల్లో కనిపించేంత తీవ్రమైన—ఒకవేళ అంత అసభ్యకరమైనది కాకపోయినా—ఈ క్రూరమైన హాస్యం బెకెట్ రచనల్లో ఏదో ఒక దశలో రాక తప్పదు; ఎందుకంటే, అంతగా బహిర్గతం కాని ఇతర వర్ణనలలో కూడా ఇటువంటి హాస్యం అంతర్లీనంగా దాగి ఉంటుంది.

175

శాముయెల్ బెకెట్ నవలలు

అతను డబ్లిన్ సమీపంలోని కొండల వైపు చూస్తాడు: ‘అక్కడ ఎక్కడో అతను జన్మించాడు, ఒక చక్కని ఇంట్లో, ప్రేమగల తల్లిదండ్రులకు’. బహుశా, ఈ పేరులోని హీబ్రూ మూలాలు కలిగిన ఉపసర్గను మార్చి చూస్తే—లెమ్యుయెల్ నావికులపై చేసిన హత్యాపూరిత దాడిని, ఆ తర్వాత మాక్‌మాన్ మరియు ఇతరులతో కలిసి సముద్రంలోకి బయలుదేరడాన్ని—ఒక రచయిత మానవ ప్రపంచాన్ని వదిలిపెట్టి, తన సొంత సృష్టి అయిన పాత్రల (వారు మానసిక చికిత్సాలయంలోని రోగులే అయినప్పటికీ) సాంగత్యాన్ని కోరుకోవడంగా అర్థం చేసుకోవచ్చు.

ఏది ఏమైనప్పటికీ, విచక్షణ మరియు విమర్శనాత్మక దృక్పథం దృష్ట్యా ఈ అంశాన్ని మరింత లోతుగా విశ్లేషించకపోవడమే మంచిది; ఈ నవలలో ఉన్న ఆత్మకథాత్మక అంశాలు అంత ముఖ్యమైనవి కావు, పైగా ఈ పుస్తకాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికి వాటి గురించి తెలియాల్సిన అవసరం కూడా లేదు. అయితే, ఇవి ‘మలోన్ డైస్’ (Malone Dies) అనే ఈ నవలను మరింత ఆసక్తికరంగా, మానవీయ కోణంతో కూడిన రచనగా మలచడంలో తోడ్పడతాయి. ఇక్కడ ‘మానవీయ’ అనే పదాన్ని విస్తృతార్థంలో తీసుకోవాలి; ఎందుకంటే, లైంగికత మరియు మరణం వంటి సున్నితమైన అంశాలను ఇందులో చాలా కఠినంగా, రాజీ పడకుండా చిత్రించారు—ఇది సాధారణ సామాజిక మర్యాదలు లేదా సున్నితత్వ ప్రమాణాలకు అనుగుణంగా ఉండకపోవచ్చు. ఈ కారణం చేతనే, ‘ఫిన్ డి పార్టీ’ (Fin de Partie) లాగే, ఇది కూడా మరణం మరియు అంతం అనే వాస్తవికతను చాలా నిష్కర్షగా చూపిస్తుంది. భూమిపై మిగిలి ఉన్న జీవన చిహ్నాలను పూర్తిగా తుడిచిపెట్టాలని హ్యామ్ (Hamm) ప్రదర్శించే ధీమా, మరియు మరణం తన చేతిని ఆపే వరకు రచనను కొనసాగించే మలోన్ పట్టుదల—ఈ రెండూ వేర్వేరు మార్గాల్లో ఒకే నైతిక సత్యాన్ని తెలియజేస్తాయి: మరణమే మనకు చివరి శత్రువు, దీనిని మనం ఎప్పటికీ జయించలేము.

‘మలోన్ డైస్’ నవల, బెకెట్ సృష్టించిన కథానాయకుడి పరిణామక్రమంలో ఒక దశకు ముగింపు పలుకుతుంది; ‘వాట్’ (Watt) నవలతో మొదలైన దశ ఇది. అప్పటి నుండి బెకెట్ అగాధంలోకి చాలా లోతుగా ప్రయాణించాడు: అతను ఇకపై తన కథానాయకులు ఉనికికి సంబంధించిన వైరుధ్యాలలో చిక్కుకుపోవడాన్ని కేవలం గమనించడం లేదు; బదులుగా, వారి ప్రవాసంలోనే వారితో కలిసిపోయాడు. దీనికి మూల్యంగా, తన రచనలు తనవి కాని ఒక రకమైన ‘ఉదాసీనత’ (indifference) వల్ల దెబ్బతినేలా చేసుకున్నాడు. శిథిలావస్థలో ఉన్న ప్రపంచం గురించి మాట్లాడాలంటే, ముందుగా తన కళను కూడా ఒక శిథిలంగా మార్చుకుని, ఆపై దానిపై కొత్త నిర్మాణాన్ని చేపట్టాల్సి ఉంటుంది. తన కథానాయకుల అత్యంత దుర్భర స్థితిలో వారితో భాగస్వామి అవుతూ, అతను మన కోసం కొన్ని బాధాకరమైన, అదే సమయంలో అద్భుతమైన నివేదికలను పంపుతున్నాడు. ఒకసారి ఒక ఫ్రెంచ్ ఇంటర్వ్యూలో అతను ఇలా అన్నాడు: “నేను నా మూర్ఖత్వాన్ని గ్రహించిన రోజున ‘మోలోయ్’ (Molloy) మరియు తర్వాతి రచనలను మొదలుపెట్టాను. అప్పటి నుండి, నాకు అనిపించే విషయాలను యథాతథంగా వ్యక్తం చేయడం ప్రారంభించాను.”

176

మూడవ భాగం

స్వరంగా మారిన కథానాయకుడు

‘ది అన్నేమబుల్’ (L’INNOMMABLE)

సుమారు 1949

‘టెక్స్ట్స్ ఫర్ నథింగ్’ (TEXTES POUR RIEN)

సుమారు 1950

‘ఫ్రమ్ యాన్ అబాండన్డ్ వర్క్’ (FROM AN ABANDONED WORK)

1955

‘హౌ ఇట్ ఈజ్’ (COMMENT C’EST)

1959-1960

M

ఏడవ అధ్యాయం

‘ది అన్నేమబుల్’ (పేరు పెట్టలేనిది)

“ద్రోహం చేద్దాం, ద్రోహం చేద్దాం… ఆ ద్రోహపూరిత ఆలోచనకు ద్రోహం చేద్దాం.”

మోలోయ్ (MOLLOY)

“సృజన అంతా శూన్యం నుండి ఏదో ఒకదాన్ని సృష్టించడమే.”

రాసిన్ (RACINE)

ఈ త్రయీ రచనలలో (trilogy) చివరి భాగం, కేవలం మునుపటి రచనల నుండి తార్కికంగా (దాదాపు ఊహించదగిన విధంగానే) ఉద్భవించినది మాత్రమే కాదు; ఇది బెకెట్ ఇప్పటివరకు రాసిన కల్పిత సాహిత్యం మొత్తానికి ఒక పరిణామం. అంతకుముందు వచ్చిన కథానాయకులు—వారి పేర్లు అప్పుడప్పుడు పాఠంలో కనిపిస్తుంటాయి—చివరికి తొలగిపోతారు. మిగిలేది ఒక్కటే: ఆ అస్తిత్వం యొక్క స్వచ్ఛమైన స్వరం. ఈ పాత్రలన్నింటి వెనుక ఎప్పుడూ ఉంటూ వచ్చిన ఆ అస్తిత్వం, తనకంటూ ఏమీ లేకపోవడంతో, ఈ పాత్రల చిరిగిన వస్త్రాలను ధరించడానికి ప్రయత్నించి విఫలమైంది. ‘ది అన్‌నేమబుల్’ (The Unnamable) బెకెట్ రాసిన అత్యంత వేదనాభరితమైన పుస్తకాలలో ఒకటి; ఇది పాఠకునిపై కూడా తన వేదనను రుద్దుతుంది. ఈ రచనలోని ఆవేదన మనకు అసౌకర్యాన్ని కలిగించలేదని, అందులోని ద్వేషం, దుఃఖం మరియు దయనీయ పరిస్థితులు చదవడాన్ని కొంతవరకు భరించలేనివిగా మార్చలేదని చెప్పడం నిజాయితీ లేని పని అవుతుంది. అయితే, అంతకంటే దారుణమైన విషయం ఏమిటంటే, ఈ నవలను విస్మరించాలని కోరుకోవడం. ఎందుకంటే, దీనిని రచయిత యొక్క అత్యుత్తమ రచనగా కొందరు భావిస్తారు మరియు ఇది హెరాల్డ్ పింటర్ వంటి యువ రచయితలపై ఇప్పటికే బలమైన ముద్ర వేసింది.

దీని సారాంశాన్ని సంతృప్తికరంగా వివరించడం చాలా కష్టం. అయితే, ప్రారంభ పేజీలలోనే ఒక విషయం స్పష్టమవుతుంది: ‘ది అన్‌నేమబుల్’ (పేరు లేని వ్యక్తి) తాను నివసిస్తున్న ఒక ప్రదేశం గురించి వివరిస్తూ, మానవ ప్రపంచం మరియు వారి జీవనశైలుల గురించి తనకు అవగాహన కల్పించిన తన ‘ప్రతినిధుల’ (delegates) గురించి చెబుతాడు. వీరిలో ఒకరి పేరు ‘బాసిల్’, కానీ త్వరలోనే కథానాయకుడు అతని పేరును ‘మహూద్’ (Mahood)గా మార్చేస్తాడు:

“అతడే నాకు నా గురించి కథలు చెప్పాడు, నా స్థానంలో జీవించాడు, నా నుండి బయటకు వచ్చి, తిరిగి నా దగ్గరకు వచ్చి, మళ్ళీ నాలోకి ప్రవేశించి, నాపై కథల వర్షం కురిపించాడు… అతని గొంతు తరచుగా, ఎల్లప్పుడూ నా గొంతుతో కలిసిపోయింది; కొన్నిసార్లు నా గొంతును పూర్తిగా ముంచివేసింది.”

ఆ తర్వాత, కథానాయకుడు ‘మహూద్ చెప్పిన కథలలో’ ఒకదానిని ఉత్తమ పురుష కథనంలో (first person) వివరిస్తాడు. అందులో, అతను తన ‘మిగిలి ఉన్న ఏకైక కాలుతో’ ఎలా తిరుగుతూ వచ్చాడో చెబుతాడు…

179

శాముయెల్ బెకెట్ నవలలు

179

శామ్యూల్ బెకెట్ నవలలు

అతని కుటుంబం పడుకుని ఉన్న ఒక చిన్న గుండ్రని గది. అతను తన లోపలికి తిరిగే సర్పిలాకార మార్గాన్ని పూర్తి చేయడానికి చాలా సమయం తీసుకున్నాడు, ఆ సమయంలో అతని కుటుంబ సభ్యులందరూ ఆహార విషబాధతో మరణించారు. అతను అక్కడికి చేరుకుని, తన ఊతకర్రలతో వారి కుళ్ళిపోతున్న అవశేషాలను చిందరవందర చేసి, మళ్ళీ బయలుదేరాడు, ఈసారి బయటికి తిరిగే సర్పిలాకార మార్గంలో. మహూద్ మళ్ళీ కనిపించినప్పుడు, అతను ‘లోతైన జాడీలో పూల కట్టలా ఇరుక్కుపోయిన’ అవయవాలు లేని మొండెంలా ఉంటాడు. దక్షిణ పారిస్‌లోని వాగిరార్డ్ కబేళాల దగ్గర ఉన్న ఒక మురికి భోజనశాలకు సజీవ పతాకంగా పనిచేస్తాడు. అతని శరీరం ఎంతగా క్షీణించిందంటే, అతను తన తలను కూడా తిప్పలేడు. ఈ విషయంలో అతను స్వయంగా పేరులేనివాడినే పోలి ఉంటాడు. ఆ వాడు మళ్ళీ ఈ కథను, ఇది తనది కాదని చెప్పుకుంటూ, ప్రథమ పురుషంలో చెబుతాడు. ఆ తర్వాత, మహూద్ పేరును మరోసారి మార్చారు, ఈసారి ‘వార్మ్’ అని. ఆ జీవికి శరీరాకృతి లేకపోవడమే కాకుండా, కనీసం అవగాహన మరియు గ్రహణశక్తి కూడా ఉండవు. పేరులేనివాడు అవసరమైతే, ఒక సరీసృపంగానో లేదా గుర్రంగానో దానికి ఉనికిని కల్పించడానికి ప్రయత్నిస్తాడు.

అది కేవలం ఒక ఆకారం లేని కుప్ప. బాధలోని సూక్ష్మభేదాలను ప్రతిబింబించగల ముఖం దానికి లేదు. కానీ దాని భంగిమ, అంటే అది ఎక్కువ లేదా తక్కువగా ముడుచుకుని ఉండటం, నిస్సందేహంగా నిపుణులకు భావాలను వ్యక్తపరుస్తుంది. అది అకస్మాత్తుగా గంతు వేస్తుందా, లేదా చావుకు దగ్గరైనట్లుగా తన చుట్టలను మెల్లగా లాక్కుంటుందా అనే అవకాశాలను అంచనా వేయడానికి ఇది వారికి వీలు కల్పిస్తుంది.

ఆ కుప్పలో ఎక్కడో ఒక కన్ను, ఒక అడవి గుర్రం కన్ను, ఎల్లప్పుడూ తెరిచే ఉంటుంది… ‘గోతి అగాధంలో ఒక చిన్న అస్పష్ట రూపం’గా ఉండే ‘వార్మ్’ (Worm)కు ఒక గొప్ప బలం ఉంది: ‘అతనికి ఏమీ అర్థం కాదు, ఏమీ ఆలోచించలేడు’. ఈ లక్షణమే అతన్ని నియంతల నుండి కాపాడుతుంది; ఎందుకంటే ‘వారికి ఏమి కావాలో అతనికి తెలియదు, వారు అక్కడ ఉన్నారనే విషయం కూడా అతనికి తెలియదు’. ‘అన్‌నేమబుల్’ (The Unnamable – పేరు లేనివాడు) తన జీవితంలో ఎదురైన మూడు ప్రధాన అంశాల నుండి తప్పించుకోవడానికి వార్మ్‌ను ఒక కవచంగా వాడుకోవాలని ప్రయత్నిస్తాడు. ఆ మూడు అంశాలు: మాట్లాడలేకపోవడం, మౌనంగా ఉండలేకపోవడం, మరియు ఏకాంతం. వీటితోనే అతను ఎలాగోలా సర్దుకుపోవాల్సి వచ్చింది. అయితే, ఇప్పుడు దేనితోనైనా సర్దుకుపోవడం మరింత కష్టతరమవుతోంది: అతను ‘సూక్ష్మ భేదాలను పట్టించుకోలేనంత అలసిపోయాడు’. అతని నాలుక మరింత ఉన్మాదంతో తడబడుతూ మాట్లాడుతుండగా, అతని మనస్సు క్రమంగా విచ్ఛిన్నమవుతోంది. తాను ఎంత ఒంటరిగా ఉన్నాడో అతనికి అప్పుడు స్పష్టమవుతుంది: ‘ఇతరులందరూ పూర్తిగా మాయమైపోయారు, ఇది నాకు నచ్చలేదు’ – చివరికి అతను సృష్టించుకున్న కల్పిత పాత్రలు కూడా అతనికి ఏమాత్రం సహాయపడలేకపోతున్నాయి. ఆ తర్వాత, అతను తన చుట్టూ ఉన్న భయంకరమైన నిశ్శబ్దాన్ని – ‘ఈ స్వరం తప్ప మరేమీ లేదు, అంతటా కేవలం నిశ్శబ్దం మాత్రమే ఉంది’ – పూర్తిగా గ్రహించాల్సి వస్తుంది. ఆ నిశ్శబ్దంతో అతను నిరంతరం పోరాడుతూ, ‘చివరి మాటలు, నిజమైన చివరి మాటలు’ వచ్చి, తనపై పడిన ఈ భారమైన పని (pensum) నుండి విముక్తి కలిగిస్తాయని ఆశతో ఎదురుచూస్తాడు. కానీ, అతనికి బాగా తెలిసినట్లుగా, తనపై విధించబడిన ఈ శిక్ష నుండి ఎటువంటి విముక్తి లేదు. ఈ ఆలోచనతోనే నవల ముగుస్తుంది – ధైర్యంగా, తిరుగుబాటు ధోరణితో, మరియు అత్యున్నతమైన రీతిలో:

అది నిశ్శబ్దమై ఉంటుంది, ఒక క్షణం పాటు, లేదా కొన్ని క్షణాల పాటు; లేదా అది నాదే అయి ఉండవచ్చు—శాశ్వతమైనది అనుకున్నా శాశ్వతంగా నిలవనిది, కానీ ఇప్పటికీ కొనసాగుతూనే ఉన్నది. అది నేనే కావచ్చు. నువ్వు ముందుకు సాగాలి, నేను ఇక ముందుకు సాగలేను, నువ్వు ముందుకు సాగాలి. నేను ముందుకు సాగుతాను, నువ్వు మాటలు చెబుతూనే ఉండాలి,

మాటలు ఉన్నంత వరకు, అవి నన్ను కనుగొనే వరకు, అవి నన్ను నిర్వచించే వరకు;

వింత వేదన, వింత పాపం—నువ్వు ముందుకు సాగాల్సిందే. బహుశా అప్పటికే అంతా పూర్తయిందేమో,

బహుశా వారు నన్ను ఇప్పటికే చెప్పేశారేమో, బహుశా వారు నన్ను

నా కథా ప్రారంభపు గడప వరకు, నా కథలోకి తెరిచే తలుపు ముందు వరకు చేర్చారేమో!

ఒకవేళ ఆ తలుపు తెరుచుకుంటే, అది నేనే అవుతాను, అది నిశ్శబ్దం అవుతుంది.

నేను ఎక్కడ ఉన్నానో నాకు తెలియదు. ఎప్పటికీ తెలియదు;

నిశ్శబ్దంలో ఏదీ తెలియదు. నువ్వు ముందుకు సాగాలి, కానీ నేను ముందుకు సాగలేను.

అయినా, నేను ముందుకు సాగుతాను.

*

బెకెట్ సృష్టించిన ‘మరణోన్ముఖుల చిత్రశాల’లో, ‘పేరు లేని వ్యక్తి’ (The Unnamable)

చివరి విగ్రహం. అతనికి మిగిలిన పాత్రలందరితో పరిచయం ఉంది,

కొందరిని అతను మళ్ళీ కలుసుకుంటాడు కూడా:

మలోన్ (Malone) అక్కడ ఉన్నాడు. అతని ప్రాపంచిక చైతన్యానికి ఇప్పుడు దాదాపు ఎటువంటి ఆనవాళ్లు లేవు.

అతను నా ముందు క్రమబద్ధమైన వ్యవధుల్లో కనిపిస్తుంటాడు—లేదా బహుశా నేనే అతని ముందు

తిరుగుతుండవచ్చు… ఏది ఏమైనా, మలోన్ గురించి చెప్పడానికి పెద్దగా ఏమీ లేదు,

ఎందుకంటే అతని నుండి ఇక ఆశించడానికేమీ లేదు… ఒక్కోసారి అనిపిస్తుంది,

అతను బహుశా మోలోయ్ (Molloy) ఏమో అని. బహుశా అది మోలోయ్ అయి ఉండవచ్చు,

మలోన్ టోపీని ధరించి… ఇద్దరు వ్యక్తులు… మనుషుల ఆకారంలో ఉన్న ఇద్దరు,

నా కళ్ల ముందే ఒకరికొకరు ఢీకొన్నారు… అప్పుడు సహజంగానే నాకు

మెర్సియర్-కామియర్ (Mercier-Camier) అనే జంట గుర్తుకు వచ్చింది.

‘నేను దుస్తులు ధరించి ఉన్నానా?’ అని అతను ఆలోచిస్తాడు;

‘ఈ ప్రశ్నను నేను చాలాసార్లు వేసుకున్నాను, కానీ వెంటనే

మలోన్ టోపీ గురించి, లేదా మోలోయ్ ధరించే పొడవైన కోటు గురించి,

లేదా మర్ఫీ (Murphy) వేసుకునే సూట్ గురించి మాట్లాడటం మొదలుపెట్టాను.’

దీనిని బట్టి చూస్తే, ఈ కల్పిత పాత్రలన్నింటినీ సృష్టించింది అతనే అని అర్థమవుతుంది;

మరో చోట అతను వీటిని ‘నా పిచ్చివాళ్ల సమూహం’ (my troop of lunatics) అని పిలుస్తాడు. మహూద్‌కు ముందు, “నా స్థానంలో మరికొందరు ఉండేవారు; వారు తమను తాము నేనే అని భావించేవారు. వారి మధ్య ఉన్న కుటుంబ పోలికలను బట్టి చూస్తే, ఇది తరతరాలుగా వస్తున్న ఒక వారసత్వ బాధ్యతలా అనిపిస్తుంది” అని అతను అంటాడు. కానీ ఇప్పుడు, ఈ ‘వీరుల’ కుటుంబంతో తనకున్న సంబంధాన్ని పూర్తిగా తెంచుకోవాలని అతను దృఢ నిశ్చయంతో ఉన్నాడు:

“నేను మర్ఫీని కాను, వాట్‌ను కాను, మెర్సియర్‌ను కాను—అంతేకాదు, వారి పేర్లను ఉచ్చరించడానికి కూడా నాకు మనస్కరించడం లేదు. ఇంకా ఎంతోమంది ఉన్నారు—వారి పేర్లు కూడా నాకు గుర్తులేవు—వారు నన్ను తామేనని నమ్మబలికారు. బహుశా ఒత్తిడి వల్లనో, భయం వల్లనో, లేదా అసలు ‘నేను’ ఎవరని అంగీకరించడానికి ఇష్టపడకనో, నేను వారిలా మారడానికి ప్రయత్నించి ఉండవచ్చు. కానీ, వారితో నాకు ఎలాంటి సంబంధమూ లేదు.”

అతనికి… అనిపిస్తుంది.

సశేషం

మీ- గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్ -17-11-26-ఉయ్యూరు —

Unknown's avatar

About gdurgaprasad

Rtd Head Master 2-405 Sivalayam Street Vuyyuru Krishna District Andhra Pradesh 521165 INDIA Wiki : https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%97%E0%B0%AC%E0%B1%8D%E0%B0%AC%E0%B0%BF%E0%B0%9F_%E0%B0%A6%E0%B1%81%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%97%E0%B0%BE%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%B8%E0%B0%BE%E0%B0%A6%E0%B1%8D
This entry was posted in రచనలు and tagged , , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.